Συντάκτης: ΔΥΟ Newsroom

  • Το ιδανικό πρωινό για ενέργεια ξεκινά από το έντερο

    Το ιδανικό πρωινό για ενέργεια ξεκινά από το έντερο

    Χαρά Παρωτίδη, 
Κλινική Διαιτολόγος-Διατροφολόγος,
    Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, 
Τεχνολόγος Τροφίμων
    healthyproject.gr

    Το πρωινό αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά γεύματα της ημέρας, όχι μόνο για την ενέργεια που προσφέρει, αλλά και για τον τρόπο με τον οποίο επηρεάζει το εντερικό μικροβίωμα. Το έντερο φιλοξενεί τρισεκατομμύρια μικροοργανισμούς που συμμετέχουν στη ρύθμιση του μεταβολισμού, του ανοσοποιητικού και της επικοινωνίας εντέρου–εγκεφάλου, επηρεάζοντας τη διάθεση, τη συγκέντρωση και τα επίπεδα ενέργειας.

    Ένα ισορροπημένο μικροβίωμα συνδέεται με σταθερά επίπεδα γλυκόζης, καλύτερη μεταβολική λειτουργία και μειωμένη φλεγμονή. Αντίθετα, πρωινά πλούσια σε ζάχαρη και επεξεργασμένα τρόφιμα μπορεί να προκαλέσουν απότομες αυξομειώσεις της γλυκόζης και αίσθημα κόπωσης. Τα τρόφιμα χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη υποστηρίζουν πιο ομαλή απορρόφηση της γλυκόζης και σταθερή ενέργεια κατά τη διάρκεια της ημέρας.

    Κεντρικό ρόλο διαδραματίζουν οι φυτικές ίνες, ιδιαίτερα οι διαλυτές, που λειτουργούν ως πρεβιοτικά για τα ωφέλιμα βακτήρια του εντέρου. Οι φυτικές ίνες, ιδιαίτερα οι διαλυτές, λειτουργούν ως πρεβιοτικά, δηλαδή «τροφή» για τα ωφέλιμα βακτήρια, προάγοντας την παραγωγή λιπαρών οξέων βραχείας αλύσου (SCFAs) που βελτιώνουν τον μεταβολισμό και την ενεργειακή ισορροπία. Τρόφιμα όπως η βρώμη, τα μήλα, τα αχλάδια, τα μούρα, οι σπόροι chia, ο λιναρόσπορος, το μπρόκολο, τα καρότα, το σπανάκι, το ακτινίδιο και οι ξηροί καρποί αποτελούν καλές πηγές φυτικών ινών χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη.

    Προβιοτικά τρόφιμα, όπως το ελληνικό γιαούρτι, το φυτικό γιαούρτι σόγιας ή το κεφίρ, εμπλουτίζουν το έντερο με ωφέλιμους μικροοργανισμούς και ενισχύουν τη μικροβιακή ισορροπία. Η επαρκής πρόσληψη πρωτεΐνης από αυγά, γιαούρτι, σπόρους ή ξηρούς καρπούς συμβάλλει στον κορεσμό και στη σταθεροποίηση του σακχάρου, ενώ τα καλά λιπαρά, όπως αυτά από αβοκάντο και καρύδια, υποστηρίζουν τη γνωστική λειτουργία και την ενεργειακή σταθερότητα.

    Η αποφυγή τροφίμων με υψηλό γλυκαιμικό δείκτη, όπως επεξεργασμένα δημητριακά ή γλυκά με ζάχαρη, είναι σημαντική για να αποφευχθεί η απότομη πτώση ενέργειας και η διατάραξη της μικροβιακής ισορροπίας.

    Ενδεικτικές επιλογές 
πρωινού


    ✤Βρώμη με ελληνικό γιαούρτι, μούρα, λιναρόσπορο και καρύδια

    ✤Χυλός βρώμης με φυτικό γιαούρτι σόγιας, μήλο, κανέλα και σπόρους chia

    ✤Προζυμένιο ψωμί ολικής άλεσης με σπιτικό χούμους, φέτες αγγουριού και ντομάτα

    ✤ Τοστ με προζυμένιο ψωμί ολικής άλεσης, αυγό, αβοκάντο, ντομάτα και ξινολάχανο τουρσί
Συνολικά, ένα πρωινό που συνδυάζει φυτικές ίνες, τρόφιμα χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη, πρωτεΐνη και ποιοτικά λιπαρά μπορεί να υποστηρίξει τη μεταβολική υγεία, να συμβάλει στη σταθερή παροχή ενέργειας και να ενισχύσει τη λειτουργία του εντερικού μικροβιώματος.

  • Δυσανεξία 
σε γλουτένη 
και λακτόζη

    Δυσανεξία 
σε γλουτένη 
και λακτόζη

    Σοφία Παπαγιάννη, 
Φαρμακοποιός

    Αποτελούν διαταραχές στο πεπτικό μας σύστημα με επιπτώσεις και δυσκολία που αφορά στην πέψη συστατικών που περιέχουν: 
α) γλουτένη (περιλαμβάνεται στο ενδόσπερμα του σιταριού, της βρώμης, της σίκαλης, του κριθαριού).

    Η δυσανεξία στη γλουτένη (πρωτεΐνη με κύριες ομάδες τις προλαμίνες και τις γλουτενίνες, κατηγοριοποιείται σε: 


    ✤ απλή ευαισθησία στη γλουτένη

    ✤ αλλεργία στο σιτάρι

    ✤ κοιλιοκάκη: γενετική αυτοάνοση διαταραχή κατά την οποία ο οργανισμός επιτίθεται με αντισώματα στο λεπτό έντερο με αποτέλεσμα πρόκληση βλαβών στο επιθήλιο του εντέρου, οι οποίες εκτός από τις φλεγμονές διαταράσσουν την απορρόφηση των θρεπτικών συστατικών από το έντερο.

    β) λακτόζη (περιέχεται στα γαλακτοκομικά προϊόντα)

    Οι επιπτώσεις και στις δύο περιπτώσεις της δυσανεξίας που αναφέραμε έχουν παρόμοια συμπτώματα όπως φούσκωμα, αέρια, δυσκοιλιότητα ή διάρροια, πόνους και κράμπες στην κοιλιά.

    Όταν διαπιστωθεί και διαγνωστεί η δυσανεξία, η «εύκολη» λύση που εφαρμόστηκε τα πρώτα χρόνια εντοπισμού της δυσανεξίας (στο τέλος της δεκαετίας του 1960) ήταν ο παντελής αποκλεισμός από τη διατροφή των δημητριακών που αναφέραμε καθώς και των γαλακτοκομικών στην περίπτωση της λακτόζης. Ο αποκλεισμός των δύο αυτών κατηγοριών δεν είναι λύση, με δεδομένο ότι τα τρόφιμα αυτά περιέχουν θρεπτικά συστατικά τα οποία είναι απαραίτητα και ωφέλιμα για τον οργανισμό.

    Ο παντελής αποκλεισμός μπορεί να εφαρμοστεί για περιορισμένο διάστημα ώστε να διαπιστωθεί μαζί με άλλες μεθόδους που θα εφαρμόσει ο γιατρός η διάγνωση. Δεν αποτελεί όπως λύση εφόρου ζωής ο αποκλεισμός ο οποίος είναι επιβάρυνση για τους ασθενείς χωρίς συχνά να επουλώνει σίγουρα τις βλάβες στον βλεννογόνο του εντέρου.

    Αρκετές στοχευμένες μελέτες έχουν πραγματοποιηθεί και οδηγούν σε λύσεις λήψης ειδικών ενζύμων από το στόμα που αποικοδομούν τη γλουτένη, θεραπείες με κυτοκίνες, καθώς επίσης και χρήση προβιοτικών και μικροθρεπτικών συστατικών. Στην περίπτωση δυσανεξίας στη λακτόζη χρησιμοποιούνται σκευάσματα μα λακτάση και στην περίπτωση δυσανεξίας στη γλουτένη σκευάσματα με πεπτικά ένζυμα. Αυτά δίνουν σήμερα ικανοποιητική διέξοδο σε άτομα με τις συγκεκριμένες ευαισθησίες ώστε να μπορούν να καταναλώνουν τόσο γαλακτοκομικά προϊόντα, όσο και δημητριακά χωρίς δυσάρεστες πεπτικές διαταραχές.

