Κατηγορία: ΥΓΕΙΑ

Σύμφωνα με στοιχεία της Ελληνικής Νεφρολογικής Εταιρείας που παρουσιάστηκαν πρόσφατα, το 10% του πληθυσμού πάσχει από Χρόνια Νεφρικβ Νόσο (ΧΝΝ). Από αυτούς, το 10% (100.000 άτομα) θα εμφανίσει αρκετά σοβαρά προβλήματα.

Επιπλέον, για την δεκαετία του 2040 θεωρείται ότι η ΧΝΝ θα είναι η 5η αιτία θανάτου παγκοσμίως.

«Η ΧΝΝ είναι μια κατάσταση κατά την οποία συμβαίνει βαθμιαία απώλεια της νεφρικής λειτουργίας, που συνήθως επηρεάζει και τους δύο νεφρούς. Σε αρχικό στάδιο, τα συμπτώματα της ΧΝΝ δεν γίνονται αντιληπτά́. Είναι δυνατόν, κάποιος να χάσει μέχρι και το 90% της νεφρικής λειτουργίας του χωρίς να εμφανίζει συμπτώματα. Η ΧΝΝ είναι εξελικτική νόσος, η έγκαιρη λοιπόν διάγνωσή της είναι κρίσιμη, καθώς η κατάλληλη θεραπευτική αγωγή μπορεί́ να επιβραδύνει την εξέλιξή της”, εξηγεί ο κ. Δημήτριος Πετράς, MD, PhD, Πρόεδρος της Ελληνικής Νεφρολογικής Εταιρείας, Διευθυντής Νεφρολογικού Τμήματος ΓΝΑ Ιπποκράτειο.

Παγκοσμίως, περισσότεροι από 850 εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο ζουν με Νεφρική Νόσο αλλά δυστυχώς η συντριπτική πλειοψηφία δεν το γνωρίζει.

H ανδρόπαυση είναι ένα σύνδρομο που σχετίζεται με την γήρανση και χαρακτηρίζεται από ελάττωση των επιπέδων των ανδρογόνων.

Επιφέρει παθοφυσιολογικές επιπτώσεις σε άλλα όργανα και έχει σημαντική επίπτωση στην ποιότητα της ζωής των ανδρών. Πρωτοπεριγράφηκε το 1944 και χαρακτηρίστηκε σαν ανδρική εμμηνόπαυση σε μία προσπάθεια να εξηγηθούν συμπτώματα που εμφανίζονταν στον γηράσκοντα άνδρα παρόμοια με αυτά των γυναικών στην κλιμακτήριο.

Η παθοφυσιολογία του συνδρόμου μελετήθηκε αρκετά αλλά ακόμη και σήμερα δεν υπάρχει απόλυτη ομοφωνία ως προς την επίπτωσή του ούτε στην ανάγκη της ορμονικής υποκατάστασης. Ο όρος ανδρόπαυση αν και έχει επικρατήσει δεν είναι ο καταλληλότερος. Αντίθετα, με την εμμηνόπαυση που παρουσιάζεται απότομη πτώση των οιστρογόνων, τα ανδρογόνα ελαττώνονται σταδιακά με την πάροδο της ηλικίας και εξακολουθούν να παράγονται σε μικρότερα επίπεδα. Για το λόγο αυτό πλέον δόκιμοι όροι είναι «Ανδρογονική ανεπάρκεια στον γηράσκοντα άνδρα» ή «Μερική ανδρογονική ανεπάρκεια» ή «Καθυστερημένης εμφάνιοης υπογοναδισμός».

Η τεστοστερόνη παράγεται από τα κύτταρα Leydig του όρχεος υπό την επίδραση της ωχρινοτρόπου ορμόνης (LH) του πρόσθιου λοβού της υπόφυσης. Συνδέεται με ειδικούς υποδοχείς στα όργανα στόχους ασκώντας την δράση της. Ρυθμίζει όχι μόνο το αναπαραγωγικό σύστημα του άνδρα, αλλά έχει και σημαντική δράση στο μυϊκό, το σκελετικό, το καρδιοαγγειακό και το κεντρικό νευρικό σύστημα.

