Συντάκτης: ΔΥΟ Newsroom

Αναστασία Θεριανού
Δερματολόγος – Αφροδισιολόγος, Διευθύντρια Δερματολογίας Imperial College NHS Trust. Λονδίνο,
Διδάκτωρ Tufts University, ΗΠΑ
drtherianou.gr

Η ακμή αποτελεί μία από τις συχνότερες και πιο ενοχλητικές δερματολογικές παθήσεις, με εμφάνιση όχι μόνο κατά την εφηβεία, όπου είναι ιδιαίτερα συνηθισμένη, αλλά και στην ενήλικη ζωή, επηρεάζοντας άνδρες και γυναίκες. Παρά το γεγονός ότι η ακμή δεν απειλεί άμεσα τη σωματική υγεία, η παρουσία της επηρεάζει ουσιαστικά την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής, καθώς συνδέεται με αισθήματα χαμηλής αυτοεκτίμησης, αμηχανία στις κοινωνικές συναναστροφές και αυξημένο ψυχολογικό φορτίο. Η έγκαιρη διάγνωση από τον ειδικό ιατρό, η εφαρμογή της κατάλληλης θεραπευτικής στρατηγικής και η σωστή χρήση εξειδικευμένων δερμοκαλλυντικών προϊόντων μπορούν να βελτιώσουν θεαματικά την εικόνα του δέρματος, μειώνοντας παράλληλα τον κίνδυνο δημιουργίας μόνιμων ουλών.

Τύποι ακμής
Υπάρχουν διαφορετικοί τύποι ακμής, καθένας από τους οποίους απαιτεί ξεχωριστή προσέγγιση.
✤ Φαγεσωρική ακμή: σε αυτόν τον τύπο κυριαρχούν τα γνωστά μαύρα και λευκά στίγματα, που συχνά αποτελούν την πιο ήπια μορφή της πάθησης.
✤ Φλεγμονώδης ακμή: χαρακτηρίζεται από τα ερυθρά σπυράκια, συχνά με πύον, τα οποία προκαλούν ενόχληση και εμφανή φλεγμονή.
✤ Οζώδης/κυστική ακμή: η πιο σοβαρή μορφή, με βαθιές και επώδυνες κύστες, οι οποίες συχνά οδηγούν στη δημιουργία ουλών αν δεν αντιμετωπιστούν σωστά.

Θεραπευτική προσέγγιση
Η θεραπεία της ακμής προσαρμόζεται πάντοτε στις ιδιαίτερες ανάγκες κάθε ασθενούς. Ωστόσο, υπάρχουν κάποιες βασικές κατευθυντήριες οδηγίες:
✤ Καθημερινός καθαρισμός του δέρματος, πρωί και βράδυ ή έστω μόνο το βράδυ.
✤ Φαρμακευτική αγωγή, τοπική ή συστηματική, με συνδυασμό δραστικών ουσιών που δρουν με διαφορετικούς τρόπους.
✤ Σωστή ενυδάτωση, ακόμη και για τα λιπαρά δέρματα, με προϊόντα που δεν φράζουν τους πόρους· έτσι ενισχύεται ο δερματικός φραγμός και βελτιώνεται η εικόνα της ακμής.
✤ Συμπληρωματικές θεραπείες, όπως τα χημικά peelings ή το laser, που εφαρμόζονται κυρίως για τη βελτίωση ουλών και ατελειών, αφού πρώτα έχει θεραπευτεί η ακμή.
Η χρήση ακατάλληλων προϊόντων, η ακατάλληλη ρουτίνα ή η ύπαρξη ορμονικών διαταραχών μπορεί να επιβαρύνει σημαντικά την κατάσταση. Για τον λόγο αυτό είναι απαραίτητη η καθοδήγηση από εξειδικευμένο δερματολόγο, ο οποίος θα προτείνει το πιο αποτελεσματικό πλάνο.
Δερμοκαλλυντικά: η επιστημονική υποστήριξη στη φροντίδα της ακμής, αποτελούν βασικό κομμάτι της συνολικής θεραπευτικής στρατηγικής, καθώς ενισχύουν τη δράση της εκάστοτε αγωγής και συμβάλλουν ουσιαστικά στη διατήρηση του καλού αποτελέσματος μετά την ολοκλήρωση της θεραπείας.

Συμπέρασμα
Η ακμή δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται με πρόχειρες ή αυτοσχέδιες λύσεις. Η επιλογή του κατάλληλου θεραπευτικού πλάνου, σε συνδυασμό με στοχευμένα δερμοκαλλυντικά, αποτελεί την ασφαλέστερη και πιο αποτελεσματική προσέγγιση. Η συνέπεια στην εφαρμογή, η εξατομικευμένη παρακολούθηση και η στενή συνεργασία ασθενούς–γιατρού οδηγούν όχι μόνο σε πιο καθαρό και υγιές δέρμα, αλλά και σε ουσιαστική βελτίωση της ψυχολογίας και της συνολικής ποιότητας ζωής.

Βασιλική Καραμποϊκη,
Δερματολόγος – Αφροδισιολόγος
aboutskin.gr

Μία κατάσταση που μας απασχολεί όλους, είτε σαν εποχική τριχόπτωση, είτε σαν κληρονομική(ανδρογενετική αλωπεκία) είτε τους πρώτους μήνες μετά από μία εγκυμοσύνη, είτε απλά γιατί μεγαλώνουμε. Mία ιδιαίτερη κατηγορία αποτελούν τα αυτοάνοσα νοσήματα όπως η γυροειδής αλωπεκία ή ο θυλακικός λειχήνας.