  • Η σημασία του σιδήρου στη διατροφή μας

    Η σημασία του σιδήρου στη διατροφή μας

    Ζαχαρούλα Δρακοπούλου,

    
Βιοχημικός-Βιοτεχνολόγος, Msc Μοριακής Ιατρικής & Κλινικής 
Διαιτολογίας – Διατροφής


    zadrakop@gmail.com


    Ο σίδηρος αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ιχνοστοιχεία για την ανθρώπινη υγεία. Παίζει καθοριστικό ρόλο στη μεταφορά του οξυγόνου στο σώμα, στη λειτουργία των μυών, στην παραγωγή ενέργειας και στη σωστή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Παρά τη σημασία του, η έλλειψη σιδήρου παραμένει μία από τις πιο συχνές διατροφικές ελλείψεις παγκοσμίως, επηρεάζοντας εκατομμύρια ανθρώπους και συχνά περνώντας απαρατήρητη στα αρχικά της στάδια.

    Σύμπλεγμα Σιδήρου Πολυσακχαρίτη
    Η υψηλότερη δόση σιδήρου σε μια κάψουλα χωρίς παρενέργειες!!!

    
Γιατί είναι τόσο σημαντικός ο σίδηρος;


    Ο σίδηρος αποτελεί βασικό συστατικό της αιμοσφαιρίνης, της πρωτεΐνης των ερυθρών αιμοσφαιρίων που μεταφέρει οξυγόνο από τους πνεύμονες σε όλους τους ιστούς του σώματος. Συμμετέχει επίσης στη μυοσφαιρίνη των μυών, σε πολλά μεταβολικά ένζυμα και στη φυσιολογική λειτουργία του εγκεφάλου.
Όταν τα επίπεδα σιδήρου είναι χαμηλά, ο οργανισμός δεν μπορεί να μεταφέρει επαρκώς οξυγόνο στους ιστούς. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα όπως , ωχρότητα, κόπωση, αδυναμία και μειωμένη συγκέντρωση. Σε πιο προχωρημένες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί σιδηροπενική αναιμία, μια κατάσταση που επηρεάζει σημαντικά την καθημερινότητα και τη γενικότερη υγεία.

    Ποιοι έχουν αυξημένες ανάγκες σε σίδηρο


    Όλοι χρειαζόμαστε σίδηρο, ορισμένες ομάδες του πληθυσμού, όμως, έχουν σημαντικά αυξημένες ανάγκες:

    ✤ γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας, λόγω της απώλειας αίματος κατά την έμμηνο ρύση

    ✤ έγκυες γυναίκες, για τη φυσιολογική ανάπτυξη του εμβρύου και του πλακούντα

    ✤ βρέφη, παιδιά και έφηβοι, εξαιτίας της ταχείας ανάπτυξης

    ✤ αθλητές, ιδιαίτερα όσοι ασχολούνται με αθλήματα αντοχής

    ✤ άτομα που ακολουθούν χορτοφαγική ή vegan διατροφή

    ✤ άτομα με αυξημένες απώλειες αίματος ή ορισμένες παθήσεις του γαστρεντερικού

    Γιατί συχνά η διατροφή δεν επαρκεί

    Ο σίδηρος υπάρχει σε δύο βασικές μορφές στις τροφές. Ο αιμικός σίδηρος βρίσκεται κυρίως σε ζωικές τροφές, όπως το κόκκινο κρέας, και απορροφάται πιο αποτελεσματικά από τον οργανισμό. Ο μη αιμικός σίδηρος βρίσκεται σε φυτικές τροφές όπως όσπρια, δημητριακά και πράσινα φυλλώδη λαχανικά και απορροφάται σε μικρότερο ποσοστό.
Η απορρόφηση του σιδήρου μπορεί να επηρεαστεί από πολλούς παράγοντες. Για παράδειγμα, το ασβέστιο, οι πολυφαινόλες του καφέ και του τσαγιού, καθώς και ορισμένες ουσίες που περιέχονται στα δημητριακά μπορούν να μειώσουν σημαντικά τη βιοδιαθεσιμότητά του. Έτσι, όταν οι ανάγκες είναι αυξημένες, η διατροφή από μόνη της συχνά δεν επαρκεί για να καλύψει τις απαιτήσεις του οργανισμού. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι επαγγελματίες υγείας προτείνουν τη λήψη συμπληρωμάτων σιδήρου.

    Τα συνήθη προβλήματα 
με τα συμπληρώματα σιδήρου


    Παρότι τα συμπληρώματα σιδήρου αποτελούν αποτελεσματικό τρόπο αντιμετώπισης της έλλειψης, πολλές φορές συνοδεύονται από ανεπιθύμητες ενέργειες που δυσκολεύουν τη συστηματική χρήση τους. Τα πιο συχνά προβλήματα είναι γαστρεντερικές ενοχλήσεις, όπως δυσκοιλιότητα, ναυτία, στομαχικός πόνος, φούσκωμα ή αίσθημα βάρους στο στομάχι. Επιπλέον, τα περισσότερα συμπληρώματα σιδήρου πρέπει να λαμβάνονται με άδειο στομάχι και μακριά από ορισμένες τροφές ή ροφήματα που μπορούν να μειώσουν την απορρόφησή του. Οι περιορισμοί αυτοί συχνά δυσκολεύουν τη σταθερή λήψη τους στην καθημερινότητα.

    Οι νέες μορφές σιδήρου


    Τα τελευταία χρόνια έχουν αναπτυχθεί νέες, εξελιγμένες μορφές σιδήρου που έχουν σχεδιαστεί για να αντιμετωπίσουν τους περιορισμούς των παραδοσιακών συμπληρωμάτων. Οι μορφές αυτές παρουσιάζουν υψηλότερη βιοδιαθεσιμότητα, δηλαδή καλύτερη απορρόφηση από τον οργανισμό, ενώ ταυτόχρονα εμφανίζουν πολύ καλύτερη γαστρεντερική ανοχή.
Ένα ακόμη σημαντικό πλεονέκτημα είναι ότι μπορούν να λαμβάνονται χωρίς αυστηρούς διατροφικούς περιορισμούς και συχνά ακόμη και μαζί με το φαγητό. Έτσι, εντάσσονται πολύ πιο εύκολα στην καθημερινότητα των ανθρώπων που χρειάζονται συμπληρωματική πρόσληψη σιδήρου.

    Συμπερασματικά

    Ο σίδηρος είναι ένα θρεπτικό συστατικό ζωτικής σημασίας για τη σωστή λειτουργία του οργανισμού και τη διατήρηση της ενέργειας. Είναι σημαντικό, λοιπόν, να ακολουθείται μια ισορροπημένη διατροφή που να περιλαμβάνει ποικίλες πηγές σιδήρου. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όμως, ιδιαίτερα όταν οι ανάγκες του οργανισμού είναι αυξημένες, η λήψη κατάλληλων συμπληρωμάτων σιδήρου μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην κάλυψη των αναγκών.

  • ΣΑΡΑΚΟΣΤΗ ΝΗΣΤΕΙΑ: Το πλην στη διατροφή που λειτουργεί θετικά

    ΣΑΡΑΚΟΣΤΗ ΝΗΣΤΕΙΑ: Το πλην στη διατροφή που λειτουργεί θετικά

    Αριστέα Γαζούλη,

    Χημικός – Διαιτολόγος, Msc Διατροφή & Μεταβολισμός,
    Υποψήφια Διδάκτωρ της Ιατρικής του ΕΚΠΑ,
    
co-metabolism.gr

    Οι περίοδοι νηστείας αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής πολλών ανθρώπων και λειτουργεί ως το μέσο σύνδεσης τους με την παράδοση. Παρόλο που απέχουν βασικές ομάδες τροφίμων όπως είναι το κρέας, τα γαλακτοκομικά και τα αυγά, η νηστεία μπορεί να θεωρηθεί ολοκληρωμένη όταν γίνονται οι σωστοί συνδυασμοί τροφών και παρέχεται ποικιλία. 
Το πρώτο βασικό συστατικό που χρήζει προσοχής είναι η πρωτεΐνη, η οποία συχνά υποτιμάται. Με σκοπό να καλυφθούν οι πρωτεϊνικές ανάγκες, οι ζωικές πηγές αναπληρώνονται από φυτικές.

