Κατηγορία: ΔΙΑΤΡΟΦΗ

  • Διατροφική Συμπεριφορά & Ψυχολογία

    Διατροφική Συμπεριφορά & Ψυχολογία

    Σε όλους μας αρέσει να ανεβαίνουμε στη ζυγαριά και εκείνη να δείχνει τον αριθμό, που ταιριάζει περισσότερο στο σώμα μας. Το συγκεκριμένο ζήτημα όμως θα πρέπει να μας απασχολεί κάθε εποχή του χρόνου και να μην κατευθύνεται από τα αισθητικά κριτήρια ή ορισμένα πρότυπα ομορφιάς.

    Η ισορροπία στη διατροφή και το βάρος μας είναι ζήτημα καλής υγείας και ευεξίας. Είναι θέμα καλής ψυχολογίας. Πόσες φορές έχεις παρατηρήσει ότι η διατροφική συμπεριφορά επηρεάζει και την ψυχολογική (και το αντίστροφο);

    Ο ρόλος της ψυχολογίας στη διατροφή μας Η καλή ψυχολογία βοηθάει στην προσέγγιση των στόχων μας, όποιοι και αν είναι αυτοί! Όταν λοιπόν υπάρχει κακή ψυχολογία, τότε απομακρυνόμαστε από τον στόχο και ή εγκαταλείπουμε ή δεν ξεκινάμε καν την προσπάθεια. Ο φόβος την αλλαγή και το χρόνο που θα έχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα, δεν πρέπει να μας αποτρέπει από την προσπάθεια. Σκεφτείτε ότι η έναρξη της προσπάθειας και η διατήρησή της, σας φέρνει κάθε μέρα ένα βήμα πιο κοντά στον στόχο.

    Το συναίσθημα επηρεάζει τη λήψη τροφής

    Ένας ακόμη βασικός λόγος για τον οποίο μία διατροφή μπορεί να αποτύχει, οφείλεται στα συναισθήματά μας. Πολλοί άνθρωποι καταφεύγουν στο φαγητό όταν δε νιώθουν καλά, για να ανακουφιστούν από μία στενοχώρια ή το καθημερινό στρες. Ουσιαστικά τρώνε ως διέξοδο, για να ξεχάσουν, γιατί είναι αναστατωμένοι, για να εκτονωθούν, γιατί νιώθουν ανία. Και μετά έρχονται οι ενοχές και γίνεται ένας φαύλος κύκλος. Η συναισθηματική λήψη τροφής λοιπόν οδηγεί στην αποτυχία μίας διατροφής. Σε αυτές τις περιπτώσεις πρέπει να βρείτε εναλλακτικές της λήψης τροφής που θα σας οδηγήσουν στη συναισθηματική πληρότητα.

    Προετοιμαζόμαστε ψυχολογικά για τη διατροφή που “έρχεται”:

    1. Θέτουμε έναν μικρό, εφικτό στόχο για τον πρώτο μήνα διατροφής.
    2. Αυξάνουμε τη σωματική άσκηση καθημερινά, πριν ξεκινήσουμε τη διατροφή.
    3. Έχουμε στο μυαλό μας ότι ξεκινάμε την αλλαγή στον τρόπο ζωής, που θα διαρκέσει για πάντα… Έτσι κάνουμε μία σωστή λίστα σούπερ μάρκετ με υγιεινές επιλογές.
    4. Αντί να αφαιρείτε πράγματα από τη διατροφή σας, προσθέστε τις πιο υγιεινές επιλογές. Για παράδειγμα, αντί να υποσχόμαστε στον εαυτό μας πράγματα μη ρεαλιστικά (“Δεν θα ξαναφάω γλυκό”), κάθε φορά που θα τύχει να φάτε κάτι γλυκό, φάτε και ένα φρούτο. Σύντομα θα καταλήξετε στην πιο υγιεινή επιλογή.
    5. Μην είστε αυταρχικοί με τον εαυτό σας.
    6. Βρείτε εναλλακτικές ώστε να αποφύγετε τη συναισθηματική λήψη τροφής. Διαλέξτε χόμπι, διαβάστε ένα βιβλίο, βγείτε με φίλους.

    Θαλής Παναγιώτου – Διατροφολόγος

  • Κοινωνική συναναστροφή γύρω από το τραπέζι

    Κοινωνική συναναστροφή γύρω από το τραπέζι

    H πρότυπη παραδοσιακή ελληνική γαστρονομία προσφέρει ένα εκλεκτό τραπέζι για όλη την οικογένεια. Γίνεται η αφορμή για ένα μοναδικό τρόπο επικοινωνίας, συνδυάζοντας μυρωδιές και αγαπημένα εδέσματα, συναθροίζοντας διαφορετικές γενιές και αποτυπώνοντας παιδικές μνήμες. Ωστόσο τα «τραπεζώματα» τείνουν σταδιακά να χάσουν την πρότερη αίγλη της.

    Τα οικογενειακά γεύματα άλλοτε αποτελούσαν καθημερινή τελετουργία, σήμερα συνιστούν μάλλον πολυτέλεια. Γονείς και παιδιά ταλανίζονται από ένα φορτωμένο ημερήσιο πρόγραμμα και έτσι η ώρα του φαγητού περνάει πιο βιαστικά και σιωπηλά, τα γεύματα είναι συχνότερα μοναχικά με τσιμπολόγημα πρόχειρου φαγητού, στον καναπέ ή μπροστά στην οθόνη. Η απουσία από το οικογενειακό τραπέζι είναι όμως ζημιογόνος, μιας και η ώρα του φαγητού δεν ικανοποιεί τελικά μόνο το στομάχι μας.

    Διεθνείς επιστημονικές μελέτες αποσαφηνίζουν όλα τα ευεργετικά οφέλη των συχνών οικογενειακών γευμάτων. Πιο συγκεκριμένα:

    • Επιτυγχάνεται ισορροπημένη διατροφή. Τα παιδιά που γευματίζουν με την οικογένειά τους, μαγειρεμένο φαγητό, καταναλώνουν πιο ισορροπημένα γεύματα και ταυτόχρονα μαθαίνουν σωστές διατροφικές συνήθειες. Αυτό συμβαίνει γιατί οι γονείς έχουν την ευκαιρία να ελέγχουν τι και πόσο τρώνε τα παιδιά τους όταν η οικογένεια τρώει μαζί. Αντίθετα τα παιδιά που τρώνε μόνα τους ή μπροστά στην τηλεόραση δεν προσέχουν την ποιότητα και την ποσότητα του φαγητού τους. Το οικογενειακό τραπέζι αποτελεί κατ’επέκταση μια ασπίδα προστασίας στην εμφάνιση παιδικής παχυσαρκίας και διατροφικών διαταραχών.
    • Προσδιορίζονται οι αξίες και οι αρχές του διαλόγου για τα παιδιά, μέσω της παρατήρησης των γονιών τους και της εξάσκησης. Τα παιδιά προσχολικής ηλικίας που απολαμβάνουν στο οικογενειακό τραπέζι πλούσιες συζητήσεις, αναπτύσσουν λεξιλόγιο, βελτιώνουν τον προφορικό λόγο και αποκτούν πρώιμες αναγνωστικές ικανότητες. Το οικογενειακό γεύμα έχει μάλιστα συνδεθεί με βελτίωση της απόδοσης στο σχολείο.
    • Προάγεται η υπευθυνότητα, η ομαδικότητα και η συνεργασία των μελών μιας οικογένειας. Μοιράζονται ευθύνες και ταυτόχρονα τα παιδιά μαθαίνουν καλούς τρόπους συμπεριφοράς στο τραπέζι.
    • Παρέχεται ο απαιτούμενος χώρος στους γονείς να λειτουργήσουν ως πρότυπα συμπεριφοράς. Παράλληλα, αποσαφηνίζονται προσδοκίες, ρόλοι και οικογενειακοί κανόνες.
    • Δίνεται η ευκαιρία για επικοινωνία και ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων. Οι γονείς μπορούν να μιλήσουν μεταξύ τους και με τα παιδιά τους και να μάθουν περισσότερα για την καθημερινότητά τους, τους προβληματισμούς τους, τα ενδιαφέροντά τους, τους φίλους τους. Κυρίως οι έφηβοι αισθάνονται ότι έχουν την αποδοχή τους και είναι πιο πιθανό να στραφούν στους γονείς τους όταν αντιμετωπίζουν κάποιο σοβαρό πρόβλημα. Οι γονείς μπορούν ακόμη να αξιοποιούν αυτό το χρόνο για συζητήσεις σχετικά με την επικαιρότητα, ώστε να δημιουργείται κλίμα ασφάλειας μέσα στο σπίτι.
    • Ενισχύονται οι οικογενειακοί δεσμοί. Στο τραπέζι δημιουργείται μια σταθερή βάση αναφοράς για τα μέλη της οικογένειας. Σύμφωνα με τις έρευνες, ο γάμος των ζευγαριών με νεογέννητα μωρά έχει πιο σταθερά θεμέλια όταν γευματίζουν συχνά μαζί.
    • Προάγεται η ψυχική υγεία των μελών της οικογένειας, ιδιαίτερα των παιδιών και των εφήβων καθώς προσφέρεται χρόνος, επαφή και συναισθηματική ισορροπία.
    • Μειώνεται σημαντικά η πιθανότητα εμφάνισης ψυχικών διαταραχών κυρίως στα νέα μέλη, όπως η κατάθλιψη, οι αγχώδεις διαταραχές, η χρήση ουσιών ή αλκοόλ. Στις οικογένειες που τρώνε πιο συχνά μαζί, οι γονείς παρουσιάζουν λιγότερη ένταση και κακή διάθεση, τα παιδιά είναι πιο χαρούμενα και πιο υγιή, οι έφηβοι χτίζουν ισχυρές προσωπικότητες, έχοντας καλύτερες σχέσεις με τους γονείς και τα αδέρφιά τους. Οι έρευνες δείχνουν ότι ο έφηβος περιμένει με μεγάλη ανυπομονησία το οικογενειακό γεύμα.
      Χρειάζονται άμεσες προσφυείς ενέργειες για την διατήρηση του πολύτιμου οικογενειακού γεύματος, τουλάχιστον 3 με 4 φορές την εβδομάδα.