Το σίγουρο είναι ότι όταν βλέπουμε παρατεταμένα περισσότερες τρίχες στη μπανιέρα, στη χτένα ή στο μαξιλάρι μας το καμπανάκι χτυπάει για δερματολογική εξέταση. Ο λόγος είναι ότι όσο πιο γρήγορα διαπιστωθεί ποια είναι η αιτία της τριχόπτωσης ή της αραίωσης των μαλλιών τόσο πιο γρήγορα θα αποτραπεί η βλάβη σε αυτό το πολύ ευαίσθητο και πολύπλοκο εργοστάσιο που υπάρχει στη ρίζα της τρίχας. Με βάσει λοιπόν το ιατρικό ιστορικό του κάθε ανθρώπου (φάρμακα,παθήσεις, διαταραχές περιόδου, εγχειρήσεις), τις συνήθειες πχ το κάπνισμα, τη διατροφή, τη μόλυνση του περιβάλλοντος, το κληρονομικό ιστορικό, την κλινική εξέταση του τριχωτού, την τριχοσκόπηση με το δερματοσκόπιο, γενικές και ορμονικές εξετάσεις αίματος όπου απαιτείται, δίνεται και η κατάλληλη αγωγή.

Είναι δεδομένο για το πρόβλημα της τριχόπτωσης ότι η αγωγή αυτή θα είναι για μεγάλο χρονικό διάστημα και απαιτεί συνέπεια στην εφαρμογή για να αποδώσει. Η σύγχρονη επιστήμη μας δίνει πολλά όπλα, τόσο φαρμακευτικές λοσιόν όσο και δερμοκαλλυντικά, όπως λοσιόν με βιταμίνες και διεγερτικά της κυκλοφορίας του αίματος στο τριχωτό της κεφαλής, καθώς και βιταμίνες ή φάρμακα ανάλογα με την αιτία της τριχόπτωσης. Σαφώς διαφορετική προσέγγιση χρειάζεται σε ένα νέο κορίτσι που έχει πολύ χαμηλή φερριτίνη λόγω περιόδου και άλλη προσέγγιση σε μία εμμηνοπαυσιακή γυναίκα. Η επιλογή επίσης του θεραπευτικού σχήματος με φάρμακα όπως μινοξιδίλη ή φιναστερίδη σε χάπια σε έναν άνδρα ασθενή διαφέρει ανάλογα με την ηλικία, το καρδιολογικό ιστορικό καθώς και τις προσωπικές προτιμήσεις. Τέλος μία σειρά βοηθητικών θεραπειών στο ιατρείο, όπως μεσοθεραπείες βιταμινών, πολυνουκλεοτίδια, exosomes και LED φωτοθεραπεία συνεισφέρουν στην επίσπευση ή στη συντήρηση της καλής κατάστασης του τριχωτού.

Εκτός από την τριχόπτωση με την έναρξη του φθινοπώρου και όσο κρυώνει ο καιρός πολλοί άνθρωποι ταλαιπωρούνται από μία κατάσταση αυξημένης απολέπισης (πιτυρίδα), κνησμού και ερεθισμού στο δέρμα του κεφαλιού που οι δερματολόγοι την ονομάζουμε σμηγματορροική δερματίτιδα. Πρόκειται για ένα είδος ενδογενούς εκζέματος που επιδεινώνεται από διάφορους παράγοντες όπως το stress και το οποίο είναι πολύ ενοχλητικό καθώς εκτός από τον κνησμό η πιτυρίδα «χιονίζει» στα ρούχα. Πολλές τοπικές κρέμες και σαμπουάν με αντιφλεγμονώδη, απολεπιστικά και αντιμυκητιασικά συστατικά υπάρχουν για αυτήν την κατάσταση.

Μην σας φανεί περίεργο αν στην αρχή μίας αγωγής με απολεπιστικούς παράγοντες δείτε μία παροδική αύξηση της πιτυρίδας καθώς έτσι λειτουργεί η θεραπεία αρχικά.Αν αναρωτιέστε γιατί υπάρχουν οι αντιμυκητιασικοί παράγοντες ο λόγος είναι ότι υπάρχει μία υπερανάπτυξη μυκήτων στη χλωρίδα του δέρματος αυτών των ασθενών. Ας σκεφτούμε λοιπόν μεταξύ άλλων να καταναλώνουμε λίγο παραπάνω γιαούρτι και κεφίρ που έχουν προβιοτικά στη καθημερινή μας διατροφή.

Βέβαια η πιτυρίδα μπορεί να οφείλεται και σε άλλους παράγοντες όπως οι λάθος συνθήκες υγιεινής πχ όχι καλό ξέπλυμα του σαμπουάν, υπερβολικά προϊόντα styling, συνθέσεις σαμπουάν που διαταράσσουν τα λιπίδια του δέρματος και τον επιδερμικό φραγμό αλλά και άλλες δερματολογικές παθήσεις.

Αρκετά συχνά βλέπουμε τριχόπτωση και πιτυρίδα να συνυπάρχουν. H μικροφλεγμονή της σμηγματορροϊκής δερματίτιδας επιδεινώνει την τριχόπτωση αλλά και αντίστροφα πολλές από τις λοσιόν της τριχόπτωσης δημιουργούν λιπαρότητα και πιτυρίδα.

Σίγουρα είναι πολλοί οι παράγοντες που εμπλέκονται στην αντιμετώπιση αυτών των καταστάσεων. Η εξατομίκευση και η καλή επικοινωνία γιατρού ασθενούς αποτελούν όπως άλλωστε σε κάθε τομέα της ιατρικής τις βασικές προϋποθέσεις για μία πετυχημένη θεραπευτική προσέγγιση.

