Κατηγορία: ΥΓΕΙΑ

  • Aνοσία της αγέλης: Πώς τα εμβόλια συμβάλλουν στην επαναφορά της κανονικότητας

    Aνοσία της αγέλης: Πώς τα εμβόλια συμβάλλουν στην επαναφορά της κανονικότητας

    Τις τελευταίες ημέρες γίνεται αρκετή συζήτηση για την επίτευξη της «ανοσίας της αγέλης», καθώς και για το «κτίσιμο τείχους ανοσίας» μέσω εμβολιαστικής κάλυψης για τον SARS-CoV-2. Με τον όρο «τείχος ανοσίας» συχνά εννοείται το φαινόμενο της «συλλογικής ανοσίας» δηλαδή του ποσοστού του πληθυσμού που έχει εμβολιαστεί καθότι όσο μεγαλύτερο είναι αυτό το ποσοστό, τόσο δυσκολότερα μεταδίδεται ο ιός σε έναν πληθυσμό. Η «ανοσία της αγέλης» είναι το επίπεδο συλλογικής ανοσίας μετά το οποίο η εξάπλωση του παθογόνου δεν επαρκεί για να συντηρήσει την επιδημία, οπότε σε βάθος χρόνου η επιδημία σβήνει. Πόσο πιθανό είναι να μπορέσουμε να φτάσουμε όμως σε φαινόμενα «ανοσίας της αγέλης» και ποιο είναι αυτό το ποσοστό; Οι εκτιμήσεις με τα απλά μοντέλα προβλέπουν ανοσία της αγέλης όταν το ποσοστό ανοσίας φτάσει το 60-70%. Η ακριβής εκτίμηση, όμως, για φαινόμενα «ανοσίας της αγέλης» είναι αρκετά πιο πολύπλοκη. Ο Επίκουρος Καθηγητής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Γκίκας Μαγιορκίνης και ο Καθηγητής Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ), συνοψίζουν τα πρόσφατα δεδομένα.

    Καταρχήν, οι κλινικές δοκιμές των εμβολίων του SARS-CoV-2 που έχουν πάρει άδεια κυκλοφορίας  στην Ευρώπη έδειξαν αποτελεσματικότητα υψηλότερα από 70% (σε μερικές περιπτώσεις υψηλότερα από 90%) και ξεπερνούσαν κατά πολύ το 50% που είχε τεθεί από τις ρυθμιστικές αρχές για να θεωρηθούν ως αποτελεσματικά. Αυτή η αποτελεσματικότητα των εμβολίων αξιολογήθηκε με όρους κλινικούς, δηλαδή με το αν υπήρχαν εθελοντές που εμφάνιζαν συμπτώματα της νόσου οι οποίοι στη συνέχεια υποβάλλονταν σε test ανίχνευσης του ιού. Με απλά λόγια αξιολογήθηκε αν οι εμβολιασμένοι αρρωσταίνουν λιγότερο από τον ιό ανεξάρτητα από το αν έχουν μολυνθεί ή όχι από τον ιό. Μπορεί για παράδειγμα να υπήρχαν εθελοντές που μολύνθηκαν αλλά δεν έκαναν συμπτώματα ή έκαναν πολύ ελαφριά συμπτώματα, ωστόσο αυτοί δεν αξιολογήθηκαν στον υπολογισμό της αποτελεσματικότητας. Μελέτες που διεξάχθηκαν στη συνέχεια έδειξαν ότι ο εμβολιασμός αποτρέπει και τη μόλυνση και την μετάδοση σε ποσοστά που αγγίζουν το 60-80%.

    Από την άλλη, η αποτελεσματικότητα και η διάρκεια της ανοσίας, που είναι σημαντικά για το φαινόμενο της «ανοσίας της αγέλης», φαίνεται ότι διαφοροποιούνται με την ηλικία. Ευτυχώς, η μεταδοτικότητα φαίνεται να διαφοροποιείται με την ηλικία ανάλογα με την αποτελεσματικότητα του εμβολίου, δηλαδή στα άτομα που είναι περισσότερο μεταδοτικά (νέοι) προβλέπεται ότι το εμβόλιο θα είναι και πιο αποτελεσματικό.

    Επίσης σημαντικό ρόλο φαίνεται ότι παίζει το γεγονός ότι ο ιός μεταδίδεται σε μεγάλο βαθμό με δυναμική υπερμετάδοσης. Τα μαθηματικά μοντέλα που λαμβάνουν υπόψιν την υπερμετάδοση προβλέπουν «ανοσία της αγέλης» σε χαμηλότερα ποσοστά συλλογικής ανοσίας. Ομοίως, μεγάλο ρόλο φαίνεται να παίζει και η δομή του κοινωνικού δικτύου και η σταθερότητα αυτής της κοινωνικής δομής. Μαθηματικά μοντέλα προβλέπουν ότι ανοσοποίηση ατόμων με κεντρικό ρόλο στην κοινωνική δομή παίζει ρόλο «firewall» (με έννοια παρόμοια με αυτήν που υπάρχει για τα δίκτυα υπολογιστών) και μπορεί να διακόψει την μετάδοση του ιού σε επίπεδα αρκετά χαμηλότερα από τα ποσοστά που προβλέπονται για «ανοσία της αγέλης». Μέσω αυτής της θεωρίας μπορεί να εξηγηθεί η υποχώρηση του πρώτου κύματος πριν επιτευχθούν τα ποσοστά της «ανοσίας της αγέλης» σε χώρες που δεν εφάρμοσαν το lockdown. Τέλος η έλευση μεταλλαγμένων στελεχών που φαίνεται ότι μειώνουν την αποτελεσματικότητα των εμβολίων στην λοίμωξη και μετάδοση του ιού είναι πιθανόν να επηρεάσουν τη συλλογική ανοσία.

    Λόγω του μίγματος αυτών των παραγόντων είναι εξαιρετικά δύσκολο να εκτιμηθεί αν είναι δυνατόν να επιτευχθεί το φαινόμενο της «ανοσίας της αγέλης» που θα οδηγήσει σε εξαφάνιση της επιδημίας αν και είναι πλέον δεδομένο ότι η επίδρασή του μαζικού εμβολιασμού γίνεται εξαιρετικά σημαντική όταν η κάλυψη υπερβαίνει το 50% του πληθυσμού. Σε κάθε περίπτωση τα εμβόλια θα αποτελέσουν τον κεντρικό πυλώνα της επιστροφής στην προ-πανδημική εποχή είτε ελαχιστοποιώντας την επίδραση του ιού στο σύστημα υγείας μέσω του υψηλού ποσοστού συλλογικής ανοσίας είτε συνεπικουρώντας στην πλήρη εξάλειψη του ιού μέσω της «ανοσίας της αγέλης».
    Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

     

  • Eχεις κλείσει το ραντεβού σου? Ωραία μέχρι εδώ…αλλά ξεμπέρδεψες τελικά?

    Eχεις κλείσει το ραντεβού σου? Ωραία μέχρι εδώ…αλλά ξεμπέρδεψες τελικά?

