Συντάκτης: ΔΥΟ Newsroom

  • Προσοχή στα νύχια σας

    Προσοχή στα νύχια σας

    Η βιολογική αποστολή των ονύχων είναι εξαιρετικά σημαντική για τον άνθρωπο και αποφασιστικής σημασίας για την επιβίωση ορισμένων ζώων και πουλιών.
    Η φύση, προικίζοντας τον άνθρωπο με τα εξαρτηματικά αυτά όργανα, προνοητικά εξασφάλισε τη λειτουργική αποδοτικότητα των αντίστοιχων μελών του σώματος.
    Ωστόσο, πέρα από τη σπουδαιότητα της βιολογικής αποστολής των ονύχων, που συνδέεται με τη λειτουργικότητα των μελών του σώματος, υπογραμμίζεται με ιδιαίτερη έμφαση ότι οι όνυχες είναι όργανα με σύνθετη ανατομική δομή, πολύπλοκη χημική σύνθεση και ιδιάζουσα λειτουργικότητα, η οποία συνδέεται άμεσα ή έμμεσα με την εν γένει λειτουργικότητα του συνόλου οργανισμού ή των επιμέρους οργάνων και συστημάτων. Με άλλα λόγια, παθολογικές αλλοιώσεις των ονύχων εκφράζουν, αντίστοιχα, παθολογική λειτουργία ή νόσηση διάφορων οργάνων και συστημάτων (π.χ. δέρματος, ήπατος, ενδοκρινικών αδένων κ.λπ.). Άλλωστε, από την εποχή του Ιπποκράτη είναι καλά γνωστή η πληκτροδακτυλία (ιπποκράτειοι όνυχες).
    Οι παθήσεις των ονύχων ή ονυχίες ή ονυχοπάθειες είναι αρκετά συχνές και πολλές, υπερβαίνοντας το 41% του συνόλου των δερματικών νοσημάτων. Επειδή προκαλούν αισθητικά και λειτουργικά ενοχλήματα στους όνυχες, τόσο η ακεραιότητα και η κοσμητολογική εμφάνιση των ονύχων όσο και η επαγγελματική τους προστασία έχουν από πρακτικής πλευράς μεγάλο ενδιαφέρον.
    Ο όρος «ονυχομυκητίαση» σημαίνει την προσβολή του όνυχα από μύκητες. Είναι γνωστό ότι ονυχομυκητίαση προκαλούν οι μύκητες: Δερματόφυτα, μη δερματόφυτα και κάντιντα.
    Η συχνότητα των ονυχομυκητιάσεων είναι εξαιρετικά μεγάλη, προσβάλλοντας έναν ή περισσότερους όνυχες στα χέρια και τα πόδια. Η μόλυνση γίνεται κυρίως με τον ξεσμό μυκητοφόρων εξανθηματικών περιοχών ευρισκομένων στο ίδιο άτομο, σπανιότερα με τη θωπεία κεφαλής ή τριχώματος οικιακών ζώων.
    Ο εργαστηριακός έλεγχος καθορίζει τον παθογόνο μύκητα, ενώ θα πρέπει να αναζητηθούν και άλλες εστίες μυκητιασικής μολύνσεως στα χέρια, στα πόδια, στις μηρογεννητικές πτυχές και στα παιδιά στο τριχωτό της κεφαλής.
    Τα δερματόφυτα που προσβάλλουν τον όνυχα, ανάλογα με την εντόπισή τους, προκαλούν περιφερική, κεντρική, επιπολής και ολική ονυχομυκητίαση.
    Η ολική ονυχομυκητίαση παριστά την προχωρημένη μορφή των προηγούμενων τύπων και χαρακτηρίζεται από υπονύχια υπερκεράτωση και εύθρυπτους όνυχες, μετά την απόπτωση των οποίων παραμένει πεπαχυσμένη και ανώμαλη κοίτη του όνυχα, που συχνά συγκρατεί τεμάχια του όνυχα.
    Η θεραπεία της ονυχομυκητίασης γίνεται κυρίως με αντιμυκητιασιακά φάρμακα (ιμιδαζόλες, μορφολίνες, αλλυλαμίνες) από το στόμα, καθώς και με την εφαρμογή τοπικών θεραπευτικών παραγόντων. Η χημική αφαίρεση του όνυχα με ουρία γίνεται με την εφαρμογή επί του όνυχα αλοιφής ουρίας, ενώ προστατεύεται με σελοφάν το γύρω δέρμα. Η ουρία καθιστά με τον χρόνο μαλακό τον όνυχα, προκαλώντας λύση της σύνδεσης του δυστροφικού όνυχα με την κοίτη του όνυχα.
    Η ονυχομυκητίαση συχνά συνοδεύεται από υπεριδρωσία, δηλαδή από υπερβολική έκκριση ιδρώτα πέρα από τις φυσιολογικές ανάγκες του οργανισμού, σε ποσότητα που ξεπερνά τα 50mg/5min, με τους άντρες να προσβάλλονται εντονότερα.
    Η εστιακή ιδιοπαθής υπεριδρωσία είναι η πλέον συχνή και ενδιαφέρουσα μορφή της, αφού μπορεί να επηρεάσει και να προκαλέσει συναισθηματικά προβλήματα και να περιορίσει τις οικογενειακές, κοινωνικές και οικονομικές δραστηριότητες των πασχόντων, προσβάλλοντας τις παλάμες και τα πέλματα στο 60% των περιπτώσεων υπεριδρωσίας.
    Επακόλουθο της υπεριδρωσίας αποτελούν η αφυδάτωση και η διαβροχή του δέρματος, που είναι το κύριο έδαφος για ανάπτυξη επιμολύνσεων και δυσοσμίας (βρωμιδρωσία).
    Η αντιμετώπιση της υπεριδρωσίας περιλαμβάνει μέτρα που αφορούν την αλλαγή του τρόπου ζωής, τη χρήση αντιιδρωτικών, την ιοντοφόρεση, τις χειρουργικές μεθόδους και πρόσφατα τη βοτουλινική τοξίνη.
    Η αλλαγή στον τρόπο ζωής περιλαμβάνει αποφυγή του υπερβολικού στρες, προσοχή στην ένδυση (χρήση βαμβακερών και ελαφρών ρούχων), στην υπόδηση (δερμάτινα παπούτσια), στη διατροφή (μείωση του αλκοόλ, του καφέ, του καπνού, των πικάντικων τροφών) καθώς και σχολαστική υγιεινή. Τα παραπάνω μέτρα είναι δυνατόν να επηρεάσουν την ένταση της εφίδρωσης, χωρίς όμως να μπορούν να λύσουν το πρόβλημα.
    Η τοπική θεραπεία περιλαμβάνει τη χρήση αποσμητικών και αντιιδρωτικών προϊόντων, όπως προϊόντων με άλατα αλουμινίου σε πυκνότητα 20% που μπλοκάρουν τους πόρους των ιδρωτοποιών αδένων και εφαρμόζονται κάθε 2-3 ημέρες σε στεγνό δέρμα, αλλά προκαλούν ερεθισμό και κνησμό.
    Ενδιαφέρον παρουσιάζει η ιοντοφόρεση, που με τη χρήση χαμηλής έντασης ρευμάτων 15-25mA αυξάνει τον ουδό για έκκριση του ιδρώτα. Η μέθοδος είναι απλή και εφαρμόζεται 2-3 φορές την εβδομάδα.
    Η χρήση συστηματικών μεθόδων περιλαμβάνει τη χρήση αντιχολινεργικών παραγόντων, που -προς το παρόν- χρησιμοποιούνται ως αντιπαρκινσονικά, των οποίων αυξάνουμε τη δόση σταδιακά μέχρι να πετύχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα. Οι ανεπιθύμητες ενέργειες, όμως, αυτών των φαρμάκων είναι τόσο συχνές που προς το παρόν χρησιμοποιούνται μόνο σε πολύ μικρό αριθμό ασθενών.
    Κωνσταντίνος Κουσκούκης, καθηγητής Δερματολογίας – νομικός – πρόεδρος της Ελληνικής Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής – επιστημονικός σύμβουλος ΚΕΔΕ

     

     


    Η Health Editor Προτείνει:

  • Πρόληψη του εφηβικού στρες

    Πρόληψη του εφηβικού στρες

    Σύμφωνα με τη σύγχρονη αντίληψη, η εφηβεία είναι μια έντονα προγραμματισμένη, βιολογική διαδικασία που επηρεάζει τη συμπεριφορά, τη συναισθηματική ευεξία και τη γενικότερη υγεία με πολλούς τρόπους. Το στρες και οι αλλαγές στη συμπεριφορά εν μέρει σχετίζονται και με τις ορμονικές μεταβολές της εφηβείας που επηρεάζουν τη δομή και τη λειτουργία του αναπτυσσόμενου εγκεφάλου. Από την άλλη πλευρά, η σύγχρονη έννοια της εφηβείας μεταβάλλεται ραγδαία, καθώς η ηλικία έναρξης της ενήβωσης μειώνεται, ενώ η ηλικία επίτευξης ώριμων κοινωνικών ρόλων αυξάνεται. Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία της εξέλιξης του ανθρώπου που η βιολογική ενήβωση, δηλαδή το νευροενδοκρινικό στοιχείο της εφηβείας, προηγείται σημαντικά της ηλικίας επιτυχούς λειτουργικότητας ως ενηλίκου, που συνιστά το ψυχοκοινωνικό στοιχείο της εφηβείας. Η πολυπλοκότητα της σύγχρονης κοινωνίας, η οικογενειακή κρίση, η πίεση από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, η πολυπολιτισμική κοινωνία, η ανεργία, η φτώχεια, η προσδοκία παρατεταμένης μόρφωσης και καθυστερημένης αναπαραγωγικής διαδικασίας οδηγούν σε καθυστέρηση της ψυχοκοινωνικής ανάπτυξης των νέων ατόμων. Σήμερα, οι νέοι άνθρωποι παραμένουν περισσότερο χρόνο στην εκπαίδευση, καθυστερώντας την εργασία, τον γάμο και την τεκνοποίηση, με αποτέλεσμα να καθίσταται πλέον ασαφές το τέλος της εφηβείας. Παρά τη διαδεδομένη νομική της σημασία, η ηλικία των 18 ετών, σε πολλές χώρες, δεν δηλώνει πλέον την ενηλικίωση του εφήβου.
    Αυτή η αναντιστοιχία (mismatch) στην ηλικία βιολογικής και ψυχοκοινωνικής ωρίμανσης ασκεί ουσιαστική πίεση στους σύγχρονους εφήβους που βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο για στρες και άλλες ψυχοκοινωνικές διαταραχές. Η σύγχρονη προσέγγιση για τη βελτίωση της ψυχικής υγείας και την αντιμετώπιση του εφηβικού στρες σε παγκόσμιο επίπεδο έχει μετακινηθεί πέρα από την παραδοσιακή μείωση των παραγόντων κινδύνου και επικεντρώνεται σε προστατευτικούς κοινωνικούς καθοριστικούς παράγοντες, που, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, είναι «οι καταστάσεις στις οποίες οι άνθρωποι γεννιούνται, αναθρέφονται, ζουν, εργάζονται και γερνούν». Οι γονείς αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες της υγείας σε όλη τη διάρκεια της ζωής των εφήβων και πρέπει να ενισχύουν τις ικανότητες και τις εσωτερικές δυνάμεις τους, ώστε να αντιμετωπίζουν αποτελεσματικά το στρες, να επανακάμπτουν από τις αντιξοότητες και να εκδηλώνουν συμπεριφορές που προάγουν την υγεία τους, δηλαδή να αναπτύξουν ψυχική ανθεκτικότητα (resilience). Η ψυχική ανθεκτικότητα χαρακτηρίζεται από επτά αναπόσπαστα, αλληλοσχετιζόμενα χαρακτηριστικά: Την επάρκεια (competence), την αυτοπεποίθηση (confidence), τη σύνδεση (connection), τον χαρακτήρα (character), τη συμβολή (contribution), την αντιμετώπιση (coping) και τον έλεγχο (control). Οι έφηβοι πρέπει να νιώσουν επάρκεια για να αποκτήσουν αυτοπεποίθηση. Χρειάζονται βαθιά σύνδεση με τουλάχιστον έναν ενήλικο για να ενισχύσουν την επάρκεια. Χρειάζονται χαρακτήρα για να μάθουν πώς να συμβάλουν στις οικογένειές τους και στον κόσμο και ο χαρακτήρας σφυρηλατείται μέσω των βαθιών συνδέσεων με τους άλλους. Η συμβολή χτίζει τον χαρακτήρα και δυναμώνει περαιτέρω τις συνδέσεις. Οι έφηβοι που συμβάλλουν στην κοινωνία αποκτούν αυτοπεποίθηση, καθώς νιώθουν όλο και πιο επαρκείς και αυτό τους δίνει αυξημένη αίσθηση ελέγχου. Οι έφηβοι με αίσθηση ελέγχου πιστεύουν στην ικανότητά τους να λύνουν τα προβλήματα, έτσι ώστε να αντιμετωπίζουν επίμονα ένα πρόβλημα μέχρι να βρούνε λύση. Όταν οι έφηβοι συνειδητοποιούν ότι μπορούν να ελέγξουν την έκβαση των αποφάσεων και των πράξεών τους, είναι πιθανότερο να μάθουν πως έχουν την ικανότητα να κάνουν αυτό που χρειάζεται για να επανακάμψουν και να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά το στρες.
    Η ψυχική ανθεκτικότητα αποτελεί μέρος της ψυχοσύνθεσης των παιδιών και των εφήβων. Τα παιδιά και οι έφηβοι είναι γεννημένοι με δυνάμεις και ικανότητες να αντιμετωπίζουν το στρες, να αντεπεξέρχονται στις αντιξοότητες, να μαθαίνουν από τα λάθη τους και να ωριμάζουν σε υπεύθυνους, ικανούς ενήλικες. Όμως δεν μπορούν να αναπτύξουν και να ενεργοποιήσουν τις εσωτερικές δυνάμεις τους, εκτός αν τους δοθούν ευκαιρίες να το κάνουν. Για να γίνουν δυνατοί, οι έφηβοι χρειάζονται αγάπη χωρίς όρους, απόλυτη ασφάλεια και βαθιά σύνδεση με τουλάχιστον έναν ενήλικο. Οι γονείς είναι οι πιο σημαντικές πηγές αγάπης, υποστήριξης και καθοδήγησης για τα παιδιά και τους εφήβους και γι’ αυτό έχουν τη μεγαλύτερη επίδραση στη δόμηση της ψυχικής ανθεκτικότητάς τους. Τίποτα από αυτά που λένε οι γονείς δεν είναι τόσο σημαντικά όσο αυτά που τους βλέπουν οι έφηβοι να κάνουν οι ίδιοι σε καθημερινή βάση και σε περιόδους κρίσης. Το να ακούνε τους εφήβους με προσοχή είναι πιο σημαντικό από οτιδήποτε μπορούν να πουν οι γονείς, τόσο σε καταστάσεις ρουτίνας όσο και σε στιγμές κρίσης. Οι έφηβοι με ευρύ φάσμα δεξιοτήτων και θετικών στρατηγικών αντιμετώπισης του στρες θα είναι προετοιμασμένοι να ξεπεράσουν οποιαδήποτε κρίση και θα είναι λιγότερο πιθανό να εκδηλώσουν ριψοκίνδυνες συμπεριφορές.
    Φλώρα Μπακοπούλου, παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής,
    επιστημονική υπεύθυνη Ειδικού Κέντρου Εφηβικής Ιατρικής (ΕΚΕΙ),
    έδρα UNESCO Εφηβικής Υγείας και Ιατρικής, Χωρέμειο Ερευνητικό Εργαστήριο
    Α’ Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία»
     

