Αλέξανδρος Βίσκος
Διευθυντής Πνευμονολογικής Κλινικής
Ιατρικού Κέντρου Αθηνών
Email: alviscos@yahoo.gr
Με την έλευση του Φθινοπώρου επιστρέφουν οι μαθητές στις τάξεις και μαζί με αυτούς επιστρέφουν και οι ιώσεις του αναπνευστικού συστήματος.
Ο συγχρωτισμός και οι κλειστοί περιορισμένοι χώροι ευνοούν την μετάδοση των λοιμώξεων.
Τα τελευταία χρόνια έχει παρατηρηθεί όμως ότι αυτές οι λοιμώξεις δεν παρουσιάζονται μόνο κατά τους φθινοπωρινούς και χειμερινούς μήνες άλλα καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους (π.χ. κρούσματα γρίπης τον Αύγουστο στα νησιά). Οι αιτίες αυτού του φαινόμενου είναι αρκετές, όπως η χαλάρωση των μέτρων προφύλαξης μετά την πανδημία, η μείωση των εμβολιασμών για την γρίπη, ο περιορισμένος αερισμός των χώρων κ.ά. Η συνέπεια όλων αυτών είναι η αυξανόμενη επίπτωση της νόσου και μοιραία και οι αυξημένες επιπλοκές της γρίπης που ενίοτε είναι σοβαρές.
Ο εμβολιασμός λοιπόν έναντι της γρίπης παραμένει προτεραιότητα όλων των προηγμένων συστημάτων υγείας.
Τα ερωτήματα που εύλογα τίθενται είναι ποιο εμβόλιο, πότε, ποιοι πρέπει να το κάνουν και φυσικά τι παρενέργειες και αντενδείξεις υπάρχουν.
Τα εμβόλια που κυκλοφορούν είναι τα τετραδύναμα αδρανοποιημένα και τα ενισχυμένα τετραδύναμα αδρανοποιημένα.
Ο θεράπων ιατρός θα συμβουλεύσει, λαμβάνοντας υπ όψιν διάφορους παράγοντες (αλλεργία, ανοσολογική κατάσταση κ.ά.), ποιο είναι το κατάλληλο για κάθε ασθενή.
Το απλό τετραδύναμο αδρανοποιημένο εμβόλιο είναι κατάλληλο για την συντριπτική πλειοψηφία των ατόμων έως 65 ετών. Η περίοδος που γενικά συστήνεται είναι μεταξύ Οκτωβρίου και Δεκεμβρίου, χωρίς να απαγορεύεται και αργότερα. Οι ακραίες ηλικίες 6 μηνών – 5 ετών, οι άνω των 60, οι πάσχοντες από χρόνια νοσήματα, οι παχύσαρκοι, οι επαγγελματίες υγείας και οι έγκυες γυναίκες είναι οι κατηγορίες που έχουν προτεραιότητα για τον εμβολιασμό. Οι παρενέργειες είναι σπάνιες, στην συντριπτική τους πλειοψηφία ήπιες και αυτοπεριοριζόμενες. Δεν πρέπει να υποβληθούν σε αντιγριπικό εμβολιασμό όσοι έχουν εκδηλώσει αλλεργία σε προηγούμενο εμβολιασμό ή παρουσιάζουν ενεργό λοίμωξη.
Τέλος, μπορεί να συνχορηγηθεί ταυτόχρονα με ορισμένα εμβόλια, πάντα όμως υπό την καθοδήγηση του θεράποντος ιατρού.
Η πνευμονιοκοκκική νόσος προκαλείται από τον ιό Streptococus pneumonia και μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να οδηγήσει σε πνευμονία, μηνιγγίτιδα, βακτηριαιμία και σήψη. Αποτελεί την βασική αιτία πνευμονίας που απαιτεί νοσηλεία. Μπορεί να προσβάλει οποιονδήποτε, αλλά κυρίως νήπια κάτω των 2 ετών, ενήλικες άνω των 65 ετών, ανοσοκατεσταλμένους, διαβητικούς και παχύσαρκους ασθενείς. Οι καπνιστές και οι πάσχοντες από πνευμονοπάθειες και καρδιοπάθειες ανήκουν επίσης στις ομάδες υψηλού κινδύνου για σοβαρή νόσο.
Σύμφωνα με τις τρέχουσες οδηγίες της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών, είναι αρκετή η χορήγηση του 20δύναμου συζευγμένου πολυσακχαριδικού εμβολίου σε 1 δόση. Επειδή πολλοί ασθενείς έχουν κατά το παρελθόν εμβολιαστεί με άλλα εμβόλια για τον πνευμονιόκοκκο, θα πρέπει να ακολουθήσουν τις οδηγίες του ιατρού τους για να εμβολιαστούν με το νεότερο εμβόλιο, το οποίο μπορεί να γίνει καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Κλείνοντας αυτή την σύντομη ανασκόπηση, θα ήθελα νε σημειώσω την έλευση ενός νέου εμβολίου έναντι στον αναπνευστικό συγκυτιακό ιό RSV που στοχεύει στην πρόληψη μιας ασθένειας που μπορεί να αποβεί απειλητική κυρίως για τις ευπαθείς ομάδες.
Τα 2 νέα εμβόλια που κυκλοφορούν για τον ιό RSV μειώνουν τουλάχιστον κατά 80% τον κίνδυνο σοβαρής νόσησης και συνεπώς θα πρέπει να συμπεριληφθούν στον εμβολιασμό ατόμων με σοβαρά νοσήματα και ηλικία άνω των 60 ετών. Η διάρκεια κάλυψης που παρέχουν είναι 2 -3 χρόνια.
Ο εμβολιασμός διαχρονικά έχει αποδείξει την τεράστια σημασία του στη διατήρηση της δημόσιας υγείας σώζοντας παγκοσμίως εκατομμύρια ανθρώπινες ζωές.
Η Ελλάδα διαθέτει από τα καλυτέρα και αποτελεσματικότερα προγράμματα εμβολιασμού. Παρέχονται δωρεάν και είναι καθήκον όλων μας να τα αξιοποιήσουμε σωστά!