    Ένα μικρό ποσοστό ατόμων που έχει εμβολιαστεί πλήρως κατά του COVID-19 θα εμφανίσει λοίμωξη COVID-19

    Τα εμβόλια COVID-19 είναι αποτελεσματικά. Ωστόσο, ένα μικρό ποσοστό ατόμων που έχουν εμβολιαστεί πλήρως θα εμφανίσουν COVID-19 εάν εκτεθούν στον κορωνοϊό. Αυτές ονομάζονται «περιπτώσεις breakthrough» ή κρούσματα σε εμβολιασμένους. Αυτό σημαίνει ότι, ενώ τα άτομα που έχουν εμβολιαστεί είναι πολύ λιγότερο πιθανό να νοσήσουν, αυτό μπορεί να συμβεί. Οι ειδικοί συνεχίζουν να μελετούν πόσο συχνές είναι αυτές οι περιπτώσεις. Κλινικές μελέτες μεγάλης κλίμακας διαπίστωσαν ότι ο εμβολιασμός εμπόδισε τους περισσότερους ανθρώπους να προσβληθούν από COVID-19. Οι έρευνες επίσης παρείχαν ολοένα αυξανόμενα στοιχεία ότι τα εμβόλια mRNA προσφέρουν παρόμοια προστασία σε πραγματικές συνθήκες. Ενώ αυτά τα εμβόλια είναι αποτελεσματικά, κανένα εμβόλιο δεν προλαμβάνει την ασθένεια 100%. Σε οποιοδήποτε εμβόλιο μέχρι τώρα, υπήρξαν κρούσματα σε εμβολιασμένους. Με αποτελεσματικότητα 90 τοις εκατό ή υψηλότερη, ένα μικρό ποσοστό ατόμων που έχουν εμβολιαστεί πλήρως κατά της COVID-19 θα εξακολουθήσουν να προσβάλλονται και μερικά μπορεί να νοσηλευτούν ή να πεθάνουν από την COVID-19. Είναι επίσης πιθανό ότι ορισμένα πλήρως εμβολιασμένα άτομα μπορεί να προσβληθούν, αλλά δεν θα έχουν συμπτώματα (ασυμπτωματικές λοιμώξεις).

    Άλλοι λόγοι για τους οποίους τα άτομα με πλήρη εμβολιασμό ενδέχεται να παρουσιάσουν COVID-19

    Είναι πιθανό ένα άτομο να μολυνθεί λίγο πριν ή αμέσως μετά τον εμβολιασμό και να νοσήσει πριν το εμβόλιο προακλέσει την απαραίτητη ανοσία. Συνήθως χρειάζονται περίπου 2 εβδομάδες για να δημιουργήσει το σώμα προστασία μετά τον εμβολιασμό, έτσι ένα άτομο θα μπορούσε να αρρωστήσει εάν το εμβόλιο δεν είχε αρκετό χρόνο για να παρέχει προστασία. Νέες παραλλαγές του κορωνοϊού εξαπλώνονται παγκόσμια. Τα τρέχοντα στοιχεία δείχνουν ότι τα εμβόλια COVID-19 που έχουν εγκριθεί για χρήση προσφέρουν προστασία έναντι των περισσότερων παραλλαγών. Ωστόσο, ορισμένες παραλλαγές μπορεί να προκαλέσουν λοίμωξη σε ορισμένα άτομα παρότι έχουν πλήρως εμβολιαστεί.

    Εάν παρουσιάσετε COVID-19 μετά τον εμβολιασμό, τα συμπτώματά σας μπορεί να είναι λιγότερο σοβαρά

    Παρόλο που ένα μικρό ποσοστό πλήρως εμβολιασμένων ατόμων θα νοσήσει, ο εμβολιασμός θα προστατεύσει τους περισσότερους από τη λοίμωξη. Υπάρχουν επίσης ορισμένες ενδείξεις ότι ο εμβολιασμός μπορεί να κάνει τη λοίμωξη λιγότερο σοβαρή σε άτομα που προσβάλλονται παρά το εμβόλιο. Παρόλα αυτά, ορισμένα πλήρως εμβολιασμένα άτομα θα εξακολουθούν να νοσηλεύονται και θα πεθάνουν. Ωστόσο, ο συνολικός κίνδυνος νοσηλείας και θανάτου στα πλήρως εμβολιασμένα άτομα θα είναι πολύ χαμηλότερος από ό, τι μεταξύ ατόμων με παρόμοιους παράγοντες κινδύνου που δεν έχουν εμβολιαστεί.

    Τα εμβόλια COVID-19 είναι ένα ισχυρό εργαλείο για την προστασία των ανθρώπων από τη νόσο COVID-19, συμπεριλαμβανομένων και των νέων παραλλαγών του ιού

    Τα εμβόλια COVID-19 συμβάλλουν στην προστασία των ατόμων που έχουν εμβολιαστεί από το να προσβληθούν από COVID-19 ή από το να εμφανίσουν σοβαρή νόσο, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης του κινδύνου νοσηλείας και θανάτου. Το CDC σας προτείνει να κάνετε ένα εμβόλιο COVID-19 αμέσως μόλις είναι διαθέσιμο. Ωστόσο, επειδή οι άνθρωποι εξακολουθούν να αρρωσταίνουν και πιθανώς να εξαπλώσουν τον κορωνοϊό σε άλλους παρότι έχουν εμβολιαστεί πλήρως, το CDC συνιστά στους ανθρώπους να συνεχίσουν να κάνουν καθημερινές ενέργειες για να προστατεύσουν τον εαυτό τους και τους άλλους, όπως να φορούν μάσκα, να διατηρούν την κατάλληλη απόσταση από τους άλλους, να αποφεύγουν τον συνωστισμό και τους κακώς αεριζόμενους χώρους και να πλένουν συχνά τα χέρια τους.

    Medweb Ηρακλής Αβραμόπουλος, Παθολόγος

  • Η μείωση της χοληστερίνης ωφελεί και τα άτομα άνω των 70 ετών

    Η μείωση της χοληστερίνης ωφελεί και τα άτομα άνω των 70 ετών

    Η θεραπεία μείωσης των λιπιδίων μπορεί να ωφελήσει ακόμη και τους ηλικιωμένους ασθενείς, σύμφωνα με μελέτη και μετα-ανάλυση στο ιατρικό περιοδικό The Lancet.

    Κατ’ αρχήν, ερευνητές στη Δανία μελέτησαν περισσότερους από 90.000 ενήλικες οι οποίοι, κατά την έναρξη της μελέτης, δεν είχαν αθηροσκληρωτική καρδιαγγειακή νόσο ή διαβήτη και δεν έπαιρναν στατίνες. Κατά τη διάρκεια περίπου 8 ετών παρακολούθησης, εμφανίστηκαν περίπου 1.500 πρώτα εμφράγματα του μυοκαρδίου και 3.400 καρδιαγγειακά επεισόδια. Οι κίνδυνοι για έμφραγμα και καρδιαγγειακό επεισόδιο αυξήθηκαν ανάλογα με την αύξηση του επιπέδου LDL χοληστερόλης σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, συμπεριλαμβανομένων των μεγαλύτερων ατόμων, ηλικίας 70 ετών και άνω. Οι ερευνητές υπολόγισαν ότι 80 ενήλικες ηλικίας 80 – 100 ετών – και 145 ενήλικες ηλικίας 70 – 79 ετών – θα χρειαζόταν να λάβουν στατίνη μέτριας έντασης για 5 χρόνια για να αποτρέψουν ένα έμφραγμα μυοκαρδίου. Για να αποφευχθεί ένα καρδιαγγειακό επισόδιο, οι αριθμοί που χρειάστηκαν για τη θεραπεία ήταν 42 και 88, αντίστοιχα. Οι αριθμοί που χρειάζονταν για θεραπεία ήταν πολύ μεγαλύτεροι στις νεότερες ηλικιακές ομάδες, διότι δεν έχουν αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο.

    Στη συνέχεια, μια μετα-ανάλυση τυχαιοποιημένων μελετών διαπίστωσε ότι η μείωση της χοληστερόλης LDL με στατίνες, εζετιμίμπη ή αναστολείς PCSK9 μείωσε σημαντικά τον κίνδυνο για αγγειακά επεισόδια σε ενήλικες όλων των ηλικιών, χωρίς να παρατηρείται διαφορά μεταξύ αυτών ηλικίας 75 ετών και άνω και νεότερων ενηλίκων. Σημειωτέον, η μετα-ανάλυση περιελάμβανε μελέτες τόσο πρωτογενούς όσο και δευτερογενούς πρόληψης.