  • Πώς θα παραμείνετε υγιής και όμορφη τους εννέα μήνες της εγκυμοσύνης σας

    Πώς θα παραμείνετε υγιής και όμορφη τους εννέα μήνες της εγκυμοσύνης σας

    Η εγκυμοσύνη είναι μια απόλυτα φυσιολογική κατάσταση και έτσι πρέπει να αντιμετωπίζεται. Κατά τη διάρκεια των εννέα μηνών, η γυναίκα μπορεί να συνεχίζει τις δραστηριότητές της και τη φροντίδα του σώματος και της διατροφής της με λίγη περισσότερη προσοχή.

    Εξέτασεις κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης

    εγκυμοσύνηΟι εξετάσεις που πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης είναι ασφαλείς, τις περισσότερες φορές μη επεμβατικές, διαδικασίες που στόχο έχουν να ελαχιστοποιήσουν τις πιθανότητες εμφάνισης κάποιας παθολογικής κατάστασης τόσο για τη μητέρα όσο και για το νεογέννητο. Καλό είναι η γυναίκα που σχεδιάζει να μείνει έγκυος να προβεί σε ορισμένες απαραίτητες εξετάσεις πριν από την εγκυμοσύνη , ώστε, αν υπάρχει κάποιο πρόβλημα που πιθανόν θα επηρεάσει το έμβρυο -όπως μόλυνση από τοξόπλασμα-, να διορθωθεί πριν από τη σύλληψη. Ας δούμε ποιες είναι οι απαραίτητες εξετάσεις.

    Εξετάσεις προγεννητικού ελέγχου

    • Γενική αίματος, επίπεδα σιδήρου και φερριτίνης
    • Γενική και καλλιέργεια ούρων
    • Ομάδα αίματος και Rhesus – έμμεσος Coombs
    • Έλεγχος για μεσογειακή και δρεπανοκυτταρική αναιμία
    • Ανοσία σε ερυθρά
    • Έλεγχος για τους ιούς ηπατίτιδας Β και C, HIVI&II και σύφιλης
    • Τοξοπλάσμωση, αντισώματα κυτταρομεγαλοϊού
    • Έλεγχος σακχάρου
    • Έλεγχων ορμονών θυρεοειδή
    • Έλεγχος κυστικής ίνωσης

     

    • Έλεγχος αυχενικής διαφάνειας, α’’ τριμήνου:

    Είναι μία εξέταση προγεννητικού ελέγχου, που έχει στόχο την έγκαιρη ανίχνευση ορισμένων παθήσεων και χρωμοσωμικών ανωμαλιών του εμβρύου, όπως το σύνδρομο Down.

    • Λήψη τροφοβλάστης CVS αμνιοπαρακέντηση

    Πρόκειται για επεμβατικά διαγνωστικά τεστ που ελέγχουν γενετικές διαταραχές στο έμβρυο.

    • Προγεννητικός μοριακός καρυότυπος

    Προηγμένο τεστ γενετικού ελέγχου, που ανιχνεύει περισσότερα από 120 σύνδρομα και γενετικά νοσήματα.

    • Μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος χρωμοσωμικών ανωμαλιών

    Με ένα πολύ εξελιγμένο μη επεμβατικό, γενετικό τεστ υψηλής ευαισθησίας, το Tranquility test, επιτυγχάνεται η ανίχνευση χρωμοσωμικών ανωμαλιών, ακόμα και στη δίδυμη κύηση. Είναι απόλυτα ασφαλές για τη μητέρα και το έμβρυο.

    • Έλεγχος για αιμολυτικό στρεπτόκοκκο της ομάδας Β (GBS)

     

    Μυστικά ομορφιάς για εγκύους

    Η διατροφή της εγκύου
    Η έγκυος είναι σημαντικό να διατρέφεται πολύ υγιεινά κατά τη διάρκεια της κύησης. Καλό είναι, επίσης, να δημιουργηθεί ένα προσωπικό και εξατομικευμένο πλάνο διατροφής, που θα ενισχύσει το σίδηρο και την αιμοσφαιρίνη της εγκύου από φυσικές πηγές (άπαχο κρέας, σπανάκι, όσπρια) και εφόσον οι εξετάσεις δείξουν ότι χρειάζεται να συνταγογραφηθούν και δισκία σιδήρου και φυλλικού οξέος, ανάλογα με τις προσωπικές ανάγκες της εγκύου. Οι έγκυοι που πάσχουν από διαβήτη ή διαβήτη κύησης θα πρέπει να ακολουθήσουν μια διατροφή που περιλαμβάνει τροφές με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη.

    Η γυμναστική κατά την εγκυμοσύνη
    εγκυμοσυνη pilates yogaΗ άσκηση παρέχει στην έγκυο σημαντικά οφέλη, καθώς ενδυναμώνει τους μυς της ράχης για την καλύτερη στήριξη της μέσης και της κοιλιάς, αλλά ενδυναμώνει και τους μυς των ποδιών και συντελεί στη σταθερή βάδιση. Η εκγύμναση των μυών της πυέλου βοηθά την έγκυο στον τοκετό.
    Ιδανικές ασκήσεις καθ’ όλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης είναι το περπάτημα -τουλάχιστον για μισή ώρα τρεις με τέσσερις φορές την εβδομάδα-, η κολύμβηση, η γιόγκα και το Pilates.

    Καλή διάθεση και θετική σκέψη
    Η ψυχολογία της εγκύου επηρεάζεται έντονα από τις ορμονικές μεταβολές που συμβαίνουν στην εγκυμοσύνη. Η γυναίκα σε κάποιες στιγμές, ίσως, νιώθει ασταθής συναισθηματικά ή περνάει φάσεις μελαγχολίας. Είναι απόλυτα φυσιολογικό, αλλά με στήριξη από το περιβάλλον και τον γιατρό της σύντομα θα συνειδητοποιήσει ότι διανύει τους εννέα πιο δημιουργικούς μήνες της ζωής της, που αποτελούν τη βάση μιας ακόμα πιο ευτυχισμένης ζωής.
    Η άσκηση, που αναφέραμε πριν, αυξάνει τα επίπεδα ενδορφινών -ορμονών που εκκρίνονται από τον οργανισμό και δημιουργούν ευεξία-και συμβάλλει στην καλή ψυχική υγεία της μέλλουσας μητέρας. Είναι σημαντικό να συνεχίσει η γυναίκα όλες τις ασφαλείς δραστηριότητες και τα χόμπι που τη γεμίζουν χαρά.

    Η φροντίδα της ομορφιάς σας
    Αν και το σημαντικότερο στολίδι σας αυτούς τους μήνες είναι η κοιλίτσα που μεγαλώνει, καλό είναι να φροντίζετε καθημερινά την υγιεινή του σώματος και του δέρματος που τώρα έχει αυξημένες ανάγκες.

    • Δέρμα

    Καλύτερα να χρησιμοποιείτε αφρόλουτρο με ουδέτερο pH για να μην ξηραίνει την επιδερμίδα σας και να ενυδατώνετε τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα, με ειδικό για την εγκυμοσύνη γαλάκτωμα ή λαδάκι, όλο το σώμα και ιδιαίτερα την περιοχή της κοιλιάς. Οι κηλίδες στο πρόσωπο ή στο στήθος, που τυχόν εμφανιστούν, δεν πρέπει να σας ανησυχούν, αφού είναι προσωρινές και οφείλονταισε ορμονικές αλλαγές.

    • Δόντια

    Το σωστό και τακτικό βούρτσισμα των δοντιών είναι απαραίτητο, όπως και η επίσκεψη στον οδοντίατρό σας για τον αναγκαίο έλεγχο. Οι ορμόνες της εγκυμοσύνης μπορεί να προκαλέσουν ελαφρύ οίδημα στα ούλα, με αποτέλεσμα να ματώνουν πιο συχνά κατά το βούρτσισμα και να είναι πιο ευάλωτα στην πλάκα και στα βακτήρια.

    • Μαλλιά

    Περιποιηθείτε τα μαλλιά σας όπως συνηθίζατε, αποφύγετε, όμως, το συχνό βάψιμό τους, ιδιαίτερα στο πρώτο τρίμηνο. Μην ασχολείστε με απαιτητικό styling που ταλαιπωρεί την τρίχα. Αν τα μαλλιά γίνουν ασυνήθιστα λιπαρά ή ξηρά, μην ανησυχήσετε, πρόκειται για προσωρινή αλλαγή.

    • Μακιγιάζ

    Δεν είναι ανάγκη να το στερηθείτε. Απλώς, δεν χρειάζεται να είναι έντονο. Καλό είναι να αποφεύγετε τα βερνίκια τύπου shellac και να προτιμάτε εκείνα που δεν περιέχουν βλαβερά χημικά.