    Στη σύγχρονη ζοφερή εποχή της οικονομικής κρίσης που οι άνθρωποι φθείρονται και εξουθενώνονται καθημερινά, το οικογενειακό τραπέζι, ακόμα και εάν δεν είναι τέλειο, προσφέρει μια αίσθηση σύνδεσης και ζεστασιάς, όπως η μητρική αγκαλιά. Το τραπέζι των γονιών αποτελεί μια πραγματική «άσκηση ζωής» για το παιδί, ένας τόπος ανταλλαγής συναισθημάτων, απόψεων, συμπεριφορών. “Μόνο όταν μαγειρευτούν όλα μαζί τα συστατικά της οικογένειας, δημιουργείται κάτι πλούσιο, ενδιαφέρον και αξέχαστο” δρ Αν Φίσελ, Καθηγήτρια Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ.

    Ελένη Βαλαβάνη, Παιδίατρος 

  • Συχνές Διατροφικές Ελλείψεις Στις Γυναίκες

    Συχνές Διατροφικές Ελλείψεις Στις Γυναίκες

    Ο πολυδιάστατος ρόλος της σύγχρονης γυναίκας διαφέρει κατά πολύ με αυτόν του παρελθόντος. Η σύγχρονη γυναίκα εργάζεται πολύ, είναι σύζυγος, μητέρα, νοικοκυρά, προσπαθεί να είναι ενεργή σε κάποιο είδος φυσικής δραστηριότητας καθώς και να μην παραμελεί τις κοινωνικές της δραστηριότητες, καταβάλλοντας όλα τα αποθέματα σωματικών και ψυχικών δυνάμεων.

    Είναι σημαντικό λοιπόν να αναγνωρίζουμε και να αντιμετωπίζουμε διατροφικά τις διατροφικές ελλείψεις στις γυναίκες.

    Ένα μεγάλο ποσοστό γυναικών κυρίως του δυτικού πολιτισμού συμπεριλαμβανόμενου και της χώρα μας, αναφέρουν πως αισθάνονται συνεχώς έντονη κούραση μέσα στην ημέρα, τείνουν να αρρωσταίνουν συχνότερα και παρατηρούνται διαταραχές σχετικά με τον ύπνο, επηρεάζοντας σημαντικά την ποιότητα ύπνου. Αυτά τα συμπτώματα μπορεί να οφείλονται στους προαναφερόμενους λόγους, συνήθως όμως τα αίτια εντοπίζονται σε διατροφικές ελλείψεις βιταμινών και μετάλλων.

    Πιο συγκεκριμένα οι διατροφικές ελλείψεις στις γυναίκες αποδίδονται κυρίως στις διατροφικές συνήθειες όπως αυστηρές δίαιτες με πολύ χαμηλή ενεργειακή πρόσληψη, σε διατροφές που αποκλείουν σημαντικές ομάδες τροφίμων όπως αμυλούχα τρόφιμα, λαχανικά και φρούτα, γαλακτοκομικά ακόμα και κρέας (χορτοφάγοι), ενώ η κατανάλωση επεξεργασμένων και τυποποιημένων τροφίμων όπως πρόχειρο φαγητό και έτοιμα γεμάτα, είναι χαμηλής ποιότητας σε θρεπτικά συστατικά με αυξημένες θερμίδες πολλές φορές κενές θερμίδες και όλα αυτά μαζί συντελούν στις διατροφικές ελλείψεις.

    EΛΛΕΙΨΗ ΣΕ ΑΣΒΕΣΤΙΟ

    Τα ασβέστιο συμβάλλει στην καλή υγεία των οστών και των δοντιών, παίζοντας σημαντικό ρόλο σε όλα τα ηλιακά στάδια της γυναικάς. Η πρόληψη της καλής σκελετικής υγείας μέσω της σωστής διατροφής και της συστηματικής άσκησης μειώνουν τις πιθανότητες εμφάνισης οστεοπενίας και οστεοπόρωσης στην εμμηνοπαυσιακή περίοδο.

    Πιθανά κλινικά συμπτώματα:

    Το πρόβλημα με την έλλειψη ασβεστίου ή αλλιώς υπασβεστιαιμία είναι πως όταν εντοπιστεί είναι ήδη αρκετά αργά και στις περισσότερες περιπτώσεις συνιστάται χορήγηση συμπληρώματος από τον γιατρό, διότι η διατροφική πρόσληψη σε ασβέστιο δεν επαρκεί για να καλύψει τις απαιτούμενες ανάγκες.

    Μυϊκοί πόνοι Οστεοπενία και Οστεοπόρωση
    Υπερβολική κούραση Οδοντικά Προβλήματα
    Αδύναμα νύχια και Δερματικά εκζέματα Διαταραχές στη διάθεση και στην έλλειψη προσοχής

    Τροφές πλούσιες σε ασβέστιο

    Ημερήσια Συνιστώμενη Πρόσληψη Ασβεστίου είναι:

    • Σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας 1000 mg
    • Σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας 1200 mg
    1 φλ. Φρέσκο γάλα 300 mg 100 γρ Ρεβίθια 150 mg
    100 γρ Σαρδέλες 350 mg 2 Χούφτες Αμύγδαλα 70 mg
    30γρ κίτρινο τυρί 340-270 mg 1φλ.βρασμένο μπρόκολο 50 mg

    EΛΛΕΙΨΗ ΣΕ ΣΙΔΗΡΟ

    Παγκοσμίως, τα ποσοστά αναιμίας αυξάνονται συνεχώς. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (Π.Ο.Υ.) υπολογίζεται πως το ένα τέταρτο του παγκόσμιου πληθυσμού εμφανίζει ανεπάρκεια σιδήρου και οι γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας και καθώς και οι έγκυες ανήκουν στις πιο ευπαθείς ηλιακές ομάδες. Λόγω της έμμηνου ρήσεως η γυναικά χάνει σημαντική ποσότητα αίματος κατά τη διάρκεια του μήνα, συνεπώς ένας μέρος της ανεπάρκειας να οφείλεται σε αυτό.