    Πηγή: Medweb Ηρακλής Αβραμόπουλος, Παθολόγος  

  • 10+1 συμβουλές για να αποφύγουμε τα ατυχήματα το Πάσχα

    10+1 συμβουλές για να αποφύγουμε τα ατυχήματα το Πάσχα

    Προσοχή στα πυροτεχνήματα. Εκατοντάδες παιδιά έχουν τραυματιστεί από βεγγαλικά και δυναμιτάκια. Αγοράζουμε μόνο εγκεκριμένα βεγγαλικά και ελέγχουμε την ημερομηνία λήξης τους. Δεν πειραματιζόμαστε με αυτοσχέδιες κατασκευές και τα παιδιά βρίσκονται

    πάντα υπό την επίβλεψη κάποιου ενήλικα.

    1. Πάσχα χωρίς εγκαύματα. Όταν βάφουμε τα αυγά και ετοιμάζουμε πασχαλινές λιχουδιές δεν αφήνουμε ποτέ μικρά παιδιά χωρίς επίβλεψη στην κουζίνα.
    2.  Προσοχή στη φλόγα της λαμπάδας και στο λιωμένο κερί. Προκαλούν σοβαρά εγκαύματα. Επίσης, αποφεύγουμε όσες είναι στολισμένες με εύφλεκτα υλικά και εξηγούμε στα παιδιά πώς πρέπει να τις κρατάνε. Μην ξεχνάμε ότι η επιδερμίδα του μικρού παιδιού είναι πιο ευαίσθητη από των ενηλίκων.
    3. Ιδιαίτερη προσοχή στις ψησταριές και στις σούβλες. Τα αναμμένα κάρβουνα και τα πυρωμένα σίδερα προκαλούν σοβαρά εγκαύματα.
    4. Έαν πάμε στο εξοχικό μας, έστω και για λίγες ημέρες, ας φροντίσουμε να είναι ασφαλές. Ιδιαίτερη προσοχή στα:
    • Μπαλκόνια
    • Μπαλκονόπορτες
    • Παράθυρα
    • Σκάλες
    • Πηγάδια
    • Πισίνες
    1. 5.  Στις βόλτες στην εξοχή φροντίζουμε τα παιδιά να έχουν τα κατάλληλα ρούχα και κλειστά παπούτσια, ώστε να προφυλαχτούν από έντομα και ερπετά. Εάν ασχοληθούμε με την κηπουρική, χρειάζεται μεγάλη προσοχή στην φύλαξη των φυτοφαρμάκων και των λιπασμάτων.
    2. Διακοπές και ωραίος καιρός είναι συχνά αφορμή για βόλτες με ποδήλατο. Πρέπει να μάθουν τα παιδιά μας να φοράνε κράνος, ώστε να αποφεύγουν σοβαρούς τραυματισμούς στο κεφάλι.
    3. Με το Πάσχα ξεκινάνε οι ζέστες και τα πρώτα μπάνια. Προσοχή στα μικρά παιδιά. Αρκούν λίγα δευτερόλεπτα και ελάχιστα εκατοστά νερού για να πνιγεί ένα παιδί.
    4. 8.  Στις γιορτές όταν βγαίνουμε για ψώνια και έχει πολυκοσμία, να κρατάμε τα μικρά παιδιά πάντα από το χέρι και από τη μέσα πλευρά του πεζοδρομίου.
    5. 9.  Στις μετακινήσεις με το αυτοκίνητο, τα παιδιά πρέπει πάντα να φοράνε σωστά τη ζώνη αφαλείας και να κάθονται στο πίσω κάθισμα. Eάν τα παιδιά μας απαιτούν την προσοχή μας, σταματάμε προσεκτικά σε ασφαλές σημείο του δρόμου, πριν ασχοληθούμε μαζί τους.
    6. 10.  Αρκετά τροχαία ατυχήματα οφείλονται στο ότι τα παιδιά – επιβάτες, ενοχλούν και αποσυντονίζουν τους γονείς – οδηγούς. Για να υπάρχει ήρεμη ατμόσφαιρα μέσα στο αυτοκίνητο, κυρίως σε μεγάλες διαδρομές, να βεβαιωνόμαστε ότι τα παιδιά έχουν κάποια ασφαλή παιχνίδια για να απασχολούνται. Πρέπει επίσης, να προγραμματίζονται κάποιες στάσεις, για να μπορούν τα παιδιά να κινηθούν εκτός αυτοκινήτου, ώστε στη συνέχεια να είναι ήρεμα κατά τη διαδρομή.

     

    Πηγή: Σωματείο «Αντιμετώπιση Παιδικού Τραύματος»
    Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

     

  • Πυροτεχνήματα χωρίς Ατυχήματα!

    Πυροτεχνήματα χωρίς Ατυχήματα!

    Τα πυροτεχνήματα πωλούνται και χρησιμοποιούνται κυρίως την περίοδο του Πάσχα. Χωρίς την απαιτούμενη προσοχή, όμως, τα πυροτεχνήματα μπορούν να αποτελέσουν αιτία σοβαρού τραυματισμού τόσο για αυτόν που τα χρησιμοποιεί, όσο και για τους γύρω του.

    Μερικές συμβουλές για να αποφύγουμε τα ατυχήματα από πυροτεχνήματα:

    • Δεν κατασκευάζουμε μόνοι μας πυροτεχνήματα, διότι κινδυνεύουμε  να πάθουμε σοβαρά εγκαύματα.
    • Προσέχουμε τι είδους πυροτεχνήματα χρησιμοποιούμε. Αγοράζουμε μόνο εγκεκριμένα βεγγαλικά και ελέγχουμε την ημερομηνία λήξης τους.
    • Δεν μεταφέρουμε δυναμιτάκια στην τσέπη μας. Με την τριβή είναι πιθανό να ανάψουν και να προκαλέσουν σοβαρά εγκαύματα.
    • Δεν πετάμε δυναμιτάκια σε άλλους.
    • Προσέχουμε να μην ανάβουμε βεγγαλικά κοντά στο πρόσωπό μας και στα μαλλιά μας ή κοντά σε εύφλεκτα υλικά.
    • Δεν χρησιμοποιούμε πυροτεχνήματα ανάμεσα σε πολύ κόσμο, ώστε να μην τραυματίσουμε κάποιον άθελά μας.
    • Δεν χρησιμοποιούμε πυροτεχνήματα κοντά σε ξερά χόρτα, ώστε να μην προκαλέσουμε πυρκαγιά.  
       

    Πηγή: Σωματείο «Αντιμετώπιση Παιδικού Τραύματος»

    Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

     

  • Πανδημία: Οι εξετάσεις που δεν πρέπει να αμελούν οι γυναίκες

    Πανδημία: Οι εξετάσεις που δεν πρέπει να αμελούν οι γυναίκες

    Αποστασιοποίηση από τα ιατρεία και τους προληπτικούς ιατρικούς ελέγχους έχει επιφέρει η πανδημία COVID-19, με τους ειδικούς να εκτιμούν ότι το τίμημα για τη δημόσια υγεία θα είναι βαρύ στο μέλλον.

    Δεδομένου ότι η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία αποτελούν κρίσιμο παράγοντα για την πρόγνωση των ασθενών αλλά και για την ποιότητα της ζωής τους σε ηπιότερα προβλήματα, ο προληπτικός έλεγχος είναι αναγκαίος αλλά και ασφαλής, ακόμα και σε συνθήκες πανδημίας.