    Γράφει ο Δημήτρης Α. Μπιλάλης, MBBCHMMEDSCCCSTFRCOG, μαιευτήρας – χειρουργός γυναικολόγος, διαπιστευμένος ακόλουθος του Βασιλικού Κολεγίου Μαιευτήρων Γυναικολόγων Μεγ. Βρετανίας, μέλος του Επιστημονικού Συμβουλίου του Μαιευτηρίου ΛΗΤΩ

  • Ομορφιά Γένους Αρσενικού

    Ομορφιά Γένους Αρσενικού

    Ανδρική περιποίηση
    Η περιποίηση του προσώπου δεν είναι μόνο γυναικεία υπόθεση. Η ανδρική επιδερμίδα έχει τις ίδιες ανάγκες και χρειάζεται εξίσου φροντίδα για να διατηρηθεί ελαστική, σφριγηλή, νεανική, παρά το γεγονός ότι είναι πιο πλούσια σε ίνες κολλαγόνου και ελαστίνης και 20% παχύτερη από αυτή των γυναικών. Η ωραία εμφάνιση ξεκινά από τη σωστή περιποίηση, άποψη που τελευταία φαίνεται να ενστερνίζονται όλο και περισσότεροι άνδρες, αφιερώνοντας χρόνο σε αυτή. Οι εξειδικευμένες θεραπείες που εφαρμόζονται από τους ειδικούς της ομορφιάς μπορούν να βελτιώσουν την υφή και την όψη της επιδερμίδας του προσώπου σας, ώστε να δείχνετε ακόμη πιο φρέσκοι και ξεκούραστοι.
    Μη ενέσιμη μεσοθεραπεία
    Πρόκειται για ένα βελτιωμένο σύστημα διαδερμικής μεταφοράς μικροποσοτήτων δραστικών ουσιών, το οποίο καταργεί τη χρήση της βελόνας, που χρησιμοποιείται στην ενέσιμη μεσοθεραπεία. Η νέα αυτή ανώδυνη τεχνική βοηθά σημαντικά το αφυδατωμένο και ταλαιπωρημένο δέρμα, καθώς προσφέρει βαθιά ενυδάτωση, θρέψη και αναζωογόνηση, βελτιώνει το σφρίγος και τον τόνο του και συμβάλλει στη μείωση ρυτίδων και κηλίδων που προκαλούνται από τη φωτογήρανση.
    Η διείσδυση των ουσιών -υαλουρονικό οξύ, βιταμίνες Α και C- επιτυγχάνεται με την εφαρμογή ειδικά ρυθμισμένων μικρορευμάτων στην υπό θεραπεία περιοχή, η οποία ψύχεται ταυτόχρονα μέσω της κεφαλής του μηχανήματος. Το υαλουρονικό οξύ είναι δομικό συστατικό του κολλαγόνου των ιστών, που προσδίδει ελαστικότητα και σφριγηλότατα, και επειδή συγκρατεί έως και 1000 φορές το βάρος του σε νερό ενυδατώνει βαθιά το δέρμα. Η βιταμίνη Α (ρετινόλη) ρυθμίζει την αύξηση των επιδερμικών κυττάρων, βοηθά στην επούλωση του δέρματος και αποτελεί αντιγηραντικό παράγοντα. Η βιταμίνη C (ασκορβικό οξύ) ενισχύει την ανάπλαση της υδρολιπιδικής μεμβράνης, αναστέλλει τον σχηματισμό μελανίνης και επιπλέον λειτουργεί ως ισχυρός αντιοξειδωτικός παράγοντας.
    Η διάρκεια της θεραπείας είναι περίπου 45 λεπτά και η επιστροφή στις καθημερινές δραστηριότητες άμεση, καθώς η μόνη πιθανή αντίδραση είναι ήπια ερυθρότητα, που υποχωρεί τις επόμενες ώρες.
    Θεραπεία με οξέα
    Αν αναζητάτε μια ανώδυνη και αποτελεσματική μέθοδο βελτίωσης της εικόνας του προσώπου, τότε η θεραπεία με οξέα θα σας ενθουσιάσει. Τα οξέα είναι ομάδα οργανικών μη τοξικών ουσιών που βρίσκονται σε τροφές όπως τα φρούτα (γλυκολικό, λακτικό, κιτρικό, μηλικό, τρυγικό οξύ). Σε μικρές συγκεντρώσεις μειώνουν τη συνοχή των κυττάρων στην κεράτινη στοιβάδα και επιτυγχάνουν την απολέπιση του δέρματος. Επιπλέον ενεργοποιούν τη φυσική διαδικασία κυτταρικής ανανέωσης, με αποτέλεσμα η επιδερμίδα να γίνεται απαλή, λαμπερή, περισσότερο συμπαγής και ανθεκτική. Η θεραπεία περιλαμβάνει την εφαρμογή μειγμάτων οξέων με μικρό μοριακό βάρος και μεγάλη βιο-δραστικότητα και τα αποτελέσματα είναι εντυπωσιακά. Βελτιώνει θεαματικά την όψη του δέρματος, μειώνει τις λεπτές γραμμές, χαρίζει φωτεινότητα, διορθώνει περιοχές αποχρωματισμού (πανάδες), απαλύνει τις ουλές από ακμή.
    Η διάρκεια της θεραπεία κυμαίνεται από 30 έως 45 λεπτά. Συνήθως παρατηρείται ήπια ως έντονη ερυθρότητα της επιδερμίδας, ανάλογα με το βάθος της θεραπείας.
    Botox
    Οι ενέσιμες επεμβάσεις δεν αποτελούν πλέον ταμπού για τους άνδρες που επιθυμούν μια ανανεωμένη εικόνα του εαυτού τους. Το botox είναι αρκετά δημοφιλές ανάμεσα στον ανδρικό πληθυσμό, καθώς αποτελεί το πρώτο βήμα για την ανάκτηση της νεότητας. Η βοτουλινική τοξίνη, η ενεργός ουσία του botox, χρησιμοποιείται από το 1980 στην ιατρική για τη θεραπεία των συσπάσεων των μυών του προσώπου, τα «τικ» και το ραιβόκρανο.
    Το botox είναι ιδανικό για την εξάλειψη των ρυτίδων. Οι ιδανικοί υποψήφιοι για τη συγκεκριμένη θεραπεία είναι όσοι έχουν τις λεγόμενες ρυτίδες έκφρασης, που προκαλούνται από τις συσπάσεις των μυών, όπως το συνοφρύωμα ανάμεσα στα φρύδια. Στους άνδρες, οι ρυτίδες είναι περισσότερο δυναμικές και συνήθως πιο βαθιές σε σχέση με τις γυναίκες, καθώς ειδικά οι μύες του μεσόφρυου είναι πολύ πιο ανεπτυγμένοι. Πώς λειτουργεί το botox; Ουσιαστικά, μειώνει τις συσπάσεις των μυών που προκαλούν ή εμβαθύνουν τις ρυτίδες έκφρασης. Καθώς οι συσπάσεις γίνονται λιγότερο έντονες, οι μύες χαλαρώνουν και οι ρυτίδες εξαλείφονται. Ιδιαίτερα στους άνδρες, επιβάλλεται η διατήρηση κινητικότητας στην περιοχή, ώστε να µη χάσει την εκφραστικότητά της. Η βοτουλινική τοξίνη εγχέεται ενδομυϊκά µε τη βοήθεια μιας πολύ μικρής βελόνας. Η διαδικασία διαρκεί περίπου μισή ώρα και είναι σχεδόν ανώδυνη. Αν όμως επιθυμείτε, μπορεί να χρησιμοποιηθεί τοπικά αναισθητική κρέμα. Στα σημεία όπου γίνονται οι ενέσεις δημιουργείται ένα ελαφρύ φούσκωμα, το οποίο υποχωρεί γρήγορα, γι’ αυτό και η επιστροφή στις δραστηριότητές σας είναι άμεση. Το αποτέλεσμα φτάνει στο μέγιστο μετά τις δύο-τρεις εβδομάδες και διατηρείται για τρεις-τέσσερις μήνες την πρώτη φορά.
    Tip
    Η επιλογή μιας θεραπείας και του ειδικού που θα την πραγματοποιήσει απαιτεί προσοχή και σωστή έρευνα. Όσο συνηθισμένες και αν είναι κάποιες θεραπείες, ακόμη και οι ενέσιμες, πριν να λάβετε την τελική απόφαση, φροντίστε να βεβαιωθείτε ότι απευθύνεστε σε έναν εξειδικευμένο πλαστικό χειρουργό ή δερματολόγο, που θα ζητήσει το πλήρες ιατρικό ιστορικό σας και θα σας ενημερώσει για τις αντενδείξεις, τα αναμενόμενα αποτελέσματα και, βέβαια, θα απαντήσει σε όλες τις απορίες σας.
     
     

  • Απογαλακτισμός: Νέες γεύσεις στη ζωή του μωρού μας

    Απογαλακτισμός: Νέες γεύσεις στη ζωή του μωρού μας

    Η σωστή διατροφή αποτελεί σημαντική παράμετρο για την υγεία του βρέφους, γιατί τίθενται οι βάσεις για τη σωματική και την πνευματική ανάπτυξη μακροπρόθεσμα. Κατά τη διάρκεια του πρώτου χρόνου το βρέφος τριπλασιάζει το βάρος γέννησης και αυξάνει κατά 50% το μήκος του. Για να επιτευχθεί η ραγδαία αυτή ανάπτυξη και να καλυφθούν οι ανάγκες χρειάζεται τροφή με πλούσια θερμιδική και θρεπτική αξία. Παράλληλα, όμως, στη βρεφική ηλικία αναπτύσσονται η ικανότητα σίτισης, η εδραίωση της υγιεινής διατροφής και παράλληλα η απόλαυση της τροφής.

    Τα οφέλη του μητρικού γάλατος τον 1ο χρόνο ζωής

    Το γάλα της μητέρας αποτελεί την ιδανική τροφή για το βρέφος τους πρώτους έξι μήνες της ζωής και μπορεί να συνεχιστεί μέχρι το τέλος του πρώτου έτους, αν είναι εφικτό. Το μητρικό γάλα αποτελεί ένα «μείγμα» θρεπτικών συστατικών και βιολογικών παραγόντων, τα οποία βρίσκονται σε απόλυτη ισορροπία μεταξύ τους. Έχει υψηλή διατροφική αξία και σύνθεση που κανένα ξένο γάλα δεν μπορεί να «μιμηθεί». Με τον θηλασμό το βρέφος «δοκιμάζει» γεύσεις από τις τροφές μέσω της μητέρας και πιθανώς αναπτύσσει προτιμήσεις.

     

    Εισαγωγή στερεών τροφών στους 6 μήνες

    Η εισαγωγή στο διαιτολόγιο στερεών τροφών συμβαδίζει με την ωρίμανση του πεπτικού συστήματος και την αναπτυξιακή εξέλιξη του βρέφους. Στην ηλικία περίπου των έξι μηνών το μωρό στηρίζει τέλεια το κεφάλι του, κάθεται με υποστήριξη, κρατά αντικείμενα στην παλάμη του, τα φέρνει στο στόμα, δείχνει την πείνα του ανοίγοντας το στόμα, αρχίζει να καταπίνει με μεγαλύτερη ευκολία, δείχνει τη δυσαρέσκειά του σπρώχνοντας το κορμί του προς τα πίσω. Όταν δεν έχουν αναπτυχθεί οι μηχανισμοί αυτοί, δεν είναι σωστό να πιέσουμε το βρέφος να αρχίσει τις στερεές τροφές. Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής συστήνει αποκλειστικό μητρικό θηλασμό τουλάχιστον τους πρώτους έξι μήνες της ζωής, ενώ την εισαγωγή στερεών τροφών στον 6ο μήνα με την προϋπόθεση το βρέφος να είναι αναπτυξιακά έτοιμο.

    Παράλληλη χρονικά είναι και η σύσταση της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Παιδιατρικής Γαστρεντερολογίας και Διατροφής, όπου ο αποκλειστικός μητρικός θηλασμός τους πρώτους έξι μήνες είναι ο επιθυμητός στόχος, ενώ οι στερεές τροφές δεν πρέπει να εισάγονται νωρίτερα από τον 4ο μήνα και όχι αργότερα από τον 7ο μήνα.

    Ποια στερεά τροφή θεωρείται κατάλληλη;

    Αρχικά πρέπει να παρέχει επαρκή θερμιδική και θρεπτική κάλυψη, ώστε να μπορεί να αντικαταστήσει ισοδύναμα ένα γεύμα γάλακτος και ταυτόχρονα να παρασκευάζεται σωστά και να συντηρείται με συνθήκες υγιεινής.

    Η συνήθης πρακτική, χωρίς να είναι τεκμηριωμένη με μελέτες, συνιστά ανά 3-5 ημέρες εισαγωγή νέων τροφών. Δεν φαίνεται να έχει σημασία η σειρά εισαγωγής των στερεών τροφών.

    • Αρχίζουμε με τροφές πλούσιες σε σίδηρο και βιταμίνες, όπως πολτοποιημένο κρέας, φρούτα, λαχανικά, ενισχυμένο σε σίδηρο ριζάλευρο, δημητριακά, κρόκο αυγού, ψάρι, ασπράδι αυγού.
    • Αρχικά προσφέρουμε μικρές ποσότητες και σταδιακά για να συνηθίζει το βρέφος στις νέες γεύσεις. Είναι σημαντικό να γίνεται η εισαγωγή των νέων τροφών ενώ το βρέφος θηλάζει για την επίτευξη καλύτερης ανοχής του πεπτικού συστήματος. Πρέπει το βρέφος να δοκιμάσει τη νέα γεύση 6-7 φορές για να γίνει τελικά αποδεκτή. Αν δεν συμβεί αυτό, αφήνουμε λίγο διάστημα να περάσει και γίνεται νέα προσπάθεια.
    • «Σύνθετες» τροφές δεν πρέπει να δίνονται πριν να επιτευχθεί ανοχή σε κάθε συστατικό. Επίσης, η καθυστερημένη εισαγωγή των «αλλεργιογόνων τροφών», όπως αυγό και ψάρι, δεν φαίνεται να προστατεύει την ανάπτυξη αλλεργίας.
    • Αλμυρές ή γλυκές γεύσεις καθώς και πολύ επεξεργασμένες τροφές πρέπει να αποφεύγονται τους πρώτους δώδεκα μήνες ζωής.

    Συμπερασματικά, ο τρόπος απογαλακτισμού και η διατροφή του δεύτερου εξαμήνου της βρεφικής ηλικίας έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα για την πρόληψη ή αποφυγή μακροπρόθεσμων συνεπειών από τις διατροφικές επιλογές.