    Πιθανά κλινικά  συμπτώματα:

    Ασυνήθιστή & Υπερβολική Κούραση Δυσκολία στην αναπνοή
    Ζάλη  και Πονοκέφαλος Εύθραυστα νύχια
    Χλωμό Δέρμα Προσώπου Σύνδρομο Ανήσυχων Ποδιών

    Τροφές πλούσιες σε σίδηρο:

    Ημερήσια Συνιστώμενη Πρόσληψη Σιδήρου είναι:

    • Σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας 18 mg
    • Σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας 8 mg
    100 γρ Συκώτι 13 mg 1 κουταλιά κακάο 2 mg
    1 φλ. Φασόλια 3-4 mg 90 γρ μύδια 6 mg
    1 φλ. Σπανάκι 6 mg 1 φλ. Τόφου 4 mg
    Εμπλουτισμένα Τρόφιμα σε σίδηρο Ζυμαρικά, Ψωμί, Δημητριακά  Παράλληλη κατανάλωσητροφών υψηλή σε βιταμίνη C  για την καλύτερη απορρόφηση του σιδήρου  Πορτοκάλι,Λεμόνι, Μπρόκολο, Φράουλες, Πιπεριές

    EΛΛΕΙΨΗ ΣΕ ΒΙΤΑΜΙΝΗ Β12

    Η ανεπάρκεια σε βιταμίνη Β12 είναι πιο κοινή σε μεγαλύτερες ηλικίες, σε χορτοφάγους και σε άτομα που ακολουθούν πολύ αυστηρές δίαιτες και σε εγκύους. Η διάγνωση της πρέπει να είναι προσεκτική διότι συχνά σχετίζεται και με έλλειψη φυλλικού οξέος .

    Πιθανά κλινικά  συμπτώματα:

    Κούραση & Μυϊκή Αδυναμία Ζάλη
    Αναιμία Στοματικά έλκη -Γλωσσίτιδα
    Διαταραχές στη Διάθεση & Έλλειψη Προσοχής Μουδιασμένα άκρα

    Τροφές πλούσιες σε βιταμίνη Β12:

    Ημερήσια Συνιστώμενη Πρόσληψη  Β12 είναι:

    Σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας και μετεμμηνοπαυσιακές 2,4 μg

    90 γρ Τόνος 9 μg 1 φλ. Γάλα με χαμηλά λιπαρά 1.5% 1,2 μg
    90 γρ Κόκκινος Κρέας 4,5-3,5 μg 1 αυγό  0,36 μg
    1/3 φλ. Εμπλουτισμένα Δημητριακά 6 μg  30 γρ Κίτρινο Τυρί (ελβετικό) 0,9 μg

    Συνεπώς, ένα ερώτημα που προβληματίζει το μεγαλύτερο ποσοστό των ανθρώπων είναι εάν τελικά η διατροφή μας μπορεί να καλύψει τις ανάγκες του οργανισμού σε μικροθρεπτικά συστατικά. Η απάντηση είναι πολύπλοκη καθώς παρατηρείται ότι ένα πολύ μικρό ποσοστό ανθρώπων τρέφεται επαρκώς ημερησίως .

    ΜΗΝ ΞΕΧΝΑΤΕ! Το βασικότερο όλων είναι ο τακτικός έλεγχος στο γιατρό σας και η έγκυρη διάγνωση μέσω αιματολογικών εξετάσεων. Συμβουλευτείτε το γιατρός σας για οποιαδήποτε διατροφική ανεπάρκεια και στη συνέχεια εξασφαλίστε ένα ισορροπημένο και εξατομικευμένο πλάνο διατροφής το όποιο θα καλύπτει πλήρως στις ανάγκες σας από έναν Διατροφολόγο.

    Θαλής Παναγιώτου- Διατροφολόγος

  • Πέντε λόγοι για να τρώμε περισσότερα αυγά!

    Πέντε λόγοι για να τρώμε περισσότερα αυγά!

    Γνωρίζατε ότι η πρωτεΐνη του αυγού έχει ακριβώς το σωστό μίγμα των αμινοξέων που χρειάζονται οι άνθρωποι για να χτίσουν ιστούς; Η αξία του μπορεί να συγκριθεί μόνο με του μητρικού γάλατος!

    1.Τα αυγά είναι μεταξύ των πιο θρεπτικών τροφίμων στον πλανήτη

    Ένα μόνο αυγό περιέχει 14 απαραίτητα θρεπτικά συστατικά, συμπεριλαμβανομένων των βιταμινών Α, Β, D και Ε, ενώ αποτελεί και κορυφαία πηγή ασβεστίου, σεληνίου και ιωδίου. Με περιεκτικότητα έξι γραμμαρίων πρωτεΐνης, το αυγό είναι ένα από τα πιο θρεπτικά τρόφιμα που έχουμε στη διάθεσή μας.

    2. Τα αυγά περιέχουν χολίνη που βοηθά στην υγιή ανάπτυξη του εγκεφάλου

    Αυτό το μικρό αλλά σπουδαίο θρεπτικό συστατικό παίζει σημαντικό ρόλο στην οικοδόμηση των μεμβρανών των κυττάρων, επηρεάζοντας μια σειρά από ζωτικές λειτουργίες μέσα στο σώμα – και τα αυγά είναι μία από τις καλύτερες φυσικές πηγές χολίνης. Η χολίνη όχι μόνο βοηθά την υγιή ανάπτυξη του εγκεφάλου, αλλά παίζει και σημαντικό ρόλο στην ηπατική λειτουργία και το μεταβολισμό, ενώ έχει βρεθεί ότι μειώνει τον κίνδυνο του καρκίνου του μαστού κατά 24%.

    3. Τα αυγά μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο καρδιακών παθήσεων

    Μελέτες έχουν διαπιστώσει ότι η κατανάλωση αυγών μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο καρδιακών παθήσεων σε υγιείς ανθρώπους. Παρά το γεγονός ότι περιέχει χοληστερόλη, τα αυγά περιέχουν υψηλό επίπεδο πυκνότητας (HDL), τη λεγόμενη «καλή» χοληστερόλη, και έχει αποδειχθεί ότι τα άτομα με υψηλότερα επίπεδα HDL γενικά έχουν μειωμένο κίνδυνο καρδιακών παθήσεων.

    4. Τα αυγά διατηρούν την καλή υγεία των ματιών

    Η ανεπάρκεια βιταμίνης Α είναι μία από τις κύριες αιτίες τύφλωσης σε όλο τον κόσμο, και τα αυγά είναι μια σπουδαία φυσική πηγή βιταμίνης Α. Οι κρόκοι περιέχουν επίσης ισχυρά αντιοξειδωτικά τα οποία μπορούν να αντισταθμίσουν κάποιες εκφυλιστικές διεργασίες που επηρεάζουν την υγεία των ματιών.

    5.  Τα αυγά είναι ωφέλιμα για όλες τις ηλικίες

    Τα αυγά είναι σημαντική πηγή διατροφής σε οποιαδήποτε ηλικία. Από την παροχή των δομικών στοιχείων κατά τη διάρκεια της εμβρυϊκής ανάπτυξης μέχρι την εξασφάλιση του επιπέδου των θρεπτικών ουσιών που απαιτούνται για τη διατήρηση της ενέργειας όλη την ημέρα, τα αυγά είναι μια υγιεινή πηγή πρωτεΐνης που πρέπει να την απολαμβάνουν τα άτομα όλων των ηλικιών.

  • Μπορούμε να προλάβουμε την παιδική παχυσαρκία;

    Μπορούμε να προλάβουμε την παιδική παχυσαρκία;

    Με δεδομένα τα απογοητευτικά ποσοστά της χώρας μας στην παιδική παχυσαρκία, η πρόληψη του φαινομένου, μέσα από τη θεμελίωση μιας σωστής και ισορροπημένης διατροφής, τη μείωση του χρόνου που τα παιδιά δαπανούν μπροστά στις οθόνες και την αύξηση της σωματικής τους δραστηριότητας, πρέπει να αποτελέσει προτεραιότητα.

    Το αυξημένο σωματικό βάρος στην παιδική ηλικία αποτελεί ένα όλο και πιο διαδεδομένο φαινόμενο στις σύγχρονες κοινωνίες, ιδιαίτερα στη χώρα μας, που είναι πλέον ανησυχητικά συχνό.

    Η παιδική παχυσαρκία έχει συσχετιστεί με την εμφάνιση ποικίλων νοσημάτων ήδη από την παιδική ηλικία, όπως η αθηρωμάτωση και ο διαβήτης, ενώ επηρεάζει σημαντικά και την ποιότητα ζωής των παιδιών και τις κοινωνικές τους σχέσεις. Παράλληλα, ένα αυξημένο βάρος στην παιδική ηλικία αυξάνει τις πιθανότητες το παιδί να παραμείνει υπέρβαρο και στην ενήλικη ζωή του. Συνεπώς, η πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας είναι καθοριστικής σημασίας για το παρόν και για το μέλλον των παιδιών.