    Σε αυτές περιλαμβάνονται τα όσπρια, τα θαλασσινά, τα μανιτάρια, τα φυτικά γαλακτοκομικά προϊόντα, τα προϊόντα σόγιας, οι ξηροί καρποί, οι σπόροι και η κινόα. Η πρωτεΐνη των οσπρίων μπορεί να μετατραπεί σε υψηλής βιολογικής αξίας, αντίστοιχη του κρέατος, όταν συνδυαστεί με κάποιο δημητριακό όπως το ρύζι. Μπορούμε λοιπόν να επιλέξουμε φακόρυζο, ρεβίθια με κριθαράκι ή μαυρομάτικα με ψωμί για να ολοκληρωθεί το γεύμα.

    Με την σειρά τους, τα θαλασσινά και η κινόα περιέχουν πρωτεΐνες υψηλής βιολογικής αξίας, συνεπώς από μόνα τους μπορούν να υποστηρίξουν πρωτεϊνικά ένα γεύμα. Η κινόα μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως συνοδευτικό σε κάποιο κυρίως γεύμα αντί για ρύζι ή ζυμαρικό αλλά και μέσα στις σαλάτες. Τόσο γεύση όσο και πρωτεϊνική αξία στο πιάτο μπορούν να προσφέρουν τα μανιτάρια και τα προϊόντα σόγιας. Μπορούμε να καταναλώσουμε τη σόγια με την μορφή κιμά, τυριού (τόφου) αλλά και σε γαλακτοκομικά προϊόντα (γάλα, γιαούρτι σόγιας). Μάλιστα, το γάλα σόγιας έχει την ίδια ποσότητα πρωτεΐνης με αυτήν του αγελαδινού γάλακτος και συνεπώς αποτελεί μια εξαιρετική εναλλακτική του.

    Το δεύτερο συστατικό που πρέπει να προσέξουμε είναι το ασβέστιο. Πολύτιμες πηγές αποτελούν οι ξηροί καρποί, κυρίως τα αμύγδαλα, τα αλείμματα καρπών, κυρίως το ταχίνι, οι σπόροι και τα εμπλουτισμένα φυτικά γαλακτοκομικά προϊόντα όπως το γάλα ή το γιαούρτι αμυγδάλου, καρύδας, βρώμης, ρυζιού κ.α. Εντάσσοντάς τα στα πρωινά και ενδιάμεσα γεύματα, αυξάνουμε την ημερήσια πρόσληψη του ασβεστίου ενώ παράλληλα λαμβάνουμε και την πολύτιμη πρωτεΐνη τους.

    Σημαντικές φυτικές πηγές ασβεστίου αποτελούν επίσης τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά (μπρόκολο, λάχανο) καθώς και τα προϊόντα σόγιας.
Ένα εξίσου μεγάλο ζήτημα στην νηστεία είναι η επαρκής πρόσληψη σιδήρου. Ο σίδηρος που βρίσκεται στα ζωικής προέλευσης τρόφιμα απορροφάται πολύ καλύτερα από το σώμα, σε σχέση με τον σίδηρο φυτικής προέλευσης. Για την ενίσχυση της απορρόφησής του, προσθέτουμε τροφές πλούσιες σε βιταμίνη C όπως το λεμόνι, οι πιπεριές, η ντομάτα και το πορτοκάλι καθώς και το ξύδι.

    Επιπλέον, αποφεύγουμε 2 ώρες πριν και μετά το γεύμα την κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων λόγω ασβεστίου και ροφημάτων που περιέχουν τανίνες και καφεΐνη, καθώς μειώνουν την απορρόφηση του σιδήρου.

    Συμπερασματικά, πολύ καλά σχεδιασμένες νηστίσιμες διατροφές μπορούν να είναι επαρκείς και ολοκληρωμένες.Υπάρχουν βέβαια ειδικές ομάδες πληθυσμού όπως είναι οι αθλητές υψηλού επιπέδου, οι εγκυμονούσες και θηλάζουσες, οι έφηβοι, τα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη και τα άτομα με οστεοπόρωση των οποίων οι ανάγκες είναι διαφορετικές από αυτές του γενικού πληθυσμού και καλό θα ήταν να απευθύνουν σε έναν ειδικό για την διαμόρφωση του νηστίσιμου πλάνου τους. 
Θυμηθείτε: η νηστεία είναι εφικτή, αρκεί να διαμορφώνεται σωστά!

  • Η αξία του εμβολιασμού στην πρόληψη λοιμωδών νοσημάτων

    Η αξία του εμβολιασμού στην πρόληψη λοιμωδών νοσημάτων

    Παρασκευή Κατσαούνου,
    
Καθηγήτρια Πνευμονολογίας Ιατρικής Σχολής Ε.Κ.Π.Α.,
    Μονάδα Πνευμονολογίας και Αναπνευστικής Ανεπάρκειας Α΄ΚΕΘ ΓΝΑ Ευαγγελισμός,
    Μέλος ΔΣ Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας
    
katsaounou.com


    Tα εμβόλια αποτέλεσαν μετά το πόσιμο νερό, το μεγαλύτερο επίτευγμα της δημόσιας υγείας. Οι άνθρωποι μπορούν να έχουν καλύτερη ποιότητα ζωής, προστατευμένοι από σοβαρά λοιμώδη νοσήματα, τα οποία μπορούν να προληφθούν μέσω του εμβολιασμού. 
Ιδιαίτερη ανάγκη έχουν οι ηλικιωμένοι, καθώς γερνώντας το ανοσοποιητικό μας σύστημα αδυνατίζει και ανεπαρκεί να μας προστατεύσει, καθώς και οι ασθενείς με συνοσηρότητες όπως τα καρδιαγγειακά και αναπνευστικά νοσήματα, ο σακχαρώδης διαβήτης και η ανοσοανεπάρκεια.

    Σημαντικό είναι να γνωρίζουμε ότι το κάπνισμα αποτελεί σημαντικό παράγοντα ευπάθειας στις λοιμώξεις, επηρεάζοντας αρνητικά τόσο την φυσική όσο και την επίκτητη ανοσία. Ενώ οι επιδράσεις στην φυσική ανοσία υποχωρούν σχετικά γρήγορα μετά τη διακοπή του καπνίσματος, οι επιδράσεις στην επίκτητη διατηρούνται επί σειρά ετών λόγω επιγενετικών αλλαγών στο DNA, που καταγράφονται στο γονιδίωμα και επηρεάζουν τη λειτουργία των κυττάρων της ανοσίας. Αυτό εξηγεί εν μέρει την «ευαισθησία» των πρώην καπνιστών σε λοιμώξεις. 
Οι ενήλικες μπορούν να εμβολιαστούν για προστασία από πέντε είδη λοιμώξεων του αναπνευστικού: του πνευμονιόκοκκου, της γρίπης, του κορωνοϊού, του κοκκύτη και του RSV.

    Ο πνευμονιόκοκκος είναι μικροοργανισμός, διαθέτει μια εξωτερική πολυσακχαριδική κάψα που προσδιορίζει τον ορότυπο και λειτουργεί ως λοιμογονικός παράγοντας. Αποτελεί αποκλειστικό παθογόνο του ανθρώπου, που αποικίζει το ρινοφάρυγγα. Έχουν ταυτοποιηθεί περίπου100 ορότυποι του S. Pneumonia. Όλοι οι ορότυποι δεν είναι το ίδιο παθογόνοι, με 31 να αποτελούν αυτούς που μας απασχολούν λόγω της νοσηρότητας και της θνητότητας που προκαλούν.