Στο αίμα κυκλοφορεί σε ποσοστό 2% σαν ελεύθερη τεστοστερόνη, 54% συνδεδεμένη χαλαρά με αλβουμίνη και κατά 44% στερεά προσδεδεμένη με τη δεσμευτική σφαιρίνη των ορμονών του sex (Sex Hormone Binding Globulin, SHBG). H ελεύθερη τεστοστερόνη με την συνδεδεμένη με αλβουμίνη αποτελούν το βιοδιαθέσιμο κλάσμα της τεστοστερόνης στα όργανα στόχους. Στο λιπώδη ιστό δια του ενζύμου αρωματάση μεταβολίζεται σε οιστραδιόλη. Μετά την ηλικία των 30 ετών τα επίπεδα της τεστοστερόνης ελαττώνονται περίπου κατά 1% / έτος, η ελεύθερη τεστοστερόνη ελαττώνεται 2% / έτος σε αντίθεση με την SHBG που αυξάνεται 1,6% / έτος. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να ελαττώνεται η βιοδιαθέσιμη τεστοστερόνη στα όργανα στόχους και να εμφανίζονται τα συμπτώματα της ανδρογονικής ανεπάρκειας. Ο παθογενετικός μηχανισμός της ελάττωσης της τεστοστερόνης αποδίδεται σε ελάττωση με την πρόοδο της ηλικίας των κυττάρων του Leydig του όρχεος, σε δυσλειτουργία του υποθαλαμο – υποφυσιακού άξονα στις μεταβολές των ανδρογόνων, σε αύξηση της SHBG, σε αύξηση του λίπους που μεταβολίζει την τεστοστερόνη σε οιστραδιόλη ενώ φαίνεται να υπάρχει και ελάττωση της ευαισθησίας του υποδοχέα των ανδρογόνων στην τεστοστερόνη.

Όπως αναφέρθηκε η τεστοστερόνη εκτός από τον κριτικό ρόλο της στον αναπαραγωγικό σύστημα του άνδρα (ανάπτυξη πέους, προστάτη, σπερματογένεση, στυτική λειτουργία) έχει δράση στο κεντρικό νευρικό σύστημα ρυθμίζοντας κεντρικά την σεξουαλική επιθυμία, την διάθεση και την γνωσιακή λειτουργία, στο δέρμα (τριχοφυιά, ποιότητα δέρματος) στο μυϊκό σύστημα σαν αναβολικό, στο ήπαρ για τη σύνθεση πρωτεϊνών, στον μυελό των οστών για την ερυθροποίηση, στο νεφρό για παραγωγή ερυθροποιητίνης και στα οστά αυξάνοντας την οστική μάζα.

Όταν τα επίπεδα της ελαττώνονται στο γηράσκοντα άνδρα εμφανίζονται συμπτώματα όπως ελάττωση της σεξουαλικής επιθυμίας, ελάττωση των νυκτερινών στύσεων, διαταραχές της στυτικής λειτουργίας, ελάττωση της μυϊκής μάζας, οστεοπόρωση, ελάττωση της σωματικής τρίχωσης, μείωση της δραστηριότητας, διαταραχές συγκέντρωσης και μνήμης, υπνηλία, κακή διάθεση και κατάθλιψη, αύξηση του σωματικού λίπους και ελάττωση της απόδοσης στην εργασία.

Το πρόβλημα είναι ότι τα συμπτώματα αυτά εμφανίζονται σταδιακά, πολλά θεωρούνται σαν φυσιολογικό επακόλουθο της γήρανσης, ενώ ταυτόχρονα σε αυτή την ηλικία επιπολάζουν πολλές άλλες παθήσεις που εμφανίζουν παρόμοια συμπτώματα και η επίπτωση της ανδρόπαυσης είναι δύσκολο να καθοριστεί. Το πρόβλημα περιπλέκεται ακόμη περισσότερο από το μεγάλο εύρος της διακύμανσης των φυσιολογικών τιμών της τεστοστερόνης (300 – 1.000 ng/dl) και στο ότι σπάνια γνωρίζουμε την τεστοστερόνη του ατόμου σε νεαρή ηλικία. Για ένα άνδρα που είχε τιμές τεστοστερόνης στα ανώτερα φυσιολογικά επίπεδα η μείωση της τεστοστερόνης σε χαμηλές φυσιολογικές τιμές μπορεί να του δημιουργεί πρόβλημα, ενώ για ένα άλλο, που είχε τιμές στα κατώτερα φυσιολογικά επίπεδα, ή πτώση κάτω από την φυσιολογική τιμή να μην του δημιουργεί σημαντικό πρόβλημα.

Επίσης, δεν είναι ίδια τα επίπεδα τεστοστερόνης που απαιτούνται για την δράση της στα όργανα στόχους (π.χ., για την αναπαραγωγική λειτουργία τα ποσά της τεστοστερόνης που απαιτούνται είναι στις κατώτερες φυσιολογικές τιμές ενώ για το μυϊκό και το σκελετικό σύστημα απαιτούνται υψηλότερες τιμές). Ταυτόχρονα υπάρχει μεγάλη ετερογένεια στις μελέτες, αναφορικά με την αυστηρότητα των κριτηρίων στα κλινικά συμπτώματα και στα όρια της τεστοστερόνης. Φαίνεται ότι περίπου το 25% των ανδρών ηλικίας 40 – 80 ετών έχουν επίπεδα τεστοστερόνης <300 ng/dl, οι μισοί περίπου είναι ασυμπτωματικοί και μόνο το 6% χρειάζεται ορμονική υποκατάσταση. Δεν πρέπει να ελέγχουμε όλους τους άνδρες για χαμηλή τεστοστερόνη αλλά μόνο αυτούς που τα συμπτώματα τους δείχνουν μεγάλη πιθανότητα του κλινικού συνδρόμου. Εκτός από την κλινική εξέταση, χρησιμοποιούμε ειδικά ερωτηματολόγια και γίνεται μέτρηση της τεστοστερόνης στο αίμα μεταξύ της 8ης – 10ης πρωϊνής ώρας (τις απογευματινές ώρες είναι ελαττωμένη κατά 30% λόγω του κικάρδιου ρυθμού έκκρισης της). Σε χαμηλές τιμές γίνεται επανάληψη της μέτρησης και ενίοτε χρειάζεται να προσδιορίσουμε την ελεύθερη τεστοστερόνη.