    Η ρύθμιση του βάρους καθορίζεται από την ενέργεια που προσλαμβάνει το παιδί μέσω της διατροφής και την ενέργεια που δαπανά μέσα από τη φυσική δραστηριότητα. Η διατροφή των παιδιών πρέπει να χαρακτηρίζεται από ποικιλία, ποιότητα και επάρκεια. Με τον όρο ποικιλία εννοούμε την κατανάλωση τροφίμων από όλες τις ομάδες, όπως κρέας και κοτόπουλο, ψάρι, σιτηρά και πατάτα, γαλακτοκομικά και ασφαλώς φρούτα και λαχανικά με πολλά και διαφορετικά χρώματα.

    Η ποιότητα αφορά τη σχεδόν αποκλειστική κατανάλωση τροφίμων από τις παραπάνω κύριες ομάδες και τη διαθεσιμότητα των αλμυρών και γλυκών τυποποιημένων σνακ (σοκολάτες, γλυκά, μπισκότα, κρουασάν, πίτες εμπορίου, πατατάκια/γαριδάκια, πίτσα, σουβλάκι κ.ά.) μόλις 1-2 φορές την εβδομάδα. Τέλος, η επαρκής διατροφή συνδέεται με την κατανάλωση ποικιλίας τροφίμων σε επαρκείς ποσότητες, οι οποίες καθορίζονται από το φύλο, την ηλικία και το ρυθμό ανάπτυξης του κάθε παιδιού, χωρίς υπερβολές που μπορεί να οδηγήσουν σε αύξηση του βάρους.

    Τα φρούτα και τα λαχανικά αποτελούν συχνότερα τις δύο ομάδες τροφίμων που δυσκολεύουν πολύ τα παιδιά, αν και έχουν εξαιρετικά ευεργετική δράση στη λειτουργία του πεπτικού τους συστήματος και στο αίσθημα του κορεσμού. Η ποικιλία χρωμάτων και υφών των φρούτων και των λαχανικών αντανακλά και την πληθώρα των θρεπτικών συστατικών που περιέχουν. Σημαντικό και μη εξαιρετέο χαρακτηριστικό της συγκεκριμένης ομάδας τροφίμων είναι ότι μας δίνουν ελάχιστες θερμίδες. Έτσι, μπορούμε να τα καταναλώνουμε σε αφθονία, χωρίς περιορισμούς.

    Αν και λόγω της ποικιλίας των χρωμάτων και των σχημάτων τους τα φρούτα και τα λαχανικά θα μπορούσαν να είναι οι καλύτεροι φίλοι των παιδιών, συνήθως λόγω της ιδιαίτερης γεύσης και υφής τους τα παιδιά τα αποφεύγουν, στερούμενα έτσι τα πολύτιμα θρεπτικά συστατικά τους. Υπάρχουν πολλοί τρόποι να βοηθήσουν οι γονείς ώστε να γίνουν πιο εύκολα αποδεκτά αυτά τα τρόφιμα από τα παιδιά, απαιτούνται όμως υπομονή και επιμονή. Το πιο σημαντικό είναι να δίνουν οι γονείς το παράδειγμα: μόνο αν τα παιδιά βλέπουν τους γονείς τους να καταναλώνουν συστηματικά φρούτα και λαχανικά και να το απολαμβάνουν, θα νιώσουν ασφάλεια και αυτοπεποίθηση να τα εντάξουν και τα ίδια στη διατροφή τους. Παράλληλα, τα παιδιά μπορούν να συμμετέχουν στη διαδικασία επιλογής των φρούτων και των λαχανικών στη λαϊκή αγορά ή στο supermarket, αλλά και στη διαδικασία του μαγειρέματος για να εξοικειωθούν με τα χρώματα και τις υφές τους.

    Δεδομένου ότι το βάρος καθορίζεται τόσο από τις θερμίδες που προσλαμβάνουν τα παιδιά όσο και από τις θερμίδες που καταναλώνουν, εκτός από τη σωστή διατροφή σημαντική για την πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας είναι και η ενίσχυση της φυσικής τους δραστηριότητας των παιδιών. Τα παιδιά σχολικής ηλικίας προτείνεται να περιορίζουν την έκθεση σε κάποια οθόνη (τηλεόραση, υπολογιστή, κινητό, tablet κ.λπ.) σε λιγότερο από μία-δύο ώρες την ημέρα, ενώ συστήνεται μέτριας έντασης άσκηση για τουλάχιστον μία ώρα την ημέρα και υψηλής έντασης άσκηση τουλάχιστον 3 φορές την εβδομάδα. Παράλληλα, η υποστήριξη και η συμμετοχή της οικογένειας στη φυσική δραστηριότητα των παιδιών είναι το κλειδί για την επιτυχή ρύθμιση του βάρους τους, ιδιαίτερα μέσα από δραστηριότητες στις οποίες συμμετέχουν όλα τα μέλη.

    Αν και τα συνεχώς αυξανόμενα ποσοστά παιδικής παχυσαρκίας ιδιαίτερα στη χώρα μας δείχνουν το αντίθετο, η επίτευξη και διατήρηση ενός υγιούς βάρους στην παιδική ηλικία είναι απλή, αρκεί να τηρηθούν οι βασικές αρχές ισορροπημένης διατροφής και να εξασφαλιστεί χρόνος για δραστηριότητα στην καθημερινότητα των παιδιών.

    Είναι γεγονός ότι η καθημερινότητα των σύγχρονων οικογενειών δεν βοηθά ώστε να επιτευχθούν οι παραπάνω στόχοι, αλλά θα πρέπει να γίνουν προτεραιότητα – ας μην ξεχνάμε ότι με τον τρόπο αυτό οι γονείς θα θέσουν τις βάσεις για τη μετέπειτα ζωή των παιδιών.

    Αλεξάνδρα Γεωργίου, Κλινικλή Διαιτολόγος- Διατροφολόγος

  • Πως Μπορούμε Να Βάλουμε Τα Γλυκά Στη Ζωή Μας Με Τον Πιο Υγιεινό Τρόπο;

    Πως Μπορούμε Να Βάλουμε Τα Γλυκά Στη Ζωή Μας Με Τον Πιο Υγιεινό Τρόπο;

    Τα περισσότερα γλυκά αποδίδουν αρκετές θερμίδες και υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη και λιπαρά. Διαβάστε πως μπορούμε να βάλουμε τα γλυκά στη ζωή μας με τον πιο υγιεινό τρόπο!

    Ένας από τους βασικούς στόχους μιας καλής και αποτελεσματικής διατροφής είναι να μη στερούμαστε τις αγαπημένες μας γεύσεις αλλά να μάθουμε πως να  εντάξουμε στη διατροφή μας όλα τα τρόφιμα σε κατάλληλη ποσότητα καθώς και σε συχνότητα.
    Τις περισσότερες φορές που θα επιλέξουμε να καταναλώσουμε κάποιο γλυκό συχνά αγνοούμε ή ακόμα καλύτερα δεν γνωρίζουμε το μεγάλο θερμιδικό φορτίο που φέρουν λόγω της υψηλής περιεκτικότητα σε απλά σάκχαρα (ζάχαρη), λιπαρά οξέα κυρίως κορεσμένα (βούτυρο, γάλα με πλήρες λιπαρά, κρέμα γάλακτος) διαιτητική χοληστερόλη (αυγά) καθώς και τρανς λιπαρά οξέα  (αρτοσκευάσματα, φυτικά επεξεργασμένα λίπη).

    Για να μπορέσουμε να ακολουθήσουμε μια ισορροπημένη διατροφή με συνέπεια προσλαμβάνοντας ημερησίως όλα τα θρεπτικά συστατικά χωρίς όμως να ξεπερνάμε τη θερμιδική μας πρόσληψη θα πρέπει να κάνουμε σωστές και ισορροπημένες επιλογές στα γλυκά. Αυτό δεν είναι πάντα τόσο εύκολο καθώς παντού υπάρχουν γλυκοί πειρασμοί που πολλές φορές δεν μπορούμε να αντισταθούμε σε αυτούς καταλήγοντας στην υπερκατανάλωση τους μέσα στην ημέρα.

    Το πιο βασικό βήμα είναι η σωστή οργάνωση των γευμάτων μας κατά τη διάρκεια της ημέρας καθώς και σε όλη την εβδομάδα. Μικρές ποσότητες γλυκού μέρα παρά μέρα ή ακόμα και σε καθημερινή βάση θα μας βοηθήσει σε σημαντικό βαθμό να περιορίσουμε τις κενές θερμίδες και διατήρηση του σωματικού βάρους μας.