    Γιώτα Καφρίτσα
    Παιδογαστρεντερολόγος – Διδάκτωρ Παν/μίου Αθηνών.
    http://www.gastropediatrics.gr/

  • Η καλή μέρα από το πρωινό φαίνεται… Ελάτε να θέσουμε γερά θεμέλια και στη διατροφή των παιδιών μας

    Η καλή μέρα από το πρωινό φαίνεται… Ελάτε να θέσουμε γερά θεμέλια και στη διατροφή των παιδιών μας

    Τα περισσότερα παιδιά ξυπνάνε στο… παρά πέντε, ντύνονται βιαστικά και τρώνε, φυσικά, κάτι πρόχειρο ή τις περισσότερες φορές δεν τρώνε τίποτα πριν να φύγουν για το σχολείο. Οι γονείς παραπονιούνται και στο τέλος τα εφοδιάζουν με χρήματα για να φάνε έστω κάτι από το κυλικείο του σχολείου.
     
    Πόσο σημαντικό είναι, τελικά, το πρωινό για τα παιδιά και την απόδοσή τους στο σχολείο;
     
     Η καλή μέρα από το πρωί φαίνεται και ακόμη καλύτερα από το πρωινό γεύμα. Ένας άλλος σημαντικός λόγος για να τρώνε τα παιδιά πρωινό είναι ότι από μικρά υιοθετούν μια υγιεινή συνήθεια, η οποία μπορεί να αποτρέψει πολλά προβλήματα υγείας. Το πρωινό συνδέεται με χαμηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας και επιπρόσθετα βοηθά τους μικρούς μας φίλους να είναι πιο χορτάτοι για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, με αποτέλεσμα να καταναλώνουν μικρότερη ποσότητα γλυκών και λιπαρών σνακ κατά τη διάρκεια της υπόλοιπης ημέρας.
    Επιπρόσθετα, έρευνες έχουν δείξει ότι τα παιδιά που δεν παίρνουν πρωινό έχουν χαμηλότερη επίδοση στα μαθήματα κατά τη διάρκεια της ημέρας στο σχολείο – ιδιαιτέρως τις τελευταίες ώρες της ημέρας. Το πρωινό κατέχει σημαντική θέση στη διατροφή των παιδιών, αφού τα βοηθάει να αρχίσουν σωστά την ημέρα τους και να τροφοδοτήσουν τον εγκέφαλο με γλυκόζη για να έχουν καλύτερη συγκέντρωση στα μαθήματα. Καλό θα ήταν να αναλάβουν τα παιδιά να προετοιμάσουν μόνα τους το πρωινό τους, πράγμα στο οποίο θα βοηθήσουν και οι γονείς προετοιμάζοντας το δικό τους πρωινό. Ας μην ξεχνάμε ότι οι γονείς αποτελούν πρότυπο για τα παιδιά τους, έτσι τους δίνεται η ευκαιρία να δώσουν το καλό παράδειγμα, ώστε να υιοθετήσουν και τα παιδιά τους υγιεινές διατροφικές συνήθειες.
     
     Μια σημαντική συμβουλή για τους γονείς είναι να εμπλουτίζουν το πρωινό του παιδιού με ένα τρόφιμο κάθε ημέρα και όχι όλα μαζί. Για παράδειγμα: Ένα παιδί που δεν παίρνει πρωινό, θα αρνηθεί να καταναλώσει ένα τόσο μεγάλο γεύμα. Έτσι, θα μπορούσατε να προσθέτετε σιγά σιγά τις τροφές, πρώτα το γάλα, την επόμενη ημέρα τα δημητριακά και μετά το φρούτο. Έτσι θα είναι πιο εύκολη η προσαρμογή του παιδιού.
     
    Παρακάτω παραθέτονται κάποιες προτάσεις πρωινού για τους μικρούς μας φίλους…
     
    Θρεπτικό πρωινό

    • 1 φλιτζάνι ημίπαχο γάλα ή γιαούρτι με δημητριακά ολικής αλέσεως και 1 φρούτο
    • 1 αυγό, 1-2 φέτες ψωμί και 1 φρούτο
    • 1 φλιτζάνι ημίπαχο γάλα, 1-2 φέτες ψωμί με μαλακή μαργαρίνη και μέλι και 1 φρούτο

     
    Όσο πιο συχνά τόσο πιο καλά!..
     
    Η κατανάλωση μικρών και συχνών γευμάτων συμβάλλει στο να βρίσκεται ο μαθητής σε εγρήγορση και να αυξάνεται η αποδοτικότητά του. Αντίθετα, τα μεγάλα γεύματα προκαλούν υπνηλία και μειώνουν τη συγκέντρωση και την ικανότητα σκέψης του παιδιού. Τα συχνά γεύματα, χαμηλά σε λιπαρά, αποτελούν μια σωστή επιλογή, επειδή είναι πιο εύπεπτα, δίνοντας τη δυνατότητα στον μαθητή να επιτελέσει τις πνευματικές του διεργασίες πιο αποτελεσματικά. Πρέπει να καταναλώνονται μικρά γεύματα ανά 2-3 ώρες, ώστε ο μαθητής να μην αισθάνεται ούτε το αίσθημα της πείνας ούτε το αίσθημα του υπερκορεσμού. Ο κατάλληλος αριθμός γευμάτων την ημέρα καλύπτει τελικά τις ανάγκες των παιδιών και τα ενισχύει σωματικά και πνευματικά. Ενδεικτικά θα μπορούσαμε να προτείνουμε τρία κυρίως γεύματα (πρωινό, μεσημεριανό, βραδινό) και 2-3 ενδιάμεσα μικρά γεύματα.
    Η ισορροπία και το μέτρο στην επιλογή των φαγητών συμβάλλουν σημαντικά στην απόδοση του μαθητή στο διάβασμα, ενώ η σωστή κατανομή των γευμάτων συμβάλλει στην καλύτερη διάθεση, απομνημόνευση και αυτοσυγκέντρωση.
     
    Επιλογές για ελαφριά σνακ:

    • Τοστ ή πίτα αραβική με τυρί – γαλοπούλα light & λαχανικά
    • Μπάρες δημητριακών ολικής αλέσεως
    • Κουλούρι Θεσσαλονίκης ή κράκερ σικάλεως
    • Μπισκότα τύπου πτι μπρερ ή μιράντα
    • Φρούτα – χυμοί
    • Ανάλατοι ξηροί καρποί
    • 1 κομμάτι σπιτική σπανακόπιτα

     
    Αντίθετα, τρόφιμα που θα πρέπει να αποφεύγονται είναι:

    • Πατατάκια
    • Γαριδάκια
    • Παγωτά
    • Κρουασάν
    • Σοκολατοειδή

    καθώς υστερούν σε θρεπτικά συστατικά και είναι πλούσια σε θερμίδες.
     
    Τέλος, καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας είναι σημαντική η κατανάλωση τροφίμων από όλες τις ομάδες (γαλακτοκομικά, φρούτα, λαχανικά, μακαρόνια, κρέας, ψάρι) προκειμένου ο μαθητής να μη νιώθει στέρηση και να λαμβάνει όλα τα θρεπτικά συστατικά που είναι απαραίτητα για τη σωματική ανάπτυξη και την πνευματική διαύγεια.
    Δημήτρης Γρηγοράκης,
    κλινικός διαιτολόγος – διατροφολόγος, PhD,
    διδάκτωρ Χαροκοπείου Πανεπιστημίου,
    πρόεδρος Ελληνικής Διατροφολογικής Εταιρείας,
    επιστημονικός διευθυντής Κέντρου Διαιτολογικής Υποστήριξης & Μεταβολικού Ελέγχου Απίσχνανσις – Λόγω Διατροφής
     

  • Ιαματική Ιατρική

    Ιαματική Ιατρική

    Η Ιαματική Ιατρική αποτελεί εναλλακτική προσέγγιση της Κλασικής Ιατρικής ως συμπληρωματικό θεραπευτικό σχήμα στην επιλογή των θεράποντων ιατρών, αντιπροσωπεύοντας την καθιερωμένη στο εξωτερικό Κλινική Υδροθεραπεία και Ιατρική Κλιματοθεραπεία, γνωστές ειδικότητες που υπήρχαν και στην Ελλάδα έως και το 1952.
     Η καθιέρωση και η επικαιροποίηση της Ιαματικής Ιατρικής επιβάλλονται αφενός από την απαίτηση των ασθενών σε διεθνές επίπεδο για εφαρμογή εναλλακτικών και συμπληρωματικών θεραπειών, αφετέρου από την ένταξη των Μονάδων Ιαματικής Θεραπείας και Κέντρων Θαλασσοθεραπείας στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (Ν. 4238/2014), καθώς και από την εφαρμογή των διατάξεων περί διακίνησης ασθενών εντός των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ν. 4123/13).
    Ο τουρισμός υγείας αναφέρεται στην πρόληψη, διατήρηση, θεραπεία και αποκατάσταση της υγείας με σύγχρονες ιατρικές μεθόδους και συμπληρωματικές εφαρμογές της Ιαματικής Ιατρικής, συνδυάζοντας παράλληλα την ξεκούραση, τη χαλάρωση και την ευεξία. Η βασική ιδέα είναι η πνευματική, ψυχική και συναισθηματική αναζωογόνηση του ατόμου σε εξαιρετικές βιοκλιματολογικές συνθήκες που έχει η Ελλάδα, σε συνδυασμό με την ύπαρξη πολλών σημαντικών ιαματικών πηγών, δυναμένων να εξελιχθούν από Θερμαλιστικά Κέντρα που είναι σήμερα σε Κέντρα Ιαματικής Ιατρικής.
    Ο υγιεινός τρόπος ζωής με τη βοήθεια της Προληπτικής Ιατρικής και της Ιαματικής Ιατρικής χωρίς αμφιβολία μπορεί να αποτρέψει πλήθος προβλημάτων, που αφορούν όχι μόνο στην υγεία του ατόμου που νοσεί, αλλά και την οικονομία της χώρας του, που επιβαρύνεται με δαπάνες για την αποκατάσταση της υγείας του.
    Η Ιατρική Ιαματική Υδροθεραπεία και Βιοκλιματοθεραπεία είναι μορφές συνδυασμένης γενικής θεραπευτικής που στοχεύουν σε όλα τα συστήματα του ανθρώπινου οργανισμού και στη θεραπεία των παθήσεων των διάφορων ειδικοτήτων της Ιατρικής. Διακεκριμένοι ιατροί εφαρμόζουν συμπληρωματικές θεραπευτικές δράσεις με ιαματικούς φυσικούς πόρους σε νοσήματα του μυοσκελετικού, νευρικού, αναπνευστικού, καρδιαγγειακού, αιμοποιητικού, γαστρεντερικού, ουρολογικού και ενδοκρινολογικού συστήματος, καθώς και σε δερματολογικές, γυναικολογικές, αλλεργικές και περιοδοντικές παθήσεις με επιστημονική τεκμηρίωση προς όφελος πάντα των ασθενών.
    Ο ιαματικός τουρισμός, συνώνυμος με τον θερμαλισμό, αποτελεί σημαντικό πυλώνα του τουρισμού υγείας και αντιπροσωπεύει ευρύ πεδίο θεραπευτικών και προληπτικών για την υγεία εφαρμογών, οι οποίες πραγματοποιούνται με τη χρήση φυσικών ιαματικών πόρων, όπως υδροθειούχα, χλωριονατριούχα, ραδονούχα, ανθρακούχα, σιδηρούχα νερά, οργανικές και ανόργανες λάσπες, ατμίδες, άμμο και θάλασσα.
    Η Ελλάδα είναι η πρώτη χώρα στην Ευρώπη με ποιοτικούς και μοναδικούς φυσικούς πόρους, καθώς διαθέτει 750 ιαματικές πηγές, εκ των οποίων οι 78 είναι ενεργείς και από αυτές οι 36 έχουν θετική γνωμοδότηση από την Επιτροπή Προστασίας Ιαματικών Φυσικών Πόρων, ενώ μόνον οι 11 είναι αναγνωρισμένες με ΦΕΚ για θεραπευτικές ενδείξεις και αντενδείξεις.
    Στα Κέντρα Ιαματικής Θεραπείας παρέχονται και άλλες υπηρεσίες, όπως αναψυχής, αναζωογόνησης, αθλητικών και πολιτιστικών δραστηριοτήτων, οι οποίες απευθύνονται όχι μόνο στους ασθενείς αλλά και στους συνοδούς των ασθενών, καθώς και σε άλλους επισκέπτες, συνήθως ανώτερου εισοδηματικού επιπέδου. Επίσης, επειδή απαιτείται μακρά παραμονή των ασθενών στα Κέντρα Ιαματικής Θεραπείας, προκειμένου να φανούν τα αποτελέσματα μιας ιαματικής θεραπείας στην οποία υποβάλλονται, υπάρχει δυνατότητα συνδυασμού και με άλλες ειδικές θεραπείες, όπως αποτοξίνωση, αντιγήρανση, αντικαπνιστική θεραπεία, θεραπεία άγχους, ψυχοθεραπεία, κινησιοθεραπεία, διατροφολογία, εκμάθηση ύπνου, έρευνα της σωστής γραμμής-στάσης του σώματος, αισθητική κ.ά.
    Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια αυξανόμενη τάση επιστροφής στα φυσικά θεραπευτικά σε συνδυασμό με τη φροντίδα της σωματικής και ψυχικής υγείας. Η τάση αυτή, στάση ζωής στις βιομηχανικές πόλεις, οδηγεί σε μια στροφή προς τον θεραπευτικό τουρισμό όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό, όπου εκσυγχρονίζονται και αναπτύσσονται σημαντικές λουτροπόλεις, στις οποίες υλοποιούνται εξειδικευμένα θερμαλιστικά προγράμματα.
    Η στρατηγική ανάπτυξης των υποδομών των ιαματικών πηγών για την παροχή των παραπάνω υπηρεσιών υγείας και ευεξίας προσδίδει προστιθέμενη αξία στις ιαματικές πηγές, καθόσον έχουν μεγάλο περιθώριο κέρδους σε σύγκριση με την απόδοση-απόσβεση των κτιριακών υποδομών. Οι υπηρεσίες αυτές παρέχονται όχι μόνο στους ασθενείς-πελάτες, αλλά και στους συνοδούς τους, εξασφαλίζοντας μεγαλύτερη επισκεψιμότητα και οικονομικά οφέλη, δοθέντος ότι η παροχή υπηρεσιών και το εξαιρετικό κλίμα της Ελλάδος καθιστούν τους ασθενείς repeaters.
    Ο ιαματικός τουρισμός, επομένως, αποφέρει σημαντικά οικονομικά πλεονεκτήματα, είναι, δε, η μορφή τουρισμού υγείας που υφίσταται τις λιγότερες αρνητικές επιδράσεις από τυχόν δυσμενείς συγκυρίες και μπορεί να δώσει δωδεκάμηνη τουριστική περίοδο. Η αναβίωση και η ζήτηση υπηρεσιών ιαματικού τουρισμού διεθνώς επιβάλλουν και στη χώρα μας τη δημιουργία της αναγκαίας ειδικής τουριστικής υποδομής και την παροχή υπηρεσιών θερμαλισμού, καθόσον η χώρα μας διαθέτει σημαντικά συγκριτικά αποτελέσματα, όπως πλήθος ιαματικών πηγών με εξαιρετικές φυσικοχημικές ιδιότητες και ευνοϊκότατες κλιματολογικές συνθήκες, που συνδυάζονται άνετα με διακοπές.
     