    Τις εξετάσεις που δεν πρέπει να αμελούνται απαριθμεί ο δρ Χάρης Χ. Χηνιάδης, Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος με εξειδίκευση στην Εξωσωματική Γονιμοποίηση και τη Λαπαροσκοπική Χειρουργική, συνεργάτης στη Μονάδα Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής και μέλος του Δ.Σ. του Μαιευτηρίου «ΜΗΤΕΡΑ»:

     

    Τεστ ΠΑΠ: Αρχικά οι γυναίκες δεν πρέπει να αμελούν τον ετήσιο γυναικολογικό έλεγχό τους με τεστ Παπανικολάου (ΠΑΠ) ), καθώς η καθυστέρηση για μία περίοδο μεγαλύτερη του ενός έτους, που διαρκεί η πανδημία, αν και όχι πολύ συχνά, μπορεί να έχει μεγάλο κόστος για την υγεία.

    Μετά τη διενέργεια του ΠΑΠ, εφόσον είναι αναγκαίο βάσει των αποτελεσμάτων και της σύστασης του γιατρού, ενδέχεται να χρειαστεί είτε επανάληψη του τεστ, είτε περαιτέρω έλεγχος, π.χ. με κολποσκόπηση ή βιοψία του τραχήλου, ή ακόμα και να υποβληθούν σε θεραπεία με κωνοειδή εκτομή, εάν κρίνεται απαραίτητο.

    «Σε περίπτωση που μία προκαρκινική αλλοίωση του τραχήλου καθυστερήσει να διαγνωστεί για μεγάλο χρονικό διάστημα, εγκυμονεί κινδύνους. Δεν είναι ο κανόνας, γιατί το 88% των αλλοιώσεων υποχωρούν χωρίς καμία παρέμβαση μέσα σε έξι μήνες με έναν χρόνο. Όμως ένα 12% μπορεί να επιδεινωθεί και ενδεχομένως να εξελιχθεί σε κακοήθεια. Δεν γνωρίζουμε εκ των προτέρων ποιες ασθενείς κινδυνεύουν να αναπτύξουν καρκίνο, γι’ αυτό και μία γυναίκα που αμελεί τις εξετάσεις της θα πρέπει να γνωρίζει ότι δεν είναι απίθανο να βρίσκεται μέσα σε αυτό το ποσοστό», εξηγεί ο δρ Χηνιάδης.

     

    Υπέρηχος: Απαραίτητος είναι επίσης ο ετήσιος (ή και πιο συχνός όταν κρίνεται αναγκαίο) έλεγχος με τον κλασικό υπέρηχο μήτρας-ωοθηκών. Εφόσον βρεθεί μία παθολογία ή μια ένδειξη που υποδηλώνει ότι πρέπει να γίνει επανέλεγχος, δεν θα πρέπει οι γυναίκες να το αμελήσουν εξαιτίας του φόβου τους. Με τον υπέρηχο μπορεί να εντοπιστούν ήπια παθολογικά ευρήματα που απαιτούν παρακολούθηση ή αντιμετώπιση, αλλά και πολύ σοβαρά προβλήματα που χρήζουν άμεσης θεραπείας.

    Άλλες εξετάσεις: Εκτός από τον έλεγχο ρουτίνας, απαραίτητη είναι η επίσκεψη στον γυναικολόγο και σε περίπτωση που η γυναίκα αντιμετωπίζει προβλήματα όπως αιμορραγίες, έντονο πόνο, κολπικά υγρά και άλλα συμπτώματα, τα οποία κυρίως σχετίζονται με τον κόλπο. Αυτές οι εκδηλώσεις θα πρέπει να διερευνηθούν, να διαγνωστούν και να αντιμετωπιστούν, καθώς πέραν του ότι υποβαθμίζουν την ποιότητα ζωής, ενδέχεται και να υποδηλώνουν υποκείμενες παθολογικές καταστάσεις, οι οποίες μπορεί να επιδεινωθούν με την πάροδο του χρόνου, ή ακόμα και να οδηγήσουν σε επιπλοκές.

    Έλεγχος μαστού: Η μαστογραφία αναφοράς στα 35 και η ετήσια μαστογραφία μετά τα 40 δεν θα πρέπει να αναβάλλεται, όπως επίσης και ο υπέρηχος μαστού, εάν υπάρχει σχετική ιατρική σύσταση. Σε περίπτωση ατομικού ή οικογενειακού ιστορικού της νόσου, ο έλεγχος θα πρέπει να γίνεται ανάλογα με τις οδηγίες του θεράποντος ιατρού. Η έγκαιρη διάγνωση στον καρκίνο του μαστού είναι καθοριστικής σημασίας, δεδομένου ότι εάν εντοπιστεί σε αρχικό στάδιο και χορηγηθεί η ενδεδειγμένη θεραπεία, είναι εφικτή η πλήρης ίαση της νόσου. Κατά συνέπεια, ο ένας χρόνος μπορεί να είναι πολύ σημαντικός, γι’ αυτό άλλωστε και έχει οριστεί ως όριο για την επανάληψη της μαστογραφίας.

    Χειρουργικές επεμβάσεις: Εφόσον υπάρξει ανάγκη για χειρουργική επέμβαση, εντός του πλαισίου που έχουν θέσει οι αρμόδιοι υγειονομικοί φορείς και πάντα κατόπιν τεστ που επιβάλλεται για την είσοδο σε νοσηλευτικά ιδρύματα, η γυναίκα μπορεί να απευθυνθεί στα non COVID-19 νοσοκομεία και να υποβληθεί στην επέμβαση.

    Σε περίπτωση που πάσχει από COVID-19, αν το περιστατικό δεν επιτρέπει καθυστέρηση (π.χ. τοκετός), τότε θα πρέπει να διενεργηθεί σε δομές για COVID-19, όπως είναι για παράδειγμα το Αττικό Νοσοκομείο για γυναικολογικά περιστατικά. Εάν δεν είναι αναγκαία η επέμβαση μέσα στο επόμενο 15μερο, τότε μπορεί η γυναίκα να περιμένει και να την κάνει σε ένα νοσοκομείο ή σε μία κανονική γυναικολογική κλινική μεταγενέστερα.

    «Οι γυναίκες δεν πρέπει να παραμελούν την προσωπική τους υγεία, επειδή φοβούνται να επισκεφθούν ιατρεία και δομές που είναι απαραίτητες για τη διάγνωση την παρακολούθηση, και τη θεραπεία ιατρικών καταστάσεων. Αντιθέτως, εφόσον πλέον έχουν μάθει να ζουν με τον ιό εδώ και περισσότερο από έναν χρόνο, θα πρέπει να προσέρχονται σε αυτές αναζητώντας τα υψηλότερα δυνατά στάνταρ ασφαλείας», επισημαίνει ο δρ Χηνιάδης.
    Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

     

  • Το πλαστικό στην υγεία: Παρελθόν, παρόν και μέλλον

    Το πλαστικό στην υγεία: Παρελθόν, παρόν και μέλλον

    Το ιατρονοσηλευτικό προσωπικό είναι διαχρονικά εξοικειωμένο με την χρήση των πλαστικών υλικών στην εργασιακή καθημερινότητα του. Χάρη στις εξαιρετικές ιδιότητες «φραγμού» και την προστασία που προσφέρει σε μολύνσεις από ιούς, βακτήρια κλπ, το πλαστικό αποτελεί από τα πλέον σημαντικά υλικά στο χώρο της υγείας. Από τα χειρουργικά γάντια και τις κάψουλες που περιέχουν φαρμακευτικές ουσίες, τις σύριγγες και τις πένες χορήγησης ινσουλίνης, τους σωλήνες IV, τους καθετήρες, τα τσιρότα, μέχρι και τις τεχνητές καρδιακές βαλβίδες και τα διάφορα εξαρτήματα τεχνολογικών επιτευγμάτων, το σύστημα υγείας δεν θα μπορούσε να λειτουργήσει, χωρίς τα πολυάριθμα προϊόντα από πλαστικό.