    Ρυζόγαλο:

    Παραδοσιακό γλύκισμα σερβίρεται κρύο ή ζεστό και με κανέλα. Θεωρείται ένα από τα  πιο υγιεινά γλυκά  ειδικά αν προσθέσουμε γάλα χαμηλών λιπαρών και περιορίσουμε τη ζάχαρη. Πλούσια πηγή πρωτεΐνης, ασβεστίου, μαγνησίου, βιταμίνες του συμπλέγματος Β και βιταμίνη Α. Για πιο σοκολατένια γεύση μπορούμε να προσθέσουμε λίγη μαύρη σοκολάτα στη περίπτωση που το φτιάξουμε μόνοι μας μειώνοντας τη ζάχαρη.

     Χαλβάς από ταχίνι:

    Ο ταχινένιος παραδοσιακός χαλβάς περιεχέι ταχίνι, γλυκόζη ή μέλι και συχνά το συναντάμε με κακάο, ξηρούς καρπούς ακόμα και με αποξηραμένα φρούτα. Η θρεπτική του αξία «χτυπάει κόκκινο» λόγω της υψηλής περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη υψηλής βιολογικής αξίας πιο αναλυτικά όσο υψηλότερη είναι η βιολογική αξία της πρωτεΐνης, τόσο μεγαλύτερη η ικανότητα του σώματος να την αφομοιώσει. Υψηλή και η περιεκτηκότητα σε λιπαρά και συγκεκριμένα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα. Πλούσιο σε αντιοξειδωτικές ουσίες που μας βοηθάνε στην αντιμετώπιση των ελευθέρων ριζών. Η δράση των ελευθέρων ριζών έχει ενοχοποιηθεί επανειλημμένως για την δημιουργία καρκίνου. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δώσουμε στο μέγεθος της μερίδας του χαλβά  όπως και  να θυμόμαστε πως ότι επιπλέον υλικό συμπεριλαμβάνεται όπως για παράδειγμα σοκολάτα ή ξηρούς καρπούς θα πρέπει να συνυπολογίζεται στη συνολική ενεργειακή πρόσληψη.

    Μωσαϊκό με μαύρη σοκολάτα και μπισκότα βρώμης ή ολικής άλεσης

    Ένα κομμάτι σπιτικού μωσαϊκού είναι ιδανικό για τη στιγμή που θα θελήσουμε να γευτούμε κάτι σε γλυκό. Τροποποιώντας ελάχιστα τη συνταγή μπορούμε να το μετατρέψουμε γρήγορα και εύκολα σε ένα υγιεινό γλυκό το οποίο θα μας προσφέρει ισορροπημένα όλα τα θρεπτικά συστατικά χωρίς να ξεπεράσουμε τον ημερήσιο διατροφικό μας στόχο. Τα μπισκότα βρώμης ή ολικής άλεσης περιέχουν υψηλές ποσότητες σε φυτικές ίνες οι οποίες συμβάλλουν  στην καλύτερη λειτουργία  του γαστρεντερικού συστήματος πετυχαίνοντας έτσι και τον ημερήσιο στόχο μας σε φυτικές ίνες. Τέλος η μαύρη σοκολάτα θα μας προσφέρει σημαντικές ποσότητες σε καλίου, μαγνησίου, ασβεστίου, σιδήρου, βιταμίνες Α, Ε και αντιοξειδωτικά.

    Γιαούρτι με σπιτική μαρμελάδα

    Περιέχει πρωτεΐνη υψηλής βιολογικής αξίας, ασβέστιο, φωσφόρο και βιταμίνες του συμπλέγματος Β, καθώς και ικανοποιητικές ποσότητες μαγνησίου, καλίου και βιταμινών D και A. Προτιμάμε γιαούρτι ημίπαχο 2% σε λιπαρά και μαρμελάδα με λιγότερη ζάχαρη ή με γλυκαντική φυτική ουσία και χωρίς συντηρητικά . Η μαρμελάδα λόγω ότι έχει ως κύριο συστατικό της το φρούτο ανήκει στη ομάδα των φρούτων. Παρόλα αυτά  η θρεπτική αξία δεν είναι το ίδιο με το να καταναλωθεί ένα φρούτο αλλά σε περίπτωση που θέλουμε μια αλλαγή στη γεύση μας είναι προτιμότερο να καταναλωθεί  μαρμελάδα σε σχέση κάποιο άλλο γλυκό.

    Φρουτοσαλάτα

    Βασικά συστατικά της συνταγής, φαντασία και χρώματα. Ίσως το πιο υγιεινό επιδόρπιο και γρήγορο στην εκτέλεση του αφού χρειαζόμαστε μόνο φρέσκα φρούτα εποχής. Πλούσια σε βιταμίνες, μέταλλα, ιχνοστοιχεία φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά στοιχεία κατέχουν έναν ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο στη διατροφή μας.  Αν προσθέσουμε λίγη ποσότητα γιαουρτιού χαμηλό σε λιπαρά καθώς και μία χούφτα ξηρούς καρπούς έχουμε δημιουργήσει ένα πλήρες γεύμα πλούσιο σε υδατάνθρακες από τα φρούτα  πρωτεΐνη από το γιαούρτι  και  καλή πηγή λιπαρών από τους ξηρούς καρπούς.

    Άλλες γλυκές υγιεινές επιλογές:

    • Παστέλι 20-30 γρ.
    • Μαύρη σοκολάτα 30 γρ.
    • Σπιτικό κέικ 1 φέτα
    • Σπιτικά σοκολατάκια με μαύρη σοκολάτα και δημητριακά ολικής άλεσης
    • Μπάρα δημητριακών με ταχίνι και μέλι 30-40 γρ.

    ΝΑΙ στα γλύκα & πάντα με μέτρο.

    Δεν αρκεί μόνο ένα γλυκό για να δούμε τη ζυγαριά μας να ανεβαίνει, αντιθέτως εστιάζουμε  στις πιο  ποιοτικές γλυκές  επιλογές ως προς τα θρεπτικά συστατικά και στην ποσότητα.

    Εντάσσοντας τις παραπάνω προτάσεις γλυκών μέσα στην εβδομαδιαία διατροφή και στα πλαίσια μιας ευρύτερης υγιεινής διατροφής, καλύπτουμε την επιθυμία μας για γλυκό.

    Θαλής Παναγιώτου – Διατροφολόγος

  • Σουσάμι: Ο πολύτιμος σύμμαχος

    Σουσάμι: Ο πολύτιμος σύμμαχος

    Ενέργεια και θρέψη, που χρειαζόμαστε ειδικά τη χειμερινή περίοδο, προσφέρει το αγαπημένο σε όλους μας σουσάμι. Ο Κλινικός Διαιτολόγος & Διατροφολόγος κ. Γιάννης Χρύσου, απαριθμεί τα πολλαπλά οφέλη του πολύτιμου αυτού καρπού:

    • Βελτιώνει την πέψη και τη λειτουργία του πεπτικού συστήματος

    Τα έλαια που περιέχουν οι σπόροι σουσαμιού συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος, ενώ οι φυτικές ίνες που περιέχει βοηθούν στην καλύτερη κινητικότητα του εντέρου, αντιμετωπίζοντας το πρόβλημα της δυσκοιλιότητας.

    • Συμβάλλει στην ενίσχυση της οστικής πυκνότητας

    Το σουσάμι αποτελεί φυσική πηγή ασβεστίου και ψευδάργυρου, συνεπώς είναι μία ιδανική επιλογή για άτομα που αποφεύγουν ή δεν καταναλώνουν επαρκείς ποσότητες γαλακτοκομικών προϊόντων και στοχεύουν στη φυσική ενίσχυση της οστικής πυκνότητας.  Το μόνο που θα πρέπει να έχουμε κατά νου σε αυτές τις περιπτώσεις  είναι ο τακτικός έλεγχος των επιπέδων βιταμίνης D, ώστε να διασφαλίζεται η βέλτιστη απορρόφηση του ασβεστίου.

    • Προσφέρει σημαντική ποσότητα πρωτεϊνών

    Παράλληλα, το σουσάμι αποτελεί μία πολύ καλή πηγή πρωτεϊνών και ιδανική λύση για άτομα που θέλουν να αυξήσουν την πρόσληψη, χωρίς να καταναλώσουν κρέας ή άλλα τρόφιμα ζωικής προέλευσης. Ιδανική επιλογή για την περίοδο της νηστείας αλλά και για όσους αγαπούν την άθληση και θέλουν να περιορίσουν την κατανάλωση ζωικών προϊόντων.

    • Βοηθά στην καταπολέμηση του άγχους και της κατάθλιψης

    Το σουσάμι είναι μία τροφή πλούσια στο αμινοξύ τυροσίνη, το οποίο συνδέεται άμεσα με τη δραστηριότητα της σεροτονίνης – ενός νευροδιαβιβαστή ο οποίος, με τη σειρά του, συνδέεται άμεσα με την καλή διάθεση του ατόμου.