Αθανάσιος Δεσαλέρμος
Γαστρεντερολόγος – Ηπατολόγος,
Διευθυντής Γαστρεντερολογικής-Ηπατολογικής Ιατρικό Κέντρο Αθηνών,
Επίκουρος Καθηγητής Γαστρεντερολογίας Πανεπιστημίου Μασαχουσέτης,
Fellow of the European Section and Board of Gastroenterology & Hepatology
www.drdesalermos.gr

Η δυσκοιλιότητα αποτελεί ένα από τα πιο συχνά και σημαντικά προβλήματα υγείας που επηρεάζει την καθημερινότητα εκατομμυρίων ανθρώπων σε όλο τον κόσμο. Δεν είναι μια απλή ενόχληση, αλλά μια κατάσταση που μπορεί να προκαλέσει έντονη δυσφορία, κοιλιακό πόνο, αίσθημα βάρους και σημαντική μείωση της ποιότητας ζωής. Παράλληλα, ο μετεωρισμός, το κοινό φούσκωμα, ένα από τα πλέον ενοχλητικά και δυσεπίλυτα συμπτώματα έχει ως βασική αιτία τη δυσκοιλιότητα. Ετσι, όταν το έντερο δεν λειτουργεί σωστά και οι κενώσεις είναι αραιές, δύσκολες και συνοδεύονται από σκληρά κόπρανα, η καθημερινότητα γίνεται κουραστική και αγχωτική. Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε τι την προκαλεί, πώς μπορούμε να την αντιμετωπίσουμε και κυρίως πώς να την προλάβουμε.

Τα αίτια της δυσκοιλιότητας είναι ποικίλα. Ένα από τα συχνότερα είναι η φτωχή σε φυτικές ίνες διατροφή. Όταν το καθημερινό μας διαιτολόγιο βασίζεται κυρίως σε επεξεργασμένα τρόφιμα, όπως κατεψυγμένα τρόφιμα, γλυκά ή μεγάλες ποσότητες κρέατος και δεν περιλαμβάνει αρκετά φρούτα, λαχανικά και δημητριακά ολικής άλεσης, τα κόπρανα γίνονται πιο σκληρά και η αποβολή τους δυσκολεύει. Σημαντικό ρόλο παίζει επίσης η κατανάλωση υγρών. Αν ο οργανισμός δεν παίρνει αρκετό νερό, το έντερο απορροφά περισσότερη υγρασία από τα κόπρανα, με αποτέλεσμα αυτά να γίνονται ξηρά και να απαιτείται περισσότερη προσπάθεια στην κένωση. Επίσης, η έλλειψη σωματικής δραστηριότητας και η καθιστική ζωή επιβραδύνουν ακόμη περισσότερο την κινητικότητα του εντέρου, καθώς η κίνηση και η ενεργοποίηση των μυών είναι φυσικά ερεθίσματα για τη λειτουργία του. Επιπλέον, το να παραμελούμε την ανάγκη για τουαλέτα ή να αλλάζουμε συχνά τις καθημερινές μας συνήθειες, όπως συμβαίνει στα ταξίδια ή λόγω επαγγελματικών συνηθειών και συνθηκών, μπορεί να απορρυθμίσει τον φυσιολογικό ρυθμό του εντέρου. Δεν πρέπει να παραλείπεται και η επίδραση ορισμένων φαρμάκων, όπως τα οπιοειδή, τα αντιόξινα και τα αντικαταθλιπτικά, που συχνά οδηγούν σε δυσκοιλιότητα. Τέλος, η εγκυμοσύνη, η προχωρημένη ηλικία αλλά και συγκεκριμένες παθήσεις, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης και διάφορες νευρολογικές διαταραχές, αυξάνουν την πιθανότητα εμφάνισης του προβλήματος.

Η πρόληψη και η αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας στηρίζονται κυρίως σε αλλαγές στον τρόπο ζωής και στις καθημερινές μας συνήθειες. Με στόχο τη δημιουργία υγιεινών συνθηκών λειτουργίας του εντέρου. Η επαρκής πρόσληψη φυτικών ινών μέσα από φρούτα, λαχανικά, όσπρια και δημητριακά ολικής άλεσης αυξάνει τον όγκο των κοπράνων και διευκολύνει την κίνησή τους στο έντερο, ενώ η κατανάλωση τουλάχιστον ενάμισι έως δύο λίτρων νερού την ημέρα βοηθά ώστε να παραμένουν πιο μαλακά και εύκολα στην αποβολή. Η συστηματική σωματική δραστηριότητα, ακόμη και ένας απλός περίπατος διάρκειας είκοσι με τριάντα λεπτών, διεγείρει τη φυσιολογική κινητικότητα του εντέρου και βελτιώνει τη λειτουργία του. Εξίσου σημαντική είναι η καθιέρωση σταθερής ρουτίνας για τις κενώσεις, κυρίως μετά τα γεύματα, καθώς τότε ενεργοποιείται το γαστροκολικό αντανακλαστικό, ενώ η σωστή στάση σώματος με τα γόνατα λυγισμένα και λίγο ψηλότερα από τα ισχία διευκολύνει την αποβολή των κοπράνων. Αν τα μέτρα αυτά δεν αποδώσουν, μπορούν να χρησιμοποιηθεί η κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή πάντα με τη συμβουλή του ιατρού σας, μέσα από μια πληθώρα φαρμακευτικών επιλογών. Τα διογκωτικά καθαρτικά, όπως το ψύλλιο ή η μεθυλοκυτταρίνη, αυξάνουν τον όγκο και τις ίνες στα κόπρανα. Τα ωσμωτικά, όπως η μακρογόλη ή το γάλα μαγνησίας, συγκρατούν νερό στο παχύ έντερο και τα μαλακώνουν, ενώ τα διεγερτικά, όπως η σέννα ή η βισακοδύλη, προκαλούν συσπάσεις που διευκολύνουν την αποβολή τους. Ωστόσο, τα διεγερτικά πρέπει να χρησιμοποιούνται με προσοχή. Σε πιο επιλεγμένες και επίμονες περιπτώσεις μπορεί να συστηθεί η βιοανάδραση, μια μέθοδος επανεκπαίδευσης των μυών του πυελικού εδάφους. Τέλος, χρειάζεται προσοχή στη λήψη φαρμάκων που μπορεί να προκαλέσουν δυσκοιλιότητα, όπως τα οπιοειδή, ο σίδηρος και τα αντικαταθλιπτικά. Ιδιαίτερη μέριμνα απαιτείται σε ηλικιωμένους και εγκύους, οι οποίοι ανήκουν σε ομάδες με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης του προβλήματος.