Υποκατάσταση με σκευάσματα τεστοστερόνης χρειάζονται οι άνδρες με σταθερά χαμηλά τεστοστερόνη και σημεία και συμπτώματα ανδρογονικής ανεπάρκειας. Τα επίπεδα τεστοστερόνης που χρήζουν υποκατάστασης είναι Τ< 230 ng/dl ή < 8nmol/l και ελεύθερης τεστοστερόνης < 5ng/dl. Στόχος της υποκατάστασης είναι η βελτίωσης της ενεργητικότητας και της διάθεσης του άνδρα, βελτίωση της οστικής πυκνότητας και μυϊκής μάζας, βελτίωση της ερωτικής επιθυμίας και σεξουαλικής λειτουργίας.

Η χορήγηση τεστοστερόνης μπορεί να έχει σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες όπως σημαντική αύξηση του αιματοκρίτη (>54%) που να απαιτήσει αφαίμαξη, επιδείνωση της συμπτωματολογίας από υπερπλασία προστάτη, προαγωγή λανθάνοντος καρκίνου του προστάτη, επίταση της αποφρακτικής άπνοιας κατά τον ύπνο, κατακράτηση υγρών, οιδήματα και καρδιοαγγειακή επιβάρυνση.

Χρειάζεται προηγουμένως καλός έλεγχος του ασθενούς για προϋπάρχουσα παθολογία, πάντα δακτυλική εξέταση του προστάτη, εξέταση αίματος για PSA και ενίοτε αρνητική βιοψία προστάτη. Ο στόχος της υποκατάστασης είναι να επιτευχθούν τιμές στα χαμηλότερα φυσιολογικά επίπεδα των νεαρών ανδρών (300 – 400 ng/dl) ώστε να αποφύγουμε όσον το δυνατόν τις ανεπιθύμητες ενέργειες στους ηλικιωμένους. Η τεστοστερόνη μπορεί να χορηγηθεί σε δισκία, σε ενδομυϊκές ενέσεις, σε εμφυτεύματα, σε δερματικά patch και σε δερματική γέλη. Αυτά που χρησιμοποιούνται σήμερα περισσότερο είναι τα δερματικά patch και η γέλη. Εφαρμόζονται καθημερινά στο δέρμα του βραχίονα ή του κορμού. Επιτυγχάνουν στάθμες τεστοστερόνης χωρίς διακυμάνσεις, έχουν λιγότερες ανεπιθύμητες ενέργειες από τους άλλους τρόπους χορήγησης, και μπορεί να διακοπούν όταν εμφανιστεί ανεπιθύμητη ενέργεια (ταχεία πτώση της τιμής της τεστοστερόνης σε αντίθεση με ενδομυϊκά σκευάσματα). Η παρακολούθηση των ασθενών γίνεται ανά 3 μήνες το πρώτο χρόνο και κατόπιν ανά έτος και περιλαμβάνει επίπεδα τεστοστερόνης, δακτυλική εξέταση του προστάτη, PSA, αιματοκρίτη και εάν υπάρχει οστεοπόρωση μέτρηση της οστικής πυκνότητα ανά 1-2 έτη. Εάν εμφανιστεί αύξηση του PSA> 1.4 ng/ml το πρώτο χρόνο ή το PSA υπερβεί τα 4 ng/ml πρέπει να γίνει βιοψία προστάτη.

Συμπερασματικά η προοδευτική ελάττωση της τεστοστερόνης με τη πρόοδο της ηλικίας μπορεί να επιφέρει μία σειρά παθοφυσιολογικών αλλαγών. Η δυσκολία στον καθορισμό της ανδρόπαυσης οφείλεται, στο ότι δεν υπάρχει ομοφωνία στο ποιά είναι τα φυσιολογικά επίπεδα τεστοστερόνης, και στο ότι, τα συμπτώματα στους ηλικιωμένους συχνά μπορεί να προκληθούν και από αλλά νοσήματα. Αν και δεν υπάρχουν μακρόχρονες μελέτες η ανδρογονική υποκατάσταση στους πάσχοντες άνδρες φαίνεται να είναι ασφαλής, χρειάζεται όμως καλή επιλογή ασθενών και καλή παρακολούθηση για τις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες.