    • Αποτελεί πηγή ισχυρών αντιοξειδωτικών ουσιών

    Το σουσάμι είναι πλούσιο σε σησαμίνη και σησαμολίνη, στοιχεία με ισχυρή αντιοξειδωτική και αντιφλεγμονώδη δράση, που αποδεδειγμένα συμβάλλουν στην προστασία των αγγείων και την πρόληψη καρδιαγγειακών νόσων. Μάλιστα, σύμφωνα με έρευνες, η κατανάλωση σουσαμιού μειώνει τον βαθμό οξείδωσης της LDL και αντιμετωπίζει το οξειδωτικό στρες σε άτομα με οστεοαρθρίτιδα γονάτου, χάρη στην αντιοξειδωτική του δράση.

    • Ενισχύει την τριχοφυΐα και προστατεύει την επιδερμίδα

    Αντιμετωπίζεις πρόβλημα τριχόπτωσης; Πρόσθεσε σουσάμι στη διατροφή σου. Η σύστασή του ενισχύει τη ρίζα της τρίχας ενώ τα ω-3 λιπαρά οξέα συμβάλλουν στην ανάπτυξή της, την ενυδάτωση της επιδερμίδας στο τριχωτό της κεφαλής και βελτιώνουν τη μικρο-κυκλοφορία. Παράλληλα, χάρη στις αντιμικροβιακές του ιδιότητες, το σουσάμι προστατεύει την επιδερμίδα, γεγονός το οποίο -ειδικά παλαιότερα- οδηγούσε τον κόσμο στο να το χρησιμοποιεί και εξωτερικά, για τη θεραπεία των πληγών. Σήμερα, βέβαια, προτιμούμε να το απολαμβάνουμε ενισχύοντας τον οργανισμό μας «εκ των έσω»!

     

    Πώς να προσθέσεις το σουσάμι στη διατροφή σου

    Παραδοσιακά, το σουσάμι βρίσκεται σε πολλά αρτοπαρασκευάσματα, όπως το κουλούρι Θεσσαλονίκης. Βέβαια, το σουσάμι έχει εξαιρετικό γαστρονομικό ενδιαφέρον καθώς προσθέτει γεύση αλλά και ενδιαφέρουσα υφή σε πολλές συνταγές. Δοκίμασέ το σε σαλάτες πράσινων λαχανικών, σε noodles και ζυμαρικά ή ακόμα και στο  κοτόπουλο και το ψάρι. Άλλη μία ιδιαίτερη πρόταση είναι η προσθήκη του σε χυμούς και smoothies, δίνοντάς τους μία πιο γεμάτη και ξεχωριστή γεύση.

    Επίσης, ένας ακόμα τρόπος που μπορείς να απολαύσεις το σουσάμι και όλα τα ευεργετικά χαρακτηριστικά του, είναι μέσα από το ταχίνι. Το ταχίνι είναι 100% αλεσμένο σουσάμι, το οποίο διατηρεί όλα τα θρεπτικά συστατικά του πολύτιμου σπόρου, ενώ είναι αρκετά εύκολο στη χρήση του. Μπορείς να το χρησιμοποιήσεις είτε αλειμμένο σε ψωμί, φρυγανιές, παξιμάδια, είτε σαν συστατικό σε διάφορες συνταγές όπως ταχινόσουπα ή ταχινόπιτα ή ακόμα και με φρούτα, προσθέτοντας γεύση και ενέργεια στο πρωινό ή το σνακ σου μέσα στην ημέρα.

  • Γλουτένη: μόδα ή λύση στα σύγχρονα διατροφικά προβλήματα;

    Γλουτένη: μόδα ή λύση στα σύγχρονα διατροφικά προβλήματα;

    Tα τελευταία χρόνια παρατηρείται μία ραγδαία αύξηση των τροφίμων ελεύθερων γλουτένης στα ράφια των Σούπερ Μάρκετ. Το γεγονός αυτό είναι ένα θαυμάσιο νέο για όσους πάσχουν από κοιλιοκάκη, μία αυτοάνοση διαταραχή που δεν έχει θεραπεία και αντιμετωπίζεται μόνο με τον αποκλεισμό της γλουτένης από την διατροφή.

    Μέχρι πριν από μερικά χρόνια, οι εν λόγω ασθενείς, είχαν πολύ περιορισμένες επιλογές τροφίμων που περιέχουν γλουτένη και συνήθως ιδιαίτερα άγευστες. Σήμερα η ποικιλία έχει αυξηθεί και η γεύση τους έχει βελτιωθεί σημαντικά, χάρη στην βιομηχανία τροφίμων που «ασχολήθηκε» με της συγκεκριμένη κατηγορία τροφίμων. Όμως το ποσοστό των ατόμων που πάσχουν από κοιλιοκάκη δεν ξεπερνούν το 1-2% του συνολικού πληθυσμού στα δυτικά κράτη.

    Ένα ακόμα μικρό μέρος του πληθυσμού φαίνεται να παρουσιάζει μία ήπια δυσανοχή στην γλουτένη, η οποία έχει ονομαστεί προσφάτως ως «ευαισθησία στην γλουτένη που δεν είναι κοιλιοκάκη». Τα άτομα αυτά φαίνεται να παρουσιάζουν μία σειρά συμπτωμάτων ή κάποιο από αυτά όπως κοιλιακά φουσκώματα, πόνους στις αρθρώσεις, «βαρύ κεφάλι», μουδιάσματα στα πόδια ή στα χέρια ή και εξανθήματα. Για την συγκεκριμένη κατάσταση – ασθένεια δεν υπάρχουν ακόμα ασφαλή κριτήρια για την διάγνωση της. Συχνά τα συμπτώματα αυτά, μπορεί να προέρχονται από άλλα διατροφικά αίτια όπως την δυσανοχή σε ορισμένους ολιγοσακχαρίτες, όπως ακόμα και από ψυχολογικά ή περιβαλλοντικά αίτια.

    Μέχρι το σημείο αυτό, η αύξηση του αριθμού τροφίμων χωρίς γλουτένη, αποτελεί σημαντική λύση για όσους ανήκουν στις παραπάνω κατηγορίες. Το υπόλοιπο μέρος της ιστορίας ανήκει στην επίδραση της διατροφικής μόδας αλλά και της οργανωμένης κερδοσκοπίας εις βάρος των καταναλωτών με διάθεση για την δημιουργία διατροφικής συνείδησης.

    Η δίαιτα ελεύθερη γλουτένης αρχικά συσχετίστηκε με την απώλεια βάρους. Είναι φυσικό επακόλουθο, όταν αποκλείεται μία μεγάλη κατηγορία τροφίμων όπως αυτή των σιτηρών και των προϊόντων τους από την καθημερινή διατροφή, να οδηγεί στην απώλεια βάρους. Η αίσθηση της ευεξίας που ακολουθεί μία τέτοια προσπάθεια, περισσότερο ανήκει στην μείωση τους βάρους παρά στον αποκλεισμό της γλουτένης από την καθημερινή διατροφή. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι τα προϊόντα χωρίς γλουτένη είναι σημαντικά πιο ακριβά από τα συμβατικά της κατηγορίας τους. Ένα ακόμα παράδοξο στοιχείο είναι ότι αν και η γλουτένη αποτελεί συστατικό των δημητριακών, ένας μεγάλος αριθμός τροφίμων που δεν περιέχουν δημητριακά, όπως είναι τα προϊόντα κρέατος, αναφέρουν στην συσκευασία αλλά και στην επικοινωνία τους ότι είναι ελεύθερα γλουτένης, προσπαθώντας να πάρουν λίγο από «φως» της κατηγορίας.

    Σύμφωνα με μελέτες, οι καταναλωτές θεωρούν ότι τα τρόφιμα χωρίς γλουτένη είναι πιο υγιεινά από τα υπόλοιπα, όπως επίσης ότι βοηθούν στην απώλεια βάρους. Στην πραγματικότητα τα τρόφιμα αυτά είναι το ίδιο ή περισσότερο επεξεργασμένα από τα συμβατικά. Σε ορισμένες περιπτώσεις η υιοθέτηση μίας τέτοιας τακτικής χωρίς έλεγχο, μπορεί να ενέχει κινδύνους για την υγεία του χρήστη. Ο αποκλεισμός ενός σημαντικού αριθμού τροφίμων μπορεί αν οδηγήσει στον περιορισμό της πρόσληψης ορισμένων μικροστοιχείων, απαραίτητων για την εύρυθμη λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού. Για παράδειγμα, ο αποκλεισμός της κατανάλωσης ολικής άλεσης δημητριακών και ψωμιού θα οδηγήσει σταδιακά στην έλλειψη φυτικών ινών και ορισμένων βιταμινών του συμπλέγματος Β. Επίσης η προσθήκη ενός «φωτοστέφανου» υγείας πάνω από διατροφικές επιλογές όπως είναι τα κέικ ή τα μπισκότα χωρίς γλουτένη, απενοχοποιεί τις επιλογές και οδηγεί το άτομο στην αύξηση της κατανάλωσης.