    Εν μέσω πανδημίας ο εξοπλισμός που προσέφερε προστασία και ασφάλεια στο ιατρονοσηλευτικό προσωπικό, που έδωσε και δίνει την μάχη στα νοσοκομεία, είχε σαν βασικό υλικό το πλαστικό, (γάντια, μάσκες, στολές, προσωπίδες, γυαλιά). Επίσης το 3D printing το οποίο αξιοποιήθηκε για την ταχύτατη παραγωγή βαλβίδων αναπνευστήρων, αλλά και άλλων εξαρτημάτων, είχε ως βασική πρώτη ύλη το πλαστικό.

    Τον προηγούμενο χρόνο, παγκοσμίως, πολλές γραμμές παραγωγής της βιομηχανίας πλαστικών, άλλαξαν προσαρμόστηκαν και τελικά λειτούργησαν  ακαταπόνητα, στις δύσκολες υγειονομικές συνθήκες, για να καλύψουν τόσο τις αυξημένες ανάγκες ατομικού προστατευτικού εξοπλισμού, όσο και στην παραγωγή νέων προϊόντων στην κατεύθυνση της καινοτομίας.

    Η αξία του πλαστικού στην υγεία δεν περιορίζεται ωστόσο μόνο στην ιατρική. Οι πλαστικές συσκευασίες νωπών τροφίμων προσφέρουν αυξημένη ασφάλεια, ενώ γενικώς οι πλαστικοί σωλήνες μεταφοράς νερού, συμβάλλουν στην πρόληψη των ασθενειών που μεταδίδονται με το νερό, επιτρέποντας τη μεταφορά και τη διανομή καθαρού νερού.

    Ο κ. Βασίλης Γούναρης, Πρόεδρος του Συνδέσμου Βιομηχανιών Πλαστικών Ελλάδος, ανέφερε: «Η κρίση ανέδειξε περισσότερο στο ευρύ κοινό, την ήδη γνωστή υγειονομική αξία του πλαστικού. Η συλλήβδην δαιμονοποίηση του πλαστικού είναι μια εντελώς λάθος προσέγγιση. Εχθρός μας είναι τα απορρίμματα που δεν ανακυκλώνονται, όχι τα πλαστικά. Και αυτό πρέπει να γίνει κατανοητό από τον πολύ κόσμο που πρέπει να συμβάλλει στην ανακύκλωση. Ως Σύνδεσμος είμαστε περήφανοι, καθώς αρκετά μέλη μας στην Ελλάδα άλλαξαν γρήγορα τις γραμμές παραγωγής τους για να εξασφαλίσουν την επάρκεια και να σώσουν  άμεσες λύσεις στις επείγουσες ανάγκες, που δημιουργήθηκαν. Ανυπομονούμε να επιστρέψουμε σε μια νέα κανονικότητα και να αντιμετωπίσουμε όλες τις προκλήσεις».

    Πέρα από τον προστατευτικό  εξοπλισμό, μερικές εφαρμογές του πλαστικού στον χώρο της Ιατροφαρμακευτικής  περίθαλψης είναι οι εξής:

    • Στις χειρουργικές επεμβάσεις καρδιάς, χρησιμοποιούνται πλαστικοί καθετήρες για την απόφραξη των αιμοφόρων αγγείων.
    • Οι ορθοπεδικές συσκευές που έχουν σχεδιαστεί για να διορθώνουν, να ευθυγραμμίζουν ή να υποστηρίζουν ένα μέρος του σώματος, είναι επίσης κατασκευασμένες από πλαστικό
    • Πολλά από τα τεχνητά μέλη για ανθρώπους με αναπηρία, είναι κατασκευασμένα από πλαστικό.
    • Ο τεχνητός κερατοειδής που είναι κατασκευασμένος από ειδική σιλικόνη και μπορεί να αποκαταστήσει την όραση σε περιπτώσεις απώλειας της λόγω διάβρωσης του κερατοειδούς
    • Πλαστικό εμφύτευμα χρησιμοποιείται από όσους υποφέρουν από βαρηκοΐα καθώς μετατρέπει τους ακουστικούς παλμούς σε ηλεκτρικούς, παρακάμπτει τα κατεστραμμένα κύτταρα και διεγείρει άμεσα το ακουστικό νεύρο.
    • Τα χάπια – κάψουλες, είναι έτσι σχεδιασμένα ώστε να απελευθερώνουν τα δραστικά συστατικά τους την κατάλληλη στιγμή, αλλά και πολλές συσκευασίες φαρμάκων γίνονται από πλαστικό

    Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

     

  • Μπορoύν οι οθόνες να προκαλέσουν μυωπία;

    Μπορoύν οι οθόνες να προκαλέσουν μυωπία;

    Τα μέτρα κατά της πανδημίας που προκαλεί ο νέος κορωνοϊός, έχουν στρέψει δισεκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο στην καθημερινή χρήση ηλεκτρονικών συσκευών.

    Σύμφωνα με την UNESCO, ανάμεσά τους συμπεριλαμβάνεται το 80% του παγκόσμιου μαθητικού πληθυσμού ή αλλιώς 1,37 δισεκατομμύρια μαθητές, οι οποίοι κατά διαστήματα αναγκάζονται να αντικαταστήσουν για μικρά ή μεγάλα χρονικά διαστήματα την εκπαίδευση στο σχολείο με την τηλεκπαίδευση από το σπίτι. Ταυτοχρόνως οι μαθητές περικόπτουν δραστικά τις εξωσχολικές και τις υπαίθριες δραστηριότητές τους, αφού υπάρχουν περιορισμοί στις μετακινήσεις και παραμένουν κλειστά φροντιστήρια, γυμναστήρια, αθλητικά κέντρα, σχολές χορού, ωδεία κ.λπ.

    Ωστόσο η καθημερινή, πολύωρη ενασχόληση παιδιών και εφήβων με τα ψηφιακά μέσα, ανησυχεί γονείς και ειδικούς. Δεν είναι μόνο η καθιστική ζωή με τις συνέπειές της που προβληματίζουν, αλλά και η υγεία των ματιών τους.

    Το κύριο πρόβλημα είναι η μυωπία, οι σοβαρές μορφές της οποίας εξαπλώνονταν ραγδαία πολύ πριν εισβάλλει ο νέος κορωνοϊός στη ζωή μας. Όπως έγραψε πριν από λίγες εβδομάδες στο ιατρικό περιοδικό The Lancet διεθνής ομάδα επιστημόνων, η μυωπία αποτελεί σημαντικό πρόβλημα δημοσίας υγείας. Περισσότερα από 2 δισεκατομμύρια άνθρωποι πάσχουν ήδη από αυτήν, με το 15% να έχουν υψηλού βαθμού μυωπία. Επιπλέον, το 2020 υπολογιζόταν ότι 161 εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο ήταν τυφλοί ή έπασχαν από μέτρια έως σοβαρή διαταραχή της όρασης εξαιτίας αδιόρθωτης μυωπίας.

    Οι προβλέψεις των ειδικών για το τι μας περιμένει στη συνέχεια είναι τουλάχιστον δυσοίωνες. Ήδη από το 2016 είχαν εκτιμήσει ότι έως το 2050 η μυωπία θα προσβάλλει 5 δισεκατομμύρια ανθρώπους, δηλαδή περισσότερο από το μισό του αναμενόμενου παγκόσμιου πληθυσμού. Τι θα συμβεί τώρα, μετά από έναν χρόνο εγκλεισμού στα σπίτια και τη συνέχιση της πανδημίας, ουδείς μπορεί να το πει με βεβαιότητα.