Συμπερασματικά, η δυσκοιλιότητα αποτελεί ένα συχνό σύμπτωμα που επηρεάζει σημαντικά την ποιότητα ζωής πολλών ανθρώπων. Τα συνηθέστερα αίτιά της σχετίζονται με τον τρόπο ζωής και τη διατροφή, ενώ η πρόληψη και η αντιμετώπισή της μπορούν σε μεγάλο βαθμό να επιτευχθούν με απλές και πρακτικές αλλαγές στην καθημερινότητα. Η υιοθέτηση ισορροπημένης διατροφής, η επαρκής ενυδάτωση, η τακτική σωματική άσκηση και η καθιέρωση σταθερών συνηθειών συμβάλλουν καθοριστικά στον περιορισμό ή ακόμη και στην αποφυγή του προβλήματος. Σε περιπτώσεις όπου τα συμπτώματα επιμένουν, είναι απαραίτητη η ιατρική αξιολόγηση ώστε να αποκλειστούν υποκείμενα νοσήματα και να καθοριστεί η κατάλληλη θεραπευτική στρατηγική. Στόχος είναι πάντοτε η αποτελεσματική και ασφαλής ανακούφιση των συμπτωμάτων, αρχικά με φυσικές παρεμβάσεις και, όταν χρειάζεται, με τη χρήση φαρμακευτικών επιλογών περιορισμένης διάρκειας.

Θεοδόσιος Μπίσδας
Καθηγητής Αγγειοχειρουργός,
Διευθυντής Γ’ Αγγειοχειρουργικής Κλινικής Ιατρικό Κέντρο Αθηνών,
Αναπλ. Καθηγητής Αγγειοχειρουργικής, Universitatsklinkikum Munster,
Αναπλ. Καθηγητής Αγγειοχειρουργικής, European University Cyprus
th.bisdas@gmail.com

Οι κιρσοί και η φλεβική ανεπάρκεια είναι δύο από τα πιο συχνά φλεβικά προβλήματα που απασχολούν μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού. Αν και συχνά θεωρούνται απλώς αισθητική ενόχληση, η πραγματικότητα είναι πολύ πιο σύνθετη.

Τι είναι η Φλεβική Ανεπάρκεια και οι Κιρσοί;
Η φλεβική ανεπάρκεια είναι μια πάθηση όπου οι φλέβες, κυρίως στα κάτω άκρα, δεν λειτουργούν σωστά, αδυνατώντας να επιστρέψουν το αίμα στην καρδιά. Συνήθως, αυτό οφείλεται στην αδυναμία των βαλβίδων των φλεβών να κλείσουν σωστά, με αποτέλεσμα το αίμα να σταματά ή να κυκλοφορεί ανάποδα. Οι κιρσοί αποτελούν ένα σύνηθες σύμπτωμα της χρόνιας φλεβικής ανεπάρκειας, κατά το οποίο οι φλέβες διογκώνονται, συστρέφονται και γίνονται ορατές κάτω από το δέρμα, κυρίως στα κάτω άκρα.

Συμπτώματα της Φλεβικής Ανεπάρκειας & των Κιρσών
Τα συμπτώματα της φλεβικής ανεπάρκειας και των κιρσών περιλαμβάνουν:
✤ Πρήξιμο στα πόδια ή τους αστραγάλους, ειδικά το απόγευμα ή μετά από παρατεταμένη ορθοστασία.
✤ Αίσθημα βάρους ή κόπωσης στα πόδια.
✤ Πόνος ή αίσθημα καψίματος κατά τη διάρκεια της δραστηριότητας ή μετά την παρατεταμένη ορθοστασία.
✤ Ορατοί κιρσοί (διατεινόμενες, μπλε ή μωβ φλέβες) που μπορεί να είναι πρησμένοι και ενοχλητικοί.
✤ Αλλαγές στο δέρμα γύρω από τις φλέβες, όπως σκουρόχρωμα σημεία ή υπερβολική ξηρότητα.
✤ Κράμπες ή σφιξίματα στους μύες των ποδιών, κυρίως τη νύχτα.
✤ Αίσθηση φαγούρας ή ερεθισμού στην περιοχή των κιρσών.
✤ Ανοιχτές πληγές ή έλκη κοντά στους κιρσούς, που ενδέχεται να μην επουλώνονται εύκολα.

Αιτίες και Παράγοντες Κινδύνου
Οι αιτίες και οι παράγοντες κινδύνου για τη φλεβική ανεπάρκεια και τους κιρσούς περιλαμβάνουν:
Αιτίες:
✤ Αδυναμία των βαλβίδων των φλεβών: Οι βαλβίδες που βοηθούν στη ροή του αίματος προς την καρδιά ενδέχεται να αδυνατίσουν ή να βλάπτονται, προκαλώντας αναστροφή της ροής του αίματος.
✤ Γενετική προδιάθεση: Ορισμένα άτομα μπορεί να έχουν κληρονομήσει αδύναμες φλέβες ή προδιάθεση για κιρσούς.
✤ Γήρανση: Με την ηλικία, οι φλέβες χάνουν την ελαστικότητά τους, και οι βαλβίδες μπορεί να μην κλείνουν σωστά.
✤ Καθιστική ζωή ή παρατεταμένη ορθοστασία: Η ακινησία ή η παρατεταμένη παραμονή σε όρθια θέση, επηρεάζει την καλή κυκλοφορία του αίματος.