    Κουσκούκης Κωνσταντίνος,
    καθηγητής Δερματολογίαςνομικός,
    πρόεδρος Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής,
    επιστημονικός σύμβουλος ΚΕΔΕ,
    π. αντιπρύτανης, γεν. γραμ. υπουργείου Παιδείας,
    Σοφοκλέους 42, Βούλα, Αθήνα, Τ.Κ. 16673
     Τηλ.: & Fax: 210-6536907,

  • Το Σύνδρομο Χρόνιας Κόπωσης (ΣΧΚ) και ο φυσικός τρόπος αντιμετώπισής του

    Το Σύνδρομο Χρόνιας Κόπωσης (ΣΧΚ) και ο φυσικός τρόπος αντιμετώπισής του

    ΣΦΥΡΗΣ Λ. ΙΩΑΝΝΗΣ,
    Ειδικός Παθολόγος,
    Ιατρείο Παχυσαρκίας, Πρόληψης και Αντιγήρανσης – Ωτοβελονισμός, Ορθοβιοτική Κλινική

    Το Σύνδρομο Χρόνιας Κόπωσης είναι μια πολύπλοκη διαταραχή, που χαρακτηρίζεται από επίμονη κούραση αγνώστου αιτιολογίας. Κύριο χαρακτηριστικό της διαταραχής αυτής είναι η υπερβολική κόπωση, η οποία δεν βελτιώνεται με την ανάπαυση, καθώς, επίσης, και μια σειρά συμπτωμάτων που προσομοιάζουν καταθλιπτική συνδρομή. Η κόπωση ως σύμπτωμα συναντάται σε ιογενείς λοιμώξεις, ενδοκρινολογικές παθήσεις, διάφορες μορφές αρθρίτιδας και πολλές άλλες ασθένειες. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η κόπωση χαρακτηρίζεται ως δευτεροπαθής και αξιολογείται ιατρικά με κλινικό και εργαστηριακό έλεγχο. Αντίθετα, η ιδιοπαθής κόπωση δεν οφείλεται σε συγκεκριμένη νόσο και, όταν συνοδεύεται από την παρουσία τουλάχιστον τεσσάρων εκ των ακολούθων συμπτωμάτων, τότε τίθεται η διάγνωση του Συνδρόμου Χρόνιας Κόπωσης (κριτήρια των Centers for Disease Control and Prevention – CDC 2006).
    Τα συμπτώματα (κριτήρια) περιλαμβάνουν:

    • Διαταραχές μνήμης, συγκέντρωσης, λειτουργικότητας
    • Μη αναζωογονητικό – ανανεωτικό ύπνο
    • Μυαλγίες
    • Πόνους στις αρθρώσεις χωρίς ερυθρότητα ή οίδημα
    • Κεφαλαλγία που δεν προϋπήρχε
    • Εξάντληση κα κακουχία μετά την άσκηση
    • Πονόλαιμος
    • Διογκωμένοι και ευερέθιστοι τραχηλικοί ή μασχαλιαίοι λεμφαδένες

    energy-max

    Το Σύνδρομο Χρόνιας Κόπωσης είναι μία πάθηση που προσβάλλει και τα δυο φύλα, με μια ελαφρά υπεροχή των γυναικών ηλικίας 40-60 ετών. Έχουν ενοχοποιηθεί πολλοί παράγοντες, χωρίς όμως κανένας από αυτούς να είναι πλήρως τεκμηριωμένος. Αιτιολογικές προσεγγίσεις υπάρχουν πολλές και σχετίζονται είτε με σωματικές (ορμονικές διαταραχές ή δυσλειτουργίες του ανοσοποιητικού συστήματος) είτε με ψυχολογικές διαταραχές. Άλλη αιτία αφορά το οξειδωτικό στρες, δηλαδή στην αδυναμία του οργανισμού να αποβάλλει τις ελεύθερες ρίζες οξυγόνου, οι οποίες προκαλούν βλάβες στα δομικά στοιχεία των κυττάρων του οργανισμού.

    Το Σύνδρομο Χρόνιας Κόπωσης μπορεί να αντιμετωπιστεί με φυσικό τρόπο. Η χορήγηση βιταμινούχων συμπληρωμάτων, καθώς και φυτικών σκευασμάτων, μπορεί να ανακουφίσει τα συμπτώματα της νόσου, πάντα, όμως, υπό ιατρική καθοδήγηση προς αποφυγήν αλληλεπιδράσεων με άλλα φαρμακευτικά σκευάσματα.

    Το συνένζυμο Q10 προτείνεται ως αντιοξειδωτικό ενάντια στις ελεύθερες ρίζες. Πρόκειται για μια λιποδιαλυτή ουσία του οργανισμού, που διαδραματίζει κύριο λόγο στην παραγωγή ενέργειας στα μιτοχόνδρια των κυττάρων. Με την πάροδο των ετών, τα επίπεδα του Q10 μειώνονται και συνιστάται η λήψη του μέσω διατροφικών συμπληρωμάτων.

    Το αμινοξύ L-καρνιτίνη μπορεί, επίσης, να συμβάλει στην αντιμετώπιση του συνδρόμου. Συγκεκριμένα, βελτιώνει τη λειτουργία του εγκεφάλου και την παραγωγή κυτταρικής ενέργειας, καθώς βοηθάει στη μεταφορά των λιπαρών οξέων στα μιτοχόνδρια, την εστία παραγωγής ενέργειας για τους μύες, την καρδιά και άλλους σωματικούς ιστούς.

    Για την αντιμετώπιση του άγχους, της κόπωσης, της κατάθλιψης και της γενικευμένης σύγχυσης, ένας καλός σύμμαχος είναι το σύμπλεγμα των βιταμινών Β, το οποίο θεωρείται απαραίτητο για την ομαλή λειτουργία του νευρικού συστήματος. Η συνέργεια των βιταμινών αυτών έχει προστατευτική δράση, μεταξύ άλλων, και στο νευρομυϊκό σύστημα σε καταστάσεις έντονου στρες. Ο βασιλικός πολτός, λόγω της άφθονης περιεκτικότητάς του σε βιταμίνες του συμπλέγματος Β, αλλά και σε ιχνοστοιχεία, αυξάνει τη σωματική δύναμη και τονώνει τη μνήμη.
    Η ασερόλα είναι καρπός πλούσιος σε βιταμίνη C και δρα υποστηρικτικά και αντιοξειδωτικά, βοηθώντας στη σωστή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος.
    Επιπρόσθετα, το μαγνήσιο δρα καταπραϋντικά στον οργανισμό, μειώνοντας την ερεθιστικότητα του νευρικού μας συστήματος.

    Η rhodiola rosea είναι γνωστή για την ιδιότητά της να αυξάνει τις αντιστάσεις του οργανισμού στο στρες και να αντιμετωπίζει τη φυσική και την πνευματική καταπόνηση του οργανισμού. Aνήκει στα προσαρμογόνα φυτά. Έχει προστατευτική, καταπραϋντική και ενδυναμωτική δράση στο κεντρικό νευρικό σύστημα, προσφέροντας αγχολυτικές ιδιότητες, καθώς αυξάνει τη σεροτονίνη και άλλους νευροδιαβιβαστές του εγκεφάλου και μειώνει τα κορτικοστεροειδή (χημικές ουσίες που σε υψηλές συγκεντρώσεις είναι επιβλαβή για τον εγκέφαλο). Λόγω των ανωτέρω δράσεων, βελτιώνει τη διάθεση, αυξάνει την ενέργεια, την πνευματική διαύγεια και την αυτοσυγκέντρωση. Χαρακτηριστική είναι η συμβολή της στη μείωση της κούρασης και για τον λόγο αυτό χρησιμοποιείται ακόμη και από αθλητές. Η οξυγόνωση του εγκεφάλου, καθώς και των μυϊκών ιστών, αυξάνει τα επίπεδα ενέργειας και τόνωσης.

    Εκτός από την εξατομικευμένη χορήγηση συμπληρωμάτων διατροφής, η αντιμετώπιση του Συνδρόμου Χρόνιας Κόπωσης μπορεί να βελτιωθεί με εξατομικευμένη διαβαθμισμένη σωματική άσκηση, η οποία, ανάλογα με τα συμπτώματα, θα αυξομειώνεται. Σημαντικός, επίσης, είναι και ο ρόλος της ψυχοθεραπείας για την ενθάρρυνση του ασθενούς. Τέλος, στις σύγχρονες προσεγγίσεις αντιμετώπισης του Συνδρόμου Χρόνιας Κόπωσης περιλαμβάνεται και η τεχνική του ωτοβελονισμού.

     

     

  • Πως θα ρίξουμε την χοληστερίνη (Παρόν και μέλλον)

    Πως θα ρίξουμε την χοληστερίνη (Παρόν και μέλλον)

    Η χοληστερίνη λαμβάνεται με την τροφή, όμως παράγεται και στον οργανισμό, σε αναλογία 1 προς 2 περίπου. Η αυξημένη πρόσληψη κορεσμένων λιπαρών οξέων, που βρίσκονται κυρίως σε ζωικά λίπη, όπως στο κόκκινο κρέας και στα λιπαρά τυριά, καθώς και η παχυσαρκία είναι συχνά αιτίες της υπερχοληστερολαιμίας.

    Δυστυχώς, η σημασία της υψηλής χοληστερίνης είναι ιδιαίτερα μεγάλη στις νεότερες ηλικιακές ομάδες -30-60 ετών- και σταδιακά υποχωρεί για να δώσει την πρώτη θέση ως παράγοντα κινδύνου στην υπέρταση. Στην Ελλάδα τα τελευταία 20 έτη η στεφανιαία νόσος αποτελεί σταθερά την πρώτη αιτία θανάτου με σταθερή διαφορά από τη δεύτερη που είναι τα νεοπλάσματα.

    Ανάλυση πολλών μελετών έδειξε ότι κάθε 10% μείωση της ολικής χοληστερίνης οδήγησε σε 22% μείωση της εμφάνισης στεφανιαίας νόσου μέσα σε 2 έως 5 έτη και σε κατά 25% μείωση αυτής μετά τα 5 έτη. Η παρέμβαση χρειαζόταν να έχει διάρκεια τουλάχιστον δύο ετών για να επιφέρει σημαντικό κλινικό όφελος. Αυτό σημαίνει ότι δεν αρκεί μια περιστασιακή δίαιτα ή χρήση φαρμάκων, η οποία θα βελτιώσει τις τιμές χοληστερίνης εάν αυτή δεν έχει διάρκεια. Και η διάρκεια αυτή είναι συνήθως εφ’ όρου ζωής ή τουλάχιστον για πολλές δεκαετίες. Θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι μόνο η μόνιμη και συστηματική αντιμετώπιση της δυσλιπιδαιμίας επιφέρει αποτελέσματα (τα οποία πολλές φορές είναι εντυπωσιακά) στη μείωση των εμφραγμάτων και των λοιπών μορφών στεφανιαίας καρδιοπάθειας.