    Τι σχέση, όμως, μπορεί να έχει η μυωπία με την πανδημία, τον εγκλεισμό στο σπίτι και τα τάμπλετ; «Τα πρώτα χρόνια της ζωής είναι μια εξαιρετικά κρίσιμη περίοδος για την ανάπτυξη των ματιών και της όρασης», απαντά ο Χειρουργός-Οφθαλμίατρος δρ Αναστάσιος-Ι. Κανελλόπουλος, MD, ιδρυτής και επιστημονικός διευθυντής του Ινστιτούτου Οφθαλμολογίας LaserVision και καθηγητής Οφθαλμολογίας του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης (NYU Medical School). «Η οπτική οξύτητα αναπτύσσεται ραγδαία μετά την γέννηση και φθάνει στην πλήρη ανάπτυξή της στην ηλικία των περίπου 8 ετών. Ήδη όμως μετά τα 2 έτη αρχίζει προοδευτικά να φθίνει η πλαστικότητα του οπτικού φλοιού του εγκεφάλου. Επομένως, η έλλειψη οπτικών ερεθισμάτων κατά τα 8 πρώτα χρόνια της ζωής μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη διαταραχή της όρασης. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο συνιστάται πλήρης αποφυγή των ψηφιακών οθονών πριν από την ηλικία των 2 ετών και ύστερα περιορισμένης διάρκειας (περίπου μία ώρα ημερησίως) ενασχόληση με την τηλεόραση έως τα 5-6 έτη».

    Τα κινητά και τα άλλα ηλεκτρονικά μέσα πρέπει να μπαίνουν στη ζωή των παιδιών ακόμα αργότερα. Μάλιστα η ενασχόληση μαζί τους δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 2 ώρες ημερησίως (μαζί με την τηλεόραση). Και αυτό, διότι τα μάτια εξακολουθούν να μεγαλώνουν και να αλλάζουν σχήμα. «Η δεύτερη κρίσιμη περίοδος στην ανάπτυξή τους είναι μεταξύ παιδικής ηλικίας και εφηβείας», εξηγεί ο κ. Κανελλόπουλος. «Κατά την περίοδο αυτή, ο συνδυασμός γενετικών παραγόντων και έλλειψης περιβαλλοντικών ερεθισμάτων (όπως η έκθεση στον ήλο και η παραμονή σε υπαίθριους χώρους) μπορεί να οδηγήσει στη μυωπία. Η μυωπία θεωρείται εν μέρει γενετική (έχουν βρεθεί περισσότερα από 200 σχετιζόμενα γονίδια) και εν μέρει περιβαλλοντική. Έχει βρεθεί πως όσο περισσότερο κοιτάζουν παιδιά και έφηβοι αντικείμενα που βρίσκονται πολύ κοντά τους (π.χ. βιβλία, τετράδια, κομπιούτερ, τηλεοράσεις) και πως όσο περισσότερο μένουν σε κλειστούς χώρους, τόσο πιθανότερο είναι να εκδηλώσουν μυωπία, εάν έχουν και γενετική προδιάθεση».

    Αντιθέτως, όταν τα παιδιά και οι έφηβοι βρίσκονται αρκετές ώρες την ημέρα σε υπαίθριους χώρους, όπου μοιραία τα μάτια τους ατενίζουν αντικείμενα που βρίσκονται μακριά τους, ο κίνδυνος μυωπίας μειώνεται.

    Δυστυχώς, στις μέρες μας τα περισσότερα παιδιά και έφηβοι ατενίζουν κυρίως τις οθόνες των υπολογιστών τους, είτε για να κάνουν μάθημα είτε για να παίξουν και να επικοινωνήσουν με τους φίλους τους. Και οι γονείς ανησυχούν πολύ. Αυτό απέδειξε μεγάλη έρευνα που διεξήχθη το 2020 στις ΗΠΑ. Στην έρευνα συμμετείχαν 2.000 γονείς που είχαν παιδιά ηλικίας κάτω των 18 ετών. Οι επτά στους δέκα γονείς είπαν ότι τα παιδιά τους βλέπουν εν μέσω πανδημίας περισσότερη τηλεόραση και το 55% ότι τα παιδιά τους ασχολούνται περισσότερο με τα τάμπλετ, τα κινητά, τα λάπτοπ και τα βιντεοπαιχνίδια.

    Η έρευνα έδειξε ακόμα ότι διπλασιάστηκαν κατά την πανδημία οι ανήλικοι που αφιερώνουν περισσότερες από 4 ώρες ημερησίως στις ηλεκτρονικές συσκευές (από 21% έφτασαν το 44% του συνόλου) ή στα βιντεοπαιχνίδια (από 13% έφτασαν το 28%).

    Η νέα πραγματικότητα ανησυχεί ιδιαιτέρως σχεδόν οκτώ στους δέκα γονείς, με τους έξι στους δέκα να φοβούνται ότι το παιδί τους θα αναπτύξει μυωπία ή θα παρουσιάσει επιδείνωση της μυωπίας που ήδη έχει. Επιπλέον, ένας στους τρεις γονείς δήλωσαν ότι το παιδί τους είχε ενοχλήματα στα μάτια από την παρατεταμένη χρήση των ηλεκτρονικών συσκευών.

    Παρόλα αυτά, είναι αμφίβολο ότι ένα παιδί θα πάθει μυωπία από το μπλε φως που εκπέμπει η οθόνη του κινητού ή του λάπτοπ, λέει ο κ. Κανελλόπουλος. Μπορεί όμως να έχει πρόβλημα επειδή κοιτάζει συνεχώς ένα κοντινό αντικείμενο, ακόμα κι αν γράφει σε χαρτί.

    Για να αποφύγει αυτή την παγίδα, αλλά και το σύνδρομο ψηφιακής κόπωσης των ματιών (προκαλεί ξηρότητα στα μάτια και άλλα συμπτώματα), το παιδί πρέπει να κάνει συχνά διαλείμματα. Κάθε 20 λεπτά πρέπει να σηκώνεται από την καρέκλα του και να κοιτάζει για 20 δευτερόλεπτα κάτι που βρίσκεται σε απόσταση τουλάχιστον 6 μέτρα. Για να εξασφαλίσετε ότι θα μάθει και θα τηρεί αυτόν τον κανόνα, βάλτε μια ηλεκτρονική συσκευή να κτυπά κάθε 20 λεπτά.

    Φροντίστε ακόμα να προσαρμόσετε τη φωτεινότητα της οθόνης για να μην κουράζει τα μάτια. Να ενθαρρύνετε επίσης το παιδί να διακόπτει συχνά την εργασία ή το παιχνίδι, για να κάνει κάτι εντελώς διαφορετικό. Μην το αφήνετε επίσης να γράφει στην ηλεκτρονική συσκευή σε υπαίθριους χώρους με έντονο φυσικό φωτισμό. Να αναζητάτε ακόμα ευκαιρίες για να βγαίνετε με το παιδί εκτός σπιτιού, ακόμα κι αν αυτό σημαίνει ότι θα πηγαίνει βόλτα γύρω από το τετράγωνο. Μην παραλείπετε, τέλος, να ενθαρρύνετε το παιδί να ανοιγοκλείνει συχνά τα βλέφαρά του όσο ασχολείται με τον υπολογιστή του, ώστε να ενυδατώνονται καλύτερα τα μάτια του.

    Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

     

  • Η πανδημία ευνοεί την …ημικρανία

    Η πανδημία ευνοεί την …ημικρανία

    Η πανδημία έχει αλλάξει ριζικά τον τρόπο εργασίας και μάθησης και πάρα πολλοί άνθρωποι περνούν πλέον τις μέρες τους μπροστά σε μια ψηφιακή οθόνη. Άλλοι βρίσκονται επί μήνες σε αναστολή και δεν ξέρουν αν και πότε θα ξαναεργαστούν κανονικά, ενώ ακόμα περισσότεροι μένουν μακριά από τους φίλους και τους συγγενείς τους και ζουν με την αγωνία για το τι επιφυλάσσει το μέλλον, πότε θα μπορέσει να ανακτήσει η ζωή τους παλαιότερους ρυθμούς της, αλλά και σε τι οικονομική κατάσταση θα βρίσκονται τότε.