Παράγοντες κινδύνου:
✤ Ηλικία: Οι μεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι είναι πιο επιρρεπείς στη φλεβική ανεπάρκεια.
✤ Φύλο: Οι γυναίκες είναι πιο επιρρεπείς, κυρίως λόγω ορμονικών αλλαγών κατά την εγκυμοσύνη ή τη χρήση αντισυλληπτικών.
✤ Εγκυμοσύνη: Η αυξημένη πίεση στις φλέβες των ποδιών κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης μπορεί να οδηγήσει σε κιρσούς.
✤ Περίσσεια βάρους: Η παχυσαρκία αυξάνει την πίεση στις φλέβες των ποδιών, επιδεινώνοντας την κατάσταση.
✤ Οικογενειακό ιστορικό: Εάν κάποιος από την οικογένεια έχει κιρσούς ή φλεβική ανεπάρκεια, ο κίνδυνος είναι υψηλότερος.
✤ Καθιστική ζωή ή έλλειψη άσκησης: Η έλλειψη κινητικότητας μειώνει την κυκλοφορία του αίματος και προάγει τη συσσώρευση υγρών στις φλέβες.
✤ Κάπνισμα: Το κάπνισμα μπορεί να βλάψει τα τοιχώματα των αιμοφόρων αγγείων και να συμβάλει στην ανάπτυξη κιρσών.

Φλεβική ανεπάρκεια/ κιρσοί: Αντιμετώπιση
Η αντιμετώπιση της φλεβικής ανεπάρκειας και των κιρσών εξαρτάται από τη σοβαρότητα της κατάστασης και τις ανάγκες του ασθενούς.

1. Συντηρητική Θεραπεία:
✤ Φαρμακευτική αγωγή: για την ανακούφιση από το πρήξιμο, τον πόνο και τη φλεγμονή.
✤ Κάλτσες ή καλσόν διαβαθμισμένης συμπίεσης: Ειδικά καλσόν ή κάλτσες που βοηθούν στη βελτίωση της κυκλοφορίας του αίματος και την ελάττωση του πρηξίματος.
✤ Άσκηση: Η συστηματική άσκηση και η διατήρηση ενός φυσιολογικού βάρους βοηθούν στη βελτίωση της κυκλοφορίας του αίματος.

2. Επεμβατικές Μέθοδοι:
✤ Σκληροθεραπεία: Η εισαγωγή ειδικών ουσιών (σκλήρυνση) στις κιρσώδεις φλέβες, οι οποίες προκαλούν το κλείσιμο των φλεβών και την ανακούφιση από τα συμπτώματα.
✤ Αφαίρεση του επιφανειακού φλεβικού δικτύου (Laser, ραδιοσυχνότητες, χρήση ιατρικής κόλλας)
✤ Κλασική ανοικτή χειρουργική μέθοδος (εκρίζωση της φλέβας)

Πρόληψη φλεβικής ανεπάρκειας:
✤ Αποφυγή της παρατεταμένης ορθοστασίας ή καθιστικής ζωής
✤ Αύξηση της φυσικής δραστηριότητας: Καθημερινές δραστηριότητες όπως το περπάτημα βοηθούν στην ενίσχυση της κυκλοφορίας.
✤ Διατήρηση του σωματικού βάρους και αποφυγή της παχυσαρκίας

Συμπερασματικά
Οι κιρσοί δεν είναι μόνο αισθητικό ζήτημα, είναι σημάδι ενός λειτουργικού προβλήματος του φλεβικού συστήματος. Η έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση μπορεί να προλάβει σοβαρότερες καταστάσεις και να βελτιώσει αισθητά την ποιότητα ζωής του ασθενούς. Μη διστάζετε να απευθυνθείτε σε εξειδικευμένο αγγειοχειρουργό για αξιολόγηση και καθοδήγηση.

Νικόλαος – Τιβέριος Οικονόμου
Νευρολόγος/Κλινικός Νευροφυσιολόγος/Ειδικός Ιατρός του Ύπνου-Επιληψίας,
MSci (Επιληψία), PhD – ESRS Somnologist Expert (Ιατρική του Ύπνου),
Διδάσκων Νευρολογίας (Μέλος ΣΕΠ) στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο (ΕΑΠ) – Ταμίας Ελληνικής Εταιρίας Υπνολογίας
www.somnio.gr

Ολοι μας έχουμε βιώσει ότι μόλις νιώσουμε άρρωστοι, η επιθυμία μας είναι να ξαπλώσουμε και επιθυμητά να κοιμηθούμε. Παρόλα αυτά, συχνά ο ύπνος σε αυτές τις περιπτώσεις δεν ξεκουράζει και αυτό γιατί λείπει η ποιότητα σε αυτόν – διαταράσσεται η αρχιτεκτονική αυτού – με ελάττωση των σταδίων βραδέων κυμάτων (βαθέους ύπνου) αλλά και του REM, των σταδίων ύπνου δηλαδή που πραγματικά μας ξεκουράζουν.

Από την άλλη, και η στέρηση ύπνου (είτε σε οξεία είτε σε χρόνια βάση – σύνδρομο χρόνιας αποστέρησης ύπνου, η πιο συχνή πια διαταραχή του ύπνου που αφορά σε 1/3 συμπολίτες μας στον δυτικό κόσμο, που αφορά σε ανθρώπους που κοιμούνται 6 ή/και λιγότερες ώρες -), αυξάνει την πιθανότητα λοιμώξεων και φλεγμονής (οξείας και χρόνιας).
Ο φυσιολογικός ύπνος (σε ποσότητα >= 7ώρες, αλλά και ποιότητα) είναι απαραίτητος για την ακεραιότητα του ανοσοποιητικού συστήματος και την ομοιόσταση του οργανισμού μας. Ο κακός ή ελλιπής ύπνος διαταράσσει το ανοσοποιητικό σύστημα με ενεργοποίηση της προφλεγμονώδους διαδικασίας (αύξηση επιπέδων κυτταροκινών IL-6 και TNF-α), η οποία με την σειρά της αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης λοιμώξεων ή νόσων φλεγμονώδους αιτιολογίας.