Γεώργιος Μουτζούρης, Διευθυντής ΕΣΥ Ουρολογικής Κλινικής Γενικού Νοσοκομείου Άργους

Υπολογίζεται ότι 220.000 – 250.000 άνθρωποι στη χώρα μας έχουν ψωρίαση. Για αυτό είναι σημαντικό να μάθουμε περισσότερα για τη νόσο, ώστε να ξεχωρίζουμε τους μύθους από τις αλήθειες.

Η ψωρίαση μεταδίδεται;

Όχι. Περίπου το 10% των ανθρώπων φέρει ένα γονίδιο που μπορεί να οδηγήσει στην εκδήλωση της ασθένειας. Οι επιστήμονες όμως πιστεύουν ότι η αιτία είναι πιθανότατα ένας συνδυασμός γονιδίων και εξωτερικών παραγόντων ενεργοποίησης, συμπεριλαμβανομένου του στρες, ορισμένων φαρμάκων και λοιμώξεων.

Τι είναι όλες αυτές οι νιφάδες;

Τα κύτταρα του δέρματος ζουν για περίπου ένα μήνα πριν πέσουν από το δέρμα μας. Στην ψωρίαση όμως, πεθαίνουν πολύ γρηγορότερα, πράγμα που σημαίνει ότι τα νεκρά κύτταρα συσσωρεύονται και ξεφλουδίζουν κατά μάζες.

«Όλες αυτές οι νιφάδες που ρίχνω είναι απλώς νεκρά κύτταρα του δέρματος», αναφέρει ο κ. Κώστας Λούμος, Πρόεδρος του Σωματείου ΚΑΛΥΨΩ.

Η ψωρίαση αφορά μόνο το δέρμα;

Όχι. Η ψωρίαση είναι μια αυτοάνοση ασθένεια, που επηρεάζει και άλλα μέρη του σώματος. Τα άτομα με ψωρίαση έχουν υψηλότερο κίνδυνο για διαβήτη, εγκεφαλικό επεισόδιο και καρδιακή προσβολή. Περίπου το 30% των ασθενών με ψωρίαση θα εμφανίσουν επίσης Ψωριασική Αρθρίτιδα, η οποία προκαλεί οίδημα, δυσκαμψία και πόνο στις αρθρώσεις τους.

Επηρεάζει την ποιότητα ζωής των ασθενών;

Πολύ. Υπάρχουν ασθενείς, μέχρι πριν από λίγα χρόνια που δεν φορούσαν ποτέ κοντομάνικα, δεν έδειξαν ποτέ τα πόδια τους και χρησιμοποιούσαν μερικές φορές γάντια «για να μην φρικάρουν τους ανθρώπους». Όλα αυτά κάνουν πολλούς ασθενείς να απομονώνονται και να αποσύρονται από την κοινωνική ζωή.

Πονάει όταν έχεις ψωρίαση;

Ναι. Η ψωρίαση μπορεί επίσης να γίνει αιτία αφυδάτωσης και πόνου.

Η γνώση των πιο συχνών συμπτωμάτων που εκδηλώνουν οι σκύλοι είναι ένας από τους καλύτερους τρόπους για να αντιληφθείτε αμέσως ότι κάτι δεν πάει καλά. H κτηνίατρος Μαρία Ι. Σοφιανού αναφέρει τα πιο συνηθισμένα συμπτώματα που δείχνουν ότι κάτι δεν πηγαίνει καλά.