    Όλ’ αυτά έχουν πολλές συνέπειες στην υγεία, μία από τις πιο επώδυνες εκ των οποίων είναι η αύξηση στη συχνότητα αλλά και στη σοβαρότητα των ημικρανικών κρίσεων. Μία από τις πιο πρόσφατες μελέτες για το θέμα δημοσιεύθηκε πριν από λίγους μήνες στο ιατρικό περιοδικό The Journal of Headache and Pain. Πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά σε 1.018 πάσχοντες από ημικρανία, οι 859 από τους οποίους ήταν γυναίκες. Το σχεδόν 72% των εθελοντών είχαν ηλικία 20-40 ετών, το 62% ήταν παντρεμένοι και το 46% εργάζονταν.

    Το σχεδόν 60% ανέφεραν ότι στη διάρκεια της πανδημίας αυξήθηκε η συχνότητα των ημικρανιών τους και το 10% ότι οι ημικρανίες τους είχαν γίνει χρόνιες, δηλαδή πάθαιναν 15 ή περισσότερες κρίσεις τον μήνα.

    Το 65% των συμμετεχόντων είπαν επίσης ότι είχε αυξηθεί η σοβαρότητα του πόνου που ένιωθαν και το 59% ανέφεραν πως εξαιτίας αυτού έπαιρναν πάρα πολλά παυσίπονα φάρμακα. Επιπλέον, το 78% είπαν πως μετά την έναρξη της πανδημίας δεν κοιμόντουσαν καλά και το 79% ότι ένιωθαν άγχος ή/και κατάθλιψη.

    Οι ειδικοί λένε ότι η πανδημία αποτέλεσε την «τέλεια καταιγίδα» για τους πάσχοντες από ημικρανίες. Σαν να μην έφταναν το στρες, το άγχος, οι περιορισμοί και η μοναξιά που τη συνοδεύουν, η συνεχής παραμονή μπροστά σε μία ψηφιακή οθόνη καταπονεί τα μάτια και προκαλεί το λεγόμενο σύνδρομο οφθαλμολογικής ψηφιακής κόπωσης. Το σύνδρομο αυτό έχει πολλές εκδηλώσεις, με τους πονοκεφάλους και ειδικά τις ημικρανίες να είναι από τις κυριότερες. Μάλιστα όταν η αιτία της ημικρανίας είναι το σύνδρομο αυτό, ο πάσχων συχνά νιώθει τον πόνο πίσω από τα μάτια του.

    Η ημικρανία είναι μία πολύ συχνή μορφή κεφαλαλγίας. Υπολογίζεται ότι προσβάλλει έναν στους επτά ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, με το 2% του παγκόσμιου πληθυσμού να έχουν χρόνια ημικρανία. Στη χώρα μας υπολογίζεται ότι πάσχουν από ημικρανία περισσότεροι από 610.000 άνθρωποι όλων των ηλικιών.

    Τα καλά νέα είναι ότι υπάρχουν αρκετά μέτρα που μπορεί να λάβουν οι πάσχοντες, για να μειώσουν τη συχνότητα και τη σοβαρότητα των ημικρανικών κρίσεων. Άλλα από αυτά είναι μέτρα αυτοβοήθειας και άλλα τα συνιστά ο ειδικός γιατρός.

    Πρόληψη 

    Μερικά από τα μέτρα αυτοβοήθειας είναι η αποφυγή των παραγόντων που πυροδοτούν την ημικρανία (όταν είναι εφικτό), η προσαρμογή της διατροφής, η καθιέρωση ενός σταθερού προγράμματος ύπνου και η λήψη ορισμένων συμπληρωμάτων. Στους πάσχοντες από με ημικρανία, η οποία εκδηλώνεται αρκετές ημέρες τον μήνα, ο ειδικός ιατρός μπορεί να συστήσει και ειδική, συνταγογραφούμενη, προφυλακτική αγωγή.

    Επειδή πολλοί πάσχοντες λόγω και της μεγάλης κατανάλωσης παυσίπονων, δεν επιθυμούν να λαμβάνουν περαιτέρω φάρμακα, υπάρχει και προληπτική αντιμετώπιση στην χρόνια ημικρανία με φυσικό τρόπο.

    Ειδικότερα, στη μείωση της έντασης της ημικρανίας και της συχνότητας βοηθά αποτελεσματικά σκεύασμα που είναι διαθέσιμο και στη χώρα μας με  σαλικίνη (από λευκή ιτιά) και παρθενολίδη (ξηρό εκχύλισμα 90 mg από το φυτό παρθένιο), αλλά και βιταμίνη Β12, βιταμίνη Β2, και συνένζυμο Q (HERBA MIG).

    Όσον αφορά την καθημερινότητα, είναι σημαντικό οι πάσχοντες να αναζητήσουν τους παράγοντες που πυροδοτούν την ημικρανία τους. Σε αυτό μπορεί να τους βοηθήσει ένα «ημερολόγιο ημικρανίας». Στο ημερολόγιο πρέπει να καταγράφουν κάθε φορά τι προηγήθηκε της κρίσης τους (π.χ. τι είχαν φάει, τι είχαν πιεί, αν είχαν εργαστεί περισσότερο από το συνηθισμένο στο κομπιούτερ, αν είχαν κοιμηθεί καλά, αν συνέβη κάποιο στρεσογόνο γεγονός κ.λπ.), τι συμπτώματα είχαν, πόσο έντονα ήταν, καθώς και την ημερομηνία εκδήλωσης της κρίσης και τη διάρκειά της. Οι γυναίκες καλό είναι να σημειώνουν επίσης την ημερομηνία της έμμηνης ρύσης τους, διότι οι ορμονικές διακυμάνσεις είναι ένας από τους πιθανούς εκλυτικούς παράγοντες της ημικρανίας.

    Σημαντικό είναι επίσης να αποφεύγουν οι ασθενείς τρόφιμα που πυροδοτούν τις κρίσεις τους, να τρώνε σε τακτά χρονικά διαστήματα για να μην πεινάνε (η πείνα είναι αρκετά συχνός εκλυτικός παράγοντας), να έχουν πρόγραμμα στο ύπνο τους και την πρωινή έγερση, να περιορίσουν καφεΐνη, τσιγάρο, αλκοόλ και να θέσουν υπό έλεγχο το στρες τους.

    Αν την ημικρανία πυροδοτεί η υπερβολική εργασία σε ψηφιακή οθόνη (κομπιούτερ, λάπτοπ, κινητό, τάμπλετ), οι ειδικοί συνιστούν μέτρα όπως τα συχνά διαλείμματα (κάθε 20 λεπτά να σταματάτε τη δουλειά σας και να κοιτάζετε για 20 δευτερόλεπτα κάποιο αντικείμενο σε απόσταση 20 ποδιών ή 6 μέτρων). Μπορείτε επίσης να προσαρμόσετε τον φωτισμό της οθόνης για να είναι πιο ξεκούραστος για τα μάτια σας, καθώς και να βεβαιωθείτε ότι η οθόνη απέχει τουλάχιστον 50 έως 60 εκατοστά από αυτά. Μπορείτε επίσης να δοκιμάσετε ένα προστατευτικό οθόνης, γυαλιά που απορροφούν το μπλε φως ή/και να κρατάτε σημειώσεις με τον παλιό, καλό τρόπο (χαρτί και μολύβι/στυλό).

    Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

     

  • Μπορεί το φως του ηλίου να «σκοτώσει» τον κορωνοϊό; Τι λένε οι ερευνητές;

    Μπορεί το φως του ηλίου να «σκοτώσει» τον κορωνοϊό; Τι λένε οι ερευνητές;

    Πριν από ένα χρόνο επιστήμονες παντού προσπαθούσαν να συγκεντρώσουν το μυαλό τους γύρω από το SARS-CoV-2, ένα νέο κορωνοϊό που προκάλεσε την πανδημία. Ο κόσμος προσκολλάται σε κάθε νέα εξέλιξη, κάθε κομμάτι της επιστήμης που θα μπορούσε να παρέχει στοιχεία για τη διαχείριση της ζωής παρουσία αυτού του μυστηριώδους δολοφόνου, σύμφωνα με το άρθρο της ιστοσελίδας Scitech daily.