    H πνευμονιοκοκκική νόσος μπορεί αδρά να διακριθεί σε διεισδυτική (μηνιγγίτιδα, βακτηριαιμία) και μη-διεισδυτική νόσο (ωτίτιδα, πνευμονία). Η αναγκαιότητα του εμβολιασμού έναντι του πνευμονιόκοκκου αυξάνει λόγω της σημαντικής αντίστασης στα αντιβιοτικά που παρουσιάζει ο πνευμονιόκοκκος ιδιαίτερα στη χώρα μας, λόγω της αλόγιστης χρήσης των αντιβιοτικών.
Επιπρόσθετα, ο πνευμονιόκοκκος είναι το συχνότερα απομονούμενο παθογόνο σε βακτηριακές συλλοιμώξεις ασθενών με γρίπη.

    Το εμβολιαστικό σχήμα που αφορά τον αντιπνευμονιοκοκκικό εμβολιασμό ενισχύεται και απλοποιείται με τη διάθεση του νεότερου συζευγμένου 20δύναμου (PCV20) εμβολίου. Έτσι το PCV20 μπορεί να χορηγηθεί εφ’ άπαξ, αντί του παλιότερου εμβολιαστικού σχήματος που απαιτούσε διπλό εμβολιασμό, με το δεκατριδύναμο PCV13 και το 23δύναμο πολυσακχαριδικό εμβόλιο (PPSV23), αναιρώντας τα βασικά μειονεκτήματα του PPSV23, όπως η προοδευτική ελάττωση του τίτλου των αντισωμάτων μετά τον εμβολιασμό – γεγονός που επιβάλλει την επανάληψη του συγκεκριμένου εμβολίου μετά την πάροδο πενταετίας – και η έλλειψη σημαντικού οφέλους κάλυψης έπειτα από δύο εμβολιασμούς.

    Επιπρόσθετα μία μόνο δόση συζευγμένου αποτελεσματικού εμβολίου PCV μπορεί να είναι ευκολότερη στην εφαρμογή και βοηθά στην αποφυγή θεμάτων που σχετίζονται με τον διαδοχικό εμβολιασμό.
Καθώς με τη πάροδο των χρόνων, ο πληθυσμός εμβολιάζεται, συμβαίνει το φαινόμενο της αντικατάστασης οροτύπων (serotype replacement), δηλαδή ορότυποι που δεν περιλαμβάνονται σε ένα εμβόλιο μπορεί να αυξάνονται σε συχνότητα, φαίνεται ότι μπορεί να ενισχυθεί ο εμβολιασμός έναντι του πνευμονιόκοκκου και με άλλα εμβόλια.
Οι πνευμονολόγοι, ως λοιμωξιολόγοι του αναπνευστικού, πρέπει να υιοθετήσουν στην καθημερινή τους πρακτική τον εμβολιασμό και να εισαγάγουν έγκαιρα σε όλους τους ασθενείς με αναπνευστικές παθήσεις και τους καπνιστές τον εμβολιασμό έναντι του πνευμονιόκοκκου.

    Το ίδιο βέβαια ισχύει και για όλους τους ιατρούς που έχουν ασθενείς με συνοσηρότητες που οφείλουν να προστατέψουν. 
Αν και το ηλιακό όριο για τον εμβολιασμό ενηλίκων χωρίς συνοσηρότητες είναι τα 65 έτη, φαίνεται ότι η νοσηρότητα και θνητότητα αυξάνεται σημαντικά ήδη από τα πενήντα έτη. Γι’ αυτό και στην Αμερική το ηλικιακό όριο έχει πέσει στα 50 έτη, γεγονός που πιστεύουμε -σαν Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία- ότι πρέπει να εφαρμοστεί και στη χώρα μας.

    Αν και ο εμβολιασμός έναντι του πνευμονιόκοκκου στη χώρα μας έχει αυξηθεί την τελευταία δεκαετία, εξακολουθεί να είναι χαμηλός και να μην ξεπερνά το 25-30%. Η εμβολιαστική κάλυψη για ένα εμβόλιο ασφαλές και ιδιαίτερα αποτελεσματικό, οφείλει να αυξηθεί και να αποτελέσει προτεραιότητα των επαγγελματιών υγείας. 
Το εμβόλιο έναντι του πνευμονιόκοκκου μπορεί να συγχορηγηθεί με το εμβόλιο της γρίπης ή το εμβόλιο έναντι του κορωνοϊού (COVID-19). To βέλτιστο όμως είναι να προγραμματιστεί να γίνει σε περίοδο καλοκαιρινή μακριά από λοιμώξεις και χορήγηση εποχιακών εμβολίων.
Καθώς η σύσταση από τον επαγγελματία υγείας είναι ο ισχυρότερος προβλεπτικός παράγοντας για το αν ένας ασθενής θα εμβολιαστεί, όλοι οι ιατροί συνταγογραφήστε προγραμματισμένα το εμβόλιο έναντι του πνευμονιόκοκκου. Κι αν ο γιατρός σας το ξεχάσει, ο καθένας σας ας το ζητήσει στην πρώτη ευκαιρία, ως το μέγιστο δώρο προστασίας στα γενέθλιά σας.

  • Τι είναι 
το σύνδρομο ευερέθιστου 
εντέρου

    Τι είναι 
το σύνδρομο ευερέθιστου 
εντέρου

    Λάζαρος Βαρυτιμιάδης
    
Γαστρεντερολόγος – Επεμβατικός Ενδοσκόπος,
    Μετεκπαιδευθείς στην επεμβατική ενδοσκόπηση στο Queen Alexandra Hospital, Ηνωμένο Βασίλειο,
    Αναπληρωτής Διευθυντής Γαστρεντερολογικής Κλινικής Νοσοκομείου Μητέρα

    gastroexpert.gr

    Το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου είναι μία κοινή λειτουργική διαταραχή του γαστρεντερικού συστήματος που εκδηλώνεται με επίμονα και βασανιστικά συμπτώματα. Τα συμπτώματα διαφέρουν από άτομο σε άτομο αλλά συνήθως περιλαμβάνουν πόνο στην κοιλιά, αίσθημα πληρότητας και φουσκώματος και αλλαγές ή διαταραχές στις συνήθειες του εντέρου. Εκδηλώνεται με δυσκοιλιότητα (δυσκολία στην κένωση του εντέρου ή λιγότερες από 3 κενώσεις την εβδομάδα) ή διάρροια (συχνές ή πολύ υδαρείς κενώσεις και πιεστική ανάγκη για κένωση) ή και εναλλαγή δυσκοιλιότητας και διάρροιας. Είναι εξαιρετικά συχνό στις αναπτυγμένες χώρες, που επισκέπτονται τα εξωτερικά γαστρεντερολογικά ιατρεία πάσχουν από το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου. Ο ένας στους τρεις έχει εμφανίζει κάποια στιγμή συμπτώματα και ο ένας στους δέκα έχουν επισκεφθεί ιατρό για τα συμπτώματα. Είναι το ίδιο συχνό στους άνδρες και τις γυναίκες και αφορά όλες τις ηλικίες.

    Τα συμπτώματα
Τα συμπτώματα διαφέρουν από άτομο σε άτομο και στην πορεία του χρόνου. Όλοι οι ασθενείς όμως θα έχουν τουλάχιστον κάποια από τα παρακάτω:


    ✤ Κοιλιακός πόνος συνήθως σαν κολικός που μπορεί να εντοπίζεται οπουδήποτε στην κοιλιά αλλά συχνότερα στην αριστερή πλευρά. Συχνά δημιουργείται στον πάσχοντα η αίσθηση ότι εάν περάσει αέρια ή αδειάσει το έντερο θα ανακουφισθεί. Σε γυναίκες μπορεί να μοιάζει με πόνο περιόδου.

    ✤ Αίσθημα πληρότητας και “φουσκώματος” που κάνει ακόμη και τα ρούχα να φαίνονται στενά και μερικές φορές συνοδεύεται από έντονα γουργουρητά και αέρια. Μερικές φορές συνυπάρχει ναυτία και τάση για ρέψιμο.

    ✤ Αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου που μπορεί να εκδηλώνονται με δυσκοιλιότητα, διάρροια ή εναλλαγές των δύο. Οι αλλαγές μπορούν να αφορούν τη συχνότητα των κενώσεων, τη μορφή των κοπράνων και την εμφάνιση πιεστικής ανάγκης για αφόδευση. Μπορεί να υπάρχει δυσκολία ή αδυναμία για κένωση που να συνοδεύεται από πόνο στον πρωκτό. Μερικές φορές μπορεί να υπάρχει ακράτεια.