1. Ο σκύλος μοιάζει να μην είναι ο εαυτός του. Η συμπεριφορά των σκύλων είναι σε μεγάλο βαθμό συγκεκριμένη. Αν επομένως αναπτύξουν μια νέα συνήθεια ή μοιάζουν «μαζεμένοι», χρειάζονται την προσοχή σας. «Οι αλλαγές στη συμπεριφορά του ζώου τυπικά αποτελούν την πρώτη ένδειξη πως δεν αισθάνεται καλά», εξηγεί η κυρία Σοφιανού. «Αν, π.χ., ο σκύλος μοιάζει να κοιμάται περισσότερο απ’ ό,τι συνήθως, πρέπει να τον παρακολουθήσετε για να δείτε τι συμβαίνει. Αν αυτή η συμπεριφορά επιμείνει, καλό είναι να συμβουλευθείτε τον κτηνίατρό σας. Υποτονικά και ακίνητα στην ίδια θέση επί ώρες μπορεί να είναι τα σκυλιά και όταν έχουν πυρετό. Σε τέτοια περίπτωση δεν έχουν επίσης διάθεση για φαγητό και παιχνίδι».
2. Παρουσιάζει ανεξήγητη γκρίνια ή επιθετικότητα. Αν ο σκύλος σας συνήθως παίζει αρμονικά με τα άλλα κατοικίδια ή του αρέσουν τα χάδια και οι αγκαλιές, αλλά ξαφνικά δείχνει τα δόντια του σε όποιον τον πλησιάζει ή «πετάγεται» απειλητικά όταν κάποιος πάει να τον ακουμπήσει, μπορεί κάπου να πονάει. «Αυτού του είδους οι αλλαγές στη συμπεριφορά είναι εξαιρετικά ύποπτες και πρέπει να τις παρακολουθήσετε, ιδιαίτερα όταν ο σκύλος αντιδρά έντονα όταν τον αγγίζετε σε ένα συγκεκριμένο σημείο», λέει η κυρία Σοφιανού. «Αν, π.χ., έχει ωτίτιδα, που είναι πολύ συνηθισμένη στους σκύλους, μπορεί να γρυλίζει όταν προσπαθείτε να τον χαϊδέψετε στο κεφάλι του ή να τινάζει συνεχώς το κεφάλι του».
3. «Κλείνεται» στον εαυτό του. Αν ο σκύλος σας δεν είναι κοινωνικός όπως συνήθως αλλά αποτραβιέται σε μία γωνία και μένει ξαπλωμένος, χωρίς να κάνει ό,τι συνήθιζε μαζί σας, μπορεί να είναι άρρωστος.
4. Έχει επίμονη διάρροια. Οι αλλαγές στη διατροφή μπορεί εύκολα να προκαλέσουν διάρροια στον σκύλο και «ατυχήματα» στο σπίτι. Τα συμπτώματα αυτά όμως συνήθως υποχωρούν μέσα σε λίγες ημέρες, με την ακολούθηση κατάλληλης δίαιτας. Αντιθέτως, αν η διάρροια διαρκεί αρκετές ημέρες ή εμφανίζεται αρκετές φορές ανά τακτά χρονικά διαστήματα, χρειάζεται αξιολόγηση από τον κτηνίατρο.
5. Δεν τρώει. Οι περισσότεροι σκύλοι λατρεύουν το φαγητό, γι’ αυτό πρέπει να έχετε το νου σας εάν ο σκύλος σας χάσει ξαφνικά την όρεξή του για περισσότερο από μία-δύο ημέρες δίχως να έχετε κάνει εσείς κάποια αλλαγή στη διατροφή του ή στη ρουτίνα του σπιτιού.
6. Πίνει πολύ λίγο ή πάρα πολύ νερό. Οι περισσότεροι κηδεμόνες σκύλων δεν προσέχουν πόσο νερό πίνουν τα ζώα. Ωστόσο πρέπει να το παρακολουθείτε διότι αν ο σκύλος σας αρχίσει να μην πίνει καθόλου νερό ή, αντιθέτως, αρχίσει να πίνει πάρα πολύ, μπορεί να υπάρχει κάποιο υποκείμενο πρόβλημα. Στην πρώτη περίπτωση, ο κίνδυνος είναι να πάθει αφυδάτωση. Ευτυχώς, μπορείτε εύκολα να τον ελέγξετε τσιμπώντας απαλά το χαλαρό δέρμα στον αυχένα του. Αν ο σκύλος είναι καλά ενυδατωμένος, μόλις αφήσετε το δέρμα θα επιστρέψει αμέσως στην αρχική του θέση. Αν καθυστερήσει, πρέπει να μιλήσετε με τον κτηνίατρό σας. Μαζί του πρέπει να μιλήσετε και εάν ο σκύλος αρχίσει να πίνει πάρα πολύ νερό (πάνω από 60 ml ανά κιλό σωματικού βάρους την ημέρα), διότι μερικές φορές αποτελεί ένδειξη σοβαρών προβλημάτων υγείας, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης.
7. Βήχει ή φταρνίζεται επίμονα. Το να βήξει ή να φταρνιστεί μια-δυο φορές ένας σκύλος είναι φυσιολογικό. Αν όμως βήχει, φταρνίζεται, έχει συριγμό ή δυσκολεύεται να αναπνεύσει συχνά μέσα στην ημέρα, μπορεί να είναι άρρωστος. Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να είναι ένδειξη πολλών προβλημάτων υγείας, από μία λοίμωξη του αναπνευστικού και ένα ξένο σώμα στη μύτη έως πνευμονία ή καρδιοπάθεια.
8. «Τρέχουν» τα μάτια του ή/και ξύνεται επίμονα. Οι σκύλοι μπορεί να εκδηλώσουν αλλεργία σε ορισμένα τρόφιμα, στη γύρη, στα ακάρεα της οικιακής σκόνης, στα αρώματα, τα καθαριστικά, στα σαμπουάν και σε άλλες ουσίες στον χώρο όπου ζουν. Όταν ο σκύλος έχει αλλεργία μπορεί να ξύνει ή να γλείφει επίμονα το δέρμα του ή και τα αυτιά του, να εμφανίζει ερυθρότητα και κνησμό στα μάτια, δακρύρροια και μερικές φορές γαστρεντερικές διαταραχές. Θα ξύνεται επίσης επίμονα εάν έχει παρασίτωση από ψύλλους. Αν όμως ξύνεται επίμονα στο στόμα του, μπορεί να έχει κολλήσει ένα ξένο σώμα στο στόμα του και να του προκαλεί έντονη ανησυχία. Όλ’ αυτά τα συμπτώματα πρέπει να αξιολογούνται από τον κτηνίατρο.
9. Το τρίχωμά του μοιάζει θαμπό. Το τρίχωμα των σκύλων συνήθως αποτελεί «καθρέφτη» της γενικής τους κατάστασης. Αν ξαφνικά το δείτε να γίνει θαμπό, λιπαρό ή να αραιώνει κατά τόπους, μπορεί να υπάρχει κάποιο υποκείμενο πρόβλημα υγείας. Οι πιθανές αιτίες είναι πολλές, επομένως απαιτείται διερεύνηση.
10. Εμφανίζει διαταραχές στην ούρηση. Ιδιαίτερη προσοχή από τους κηδεμόνες των σκύλων απαιτείται στην περίπτωση που το κατοικίδιο δυσκολεύεται στην ούρηση, ουρεί περισσότερες φορές απ’ ό,τι συνήθως ή ακόμη υπάρχει διαφορά στην οσμή ή στο χρώμα των ούρων. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις πρέπει να επικοινωνήσετε αμέσως με τον κτηνίατρο, διότι μπορεί να υπάρχει σοβαρό πρόβλημα στο ουροποιητικό ή κάποιο συστηματικό νόσημα.