    Μερικοί υποστηρικτές της διατροφής χωρίς γλουτένη μπορεί να λένε ότι αισθάνονται πιο υγιείς, με καλύτερη πέψη, αλλά η μελέτη του Μαΐου του 2014 διαπίστωσε ότι, για όσους δεν πάσχουν από κοιλιοκάκη, όλα είναι πολύ πιθανό να βρίσκονται «στο κεφάλι τους».Τα ευρήματα της μελέτης έδειξαν ότι οι συμμετέχοντες ανέφεραν γαστρεντερικές διαταραχές και ευαισθησία, ακόμη και όταν δεν έτρωγαν προϊόντα με γλουτένη.

    Τέλος, η προσπάθεια αποκλεισμού της γλουτένης από την καθημερινή διατροφή, μπορεί να έχει και κοινωνικές προεκτάσεις. Για κάποιον ο οποίος πάσχει από κοιλιοκάκη ή έχει διαγνωσμένη ευαισθησία στην γλουτένη, η επιλογή είναι μονόδρομος. Για όλους τους υπολοίπους όμως, δημιουργία δυσκολίες στις κοινωνικές συνευρέσεις, σε φιλικά τραπέζια κ.α., σε μία περίοδο που οι κοινωνικές σχέσεις πολλών ανθρώπων είναι ήδη επιβαρυμένη.

    Εν κατακλείδι λοιπόν, πραγματικό όφελος από την μόδα και την τρέλα των χωρίς γλουτένη προϊόντων, αποκόμισαν οι πραγματικά πάσχοντες(που είναι λίγοι) και οι εταιρείες που τα παράγουν! Εάν θέλετε πραγματικά να αντιμετωπίσετε κάποια συμπτώματα που μπορεί να έχετε, απευθυνθείτε πρώτα στον ειδικό. Για γαστρεντερικά προβλήματα στον γαστρεντερολόγο, για προβλήματα στις αρθρώσεις στον ορθοπεδικό και για το αυξημένο βάρος στον διαιτολόγο. Οι οδηγίες που θα λάβετε θα είναι σωστές και εξατομικευμένες, ενώ το κόστος τους μπορεί να είναι μικρότερο από εκείνο της προμήθειας προϊόντων ελεύθερων γλουτένης.

    Γιάννης Χρυσού, Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος

  • Ταχίνι: Ένα τρόφιμο κατάλληλο για όλους!

    Ταχίνι: Ένα τρόφιμο κατάλληλο για όλους!

    Το ταχίνι, αν και αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της παραδοσιακής μεσογειακής διατροφής, είναι ταυτόχρονα ένα σούπερ σύγχρονο τρόφιμο που συμβάλλει στη θρέψη όσων το απολαμβάνουν.

    Οι τρόποι κατανάλωσής του είναι αμέτρητοι και πλέον το ταχίνι έχει μπει στην καθημερινότητα πολλών ανθρώπων προσφέροντάς τους  γευστική απόλαυση και σημαντικά οφέλη για την υγεία!

    Το ταχίνι (που είναι 100% αλεσμένο σουσάμι) περιέχει σημαντική ποσότητα φυτικών πρωτεϊνών, με αποτέλεσμα η κατανάλωσή του να συμβάλει στην προσπάθεια περιορισμού της κατανάλωσης ζωικών προϊόντων. Επιπλέον, περιέχει μονοακόρεστα και πολυακόρεστα λιπαρά οξέα τα οποία, σύμφωνα με μεγάλο αριθμό μελετών, συμβάλλουν στην προαγωγή της υγείας.

    Σχετικά με τα θρεπτικά του συστατικά, το ταχίνι είναι ιδιαίτερα πλούσιο σε βιταμίνες του συμπλέγματος Β και βιταμίνη Ε, σε ασβέστιο, ψευδάργυρο, μαγνήσιο και σελήνιο. Πρόκειται για στοιχεία που είναι απαραίτητα στην καθημερινή μας διατροφή και τα οποία συμβάλουν ποικιλοτρόπως, ενισχύοντας τα οστά, τη φυσιολογική μυϊκή και μεταβολική λειτουργία αλλά και τα αντιοξειδωτικά συστήματα του οργανισμού μας.

    Ξεχωριστή αναφορά πρέπει να γίνει στα φυτοσυστατικά – αντιοξειδωτικά στοιχεία που περιέχει το ταχίνι: σε αναλύσεις έχει φανεί ότι περιέχει σημαντικές ποσότητες από στερόλες και λιγνάνες που προστατεύουν από οξειδωτικούς παράγοντες πολλά οργανικά συστήματα όπως τα αγγεία, την επιδερμίδα κ.λπ.

    Λαμβάνοντας υπόψη όλα τα παραπάνω, γίνεται σαφές ότι το ταχίνι είναι ένα τρόφιμο το οποίο αδιαμφισβήτητα πρέπει να λάβει τη θέση που του αξίζει στο ντουλάπι, στην κουζίνα και στην καθημερινότητα όλων όσων ενδιαφέρονται να θωρακίσουν τον οργανισμό τους με υγεία και ενέργεια.

    Ωστόσο υπάρχουν και κάποιες πληθυσμιακές ομάδες που θα πρέπει να καταναλώνουν ταχίνι ακόμη πιο τακτικά: 

    1.    Παιδιά και έφηβοι

    Η κατανάλωση ταχινιού από την παιδική ηλικία είναι πολύ βασική καθώς βοηθά στην εξοικείωση του παιδιού με πρωτογενείς γεύσεις και τρόφιμα. Τα παιδιά συνηθίζουν στα επεξεργασμένα τρόφιμα, με αποτέλεσμα επιλογές όπως το ταχίνι να μοιάζουν «ξένες» καθώς μεγαλώνουν.

    2.    Χορτοφάγοι

    Ο αριθμός των ανθρώπων που περιορίζουν ή αποκλείουν την κατανάλωση ζωικών προϊόντων διαρκώς αυξάνεται. Η ανάγκη για κατανάλωση τροφίμων πλούσιων σε φυτική πρωτεΐνη αλλά και μικροστοιχεία που συναντώνται κυρίως σε ζωικά τρόφιμα είναι επιτακτική. Σε αυτήν την κατεύθυνση, το ταχίνι θεωρείται πραγματικό στήριγμα για όλους εκείνους που προτιμούν να τρέφονται με έναν πιο φυσικό τρόπο, επιλέγοντας ποικιλία τροφίμων φυτικής προέλευσης και υψηλής θρεπτικής αξίας!

    3.    Άτομα με προδιάθεση για καρδιαγγειακά προβλήματα & υπέρταση

    Όπως ήδη αναφέρθηκε, στο ταχίνι περιέχονται φαινολικές ενώσεις (οι λεγόμενες «λιγνάνες») με κυριότερες από αυτές τη σεσαμίνη και τη σεσαμινόλη. Οι ουσίες αυτές, μαζί με τη βιταμίνη Ε που βρίσκεται επίσης στο ταχίνι, παρουσιάζουν ισχυρότατη αντιοξειδωτική δράση, εμποδίζοντας την οξείδωση των λιπαρών οξέων στον οργανισμό, που αποτελεί το πρώτο στάδιο για την αθηροσκλήρωση.

    4.    Άτομα με προδιάθεση για σακχαρώδη διαβήτη

    Άτομα που πάσχουν από υπεργλυκαιμία ή ακόμα και ήπια αντίσταση στην ινσουλίνη τείνουν να περιορίζουν την κατανάλωση τροφίμων πλούσιων σε απλούς υδατάνθρακες και σάκχαρα, λόγω του υψηλού γλυκαιμικού φορτίου και δείκτη. Η τακτική κατανάλωση ταχινιού φαίνεται να καθυστερεί την απορρόφηση των υδατανθράκων και να περιορίζει τον ρυθμό αύξησης των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα, εξυπηρετώντας την ευκολότερη ρύθμισή τους από τον οργανισμό με φυσικό τρόπο.