    Ακρογωνιαίος λίθος της μείωσης της ολικής και της LDL χοληστερίνης αποτελεί η σωστή διατροφή. Εάν μέσα σε τρεις μήνες μεταβολών στη διατροφή δεν παρατηρηθούν τα επιθυμητά αποτελέσματα, παρά την αντικατάσταση των κορεσμένων λιπών με ακόρεστα, την προσθήκη σόγιας και φυτικών ινών στη διατροφή μας και την προσθήκη 2 γρ. φυτικών στερολών ή στανολών ημερησίως δεν επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα για τα επίπεδα της ολικής και της LDL χοληστερίνης (στόχος ο οποίος μπορεί να είναι διαφορετικός για κάθε άτομο, ανάλογα και με τους υπόλοιπους παράγοντες κινδύνου που έχει και κυμαίνεται σήμερα από 70 έως 115 mg/dl), τότε συστήνεται η έναρξη φαρμακευτικής αγωγής. Σήμερα, το φάρμακο εκλογής για την υπερχοληστερολαιμία είναι οι λεγόμενες «στατίνες». Οι στατίνες είναι φάρμακα τα οποία έχουν δοκιμαστεί για περισσότερο από δύο δεκαετίες σε εκατομμύρια ασθενείς με μεγάλη αποτελεσματικότητα, τόσο στη μείωση της ολικής και της LDL χοληστερίνης (μείωση 30%-55% ανάλογα με τη στατίνη και τη δόση), των τριγλυκεριδίων (μέχρι 30%) όσο και στη μείωση των εμφραγμάτων και της καρδιαγγειακής και ολικής θνησιμότητας.

    Είναι φάρμακα εξαιρετικά ασφαλή ( οι σοβαρές παρενέργειες που εμφανίζουν είναι πολύ λιγότερες από της ασπιρίνης).
    Οι στατίνες ουσιαστικά αναστέλλουν την παραγωγή χοληστερίνης από το ήπαρ, ενώ σε περιπτώσεις που από μόνες τους δεν είναι αρκετά αποτελεσματικές (κάτι το οποίο βλέπουμε αρκετά συχνά στην κλινική πράξη, ιδιαίτερα λαμβάνοντας υπόψη τα ολοένα και χαμηλότερα επιθυμητά όρια) μπορεί να συνδυαστούν με την εζετιμίδη, η οποία δεν επιτρέπει στην προσλαμβανόμενη με την τροφή χοληστερίνη να απορροφηθεί από το έντερο. Σήμερα, με τον συνδυασμό στατινών και εζετιμίδης μπορούμε να μειώσουμε την LDL μέχρι και 70%, ποσοστό που πριν από πέντε ή δέκα χρόνια ήταν μόνο ουτοπία.

    Η επόμενη ημέρα στην υπολιπιδαιμική αγωγή ονομάζεται αναστολέας της πρωτεΐνης PCSK9.
    H πρωτεΐνη-ένζυμο PCSK9 παράγεται στο ήπαρ και είναι πολύ σημαντική, γιατί εμπλέκεται στον μεταβολισμό των λιπιδίων και κυρίως της χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνης (LDL) μέσω της επίδρασής της στον κύκλο ζωής των ηπατικών υποδοχέων της LDL.

    Πριν από 10 περίπου χρόνια διαπιστώθηκε η κλινική σημασία της PCSK9. Γενετική ανάλυση ατόμων που συμμετείχαν στη μεγάλη μελέτη ARIC έδειξε ότι σημειακές μεταλλάξεις απώλειας λειτουργίας στο μόριο της PCSK9 σχετίζονταν με ελαττωμένα κατά 15%-40% επίπεδα LDL χοληστερόλης και με ελαττωμένη κατά 44%-87% επίπτωση της στεφανιαίας νόσου, σε σύγκριση με τον υπόλοιπο πληθυσμό της μελέτης που δεν είχε αυτές τις μεταλλάξεις.

    Η χορήγηση μέσω υποδόριας ένεσης (όπως η ινσουλίνη) ανά 15 ή 30 ημέρες ανθρώπινων αντισωμάτων κατά της PCSK9, επιπρόσθετα της υπάρχουσας υπολιπιδαιμικής αγωγής με στατίνη και εζετιμίμπη) οδήγησε σε περαιτέρω μείωση της LDL κατά 50%, οδηγώντας για πρώτη φορά ασθενείς υψηλού κινδύνου σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα LDL.

    Αυτή τη στιγμή υπάρχουν δύο διεθνείς μελέτες σε εξέλιξη, όπου ασθενείς με στεφανιαία νόσο επιπρόσθετα της μέγιστης αγωγής με στατίνη και εζετιμίμπη τυχαιοποιούνταν είτε σε μονοκλωνικό αντίσωμα της PCSK9 είτε σε εικονικό φάρμακο. Τα αποτελέσματα των μελετών αυτών αναμένονται μεταξύ 2016-18.
    Οι δύο πρώτοι αναστολείς της PCSK9 (alirocumab και evolocumab) πήραν έγκριση από τις ευρωπαϊκές και αμερικανικές ρυθμιστικές αρχές και αναμένεται να τους έχουμε και στην Ελλάδα το 2016.

    Δ. Ρίχτερ, MD, FESC, FAHA,
    διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής Ευρωκλινικής Αθηνών
    richter@otenet.gr
    210-6416690

  • Σεβ. Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος  – «Η Εκκλησία μπορεί να λειτουργήσει ως μάνα του λαού»

    Σεβ. Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος – «Η Εκκλησία μπορεί να λειτουργήσει ως μάνα του λαού»

    Δεν είναι πολλές οι ευκαιρίες για να συνομιλήσει κάποιος με έναν άνθρωπο της Εκκλησίας θέτοντας ανοιχτά ερωτήματα για την πολιτική, οικονομική και ηθική κρίση, τους νέους ανθρώπους, τον ρόλο της Εκκλησίας σήμερα, την εκκλησιαστική περιουσία, το σύμφωνο συμβίωσης, τη σχέση επιστήμης – Θεού και στο τέλος να αισθάνεται πως πήρε τις απαντήσεις που ήθελε. Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος παραχωρεί στο ΔΥΟ μία συνέντευξη εφ’ όλης της ύλης που θα συζητηθε
    Σεβασμιώτατε, πώς μπορεί να «απαντήσει», να καθησυχάσει και να ανακουφίσει η Εκκλησία τον άνθρωπο που πνίγεται μέσα στο οικονομικό αδιέξοδο και το καθημερινό δράμα; Θεωρείτε πως το κάνει ήδη, κι, αν ναι, με ποιο τρόπο;
    Θεωρώ ότι η Εκκλησία κάνει πολλά, τα οποία, όμως, είναι… λίγα. Είναι λίγα ως προς τις μεγάλες ανάγκες του κόσμου και λίγα ως προς τις τεράστιες δυνατότητές της. Και δεν εννοώ ότι θα μπορούσε να αυξήσει τα συσσίτια και τις παροχές, διότι δεν είναι εκεί η δύναμή της. Αποστολή της δεν είναι να ταΐζει τους πεινασμένους με υλική τροφή. Αυτό είναι δουλειά του κράτους. Αποστολή της είναι να ξεδιψάει τις ψυχές με πνεύμα και χάρη Θεού, κάνοντάς Τον ζωντανό και αληθινό μέσα στην καθημερινότητα. Είναι να κάνει τον άνθρωπο δεκτικό και χωρητικό του Θεού. Το πρώτο, δηλαδή το κοινωνικό, το κάνει νομίζω πολύ ικανοποιητικά. Στο δεύτερο υπάρχει έλλειμμα. Δίπλα σε έναν άγιο δεν σκέπτεσαι τόσο το στομάχι και την καθημερινότητά σου, αλλά εμπνέεσαι από την έκπληξη της θεϊκής παρουσίας. Αυτή καθησυχάζει και ανακουφίζει αυτόν που πνίγεται, για να χρησιμοποιήσω τις λέξεις σας. Όταν ψέλνουμε «πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν, οι δε εκζητούντες τον Κύριον ουκ ελαττωθήσονται παντός αγαθού» αυτό θέλουμε να πούμε∙ ότι η ανάγκη του Θεού είναι μεγαλύτερη από την ανάγκη της τροφής. Και αυτό καλείται η Εκκλησία να κάνει, μαζί με την κοινωνική της προσφορά, να ζωντανεύει την πίστη στον Θεό.
     

    • Μπορείτε να γίνετε λίγο πιο συγκεκριμένος; Τι θα μπορούσε, δηλαδή, περισσότερο η Εκκλησία να κάνει;

     
    Η Εκκλησία υπάρχει για να παράγει αγίους. Μια Εκκλησία που λειτουργεί σαν εταιρεία ή σαν σωματείο ή σαν επίγειος οργανισμός με καταστατικά, προνόμια και συμφέροντα δεν μας χρειάζεται και τόσο. Έχουμε από αυτά αρκετά. Μια, όμως, Εκκλησία που παίρνει τον άνθρωπο, του φέρνει στην επιφάνεια τις μυστικές δυνάμεις του, τον τεντώνει, τον βγάζει από τη μιζέρια του, τον φωτίζει, τον δυναμώνει, τον ελευθερώνει, τον αγιάζει, τον ενώνει με τον Θεό, αυτή είναι άλλο πράγμα. Όπου υπάρχουν τέτοιες εστίες ζωής, εκεί φαίνεται η διαφορά. Φοβούμαι, όμως, ότι, ενώ αυτό κηρύττουμε, στην πράξη λειτουργούμε περισσότερο ως κοινωνικός οργανισμός ή ακόμη και ως εξάρτημα του καταρρέοντος κρατικού μηχανισμού.
     
    Από την άλλη πλευρά, η άσκηση της αγάπης και της ανιδιοτελούς προσφοράς, της αλληλεγγύης και της αυτοθυσίας είναι τόσο χριστιανικές έννοιες, που χωρίς αυτές δεν επιβεβαιώνεται η πίστη στον Θεό. Η αγάπη, όμως, ασκείται όχι για να λύσει τα τυχόν προβλήματα της κοινωνίας, αλλά για να εκφράσει την εκστατική ανάγκη αυτού που την ασκεί και να τον συνδέσει με τον άλλον ως αδελφό του. Συνεπώς, έχει πνευματικό υπόβαθρο και κοινωνικές συνέπειες.
     
    Αυτός είναι και ο λόγος που η πολιτεία θα έπρεπε να στηρίζει με κάθε τρόπο την Εκκλησία, ώστε αυτή να αναβαθμίζει την αγάπη και τελικώς να λύνονται και τα κοινωνικά προβλήματα με έναν ποιοτικό, πνευματικό και αποτελεσματικό τρόπο.
     

    • Γίνεται, όμως, πολλή κουβέντα και για την περίφημη εκκλησιαστική περιουσία… Ποια είναι η άποψή σας;

    Θα σας πω όχι την άποψή μου, τι νομίζω, αλλά τι γνωρίζω. Η περίφημη εκκλησιαστική περιουσία είναι μυθική όχι κατά το μέγεθός της, αλλά κατά την πραγματική ουσία της. Δυστυχώς, είναι μύθος. Σήμερα, η Εκκλησία κατέχει μόλις το 4% της περιουσίας που κατείχε το 1833. Όλο το υπόλοιπο είτε το έδωσε στον φτωχό λαό είτε της το άρπαξε βίαια το κράτος. Ξέρετε ότι η Φιλοθέη στην Αθήνα ήταν όλη εκκλησιαστική γη που δόθηκε για… ακτήμονες; Το φοβερό είναι ότι από αυτό το ελάχιστο ποσοστό που σήμερα κατέχει η Εκκλησία, το 80% το έχει δεσμευμένο το κράτος, το οποίο, για κάποιον λόγο, ενώ χρησιμοποιεί την Εκκλησία, δεν τη θέλει. Το αποτέλεσμα είναι αυτή η δεσμευμένη περιουσία να μην αξιοποιείται υπέρ του λαού.
    Εάν σήμερα η Εκκλησία είχε την ελευθερία της -αυτή είναι η πραγματική της περιουσία-, ούτε στο σημερινό κατάντημα θα φτάναμε, ούτε η κατάσταση θα ήταν αδιέξοδη. Νομίζω ότι το κράτος, αντί να ζητά και την τελευταία σταγόνα της περιουσίας της, πρέπει να της επιστρέψει ό,τι της πήρε και δεν έχει αξιοποιήσει. Και να της δώσει λίγη άνεση να κάνει τη δουλειά της, σταματώντας τον ανόητο και καταστροφικό διασυρμό της. Να δείτε τότε πώς θα τέλειωνε η κρίση. Η Εκκλησία μπορεί να λειτουργήσει ως μάνα του λαού. Και γνωρίζει τι θα πει αγάπη, θυσία, προσφορά, αλληλεγγύη, εθελοντισμός – και σπάνια διδασκαλία διαθέτει και σε ιστορική εμπειρία είναι πλούσια.
    Εκείνο που απόλυτα κατανοώ είναι το να απαιτήσουμε η Εκκλησία να επιτελεί με συνέπεια την αποστολή της, να μη σκανδαλίζει, να μην προκαλεί, να μην ασεβεί. Ποιος δεν θα συμφωνούσε με κάτι τέτοιο;
     