«Αν έχετε το νου σας σε συμπτώματα όπως τα παραπάνω και γενικώς γνωρίζετε καλά το σκυλάκι σας ώστε να αντιληφθείτε αμέσως οποιαδήποτε αλλαγή στη συμπεριφορά ή τις καθημερινές του συνήθειες, θα μπορέσετε να εντοπίσετε νωρίς τυχόν προβλήματα υγείας», λέει η κυρία Σοφιανού. «Σε περίπτωση αμφιβολίας, μη διστάζετε να καλείτε τον κτηνίατρό σας για να σας πει τι να κάνετε, διότι είναι προτιμότερο να κάνετε λάθος, παρά να αντιληφθείτε πολύ αργά ότι το σκυλάκι σας είναι άρρωστο».

Όσοι περνούν πολλές ώρες την ημέρα σκυμμένοι πάνω από το κινητό ή το tablet, διαβάζοντας, γράφοντας, κάνοντας post στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή/και παίζοντας ηλεκτρονικά παιχνίδια, αργά ή γρήγορα κινδυνεύουν να πέσουν θύματα του αυχενικού συνδρόμου του κινητού, που προσβάλλει τον αυχένα, τους ώμους και την σπονδυλική στήλη.

Το πιθανότερο είναι ότι ακόμα κι αυτή τη στιγμή, καθώς διαβάζετε το συγκεκριμένο κείμενο, το κάνετε μέσα από την οθόνη του κινητού σας, έχοντας το κεφάλι σας σκυμμένο προς τα εμπρός, τα χέρια λυγισμένα στα πλάγια του σώματος και την ράχη σας καμπουριασμένη. Αν και πιθανώς δεν το αντιλαμβάνεστε, η στάση αυτή είναι επώδυνη για τον αυχένα σας και είναι θέμα χρόνου να εκδηλωθεί μια πλειάδα συμπτωμάτων που χαρακτηρίζουν το σύνδρομο.

Όπως εξηγεί ο φυσικοθεραπευτής-χειροθεραπευτής Γιώργος Κακαβάς, από το Fysiotek Sports and Spine Lab, η αυχενική μοίρα της σπονδυλικής στήλης (δηλαδή ο αυχένας) αποτελείται από ένα καλά συντονισμένο δίκτυο νεύρων, οστών, αρθρώσεων και μυών που ελέγχονται από τον εγκέφαλο και το νωτιαίο μυελό. Κάθε ερεθισμός κατά μήκος των νεύρων που διέρχονται από αυτήν (όπως αυτός που προκαλείται όταν κάποιος χρησιμοποιεί με τις ώρες το κινητό, έχοντας σκυμμένο το κεφάλι του) μπορεί να καταλήξει σε τραυματισμό. Στην περίπτωση των κινητών και των tablet, ο τραυματισμός αποκαλείται «αυχενικό σύνδρομο του κινητού», ανήκει στα σύνδρομα υπέρχρησης και προκαλείται από την καθημερινή, πολύωρη κακή στάση του σώματος.