Αίτια
Τα αίτια του συνδρόμου ευερέθιστου εντέρου δεν είναι πλήρως κατανοητά. Όπως υποδηλώνει το όνομά του, ασθενείς με το σύνδρομο έχουν ένα πιο ευαίσθητο έντερο που προξενεί τα συμπτώματα.

    Ο γαστρεντερικός σωλήνας είναι ένας μυϊκός σωλήνας που προωθεί την τροφή από το στόμα προς τον πρωκτό επιτρέποντας στα θρεπτικά συστατικά να απορροφώνται στην πορεία. Το παχύ έντερο συνδέει το λεπτό έντερο με τον πρωκτό και είναι η πηγή των περισσοτέρων συμπτωμάτων του συνδρόμου. Λειτουργεί ως αποθήκη της τροφής από την οποία απορροφά νερό και άλατα και τελικά μορφοποιεί τα κόπρανα. Οι περισταλτικές του κινήσεις προωθούν το περιεχόμενο προς τον πρωκτό. Εάν το έντερο είναι υπερενεργητικό, αποτέλεσμα είναι η ταχεία δίοδος των κοπράνων με μορφή διάρροιας. Αντίθετα ένα “τεμπέλικο” έντερο οδηγεί σε δυσκοιλιότητα. Ο μυϊκός σπασμός του εντέρου προκαλεί δυσφορία και πόνο. Ο σπασμός μπορεί να προκληθεί από την παρουσία αέρα στο έντερο ή την απλή δίοδο της τροφής.
Το άγχος, η κατάθλιψη και γενικά το stress θεωρείται ότι σχετίζονται με το σύνδρομο. Ο ασθενής μπαίνει σε ένα φαύλο κύκλο όπου το άγχος και η κατάθλιψη οδηγούν τη νόσο σε έξαρση αλλά και τα συμπτώματα προξενούν επίταση του άγχους. Οι ασθενείς με σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου ανησυχούν ότι πάσχουν από κάτι σοβαρότερο με αποτέλεσμα να ζουν σε διαρκή αγωνία.

    Το είδος της δίαιτας, οι διατροφικές συνήθειες και ο τρόπος ζωής επηρεάζουν τη λειτουργικότητα του εντέρου. Η κατανάλωση πολύ μεγάλων ή πολύ μικρών ποσοτήτων φυτικών ινών, μεγάλης ποσότητας λίπους και τα έντονα μπαχαρικά μπορεί να πυροδοτήσουν τα συμπτώματα του συνδρόμου.

    Επίσης, το σύνδρομο μπορεί να πυροδοτηθεί από την κατανάλωση αλκοόλ, καφέ ή το κάπνισμα. Σε μερικούς ασθενείς συγκεκριμένα φαγητά μπορεί να προξενήσουν συμπτώματα. Άλλες φορές, δεν μπορεί να αναγνωρισθεί με σαφήνεια κανένας προδιαθεσικός παράγοντας.

    

Εξετάσεις που απαιτούνται

    Οι διάφορες εξετάσεις έχουν σαν κύριο στόχο τον αποκλεισμό άλλων παθήσεων του εντέρου με παρόμοια συμπτωματολογία. Σε ασθενείς προχωρημένης ηλικίας με πρωτοεμφανιζόμενα συμπτώματα, ο ιατρός πρέπει να παραγγείλει αρκετές εξετάσεις (αιματολογικές, ακτινολογικές και κυρίως κολονοσκόπηση). Στόχος είναι να αποκλεισθεί η πιθανότητα να υπάρχει παθολογία του εντέρου που απαιτεί χειρουργική αντιμετώπιση.

    Θεραπείες

    Το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου αν και έχει βασανιστικά συμπτώματα δεν προκαλεί σημαντικές επιπλοκές. Η εξήγηση της φύσης της διαταραχής στους πάσχοντες είναι σημαντική για την ανακούφιση από το άγχος και την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων. Είναι σημαντική η διαβεβαίωση του ασθενούς ότι η νόσος δεν είναι επικίνδυνη όπως και η εκπαίδευση στην πρόληψη και αντιμετώπιση των συμπτωμάτων.

    Συμβουλές για τη δίαιτα, τις διατροφικές συνήθειες και τον τρόπο ζωής βοηθούν σημαντικά πολλούς πάσχοντες ασθενείς. Μία ισορροπημένη «υγιεινή» δίαιτα σε κανονικά τακτικά γεύματα θα ελαττώσει τα συμπτώματα. Κάποιοι ασθενείς βοηθούνται με την αύξηση των φυτικών ινών στη διατροφή τους και άλλοι με την ελάττωση τους. Βασικές πηγές πρόσληψης ινών είναι τα δημητριακά, τα φρούτα και τα λαχανικά. Συμπληρώματα διατροφής με φυτικές ίνες συνιστώνται και χορηγούνται από φαρμακοποιούς, αλλά δεν θα έπρεπε αυτά να χρησιμοποιούνται χωρίς σαφείς ιατρικές οδηγίες.

    Φαγητά με υψηλή περιεκτικότητα σε λίπος μπορεί να πυροδοτήσουν συμπτώματα και πρέπει να αποφεύγονται. Επίσης πρέπει να αποφεύγονται “πλούσια” και πικάντικα φαγητά. Μεγάλα και ακανόνιστα γεύματα επιδεινώνουν την κατάσταση σε αντίθεση με τα μικρά και συχνά γεύματα που θεωρούνται προστατευτικά.
Τα σπασμολυτικά φάρμακα μπορεί να βοηθήσουν μερικούς ασθενείς. Εάν υπάρχει δυσκοιλιότητα χορηγούνται και καθαρτικά υπό ιατρικό έλεγχο. Αντίστοιχα αντιμετωπίζεται και η διάρροια ειδικά εάν περιορίζει τις δραστηριότητες του ατόμου.

    Στις περισσότερες περιπτώσεις, η θεραπεία είναι συμπτωματική και βασικό στοιχείο της είναι η διαβεβαίωση του ασθενούς για την καλοήθεια του συνδρόμου.

    Παρά τις πολύχρονες έρευνες, τα αίτια του συνδρόμου δεν είναι γνωστά και κατά συνέπεια δεν γνωρίζουμε την κατάλληλη θεραπεία. Είναι διαπιστωμένο ότι τα συμπτώματα του συνδρόμου ευερέθιστου εντέρου οφείλονται στον τρόπο λειτουργίας του εντέρου και όχι σε κάποια συγκεκριμένη νόσο. Ευτυχώς τα συμπτώματα των περισσότερων ασθενών ελέγχονται με τη συμπτωματική θεραπεία. Σε κάποιους τα συμπτώματα απλά υποχωρούν με το χρόνο. Απαιτούνται περισσότερες έρευνες για την κατανόηση του φαινομένου όπως και για την κατανόηση της λειτουργίας του εντέρου.

  • Μύθοι και 
υπεραπλουστεύσεις 
σχετικά με 
την παχυσαρκία

    Μύθοι και 
υπεραπλουστεύσεις 
σχετικά με 
την παχυσαρκία

    Ρεβέκκα Γυφτάκη,
    
Ενδοκρινολόγος-Διαβητολόγος, 
Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Αθηνών
    revekkagyftaki.gr

    Η παχυσαρκία είναι μία από τις πιο παρεξηγημένες καταστάσεις υγείας της εποχής μας. Παρότι αφορά εκατομμύρια ανθρώπους, περιβάλλεται από μύθους, απλουστεύσεις και στερεότυπα που συχνά οδηγούν σε ενοχές, απογοήτευση και αποτυχημένες προσπάθειες αντιμετώπισης.

    Ας δούμε μερικούς από τους πιο συχνούς μύθους – και τι πραγματικά ισχύει.

    Obesity Banner 300x500px

    Μύθος 1: «Η παχυσαρκία 
είναι θέμα θέλησης»
Ίσως ο πιο διαδεδομένος και ταυτόχρονα ο πιο επιβλαβής μύθος.