    • Η περίφημη ελληνική ψυχή είναι καθημαγμένη και η πολυσυζητημένη ελληνική περηφάνια «κουρελιασμένη». Πώς μπορεί ο καθένας από εμάς, αλλά και ως ο λαός, να δείξει το διαμέτρημα της δύναμής του, να κάνει γνωστά τα όριά του;

     
    Νομίζω σας έχω ήδη έμμεσα απαντήσει. Μας χρειάζεται ηρωισμός και επαναστατική αντίληψη. Και, βέβαια, δεν εννοώ να πάρουμε τα ρόπαλα και τους λοστούς και να κυνηγάμε τους ενόχους ή να καταστρέφουμε ό,τι έχει μείνει όρθιο. Αληθινή επανάσταση είναι να αλλάξουμε τρόπο σκέψης και προσέγγισης της ζωής, να μετανοήσουμε για τον λάθος δρόμο μας, να γυρίσουμε στην αλήθεια μας, που τόσο ασεβήσαμε επάνω της, να φρενάρουμε και αμέσως να αλλάξουμε ταχύτητα, παίρνοντας εντελώς διαφορετική κατεύθυνση. Δυστυχώς, χαλάσαμε και ως λαός. Είμαστε συνυπεύθυνοι στο κατάντημά μας.
    Η ιστορία, η παράδοση και ο πολιτισμός μας γέννησαν σοφούς, ήρωες και αγίους μέσα σε εποχές ασύλληπτης φτώχειας και γενικευμένης αναστάτωσης. Αντίθετα, η σύγχρονη κοσμική αντίληψη παράγει ανοησίες, μιμητισμό, κόπωση, αδιαφορία, αναρχία, σύγχυση, αδίστακτα συμφέροντα, συμβιβασμούς και αυτοκαταστροφικότητα. Με άλλα λόγια, δύναμή μας δεν είναι η μαγκιά, το νταηλίκι, η εκδικητικότητα, η εγωιστική προκλητικότητα, η ανερμάτιστη έπαρση. Το διαμέτρημα της δύναμής μας είναι η πίστη και η ενότητα. Και τα όριά μας δεν είναι τα όρια των αντοχών μας, πέραν των οποίων αδυνατούμε να λειτουργήσουμε, αλλά τα όρια των δυνατοτήτων μας, πέραν των οποίων μόνον μπορούμε αληθινά να υπάρξουμε. Πρέπει να υπερβούμε τα όριά μας. Δηλαδή, να ξεπεράσουμε και λίγο τους εαυτούς μας. Η υπέρβαση των ορίων , αυτό είναι η πίστη, η δόξα και ο πολιτισμός μας. Και η υπέρβαση των αδυναμιών μας, αυτό είναι η ενότητα. Βλέπετε οι εκπρόσωποί μας στο Κοινοβούλιο, αντί να βρουν έναν τρόπο να συμπληρωθούν αμοιβαίως και να συγκυβερνήσουν, αρνούνται τη συμπόρευση, καταργούν την αριστεία, αποδομούν τελείως την παιδεία. Μπορείτε να καταλάβετε γιατί αρνούνται την ιδέα μιας οικουμενικής κυβέρνησης;
     

    • «Κάθε Έλληνας που δεν παίρνει, ας είναι και μια φορά στη ζωή του, μια γενναία απόφαση, προδίνει τη ράτσα του»… γράφει ο Νίκος Καζαντζάκης στο «Ο Χριστός ξανασταυρώνεται». Στη συγκεκριμένη οικονομικοκοινωνική και ηθικοπολιτική κρίση των ημερών, ποια θα μπορούσε να είναι αυτή η απόφαση, κατά τη δική σας ερμηνεία;

     
    Παρά το γεγονός ότι ο Καζαντζάκης, δυστυχώς, μαζί με αυτούς που κατηγορεί, ξανασταύρωσε και ο ίδιος τον Χριστό, μάλιστα με καρφιά που και μυτερά ήταν και δηλητήριο είχαν, αυτό που λέει είναι πολύ σωστό. Παρά ταύτα, δεν είμαι σίγουρος ότι γνωρίζω τη σωστή απάντηση. Πάντως, νομίζω ότι η απόφαση δεν είναι να γράφεις πύρινα μηνύματα ή να δίνεις συνεντεύξεις σαν αυτήν και να καταδικάζεις τους άλλους, ούτε να ζητάς να τιμωρηθούν οι ένοχοι, ούτε να τα μαζέψεις και να πας στο εξωτερικό. Ούτε να αποτρέψεις την καταστροφή και να ανατρέψεις την κρίση του κόσμου. Αυτό δεν μπορεί να το κάνεις ένας μόνος του. Η απόφαση είναι να αλλάξουμε οι ίδιοι. Θα το πω όπως το νιώθω∙ είναι να ξαναγίνουμε Ρωμιοί. Η αλήθεια είναι ότι επιχειρείται -και μάλλον επιτυχώς διενεργείται- μια αλλαγή, δηλαδή να γίνουμε από Έλληνες Ευρωπαίοι. Αυτό είναι αλλοίωση. Αντίθετα, αν θέλουμε να μείνουμε Έλληνες, πρέπει να επιστρέψουμε στη Ρωμιοσύνη μας. Αυτό είναι καταξίωση. Σημαντικό, επίσης, είναι και να συσπειρωθούμε ενάντια στο σύστημα, όχι στο κράτος. Όλοι μαζί μπορούμε, μόνοι μας όχι.
    Συνεπώς, δεν γνωρίζω ποια είναι αυτή η απόφαση, που -ούτως ή άλλως- διαφέρει για τον καθένα μας, είμαι, όμως, βέβαιος ότι για να τιμήσουμε τη ράτσα μας πρέπει οι αποφάσεις μας να έχουν τη σφραγίδα του ηρωισμού, της αρετής και της αριστείας. Αν ένα από τα τρία λείπει, η απόφαση πάσχει.
     

    • Το πρόσφατο νομοσχέδιο περί συμφώνου συμβίωσης ξεσήκωσε θυελλώδεις αντιδράσεις τόσο μέσα όσο κι έξω από τους κόλπους της Εκκλησίας… Πώς τοποθετείστε;

     
    Έχω ήδη τοποθετηθεί και δημόσια αρνητικά. Θεωρώ ότι η ψήφιση του παραπάνω νομοσχεδίου, και όπως έγινε και γιατί έγινε, και αποδεικνύει και βαθαίνει την κρίση. Όταν η ανατομία και η φυσιολογία του σώματός μας από παρακαταθήκη και κληρονομιά γίνονται ηδονική επιλογή, τότε είναι επικίνδυνη εκτροπή και καταστροφική δυστυχία. Και όταν ο νόμος, αντί να προφυλάσσει τα άτομα από τα πάθη και τις ορμές τους, τα επιβραβεύει, τότε ο κίνδυνος να διαχυθεί η εκτροπή και να αυξηθεί η δυστυχία ή και να εξελιχθεί σε πανίσχυρο lobby και μόδα είναι ορατός. Την αδυναμία, την εκτροπή, το προσωπικό δράμα, το σεβόμαστε, δεν το θεσμοθετούμε, ούτε το προβάλλουμε.
    Δεν σας κάνει, όμως, εντύπωση ότι το θέμα έχει γίνει λάβαρο παγκόσμιας ανανεωτικής πολιτικής; Πώς είναι δυνατόν οι επαγγελματίες της καταστροφής μας, αυτοί που, όπως είπατε προηγουμένως, καταμάτωσαν την ελληνική ψυχή και κουρέλιασαν την ελληνική περηφάνια, τώρα να κόπτονται για τα δήθεν δικαιώματα μιας φτιαχτής ιδιότυπης μειονότητας; Και αντί να ζητούν συγγνώμη που κατατσάκισαν τον λαό σε όλα τα επίπεδα, αυτοί που ποτέ δεν ζήτησαν συγχώρηση και για τίποτα, να ζητούν δημόσια συγγνώμη που καθυστέρησαν να νομιμοποιήσουν την ανομία;
    Πολύ φοβούμαι ότι σύντομα θα ακολουθήσουν και άλλα… Η οικογένεια τελείωσε, η ηθική αλλοιώθηκε, η κοινωνία μεταλλάσσεται, η ταυτότητα του ανθρώπου εξαλλάσσεται.
     

    • Οι νέοι άνθρωποι είναι σχεδόν πλήρως αποκομμένοι από την Εκκλησία. Εκτιμώ, δε, ότι πρέπει να είναι μετρημένοι στα δάχτυλα εκείνοι οι νέοι που θεωρούν πως οι απαντήσεις στα θεμελιώδη ζητήματα της ύπαρξης και οι απαντήσεις στα αδιέξοδα μπορεί να βρίσκονται στον Θεό… Γιατί συμβαίνει αυτό; Και με ποιο επιχείρημα-δράσεις θα τους προ(σ)καλούσατε να πλησιάσουν ξανά;

     
    Δυστυχώς, η παρατήρησή σας είναι αντικειμενικά ορθή. Μόλις πριν από λίγες ημέρες διάβασα στο διαδίκτυο ότι σε δημοσκόπηση που έγινε στην Ισλανδία το ποσοστό των νέων κάτω των 25 ετών που πιστεύει ότι ο Θεός δημιούργησε τον κόσμο είναι 0%! Και διερωτώμαι πώς φαντάζονται ότι έγινε ο κόσμος. Και οι απαντήσεις στα θεμελιώδη ζητήματα της ύπαρξης και στα αδιέξοδα, αν δεν βρίσκονται στον Θεό, πού φιλοξενούνται; Τι φοβερό πράγμα να πιστεύεις στην άψυχη τύχη και να αρνείσαι και την ιδέα ακόμη του Θεού! Βέβαια, υπάρχει και κάτι χειρότερο: Το να βάλεις στη θέση του Θεού όχι την τύχη, αλλά τον μικρονοϊκό και αμαρτωλό εαυτό σου. Και εκεί φτάσαμε.
    Το γιατί συμβαίνει αυτό δεν μπορώ εγώ να το καταλάβω, γιατί μου φαίνεται τόσο καταστροφικό για τον άνθρωπο, την κοινωνία και τον κόσμο. Να απορρίπτεις ό,τι καλύτερο υπάρχει, ό,τι ωραιότερο. Να το αγνοείς, να το περιφρονείς, να το πολεμάς, ακόμη και να το υβρίζεις. Να προτιμάς να το ανταλλάξεις με ό,τι πιο ανόητο, μικρό, ποταπό. Και αυτό να είναι η μεγάλη και η μοναδική ελπίδα. Και για σένα και για τον κόσμο. Απίστευτο!
    Τι θα μπορούσα να προτείνω για μας, τους Έλληνες; Αυτό που είπε ο Χριστός στους Αποστόλους: «Έρχου και ίδε». Δεν υπάρχουν ούτε άλλα επιχειρήματα, ούτε δράσεις. Μια επαφή με κάτι άγιο ή πολύ περισσότερο με έναν εξαγιασμένο αληθινό άνθρωπο του Θεού αρκεί για να βάλει κανείς την καλή υποψία μέσα του και ίσως να πάρει τη γενναία απόφαση να αρχίσει το ταξίδι στον θαυμάσιο κόσμο του Θεού. Αυτό που περιφρονούμε ή και ειρωνευόμαστε, αυτό είναι τελικά η σωτηρία μας.
     