Σε ζωικά μοντέλα υπό συνθήκες στέρησης ύπνου παρατηρήθηκε πτώση της ανοσολογικής απάντησης σε προσβολή από μικροοργανισμούς, ευαλωτότητα σε λοιμώξεις και χειρότερη αντιμετώπιση αυτών και εν τέλει μεγαλύτερη θνητότητα. Από την άλλη, μελέτες πάλι σε ζωικά μοντέλα έχουν δείξει ότι η αύξηση των ωρών ύπνου έχει συσχετισθεί με ελάττωση των επιπέδων των παρασίτων εντός του οργανισμού. Στον άνθρωπο έχει φανεί ότι εκείνοι που κοιμούνται 5 ή και λιγότερες ώρες σε σχέση με εκείνους που κοιμούνται 7-8 ώρες είναι πιο επιρρεπείς σε λοιμώξεις του αναπνευστικού. Επίσης, ακόμη και μία ώρα διαφοράς στον συνολικό ύπνο (6 αντί για 7 ώρες) συνδέεται με μεγαλύτερη πιθανότητα για απλό κρυολόγημα, γαστρεντερίτιδα κλπ.

Τέλος, εκείνοι που στερούνται ύπνο ή πάσχουν από εν γένει διαταραχές ύπνου, έχουν 1.5 φορά παραπάνω πιθανότητα να προσβληθούν από τον ιό του έρπητα ζωστήρα. Αλλά το γεγονός ότι η στέρηση ύπνου επηρεάζει αρνητικά την διαδικασία «ανοσολογικής μνήμης» ή αντιθέτως οι ορθές ώρες ύπνου την ενισχύουν, φαίνεται και από την αποτελεσματικότητα της δράσης των εμβολίων. Έτσι, άνθρωποι εμβολιασμένοι έναντι των ιών της Ηπατίτιδας Α και Β που στερούνται ύπνου, έχουν μακροπρόθεσμα λιγότερη προστασία έναντι αυτού, ενώ ανάλογες μελέτες έχουν δείξει ότι πάλι εκείνοι που πάσχουν από σύνδρομο χρόνιας αποστέρησης ύπνου, καίτοι εμβολιασμένοι έχουν μικρότερο αριθμό αντισωμάτων έναντι του ιού της γρίπης. Τέλος για την χαμηλότερη αποτελεσματικότητα των εμβολιασμών αρκεί και οξεία στέρηση ύπνου (συνολική διάρκεια 4 ωρών ύπνου λίγες μέρες πριν και 1-2 μέρες μετά τον εμβολιασμό, συνεπάγεται χαμηλότερο τίτλο αντισωμάτων στο αίμα).

Η στέρηση ύπνου σχετίζεται όμως και με ελαττωμένη ανοσολογική απάντηση στην ογκολογία, με ολοένα και περισσότερες μελέτες να συνδέουν το σύνδρομο χρόνιας αποστέρησης ύπνου με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου του μαστού, του παχέως εντέρου, και του προστάτη. Οι μηχανισμοί που ευθύνονται για αυτό έχουν να κάνουν με την μειωμένη διάρκεια απελευθέρωσης μελατονίνης (και συνεπώς τα μειωμένα επίπεδα αυτής στο αίμα), η οποία έχει αντικαρκινικές ιδιότητες διαμέσου της αντιοξειδωτικής, αντιμιτωτικής, αντινεοαγγειογενετικής και αντιοιστρογόνου δράσης της. Πέραν όμως της μελατονίνης, ο χρονίως μειωμένος ύπνος σχετίζεται και με ελάττωση της κυτταροτοξικής δράση των NK (Natural Killers) κυττάρων, τα οποία έχουν αντινεοπλασματικές ιδιότητες, αλλά και των Τ – CD8 κυττάρων (με ανάλογη δράση). Με άλλα λόγια η στέρηση ύπνου προάγει τους μηχανισμούς ανοσοκαταστολής με αποτέλεσμα την ογκογένεση και εν τέλει την αύξηση θνητότητας.

Συμπερασματικά, η στέρηση ύπνου (οξεία και κυρίως χρόνια) αλλά και εν γένει ο κακός ύπνος αποδυναμώνουν το ανοσοποιητικό σύστημα καθιστώντας μας πιο ευάλωτους σε λοιμώξεις, εμφάνιση ή/και επιδείνωση κάθε νόσου φλεγμονώδους αιτιολογίας αλλά ακόμη και νεοπλασμάτων.

Σοφία Παπαγιάννη
Φαρμακοποιός

Οι επιστήμονες αλλά και η κοινότητα γνωρίζουν πολύ καλά πόσο σημαντική είναι η ισορροπημένη διατροφή για την υγεία του οργανισμού.

«Η τροφή σου, το φάρμακό σου» κατά τον Ιπποκράτη. Ο σύγχρονος τρόπος ζωής με ιδιαίτερες απαιτήσεις, τόσο στην εργασία όσο και στην εκπαίδευση, αλλά και την προσωπική ζωή, καθιστούν δύσκολη και περίπλοκη την παρακολούθηση, τον προγραμματισμό του ολοκληρωμένου διατροφικού μοντέλου και ακόμα δυσκολότερη την εξατομίκευση η οποία είναι απαραίτητη.
Τα συμπληρώματα διατροφής έρχονται να καλύψουν ένα σημαντικό κενό στην αδυναμία παρακολούθησης του σωστού μοντέλου εξατομικευμένων αναγκών στη διατροφή, λειτουργώντας σαν στρατηγικοί εταίροι στη διαχείριση της πρόληψης της καλής υγείας και ευζωίας.