«Ο καθοριστικός παράγοντας στην ανάπτυξη αυχενικού συνδρόμου στους χρήστες των κινητών είναι το βάρος του κεφαλιού τους», λέει ο κ. Κακαβάς. «Οι μύες, οι τένοντες και οι σύνδεσμοι του αυχένα είναι κατασκευασμένοι για να αντέχουν τα 5-6 κιλά που ζυγίζει το κεφάλι, όταν είναι ευθυγραμμισμένο με την σπονδυλική στήλη. Όταν ασχολούμαστε με το κινητό μας, έχουμε την τάση να το κρατάμε στο ύψος της κοιλιακής χώρας, οπότε σκύβουμε το κεφάλι προς τα εμπρός. Με αυτό τον τρόπο όμως το βάρος του κεφαλιού πολλαπλασιάζεται. Έτσι, όταν κάνει κλίση 45 έως 60 μοιρών, ζυγίζει αντίστοιχα 25 έως 30 κιλά! Ο αυχένας αδυνατεί να στηρίξει τέτοιο βάρος για πολλή ώρα και καταπονείται απεριόριστα».

Όπως προαναφέρθηκε, η κάμψη του κεφαλιού προς τα εμπρός επηρεάζει άμεσα την σπονδυλική στήλη. Με την πάροδο του χρόνου, η συνεχής καταπόνηση της σπονδυλικής στήλης αρχίζει να προκαλεί συμπτώματα, τα οποία οι ασθενείς συχνά δεν αντιλαμβάνονται που οφείλονται.

Τέτοια συμπτώματα είναι:

• Αυχενική δυσκαμψία. Είναι πολύ συνηθισμένη μετά από την πολύωρη ενασχόληση με το smartphone, αλλά με τον καιρό μπορεί να εκδηλώνεται και άλλες στιγμές της ημέρας.
• Πόνος. Συνήθως εντοπίζεται σε συγκεκριμένο σημείο/περιοχή του αυχένα ή/και του τραπεζοειδούς μυός (είναι ο μεγάλος, επίπεδος μυς της ράχης), αλλά μερικές φορές είναι πιο γενικευμένος (προσβάλλει τον αυχένα, τη ράχη και τον ώμο). Ο πόνος μερικές φορές είναι οξύς, σαν μαχαιριά (σε τέτοια περίπτωση, εντοπίζεται συνήθως χαμηλά στον αυχένα). Μπορεί επίσης να αντανακλάται στον ώμο και στο μπράτσο του χεριού με το οποίο κρατάει κυρίως ο ασθενής το κινητό.
• Μυϊκή αδυναμία και μούδιασμα. Η συνεχής ακινησία σε μία θέση μπορεί να οδηγήσει σε εξασθένηση και αδυναμία ορισμένων από τους μυς που στηρίζουν τους ώμους (προσβάλλονται συχνότερα ο τραπεζοειδής, ο ρομβοειδής, ο σκαληνός και ο στερνοκλειδομαστοειδής).
• Πονοκέφαλος. Η μυϊκή δυσκαμψία του αυχένα μπορεί να οδηγήσει σε πονοκέφαλο τάσης. Είναι η πιο συχνή μορφή πονοκεφάλου, που συχνά περιγράφεται σαν μια ζώνη που σφίγγει το κεφάλι περιμετρικά.

«Όταν ένας άνθρωπος παρουσιάζει τέτοια συμπτώματα, πρέπει να αξιολογείται από έναν ειδικό ώστε να βρεθεί η αιτία τους», συνιστά ο κ. Κακαβάς. «Αυτό είναι απαραίτητο διότι, αν το αυχενικό σύνδρομο του κινητού αφεθεί χωρίς θεραπεία, ο πόνος θα επιδεινώνεται σταδιακά και η κινητικότητα του αυχένα, της ράχης και των ώμων θα μειώνεται. Μακροπρόθεσμα μπορεί να υπάρξουν συνέπειες, όπως η πρώιμη αρθρίτιδα, η εκφύλιση της σπονδυλικής στήλης, η συμπίεση των μεσοσπονδυλίων δίσκων, ακόμα και η μείωση της πνευμονικής χωρητικότητας στα άτομα που σκύβουν πολύ χαμηλά το κεφάλι τους, συμπιέζοντας τον θώρακά τους. Υπάρχει επίσης κίνδυνος να επιδεινωθούν ή να επιταχυνθεί η εξέλιξη εκφυλιστικών καταστάσεων, όπως η εκφυλιστική δισκοπάθεια και η αυχενική οστεοαρθρίτιδα».

Δυστυχώς, το αυχενικό σύνδρομο του κινητού εκδηλώνεται παγκοσμίως με ολοένα μεγαλύτερη συχνότητα, ακριβώς όπως αυξάνονται οι άνθρωποι που αποκτούν κινητό και του αφιερώνουν καθημερινά πολλές ώρες.

Σύμφωνα με μελέτες, οι οκτώ στους δέκα αρχίζουν να διαβάζουν και γενικά να χρησιμοποιούν το κινητό τους μέσα σε 15 λεπτά από τη στιγμή που ξυπνάνε.