    5.    Άτομα τρίτης ηλικίας

    Αποτελούν μία ιδιαίτερη ηλικιακή ομάδα για την οποία δεν αρκεί να αξιολογήσουμε ένα τρόφιμο μόνο βάσει της θρεπτικής του σύστασης, αλλά πρέπει να λάβουμε υπόψη και άλλα θέματα, όπως οι ιδιαίτερες ανάγκες για μεγαλύτερη και επαρκέστερη πρόσληψη μικροστοιχείων καθώς και η μειωμένη ικανότητα μάσησης και απορρόφησης από το πεπτικό σύστημα. Σε τέτοιες περιπτώσεις, τρόφιμα πλούσια σε θρεπτικά συστατικά και εύληπτα (όπως το ταχίνι) αποτελούν ιδανική λύση.

    Γιάννης Χρύσου, Κλινικός Διαιτολόγος & Διατροφολόγος

  • Σνακ μπροστά στην τηλεόραση – Yπάρχουν υγιεινές εναλλακτικές;

    Σνακ μπροστά στην τηλεόραση – Yπάρχουν υγιεινές εναλλακτικές;

    Η παρακολούθηση τηλεόρασης είναι συνυφασμένη με την κατανάλωση κάποιου σνακ. Εκτός από τα τυποποιημένα σνακ ωστόσο,  που είναι γεμάτα αλάτι και λιπαρά, μπορούμε να φτιάξουμε μόνοι μας εξίσου νόστιμα και υγιεινά σνακ, χωρίς πολλές θερμίδες.

    Όλοι γνωρίζουμε τη σημαντική θέση που κατέχουν τα σνακ στο καθημερινό μας διαιτολόγιο, τα μικρογεύματα, δηλαδή, που παρεμβάλλονται μεταξύ των βασικών γευμάτων.

    Μας κόβουν την πείνα μέχρι το επόμενο γεύμα, μας εφοδιάζουν άμεσα με την ενέργεια που έχουμε ανάγκη και ταυτόχρονα συνεισφέρουν στην ημερήσια πρόσληψη θρεπτικών συστατικών.

    Παρότι λοιπόν τα σνακ αποτελούν μια σωστή και επιθυμητή διατροφική συνήθεια, το πρόβλημα προκύπτει όταν στρεφόμαστε σε λάθος επιλογές, προτιμώντας λιπαρά και θερμιδογόνα τρόφιμα, όταν υπερβάλλουμε στην ποσότητα και όταν τρώμε σε άστατες ώρες. Κοινώς, όταν συγχέουμε το σνακ με το τσιμπολόγημα.

    Τις απογευματινές ή βραδινές ώρες, όταν πια επιστρέφουμε στο σπίτι έχοντας ολοκληρώσει τις υποχρεώσεις της ημέρας, θέλουμε να χαλαρώσουμε βλέποντας μια ταινία ή την αγαπημένη μας σειρά και τρώγοντας κάτι. Έχει παρατηρηθεί πως, όταν τρώμε ενώ βλέπουμε τηλεόραση, καταναλώνουμε φαγητό ασυναίσθητα, χωρίς να νιώθουμε απαραίτητα το αίσθημα της πείνας, ενώ συνήθως οδηγούμαστε και σε ακατάλληλες διατροφικές επιλογές (όπως π.χ. αλμυρά σνακ). Και, φυσικά, με την πάροδο του χρόνου, η συνήθεια παγιώνεται και πλέον η τηλεόραση ταυτίζεται με την κατανάλωση συγκεκριμένων τροφίμων.

    Σε αυτό το πλαίσιο, και δεδομένου ότι η τηλεόραση αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας, θα πρέπει να μάθουμε να επιλέγουμε υγιεινές και νόστιμες, αλλά και εύκολες στην προετοιμασία τους εναλλακτικές.

    • Φρούτα: Mπορούμε να ετοιμάσουμε ένα πιάτο με φρούτα εποχής κομμένα σε φέτες, τα οποία θα μας βοηθήσουν να χορτάσουμε και παράλληλα θα μας προσφέρουν γλυκιά γεύση. Είναι πλούσια σε βιταμίνες και αντιοξειδωτικά συστατικά, ενώ οι φυτικές ίνες που περιέχουν συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος.
    • Ανάλατοι ξηροί καρποί: Aμύγδαλα, φουντούκια, καρύδια και άλλοι μη αλατισμένοι ξηροί καρποί αποτελούν ιδανικά σνακ, καθώς περιέχουν ωφέλιμα πολυακόρεστα λιπαρά, μαγνήσιο και βιταμίνες του συμπλέγματος Β. Θα πρέπει όμως να είμαστε προσεκτικοί στην ποσότητα που καταναλώνουμε, καθώς οι ξηροί καρποί είναι μεν θρεπτικοί, αλλά έχουν πολλές θερμίδες.
    • Στικς λαχανικών: Tα λαχανικά περιέχουν αρκετό νερό και ελάχιστες θερμίδες, συνεπώς αποτελούν μια πολύ καλή λύση αν θέλουμε να τσιμπολογήσουμε κάτι. Αγγούρι, καρότο, πιπεριά και άλλα λαχανικά κομμένα σε λωρίδες συνδυάζονται ιδανικά με υγιεινά ντιπ, όπως το χούμους ή μια ελαφριά σoς γιαουρτιού.
    • Σπιτικά ποπ κορν: Σε πολλούς το ποπ κορν φαντάζει απαγορευτικό, αν όμως το φτιάξουμε μόνοι μας χρησιμοποιώντας μικρή ποσότητα ελαιολάδου μπορούμε να μειώσουμε σημαντικά το θερμιδικό του φορτίο. Στο τέλος, αντί για αλάτι, μπορούμε να το αρωματίσουμε με πάπρικα.
    • Ψητά τσιπς λαχανικών: Δεν είναι ανάγκη να καταφύγουμε σε τυποποιημένα τρόφιμα τη στιγμή που μπορούμε να ετοιμάσουμε εμείς οι ίδιοι μια πολύ υγιεινή και ταυτόχρονα γευστική εκδοχή τους. Μπορούμε να επιλέξουμε πατάτα, γλυκοπατάτα, κολοκύθι ή παντζάρι, να τα κόψουμε σε πολύ λεπτές ροδέλες και να τα τοποθετήσουμε στο φούρνο σε χαρτί ψησίματος, ραντίζοντάς τα με λίγο ελαιόλαδο. Στο τέλος μπορούμε να προσθέσουμε μπαχαρικά, όπως πιπέρι ή κάρι.
    • Σπιτικά «nachos»: Παρασκευάζονται με παρόμοιο τρόπο με τα τσιπς λαχανικών. Παίρνουμε πίτες τορτίγιας και τις κόβουμε σε τριγωνάκια, τις τοποθετούμε σε χαρτί ψησίματος και προσθέτουμε λίγο ελαιόλαδο και λίγη ρίγανη. Αντικαθιστούμε την cheddar sauce με κάποιο τυρί χαμηλότερων λιπαρών, όπως το cottage cheese.
    • Παξιμαδάκια: Τα παξιμάδια από κριθάρι ή χαρούπι μπορούν να ικανοποιήσουν την ανάγκη μας για κάτι τραγανό, ενώ παράλληλα μας δίνουν τη δυνατότητα να επιλέξουμε μεταξύ διαφορετικών συνδυασμών. Μπορούμε να τα συνοδεύσουμε με κατίκι και τριμμένη τομάτα, με τόνο και φλοίδες αγγουριού ή με λίγο πολτοποιημένο αβοκάντο.
    • Μπουκιές βρόμης: Η βρόμη δεν αποτελεί ιδανική επιλογή μόνο για το πρωινό μας. Φτιάχνοντας έναν συνδυασμό νιφάδων βρόμης, μπανάνας, μελιού και κανέλας έχουμε ένα αποτέλεσμα που θυμίζει μπισκότο και μπορούμε να το καταναλώσουμε ως σνακ όταν αποζητούμε κάτι γλυκό.

    Να σημειώσουμε ότι θα πρέπει πάντα να θυμόμαστε να μασάμε αργά, ώστε να έχουμε καλή αίσθηση κορεσμού και συνεπώς να αποφεύγουμε την υπερκατανάλωση τροφής, η οποία δεν είναι θεμιτή ακόμη κι όταν πρόκειται για υγιεινά τρόφιμα.

    Κωσταλένια Καλλιανιώτη MSc, Κλινικός Διαιτολόγος Διατροφολόγος