Η χρήση συμπληρωμάτων, πρέπει να γίνεται πάντα με σύσταση του επιστήμονα υγείας, ώστε να εξασφαλιστεί η ασφάλεια, η αξιοπιστία και η λήψη με τον ενδεδειγμένο ελεγχόμενο τρόπο και χρόνο (η υπερβολική πρόσληψη είναι εξίσου επιζήμια με την έλλειψη).

Ένα αρκετά ευρύ φάσμα συμπληρωμάτων. διατίθενται προς χρήση από τα οποία θα πρέπει να επιλεγούν αυτά που θα καλύψουν την εξατομικευμένη ανάγκη του κάθε οργανισμού.
Θα επικεντρώσουμε εδώ την αναφορά μας σε ένα από τα πλέον βασικά συμπληρώματα, τη βιταμίνη D και τον μεταβολίτη της την D3, καθώς και την προσθήκη της Κ2 σε πολλά σκευάσματα η οποία κατευθύνει την D3 στα οστά, ενώ συγχρόνως αποφεύγεται η ασβεστοποίηση με την αποτροπή εναπόθεσης στα αγγεία.

Σε ήλιο και σε σκιά, χειμώνα, αλλά και καλοκαίρι, από την αρχή της ζωής μέσα στη μήτρα για μητέρα και έμβρυο, στο βρέφος, στο νήπιο, τον ενήλικα, αλλά και τον υπερήλικα, αποτελεί απόλυτα αναγκαίο και χρήσιμο συστατικό για τον οργανισμό. Τα επίπεδα της πρέπει να διατηρούνται σε φυσιολογικά και μάλιστα ανώτερα πολλές φορές όρια.
Παλαιότερα, θεωρείτο ότι ο ρόλος της αναφερόταν μόνο στη σωστή ανάπτυξη των οστών, άρα ανάπτυξη του σκελετού, με σύνθεση στον οργανισμό, κυρίως με τη βοήθεια της επίδρασης στο δέρμα της υπεριώδους ακτινοβολίας του ήλιου, εξ’ ου και η «βιταμίνη του ήλιου». Πλήθος επιστημονικών μελετών όμως τις τελευταίες δεκαετίες έχουν αναδείξει τον σημαντικό ρόλο της στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού, τη ρύθμιση της διάθεσης και της ψυχολογίας, στην επίδρασή της στα αυτοάνοσα νοσήματα, ειδικά στη σκλήρυνση κατά πλάκας, στην ψωρίαση κλπ. Η χρησιμότητα της αναφέρεται ακόμα και σε διάφορες μορφές καρκίνου.

Από την περίοδο της εγκυμοσύνης για σωστή ανάπτυξη του εμβρύου, αλλά και διατήρηση των επιπέδων της βιταμίνης D στην εγκυμονούσα μητέρα, στο βρέφος, στο παιδί προσχολικής ηλικίας λόγω των έντονων αλλαγών σωματικής, κινητικής, κοινωνικής, συναισθηματικής ανάπτυξης, αλλά και γνωστικής και όπου η διατροφή υστερεί, γιατί το παιδί δεν συμμορφώνεται στη σωστή λήψη τροφής, τότε με τη σύσταση του παιδιάτρου είναι απαραίτητα τα συμπληρώματα Ω3 λιπαρά, βιταμινών B & D και λοιπά ιχνοστοιχεία.

Το ίδιο συμβαίνει και κατά τη διάρκεια της σχολικής ηλικίας όπου η γνωστική λειτουργία είναι πιο απαιτητική. Έφηβοι αλλά και ενήλικες κατά περίπτωση και εξατομικευμένα, θα πρέπει να ελέγχουν και να φροντίζουν τη διατήρηση των επιπέδων της D3 σε ικανοποιητικά επίπεδα για τους λόγους που αναφέραμε.

Τέλος είναι (μαζί με πολλούς άλλους παράγοντες- συμπληρώματα) ένα πολύτιμο και βασικό αντιγηραντικό συστατικό που πρέπει να λαμβάνουμε σοβαρά υπόψιν! Συμβάλλει στην ανάσχεση της διαδικασίας της γήρανσης, επηρεάζοντας το μήκος των τελομερών (άκρα των χρωμοσωμάτων που με την πάροδο του χρόνου βραχύνονται και αυτή η βράχυνση επιφέρει κυτταρική γήρανση).
Για τη διατήρηση διαύγειας πνεύματος, παράτασης της νεότητας αλλά και θωράκισης του ανοσοποιητικού μας συστήματος σε επίπεδο πρόληψης και συγχρόνως αντιμετώπισης προβλημάτων με τα οστά, αυτοάνοσων νοσημάτων θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στα μικροθρεπτικά συστατικά με προεξάρχον αυτό της βιταμίνης D.

Αικατερίνη Μιχ. Αναπλιώτη
Ιατρός Πνευμονολόγος – Φυματιολόγος,
Β’ Πνευμονολογική Κλινική Ερρίκος Ντυνάν Hospital Center,
Ιδιώτης Πνευμονολόγος
k.anaplioti@gmail.com

Τα εμβόλια, είναι ένας τρόπος αποτροπής ορισμένων σοβαρών ή και θανατηφόρων λοιμώξεων. Όταν κάνουμε εμβόλια, αυτό ονομάζεται εμβολιασμός ή ανοσοποίηση.
Υπάρχουν διάφοροι τύποι εμβολίων. Όλα όμως, καθιστούν τον οργανισμό ικανό να παράγει αντισώματα, όπως θα έκανε ο ίδιος με φυσικό τρόπο, εάν είχαμε κάποια λοίμωξη. Παράλληλα όμως, προετοιμάζουν το ανοσοποιητικό μας σύστημα, για την καταπολέμηση μικροοργανισμών, σε μελλοντική μας επαφή μαζί τους.