Την καταναλώνουμε μέσα από τα ενεργειακά ποτά, τον καφέ, το τσάι ή τα energy coffee που αποκτούν όλο και μεγαλύτερη δημοτικότητα. Εδώ και πολλούς αιώνες η καφεΐνη είναι γνωστή για την ικανότητά της να μας κρατάει σε αφύπνιση (πολλοί μάλιστα δεν μπορούμε να ξεκινήσουμε τη μέρα μας χωρίς αυτή), λίγοι όμως από εμάς γνωρίζουν τα υπόλοιπα οφέλη που μπορεί να προσφέρουν τα ροφήματα με βάση την καφεΐνη. Ας δούμε μερικά από τα λιγότερα γνωστά πλεονεκτήματα της καφεΐνης σύμφωνα με την επιστήμη.

1. Ανανεώνει και ενισχύει τη λειτουργία του μυαλού μας

Ως αποτέλεσμα της επίδρασης που έχει στον εγκεφαλικό φλοιό, η καφεΐνη βελτιώνει την σκέψη, τη γνωστική λειτουργία και τις δεξιότητες σύνδεσης. Εκτός αυτού, σταματά τις επιδράσεις της αδενοσίνης στον εγκέφαλο, μίας ένωσης που μειώνει τη δραστηριότητα και την εγρήγορση. Έτσι, σταματώντας την αδενοσίνη, η καφεΐνη αποκτά τις ενεργειακές τις επιδράσεις.

2. Μπορεί να βοηθήσει στην απώλεια βάρους

Η περιστασιακή κατανάλωση καφεΐνης αυξάνει το μεταβολισμό κατά 5-25%, ενώ περιέχεται σχεδόν σε όλα τα συμπληρώματα για την καύση του λίπους. Η καφεΐνη βοηθά το σώμα μας να παράγει περισσότερη θερμότητα, που σημαίνει ότι καταναλώνει περισσότερη ενέργεια κάνοντάς το.

3. Βελτιώνει τη φυσική αντοχή

Τα ποτά που περιέχουν καφεΐνη, είτε πρόκειται για καφέ, ενεργειακά ποτά, συσκευασμένο iced coffee ή τσάι, ανεβάζουν τα επίπεδα αδρεναλίνης στο αίμα προετοιμάζοντας τους μύες για δράση. Τα αιμοφόρα αγγεία διαστέλλονται, οι παλμοί της καρδιάς αυξάνονται και η λειτουργία του εγκεφάλου γίνεται πιο έντονη.

4.  Μειώνει τη πιθανότητα κατάθλιψης

Σύμφωνα με μία έρευνα από το ιατρικό περιοδικό JAMA Internal Medicine στην οποία εξετάστηκαν 50,000 γυναίκες,αποδείχθηκε πως μόλις 120mg καφεΐνης ανά εβδομάδα είχε τη δυνατότητα να μειώσει την πιθανότητα εμφάνισης κατάθλιψης κατά 15%. Καθημερινή κατανάλωση 240-360mg καφεΐνης, μειώνει την πιθανότητα κατά 20%.

5. Ανακουφίζει από τον πόνο

Η καφεΐνη ενισχύει τη δράση των παυσίπονων, που σημαίνει ότι χρειάζεστε μικρότερη δόση για να πετύχετε τα ίδια αποτελέσματα.

6. Καταπολεμά το άσθμα

Η καφεΐνη διαστέλλει τους βρόγχους στους πνεύμονες. Η μακροχρόνια κατανάλωση ποτών με καφεΐνη μπορεί ακόμα και να αποτρέψει την εμφάνιση άσθματος. Όταν η καφεΐνη μεταβολίζεται από το σώμα, παράγει το υποπροϊόν θεοφυλλίνη – μία ουσία που συχνά χρησιμοποιείται στα φάρμακα για το άσθμα. Αυτό σημαίνει πως μια μικρή κούπα καφέ ή ενός ροφήματος με υψηλή περιεκτικότητα καφεΐνης, μπορεί να ενισχύσει τη λειτουργία των πνευμόνων. Ωστόσο, αυτό δεν πσημαίνει ότι μπορείτε να υπερκαταναλώνετε καφεΐνη. 

“Η καφεΐνη έχει πολλές ευεργετικές δράσεις, όμως πρέπει να είμαστε προσεκτικοί με την ημερήσια πρόσληψή μας. Όπως έχουν καθορίσει οι κλινικές έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί από την EFSA (European Food Safety Authority), η ημερήσια πρόσληψη 400mg καφεΐνης δεν αποτελεί κίνδυνο για την υγεία μας. Αυτό σημαίνει 4-5 καφέδες,cappuccino ή ενεργειακά ποτά των 250ml ανά μέρα. Ωστόσο, θα πρέπει να είμαστε προσεκτικοί ώστε να μη ξεπερνάμε τα 200mg καφεΐνης ανά μερίδα και να περιμένουμε τουλάχιστον 2 ώρες μεταξύ της κατανάλωσης ροφημάτων με καφεΐνη”, διευκρινίζει η διατροφολόγος Dr. Judit Kovács.