    Η αντίληψη ότι «αν ήθελε πραγματικά, θα αδυνάτιζε» αγνοεί πλήρως τη σύγχρονη επιστημονική γνώση και μεταφέρει άδικα την ευθύνη αποκλειστικά στο άτομο. Σήμερα γνωρίζουμε ότι η παχυσαρκία είναι χρόνια, πολύπλοκη νόσος, στην οποία εμπλέκονται βιολογικοί, ορμονικοί, γενετικοί και νευρολογικοί μηχανισμοί, που ρυθμίζουν την όρεξη, τον κορεσμό και την ενεργειακή ισορροπία.
Ο εγκέφαλος διαθέτει ισχυρούς μηχανισμούς «προστασίας» του σωματικού βάρους, οι οποίοι ενεργοποιούνται ιδιαίτερα μετά από απώλεια κιλών, αυξάνοντας την πείνα και μειώνοντας τον μεταβολισμό. Αυτό σημαίνει ότι το σώμα συχνά αντιστέκεται ενεργά στο αδυνάτισμα, ανεξάρτητα από το επίπεδο προσπάθειας ή αυτοελέγχου. Όπως ακριβώς συμβαίνει με τον σακχαρώδη διαβήτη ή την αρτηριακή υπέρταση, έτσι και στην παχυσαρκία η θέληση από μόνη της δεν αρκεί· απαιτείται κατανόηση της νόσου και, σε πολλές περιπτώσεις, ιατρική και πολυεπίπεδη θεραπευτική παρέμβαση.

    Μύθος 2: «Απλώς τρώει πολύ»
Η αντίληψη ότι η παχυσαρκία οφείλεται απλώς σε υπερβολική κατανάλωση τροφής αποτελεί μια σοβαρή υπεραπλούστευση.

    Η ποσότητα του φαγητού είναι μόνο ένα μέρος μιας πολύ πιο σύνθετης εξίσωσης. Πολλοί άνθρωποι με παχυσαρκία δεν καταναλώνουν περισσότερες θερμίδες από άτομα φυσιολογικού βάρους, ωστόσο ο οργανισμός τους λειτουργεί διαφορετικά ως προς τη ρύθμιση της ενέργειας.
Συγκεκριμένα, το σώμα τους τείνει να αποθηκεύει ευκολότερα ενέργεια με τη μορφή λίπους, να «αντιστέκεται» ενεργά στην απώλεια βάρους μέσω προσαρμοστικών μηχανισμών και να στέλνει εντονότερα και πιο επίμονα σήματα πείνας. Μετά από απώλεια κιλών, παρατηρείται συχνά αύξηση της όρεξης και μείωση του μεταβολικού ρυθμού, γεγονός που ευνοεί την επαναπρόσληψη βάρους. Η ρύθμιση του σωματικού βάρους πραγματοποιείται κυρίως στον εγκέφαλο και στο ορμονικό σύστημα — μέσω πολύπλοκων σημάτων κορεσμού και πείνας — και όχι αποκλειστικά στο πιάτο ή στη δύναμη της αυτοσυγκράτησης.

    

Μύθος 3: «Όλες οι θερμίδες είναι ίδιες»
Θεωρητικά, οι θερμίδες είναι μονάδες ενέργειας.

    Πρακτικά όμως, δεν επηρεάζουν όλες το σώμα με τον ίδιο τρόπο. Διαφορετικά τρόφιμα επηρεάζουν:

    ✤ την πείνα,

    ✤ τον κορεσμό,

    ✤ την έκκριση ινσουλίνης,

    ✤ τον μεταβολισμό.
Έτσι, δύο γεύματα με ίδιες θερμίδες μπορεί να έχουν τελείως διαφορετικό αποτέλεσμα στο βάρος και στην υγεία.

    Μύθος 4: «Η λύση είναι 
η σωστή δίαιτα»
Αν υπήρχε «η σωστή δίαιτα», η παχυσαρκία θα είχε λυθεί εδώ και δεκαετίες.

    Οι δίαιτες συχνά οδηγούν σε

    :
✤ προσωρινή απώλεια βάρους,

    ✤ έντονη πείνα,

    ✤ επιβράδυνση του μεταβολισμού,

    ✤ επαναπρόσληψη βάρους.

    Η παχυσαρκία δεν αντιμετωπίζεται με δίαιτες-εξπρές, αλλά με μακροχρόνια, εξατομικευμένη ιατρική και διατροφική στρατηγική.

    Μύθος 5: «Αν αδυνατίσεις, λύνονται όλα»

    Η απώλεια βάρους δεν είναι πανάκεια. Δεν εξαφανίζει αυτόματα:

    ✤ τις ψυχολογικές δυσκολίες,

    ✤ τις διατροφικές διαταραχές,

    ✤ τα χρόνια προβλήματα υγείας.
Αντίθετα, όταν ο στόχος είναι μόνο η ζυγαριά, το αποτέλεσμα συχνά είναι απογοήτευση. Η πραγματική επιτυχία είναι η βελτίωση της υγείας και της καθημερινότητας, όχι η τελειότητα.

    Μύθος 6: «Η άσκηση 
από μόνη της αρκεί»


    Η σωματική δραστηριότητα είναι εξαιρετικά σημαντική για την υγεία, αλλά από μόνη της σπάνια οδηγεί σε σημαντική απώλεια βάρους. Ο οργανισμός προσαρμόζεται και συχνά αυξάνει την πείνα για να «αντισταθμίσει» την άσκηση.
 Η άσκηση είναι βασικό εργαλείο διατήρησης του βάρους και βελτίωσης της υγείας – όχι μοναδική λύση.

    Μύθος 7: «Η παχυσαρκία 
είναι επιλογή»
Κανείς δεν επιλέγει συνειδητά μια νόσο.

    Η παχυσαρκία αναπτύσσεται σταδιακά, συχνά από την παιδική ηλικία, και επηρεάζεται από το περιβάλλον, το άγχος, τον ύπνο, τα φάρμακα και τη βιολογία του κάθε ανθρώπου. Η ενοχοποίηση δεν βοηθά – η κατανόηση βοηθά.

Γιατί οι μύθοι 
είναι επικίνδυνοι

    Οι υπεραπλουστεύσεις οδηγούν:

    ✤ σε στιγματισμό,

    ✤ σε ενοχές,

    ✤ σε λανθασμένες θεραπείες,

    ✤ σε αποφυγή ιατρικής βοήθειας.

    Όταν αντιμετωπίζουμε την παχυσαρκία σαν «προσωπική αποτυχία», στερούμε από τους ανθρώπους τη φροντίδα που δικαιούνται.
Η παχυσαρκία, λοιπόν, είναι πολύ πιο σύνθετη από όσο παρουσιάζεται. Δεν λύνεται με συμβουλές του τύπου «φάε λιγότερο» ή «κινήσου περισσότερο». Χρειάζεται γνώση, επιστημονική προσέγγιση και σεβασμό στον άνθρωπο.

  • Ο τρόπος ζωής ασπίδα για τον εγκέφαλο

    Ο τρόπος ζωής ασπίδα για τον εγκέφαλο

    Μάγδα Κρομμύδα
, Νευρολόγος – Ειδική στην Αγγειακή Νευρολογία, 

    Γεωργία Ξηρομερήσιου, 
Νευρολόγος – Ειδική στις Κινητικές Διαταραχές, 

    Ελεωνόρα Κυριαζοπούλου, 
Νευρολόγος – Ειδική στην Άνοια & Γνωστικές Διαταραχές,

    Ινστιτούτο Προληπτικής Νευρολογίας & Υγείας Εγκεφάλου 
Mindful Mind

    www.mindfulmind.gr


    Eνας στους 3 ανθρώπους θα εμφανίσει κάποια νευρολογική διαταραχή κατά τη διάρκεια της ζωής του.

    Παθήσεις όπως η άνοια επηρεάζουν εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως ενώ ο αριθμός αυτός αυξάνεται καθώς ο πληθυσμός γερνά. Ωστόσο, η σύγχρονη επιστημονική γνώση δείχνει ότι ο τρόπος ζωής μας μπορεί να παίξει σημαντικό ρόλο στην προστασία του εγκεφάλου.