    Πολλές έννοιες διαχείρισης COVID-19 που υποστηρίζονται από την επιστήμη παραμένουν αμετάβλητες μέχρι σήμερα: το πλύσιμο των χεριών με σαπούνι και το  ζεστό νερό διαταράσσει τη λιπιδική μεμβράνη του ιού. Η κοινωνική αποστασιοποίηση μπορεί να μειώσει την εξάπλωση του ιού, διατηρώντας ιδανικά τον ξενιστή έως ότου υποβαθμιστεί. Άλλες έννοιες, όπως η επαφή σταγονιδίων που είναι ο πρωταρχικός τρόπος μετάδοσης, τροποποιήθηκαν όταν αναδυόμενα στοιχεία έδειξαν ότι υπό ορισμένες συνθήκες, ο ιός θα μπορούσε να παραμείνει αιωρούμενος στον αέρα για παρατεταμένες χρονικές περιόδους.

    Σε μια επιστολή στο Journal of Infectious Diseases, μια ομάδα ερευνητών από το UC Santa Barbara, το Πανεπιστήμιο του Όρεγκον, το Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ και το ETH Zurich εξετάζει ένα άλλο από τα γνωστά χαρακτηριστικά του SARS-CoV-2 – την ευπάθειά του στο φως του ήλιου. Το συμπέρασμά τους; Μπορεί να χρειαστούν περισσότερες από τις ακτίνες UV-B για να εξηγηθεί η απενεργοποίηση του SARS-CoV-2 από το ηλιακό φώς.

    Η ιδέα ότι ένας πρόσθετος μηχανισμός θα μπορούσε να παίξει ρόλο, ήρθε όταν η ομάδα συνέκρινε δεδομένα από μια μελέτη του Ιουλίου 2020 που ανέφερε ότι η απενεργοποίηση του SARS-CoV-2 από το φως του ήλιου σε εργαστηριακό περιβάλλον, με μια θεωρία απενεργοποίησης του κοροναϊού από την ηλιακή ακτινοβολία που δημοσιεύθηκε μόλις ένα μήνα νωρίτερα.

    Η θεωρία υποθέτει ότι η απενεργοποίηση λειτουργεί με το UV-B να χτυπά το RNA του ιού, καταστρέφοντας τον, δήλωσε ο καθηγητής μηχανολόγων μηχανικών της UC Santa Barbara και κύριος συγγραφέας Paolo Luzzatto-Fegiz. Κρίνοντας από τις αποκλίσεις μεταξύ των πειραματικών αποτελεσμάτων και των προβλέψεων του θεωρητικού μοντέλου, ωστόσο, η ερευνητική ομάδα θεώρησε ότι η απενεργοποίηση του RNA από την UV-B μπορεί να μην είναι ολόκληρη η ιστορία.

    Σύμφωνα με την επιστολή, τα πειράματα έδειξαν χρόνους «απενεργοποίησης» του ιού περίπου 10-20 λεπτά – πολύ πιο γρήγορα από ό, τι είχε προβλεφθεί από τη θεωρία.

    Η θεωρία προβλέπει ότι η αδρανοποίηση θα πρέπει να συμβαίνει με τάξη μεγέθους, πιο αργή, δήλωσε ο Luzzatto-Fegiz. Στα πειράματα, οι ιοί σε προσομοιωμένο σάλιο και που εκτέθηκαν σε λαμπτήρες UV-B απενεργοποιήθηκαν περισσότερο από 8 φορές γρηγορότερα από ό, τι θα είχε προβλεφθεί από τη θεωρία, ενώ αυτοί που καλλιεργήθηκαν σε ένα πλήρες μέσο ανάπτυξης πριν από την έκθεση σε UV-B απενεργοποιήθηκαν περισσότερο από τρεις φορές πιο γρήγορα από το αναμενόμενο. Για να ταιριάξει τα μαθηματικά της θεωρίας με τα δεδομένα, σύμφωνα με το γράμμα, το SARS-CoV-2 θα πρέπει να υπερβαίνει την υψηλότερη ευαισθησία UV-B από οποιονδήποτε γνωστό σήμερα ιό.

    Ή, ο Luzzato-Fegiz και οι συνάδελφοί του αιτιολόγησαν ότι θα μπορούσε να υπάρχει ένας άλλος μηχανισμός εκτός από την απενεργοποίηση του RNA από τις ακτίνες UV-B. Για παράδειγμα, το UV-A, ένα άλλο λιγότερο ενεργητικό συστατικό του ηλιακού φωτός μπορεί να παίζει πιο ενεργό ρόλο από ό, τι πιστεύαμε προηγουμένως.

    Οι άνθρωποι πιστεύουν ότι η UV-A δεν έχει μεγάλο αποτέλεσμα, αλλά μπορεί να αλληλεπιδρά με μερικά από τα μόρια στο μέσο, είπε. Αυτά τα αντιδραστικά ενδιάμεσα μόρια με τη σειρά τους θα μπορούσαν να αλληλεπιδρούν με τον ιό, επιταχύνοντας την απενεργοποίηση. Είναι μια έννοια οικεία σε όσους εργάζονται σε επεξεργασία λυμάτων και σε άλλους τομείς περιβαλλοντικής επιστήμης.

    Έτσι, οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν ακόμη τι συμβαίνει, είπε ο Luzzatto-Fegiz. Η ανάλυσή μας επισημαίνει την ανάγκη για πρόσθετα πειράματα για τη ξεχωριστή δοκιμή των επιδράσεων συγκεκριμένων μηκών κύματος φωτός και μέσης σύνθεσης.

    Τα αποτελέσματα τέτοιων πειραμάτων μπορεί να παρέχουν ενδείξεις για νέους τρόπους διαχείρισης του ιού με ευρέως διαθέσιμη και προσβάσιμη ακτινοβολία UV-A και UV-B. Ενώ η ακτινοβολία UV-C αποδεικνύεται αποτελεσματική έναντι του SARS-CoV-2, αυτό το μήκος κύματος δεν φτάνει στην επιφάνεια της γης και πρέπει να κατασκευαστεί. Αν και το UV-C χρησιμοποιείται προς το παρόν σε φιλτράρισμα αέρα και σε άλλες ρυθμίσεις, τα μικρά μήκη κύματος και η υψηλή ενέργεια καθιστούν επίσης το UV-C την πιο βλαβερή μορφή της υπεριώδους ακτινοβολίας, περιορίζοντας την πρακτική εφαρμογή της και εγείροντας άλλα ζητήματα ασφάλειας.

    Ο συν-συγγραφέας και καθηγητής μηχανολογίας UCSB Yangying Zhu πρόσθεσε ότι η UV-A που αποδεικνύεται ικανή να απενεργοποιήσει τον ιό θα μπορούσε να είναι πολύ πλεονεκτική: υπάρχουν τώρα ευρέως διαθέσιμοι φθηνοί λαμπτήρες LED που είναι πολλές φορές ισχυρότεροι από το φυσικό φως του ήλιου, οι οποίοι θα μπορούσαν να επιταχύνουν την απενεργοποίηση. Η UV-A θα μπορούσε ενδεχομένως να χρησιμοποιηθεί πολύ ευρύτερα για να αυξήσει τα συστήματα φιλτραρίσματος αέρα με σχετικά χαμηλό κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία, ειδικά σε χώρους υψηλού κινδύνου όπως νοσοκομεία και δημόσιες συγκοινωνίες, αλλά οι λεπτομέρειες κάθε ρύθμισης απαιτούν εξέταση, δήλωσε ο συν-συγγραφέας Fernando Temprano-Coleto.