Λόγω της ειδικότητας μου (Πνευμονολόγος-Φυματιολόγος), θα αναφερθώ σε 5 βασικά εμβόλια τα οποία ως επί το πλείστον αφορούν στο αναπνευστικό σύστημα:

✤ Εμβόλιο κατά του πνευμονιόκοκκου: Προστατεύει από το μικρόβιο του πνευμονιόκοκκου και τις λοιμώξεις που προκαλεί, όπως πνευμονία και μηνιγγίτιδα. Είναι απαραίτητο κυρίως σε βρέφη, άτομα άνω των 65 ετών, άτομα με χρόνιες παθήσεις όπως ΧΑΠ, άσθμα, καρδιολογικές, ΣΔ, νεφρική ή ηπατική δυσλειτουργία, ανοσοκαταστολή, καπνιστές, επαγγελματίες υγείας. Υπάρχουν 3 τύποι εμβολίων: Το συζευγμένο (PCV13) για βρέφη και παιδιά, το πολυσακχαριδικό (PPSV23) για ενήλικες και ομάδες υψηλού κινδύνου καθώς και το νέο μονοδοσικό εμβόλιο Apexxnar ή Prevenar 20 (PCV20) για ενήλικες άνω των 65 ετών, αντικαθιστώντας ή συμπληρώνοντας παλαιότερα σχήματα.

✤ Εμβόλιο κατά της γρίπης ή αντιγριπικό. Είναι το σημαντικότερο μέσο πρόληψης της εποχικής γρίπης και συνίσταται κυρίως σε άτομα άνω των 60 ετών, έγκυες, παιδιά, άτομα με χρόνιες παθήσεις, επαγγελματίες υγείας, άτομα που φροντίζουν ευπαθείς ομάδες. Χορηγείται ετησίως και περιέχει αδρανοποιημένα στελέχη του ιού της γρίπης, ενώ είναι ασφαλές και δεν προκαλεί νόσο. Χορηγείται ενδομυϊκά και γίνεται ιδανικά, πριν την έναρξη του επιδημικού κύματος της γρίπης Οκτώβριο- Νοέμβριο . Μειώνει τον κίνδυνο νόσησης, σοβαρών επιπλοκών και θανάτων από γρίπη, προστατεύοντας παράλληλα την κοινότητα και ειδικά τις ευάλωτες ομάδες. Σύμφωνα με οδηγία του ΠΟΥ και εφαρμογή στην Ελλάδα, φέτος τα εμβόλια που θα χρησιμοποιηθούν είναι κυρίως τριδύναμα. Αυτό οφείλεται στο ότι ένα από τα στελέχη της γρίπης τύπου Β (η γραμμή B/Yamagata) δεν ενδημεί πλέον με επάρκεια για να προκαλεί ανησυχία — οπότε δεν θεωρείται ότι χρειάζεται να συμπεριλαμβάνεται

✤ Πρόσφατα, εγκρίθηκε το εμβόλιο κατά του RSV (αναπνευστικού συγκυτιακού ιού), ο οποίος μέχρι τώρα, αντιμετωπιζόταν μόνο με συμπτωματική θεραπεία. Το εμβόλιο αυτό στηρίζεται στην ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού συστήματος να παράγει αντισώματα κατά του ιού μέσα από την τεχνολογία των πρωτεϊνικών υπομονάδων. Στοχεύει στην πρωτεΐνη F του RSV «κλειδί» για να προσκολλάται και να εισέρχεται ο ιός στα κύτταρα του αναπνευστικού, προκαλώντας νόσο. Είναι 1 δόση, χορηγείται σε άτομα ≥75 ετών (±5 έτη ανάλογα με άλλες συνυπάρχουσες παθήσεις) και διαρκεί έως 3 έτη, σύμφωνα με τις νεότερες οδηγίες. Δεν συνιστάται η συγχορήγησή του με τα εμβόλια γρίπης, πνευμονιόκοκκου ή κορονοϊού.

✤ Εμβόλιο κατά του κορονοϊού, βοηθάει στην ηπιότερη ή άτυπη νόσηση από τον ιό SARS Cov2 και προστατεύει ιδίως άτομα > 65 ετών, άτομα με χρόνια νοσήματα καθώς και επαγγελματίες υγείας.

✤ Εμβόλιο κατά του κοκκύτη, το οποίο χορηγείται σε συνδυασμό με εμβόλια διφθερίτιδας και τετάνου. Συνιστάται σε όλα τα παιδιά, εφήβους και ενήλικες. Ο κοκκύτης, είναι μια εξαιρετικά μεταδοτική ασθένεια, που χαρακτηρίζεται από έντονο βήχα και παρουσιάζει πλέον επιδημικές εξάρσεις.

Ο εμβολιασμός παραμένει μία από τις πιο αποτελεσματικές και ασφαλείς παρεμβάσεις στη δημόσια υγεία, με τεράστια συμβολή στη μείωση της νοσηρότητας και της θνησιμότητας από λοιμώδη νοσήματα. Η συστηματική ενημέρωση, η ενίσχυση της εμπιστοσύνης του κοινού και η συνεχής επιστημονική έρευνα είναι απαραίτητες προϋποθέσεις ώστε να διασφαλιστεί η ευρεία αποδοχή και η σωστή εφαρμογή των εμβολιαστικών προγραμμάτων. Η επένδυση στην πρόληψη μέσω του εμβολιασμού δεν προστατεύει μόνο το άτομο αλλά και την κοινότητα, αποτελώντας θεμέλιο λίθο για ένα υγιές μέλλον. Θα πρέπει εδώ να τονίσω, ότι οι οδηγίες για εμβολιασμό είναι πολύπλοκες και θα πρέπει να γίνονται από τον θεράποντα ιατρό, ο οποίος θα καθορίσει το κατάλληλο και εξατομικευμένο εμβολιαστικό σχήμα.