    Ο εγκέφαλος είναι το πιο πολύπλοκο όργανο του ανθρώπινου σώματος και το «κέντρο ελέγχου» κάθε πτυχής της ζωής μας.

    Από τις σκέψεις και τα συναισθήματά μέχρι την κίνηση, τη μνήμη και τη λήψη αποφάσεων, σχεδόν κάθε λειτουργία του οργανισμού εξαρτάται από την καλή του λειτουργία. Η φροντίδα του εγκεφάλου, δεν αφορά μόνο την πρόληψη ασθενειών αλλά και τη διατήρηση της ποιότητας ζωής, της δημιουργικότητας και της καθημερινής μας ευεξίας.
Είναι φυσιολογικό να ξεχνάμε περιστασιακά μικρά πράγματα, όπως γιατί μπήκαμε σε ένα δωμάτιο ή πού αφήσαμε τα κλειδιά μας.

    Η μνήμη μπορεί να επηρεάζεται από την κούραση, το άγχος ή την υπερφόρτωση πληροφοριών. Παρ’ όλα αυτά, ένας υγιής εγκέφαλος έχει εντυπωσιακή ικανότητα να οργανώνει, να μαθαίνει και να προσαρμόζεται. Η ενίσχυση της υγείας του συμβάλλει στη διατήρηση των γνωστικών μας λειτουργιών και στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης νευρολογικών παθήσεων στο μέλλον.
Έρευνες των τελευταίων ετών δείχνουν ότι ένα σημαντικό ποσοστό νευροεκφυλιστικών διαταραχών συνδέεται με παράγοντες που μπορούμε να τροποποιήσουμε. Η αρτηριακή υπέρταση, το κάπνισμα, η παχυσαρκία, η έλλειψη άσκησης, ο σακχαρώδης διαβήτης, η κοινωνική απομόνωση, η κατάθλιψη και η κακή ποιότητα ύπνου έχει αποδειχθεί ότι επηρεάζουν την υγεία του εγκεφάλου και επομένως μπορούν να βελτιωθούν μέσα από καθημερινές επιλογές.

    

Ποιες συνήθειες προστατεύουν τον εγκέφαλο?

    ✤ Η σωματική άσκηση αποτελεί έναν από τους πιο σημαντικούς «συμμάχους» του εγκεφάλου. Η τακτική κίνηση ενισχύει τη νευροπλαστικότητα, δηλαδή την ικανότητα του εγκεφάλου να δημιουργεί νέες συνδέσεις μεταξύ των νευρικών κυττάρων. Ακόμη και απλές δραστηριότητες, όπως το περπάτημα, ο χορός ή η κηπουρική έχουν θετική επίδραση.

    ✤ Η μεσογειακή διατροφή, πλούσια σε φρούτα και λαχανικά, ψάρια, ελαιόλαδο και ξηρούς καρπούς, παρέχει αντιοξειδωτικά και ωμέγα-3 λιπαρά οξέα που προστατεύουν τα νευρικά κύτταρα από φλεγμονή και οξειδωτικό στρες.

    ✤ Ο ποιοτικός ύπνος. Κατά τη διάρκεια της νύχτας ο εγκέφαλος αποβάλλει μεταβολικά προϊόντα που δεν πρέπει να συσσωρεύονται και επεξεργάζεται τις πληροφορίες της ημέρας, ενισχύοντας τη μνήμη και τη συγκέντρωση.

    ✤ Η διαχείριση του στρες και η κοινωνική αλληλεπίδραση. Η επαφή με άλλους ανθρώπους, η συμμετοχή σε δημιουργικές δραστηριότητες και η δια βίου μάθηση διατηρούν τις νοητικές μας ικανότητες ενεργές και ευέλικτες.

    ✤ Η προστασία της καρδιαγγειακής υγείας μέσω της πρόληψης λειτουργεί προς όφελος της υγείας του εγκεφάλου.
Η φροντίδα του εγκεφάλου δεν αφορά μόνο τις μεγαλύτερες ηλικίες αλλά είναι μια επένδυση που ξεκινά από νωρίς και χτίζεται καθημερινά μέσα από μικρές, σταθερές συνήθειες.

  • Υγεία των αρθρώσεων: 
Πρόληψη, σωστός τρόπος ζωής και έγκαιρη αντιμετώπιση


    Υγεία των αρθρώσεων: 
Πρόληψη, σωστός τρόπος ζωής και έγκαιρη αντιμετώπιση


    Μιχάλης Σαράντης, 
Ορθοπαιδικός Χειρουργός 
Παίδων – Ενηλίκων,
    
Επιμελητής Νοσοκομείου 
Metropolitan Hospital
    
www.drmsarantis.gr


    Οι αρθρώσεις αποτελούν βασικό στοιχείο της καθημερινής μας κινητικότητας. Μας επιτρέπουν να περπατάμε, να εργαζόμαστε, να αθλούμαστε και να διατηρούμε έναν ενεργό τρόπο ζωής. Συχνά όμως η σημασία τους γίνεται αντιληπτή μόνο όταν εμφανιστεί πόνος ή δυσκαμψία.

    Η καλή υγεία των αρθρώσεων δεν είναι θέμα μόνο ηλικίας· σχετίζεται άμεσα με τον τρόπο ζωής, την πρόληψη και τη σωστή φροντίδα από νωρίς.
Η τακτική σωματική δραστηριότητα αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες διατήρησης υγιών αρθρώσεων.

    Η κίνηση συμβάλλει στη διατήρηση της ευκαμψίας, στην ενδυνάμωση των μυών που υποστηρίζουν τις αρθρώσεις και στη βελτίωση της ισορροπίας. Δραστηριότητες όπως το περπάτημα, η κολύμβηση και η ποδηλασία προσφέρουν σημαντικά οφέλη, καθώς ενισχύουν το μυοσκελετικό σύστημα χωρίς να προκαλούν υπερβολική καταπόνηση.
Παράλληλα, η διατήρηση ενός υγιούς σωματικού βάρους παίζει καθοριστικό ρόλο. Η αυξημένη φόρτιση που προκαλεί το υπερβολικό βάρος, ιδιαίτερα στις αρθρώσεις των γονάτων και των ισχίων, μπορεί με την πάροδο του χρόνου να οδηγήσει σε φθορά του αρθρικού χόνδρου και σε εκφυλιστικές αλλοιώσεις.

    Η ισορροπημένη διατροφή, πλούσια σε φρέσκα τρόφιμα, ποιοτική πρωτεΐνη και καλά λιπαρά, συμβάλλει τόσο στη διατήρηση του βάρους όσο και στη συνολική υγεία του οργανισμού.
Εξίσου σημαντική είναι και η σωστή στάση του σώματος στην καθημερινότητα.

    Πολλοί άνθρωποι περνούν πολλές ώρες καθισμένοι μπροστά σε υπολογιστές ή κινητές συσκευές.

    Η σωστή εργονομία στον χώρο εργασίας, η καλή στάση της σπονδυλικής στήλης και τα τακτικά διαλείμματα για κίνηση μπορούν να μειώσουν σημαντικά την επιβάρυνση σε περιοχές όπως ο αυχένας, οι ώμοι και η μέση.
Ωστόσο, ακόμη και με έναν υγιεινό τρόπο ζωής, είναι πιθανό να εμφανιστούν προβλήματα στις αρθρώσεις. Συμπτώματα όπως επίμονος πόνος, δυσκαμψία, πρήξιμο ή περιορισμός της κίνησης δεν πρέπει να αγνοούνται.

    Η έγκαιρη αξιολόγηση από ορθοπαιδικό μπορεί να συμβάλει καθοριστικά στη σωστή διάγνωση και στην επιλογή της κατάλληλης θεραπείας.
Η σύγχρονη ορθοπαιδική δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην πρώιμη διάγνωση και στις συντηρητικές θεραπευτικές επιλογές.

    Στόχος είναι η αντιμετώπιση του προβλήματος στα αρχικά του στάδια, πριν εξελιχθεί σε πιο σοβαρή κατάσταση που μπορεί να απαιτεί χειρουργική παρέμβαση.
Σήμερα υπάρχουν πολλές σύγχρονες, ελάχιστα επεμβατικές θεραπείες που μπορούν να εφαρμοστούν στο ιατρείο.

    Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται οι ενδαρθρικές εγχύσεις υαλουρονικού οξέος, οι θεραπείες με πλάσμα πλούσιο σε αιμοπετάλια (PRP) καθώς και άλλες βιολογικές θεραπείες που αξιοποιούν τους φυσικούς μηχανισμούς επούλωσης του οργανισμού.

    Οι θεραπείες αυτές στοχεύουν στη μείωση του πόνου, στη βελτίωση της λειτουργικότητας της άρθρωσης και στην επιβράδυνση της εξέλιξης της φθοράς.
Η έγκαιρη αντιμετώπιση ενός προβλήματος προσφέρει περισσότερες θεραπευτικές επιλογές και συχνά πιο απλές λύσεις.

    Με σωστή καθοδήγηση, κατάλληλες συντηρητικές θεραπείες και υγιεινές καθημερινές συνήθειες, είναι δυνατό να διατηρηθεί η κινητικότητα και η ποιότητα ζωής για πολλά χρόνια.
Η φροντίδα των αρθρώσεων δεν ξεκινά όταν εμφανιστεί το πρόβλημα — ξεκινά πολύ νωρίτερα, με την πρόληψη, την ενημέρωση και την έγκαιρη ιατρική αξιολόγηση όταν εμφανιστούν τα πρώτα συμπτώματα.

  • Ακμή: 
Είδη, πρόληψη και αντιμετώπιση με καλλυντικά 
και ιατρικές θεραπείες

    Ακμή: 
Είδη, πρόληψη και αντιμετώπιση με καλλυντικά 
και ιατρικές θεραπείες

    Θεώνη Θ. Ματούλα,
Δερματολόγος 
Αφροδισιολόγος ενηλίκων & παίδων

    
info@matoulaclinic.gr

    Η ακμή είναι μία από τις πιο συχνές δερματολογικές παθήσεις και μπορεί να εμφανιστεί σε κάθε ηλικία. Αν και συνδέεται κυρίως με την εφηβεία, πολλοί ενήλικες αντιμετωπίζουν επίσης σπυράκια, λιπαρότητα ή φλεγμονές στο δέρμα. Παρότι δεν αποτελεί σοβαρό πρόβλημα υγείας, η ακμή μπορεί να επηρεάσει την αυτοπεποίθηση και την ποιότητα ζωής. Τα καλά νέα είναι ότι σήμερα υπάρχουν πολλοί τρόποι για να την προλάβουμε και να τη διαχειριστούμε αποτελεσματικά.

    Τα βασικά είδη ακμής

    Η ακμή δεν εμφανίζεται με τον ίδιο τρόπο σε όλους. Η πιο ήπια μορφή είναι η φαγεσωρική ακμή, η οποία χαρακτηρίζεται από φαγέσωρες, γνωστοί ως «μαύρα» και «λευκά» στίγματα, που δημιουργούνται όταν οι πόροι του δέρματος φράζουν από σμήγμα και νεκρά κύτταρα. Σε πιο έντονες περιπτώσεις, στη βλατιδοφλυκταινώδη ακμή εμφανίζονται φλεγμονώδη σπυράκια, όπως βλατίδες και φλύκταινες με πύον, που είναι κόκκινα και συχνά επώδυνα. Υπάρχει επίσης η πιο σοβαρή μορφή, η οζώδης ή κυστική ακμή, που δημιουργεί βαθύτερες βλάβες στο δέρμα και μπορεί να αφήσει ουλές.

    Οι παράγοντες που συμβάλλουν στην εμφάνιση της ακμής είναι πολλοί: ορμονικές αλλαγές, αυξημένη λιπαρότητα, άγχος, γενετική προδιάθεση, ορισμένες τροφές αλλά και η χρήση ακατάλληλων καλλυντικών προϊόντων.

    Πρόληψη: μικρές συνήθειες 
που κάνουν διαφορά


    Η σωστή φροντίδα της επιδερμίδας είναι το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα για την πρόληψη της ακμής. Ο καθημερινός καθαρισμός του προσώπου δύο φορές, πρωί και βράδυ, με ένα μη φαγεσωρογόνο καθαριστικό βοηθά στην απομάκρυνση του σμήγματος και των ρύπων που συσσωρεύονται μέσα στη μέρα.

    Εξίσου σημαντική είναι η επιλογή και η χρήση ελαφριάς ενυδατικής κρέμας (σε μορφή gel, fluid ή emulsion), ειδικά σχεδιασμένης για λιπαρά ή ακνεϊκά δέρματα, η οποία είναι απαραίτητη ώστε να διατηρείται η ισορροπία του δερματικού φραγμού. Παράλληλα, είναι σημαντικό να αποφεύγεται η υπερβολική χρήση προϊόντων ή το συχνό «πείραγμα» των σπυριών, καθώς μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση, αυξάνει τον κίνδυνο ουλών και μόλυνσης και μπορεί να προκαλέσει ερεθισμούς ή σημάδια.

    Επιπλέον, η αντηλιακή προστασία είναι καθοριστική, καθώς η έκθεση στον ήλιο μπορεί να επιδεινώσει «τα σπυράκια» ή να προκαλέσει υπερμελαγχρώσεις μετά την υποχώρηση των βλαβών.

    Τέλος, η ισορροπημένη διατροφή, η καλή ενυδάτωση και η επαρκής ξεκούραση συμβάλλουν επίσης στη συνολική υγεία της επιδερμίδας, ενώ η διαχείριση του άγχους μπορεί να βοηθήσει στη μείωση των εξάρσεων.

    Σύγχρονες λύσεις για καθαρό δέρμα 
Αντιμετώπιση με καλλυντικά προϊόντα

    Στις ήπιες μορφές ακμής, πολλά δερμοκαλλυντικά προϊόντα μπορούν να προσφέρουν ουσιαστική βελτίωση. Συστατικά όπως το σαλικυλικό οξύ βοηθούν στην απολέπιση και τον καθαρισμό των πόρων, ενώ η νιασιναμίδη και το υπεροξείδιο του βενζολίου συμβάλλουν στη ρύθμιση της λιπαρότητας και στη μείωση της φλεγμονής. Ταυτόχρονα, οι ενυδατικές κρέμες ειδικά σχεδιασμένες για λιπαρό ή ακνεϊκό δέρμα βοηθούν να διατηρηθεί η ισορροπία της επιδερμίδας. Τα ρετινοειδή καλλυντικής χρήσης συμβάλλουν στην κυτταρική ανανέωση και στη μείωση των φαγεσώρων. 
Η επιλογή προϊόντων πρέπει να γίνεται με προσοχή και, ιδανικά, σε συνεργασία με δερματολόγο, ώστε να αποφεύγονται ερεθισμοί ή συνδυασμοί που επιβαρύνουν το δέρμα.

    Ιατρικές Θεραπείες

    Όταν η ακμή είναι πιο επίμονη ή έντονη, η συμβουλή ενός δερματολόγου είναι απαραίτητη. Οι ιατρικές θεραπείες μπορεί να περιλαμβάνουν τοπικά ρετινοειδή, και τοπικές αντιβιοτικές αγωγές, ενώ σε πιο έντονες μορφές μπορεί να χορηγηθούν από του στόματος αντιβιοτικά ή ορμονικές θεραπείες. Σε περιπτώσεις σοβαρής κυστικής ακμής, η ισοτρετινοΐνη αποτελεί αποτελεσματική λύση, πάντα υπό αυστηρή ιατρική παρακολούθηση. 
Παράλληλα, σύγχρονες θεραπείες όπως τα χημικά peeling ή οι εφαρμογές laser μπορούν να βελτιώσουν την υφή του δέρματος και να μειώσουν τα σημάδια/ουλές.
Η ακμή είναι μια πολυπαραγοντική κατάσταση, όμως με τη σωστή ενημέρωση, πρόληψη, και εξατομικευμένη θεραπεία το δέρμα μπορεί να επανακτήσει την καθαρή και υγιή του όψη. Γιατί τελικά, η ομορφιά ξεκινά πάντα από μια επιδερμίδα που νιώθει καλά.