    ·      Όλο και περισσότεροι επιστήμονες αναζητούν στη θρησκεία απαντήσεις για τα έσχατα μεγάλα ερωτήματα του σύμπαντος. Ως επιστήμων, τι λέτε;

     
    Δεν νομίζω ότι συμβαίνει αυτό. Αντίθετα, εγώ βλέπω όλο και περισσότεροι επιστήμονες να αρνούνται τον φιλοσοφικό προβληματισμό και να τον έχουν αντικαταστήσει με την ανόητη πίστη στον επιστημονικοφανή θεό. Σε έναν θεό που ερμηνεύει αυθαίρετα την επιστήμη και ασύνετα περιφρονεί τη θρησκεία. Είναι τραγικό να αντικαθιστάς τον αληθινό Θεό με την εμπαθή και μυωπική μικρόνοιά σου. Και αυτό, δυστυχώς, συμβαίνει. Για μένα «οι ουρανοί διηγούνται δόξαν Θεού», και όχι μόνον οι ουρανοί, αλλά «πάσα πνοή», τα πάντα.
    Επιτρέψτε μου, όμως, να πω το ίδιο πράγμα που προανέφερα, ίσως με άλλες λέξεις: Η θρησκεία δεν είναι απάντηση σε ερωτήματα, αλλά συνάντηση με πρόσωπο, το πρόσωπο του Θεού. Δηλαδή, δεν είναι μια σωστή φιλοσοφία, αλλά είναι οδός ζωής, η οποία, μάλιστα, δεν οδηγεί στα έσχατα του χρόνου ή στα έσχατα ερωτήματα, αλλά στις εσχατιές της ανθρώπινης ύπαρξης. Εκεί βρίσκεται ο Θεός.
    Eίναι άνιση η μάχη μεταξύ επιστήμης και θεολογίας. H πρώτη βασίζεται στην αμφιβολία, η δεύτερη στην πίστη. H πρώτη θέτει πάντα το ερώτημα τι υπήρχε πριν, ενώ η δεύτερη σταματάει την κουβέντα με μια τελεία: Πριν υπήρχε ο προαιώνιος Θεός.
    H επιστήμη είναι ένα νοητικό κατασκεύασμα που ποτέ δεν πρόκειται να απαντήσει σε όλα τα ερωτήματα για έναν απλό λόγο: Για να περιγράψει κάτι, χρειάζεται πάντα ένα πρωταρχικό σετ αρχών ή αλλιώς αξιωμάτων. Αυτό που απέδειξε ο μεγάλος μαθηματικός Gödel είναι ότι κάθε τέτοιο νοητικό κατασκεύασμα θα έχει πάντα στη βάση του αναπόδεικτα αξιώματα. Δεν υπάρχει περίπτωση, δηλαδή, να φτιαχτεί μια θεωρία που να δίνει απαντήσεις σε όλα τα ερωτήματα που αφορούν τον κόσμο.
    Όσο υπάρχουν, λοιπόν, αναπάντητα ερωτήματα, θα υπάρχει και Θεός. Όσο η επιστήμη δεν θα έχει απαντήσεις για το Όλον (και ποτέ δεν πρόκειται να τις έχει), πάντα θα βρίσκεται χώρος για την πίστη. Τότε ποια είναι η διαφορά επιστήμης και θρησκείας, αφού και οι δύο στη βάση τους έχουν αναπόδεικτα αξιώματα; H διαφορά τους ίσως έγκειται στη στόχευση. H επιστήμη είναι αλαζονική: «Θέλουμε να μάθουμε πώς δουλεύει το μυαλό του Θεού». H θρησκεία έχει ένα στοιχείο ταπεινοφροσύνης: «Άγνωσται αι βουλαί του Kυρίου». Κατά έναν τρόπο η θρησκεία είναι η αποδοχή του πεπερασμένου της ανθρώπινης ύπαρξης, ενώ η επιστήμη είναι η απέλπιδα προσπάθεια υπέρβασής της. H επιστήμη είναι αγωνία, η πίστη ανακούφιση αυτής της αγωνίας: Ο Θεός είναι η έσχατη απάντηση σε όλα τα ερωτήματα…]
     
    Γενικά, συμφωνώ με την προσέγγιση αυτήν. Θα συνεχίσω, όμως, την προηγούμενη σκέψη μου. Η πίστη είναι και κάτι παραπάνω. Δεν είναι μια μέθοδος να ξεπεράσεις την υπαρξιακή αγωνία αρκετά ασφαλής και σίγουρος. Δεν είναι απάντηση σε ερωτήματα ή παραδοχή δογματικών αληθειών που σε κάνει να νιώθεις καλύτερα και την επιλέγεις, επειδή η επιστήμη σε βασανίζει με την ανεπάρκειά της. Στη δική μας θεολογία και ζωή, η πίστη είναι κοινωνία Θεού. Δηλαδή, επιβεβαίωση της παρουσίας και της αγάπης Του. Αν το ζήσει κανείς αυτό, τότε η επιστήμη ομορφαίνει αφάνταστα και γίνεται ένα διεισδυτικό εργαλείο μελέτης της σοφίας και της δόξας του Θεού. Γι’ αυτό η ταπεινόφρων επιστήμη είναι σαν πύραυλος που σε ταξιδεύει στο αχανές σύμπαν με υπερηχητικές ταχύτητες και σου διευρύνει αφάνταστα τον οπτικό σου ορίζοντα. Βλέπεις και τα μη ορώμενα… Εκεί είναι η ομορφιά.
     

    • Ο σημαντικός Γάλλος λογοτέχνης, ποιητής και δοκιμιογράφος Αντρέ Μπρετόν, ο κυριότερος θεωρητικός του υπερρεαλισμού και ίσως η σημαντικότερη μορφή του και ουσιαστικά η προσωποποίηση του λεγόμενου ορθόδοξου υπερρεαλισμού, είχε πει: «Ο άνθρωπος είναι η απάντηση, όποια κι αν είναι η ερώτηση». Συμφωνείτε;

     
    Και ναι και όχι. Ναι, όταν ο άνθρωπος οράται πλασμένος ως «κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν Θεού». Όταν η προοπτική του είναι αιώνια, όταν ο σκοπός του είναι η κοινωνία και η μέθεξη του Θεού. Αν ο άνθρωπος είναι ένα ζώο κλεισμένο στη φυλακή της υλικότητας, της βιολογικότητας και χρονικότητάς του, που ο θάνατός του σημαίνει επιστροφή στο σκοτάδι της ανυπαρξίας, τότε τι αξία έχει αυτός ο άνθρωπος; Επιτρέψτε μου να πω ότι η απάντηση δεν είναι ο άνθρωπος ως αυτόφωτος. Η απάντηση σε όλα τα ερωτήματα είναι ο Θεός. Ή υπάρχει και του αξίζουν τα πάντα ή δεν υπάρχει και να τελειώνει το παραμύθι. Και υπάρχει… Και όχι μόνον. Είναι υπαρκτός, είναι αληθινός και είναι και μεθεκτός, δηλαδή κοινωνών και κοινωνούμενος. Είναι, όπως λέγει στο βιβλίο της Γενέσεως, ὁ ὬΝ. Αυτός άρχει και εμείς υπ-άρχουμε, δηλαδή αντλούμε την υπόστασή μας από Αυτόν. Όποιος αμφισβητεί την ύπαρξη του Θεού, αρνείται τη δική του.
    Προ ημερών είχαμε μια τέτοια συζήτηση πολύ ενδιαφέρουσα με μια παρέα παιδιών. Νομίζω τους άρεσε η όλη επικοινωνία μας. Στο τέλος, όμως, με ρώτησε ένα από αυτά, με πολλή ειλικρίνεια: «Είστε σίγουρος γι’ αυτά; Δείχνετε να τα πιστεύετε. Είναι πράγματι έτσι; It sounds too good to be true».
    Ελπίζω, στο τέλος αυτής της συνομιλίας μας, να μην έχετε κι εσείς το ίδιο ερώτημα, όχι, βέβαια, για μένα, αλλά για τον εαυτό σας.
     
    WHO IS WHO
     Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1954, όπου και έκανε τις βασικές σπουδές του. Σπούδασε Φυσική στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Αστροφυσική στο Harvard (Master of Arts) και Μηχανολογία στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης (ΜΙΤ) (Master of Science in Mechanical Engineering).
     Οι διδακτορικές σπουδές του στο HST (κοινό πρόγραμμα Harvard και ΜΙΤ) επικεντρώθηκαν στον τομέα της Βιοϊατρικής Τεχνολογίας (Βιορευστοδυναμική, Μαθηματική Φυσιολογία, Αιμοδυναμική της καρδιάς και των αγγείων). 
     Εργάστηκε ως ερευνητής και επιστημονικός συνεργάτης στο Αγγειολογικό Εργαστήριο του New England Deaconess Hospital, στο Τμήμα Αναισθησιολογίας του Massachusetts General Hospital και στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας του Boston Children’s Hospital. Επίσης, διετέλεσε επί διετία επιστημονικός σύμβουλος μεγάλων εταιρειών σε θέματα Διαστημικής Ιατρικής Τεχνολογίας. 
     Παράλληλα με την επιστημονική του έρευνα, σπούδασε τη Θεολογία στη Θεολογική Σχολή του Τιμίου Σταυρού της Βοστώνης, όπου έλαβε τους τίτλους Master of Theological Studies και Master of Theology, και στη συνέχεια στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, όπου ανακηρύχθηκε διδάκτορας στον τομέα της Βιοηθικής. Το 2008 ανακηρύχθηκε επίτιμος διδάκτορας του τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών. 
     Τον Δεκέμβριο του 1993 ίδρυσε και ανέλαβε τη διεύθυνση του πρώτου στην Ελλάδα Κέντρου Βιοϊατρικής Ηθικής και Δεοντολογίας και έκτοτε συστηματικά ασχολείται με την Ορθόδοξη Βιοηθική και τις κοινωνιολογικές επιπτώσεις της Βιοϊατρικής.
     Είναι μέλος της Εθνικής Επιτροπής Δεοντολογίας του ΕΟΦ και πρόεδρος της Επιτροπής Βιοηθικής της Εκκλησίας της Ελλάδος, για μια πενταετία δε διετέλεσε και μέλος του Εθνικού Συμβουλίου Έρευνας και Τεχνολογίας και για δώδεκα χρόνια μέλος του Εθνικού Οργανισμού Μεταμοσχεύσεων. 
     Ως πρόεδρος της Επιτροπής Βιοηθικής της Εκκλησίας της Ελλάδος ανέλαβε την εκπροσώπησή της σε παγκόσμια εκκλησιαστικά, θρησκευτικά και πολιτικά όργανα, όπως στο Συμβούλιο της Ευρώπης, στο Παγκόσμιο Συμβούλιο Εκκλησιών, στο Βατικανό και στην Αγγλικανική Εκκλησία, είναι δε ο επικεφαλής της ομάδας σύνταξης και επεξεργασίας των επισήμων βιοηθικών κειμένων της Εκκλησίας της Ελλάδος, σχετικά με τις μεταμοσχεύσεις, την ευθανασία, τις αναπαραγωγικές τεχνικές και τη βιοηθική της άνοιας. 
     Κατά τα τέσσερα χρόνια της εργασίας του στο Νοσοκομείο Παίδων της Βοστώνης, συμμετείχε ενεργά σε συλλογική προσπάθεια συμπαραστάσεως μικρών παιδιών και των οικογενειών τους, πολλές φορές με ασθένειες τελικού σταδίου. Η προσωπική συμμετοχή και ο διάλογος με το πρόβλημα του πόνου και την πρόκληση του θανάτου έγινε αργότερα όρος καθημερινής ζωής της ως κληρικού διακονίας του.
     Αποτέλεσμα αυτής της εμπειρίας του, είναι η ίδρυση μιας πρότυπης Μονάδας Ανακουφιστικής Φροντίδας, που με το όνομα «ΓΑΛΙΛΑΙΑ» λειτουργεί στα Σπάτα Αττικής και σε συνεργασία με το Αντικαρκινικό Νοσοκομείο «Άγ. Σάββας» περιθάλπει σε ολιστική βάση, εντελώς δωρεάν, καρκινοπαθείς της περιοχής των Μεσογείων και της Λαυρεωτικής. 
     Στην παρούσα φάση το πρόγραμμα λειτουργεί στη βάση της Κατ’ Οίκον Φροντίδας και της Ημερήσιας Φροντίδας, προγραμματίζεται, δε, σύντομα και η δημιουργία ξενώνα (hospice) για περίθαλψη βραχείας διαρκείας. Παράλληλα, με δική του πρωτοβουλία, οργανώνεται και η λειτουργία δύο ξενώνων μακράς νοσηλείας για νευρομυϊκούς ασθενείς (δυστροφία Ducénne, Νόσος Κινητικού Νευρώνα κ.λπ.), ένας στην Κύπρο και ένας στα Μεσόγεια, όπως και ένα σύγχρονο Κέντρο Άνοιας στην περιοχή της Παιανίας.
     Στο πλαίσιο της προσφοράς του στον ευρύτερο τομέα της υγείας και των ασθενών, θα πρέπει να αναφερθεί ο πλήρης εξοπλισμός (κλίνες, αναπνευστήρες, αντλίες, monitors) της Μονάδας Ανάνηψης Καρδιοχειρουργημένων Ασθενών του Νοσοκομείου «Ευαγγελισμός» και φυσικά οι χορηγίες σε νοσοκομειακές μονάδες (Αγγειοχειρουργική, Αρεταίειο Νοσοκομείο Αθήνας) και ερευνητικά προγράμματα, η χορήγηση υποτροφιών σε φοιτητές, ειδικευόμενους ιατρούς, ή η οικονομική ενίσχυση κοινωφελών ιδρυμάτων του δημοσίου ή ιδιωτικών φορέων.
     Μοναχός εκάρη στην Ι. Μονή Στομίου Κονίτσης, υπό του μακαριστού Μητροπολίτου Δρυϊνουπόλεως, Πωγωνιανής και Κονίτσης Σεβαστιανού, ο οποίος και τον χειροτόνησε διάκονο μεν στις 19 Μαρτίου 1989, πρεσβύτερο δε στις 10 Σεπτεμβρίου του ιδίου έτους. Αξιοσημείωτη είναι η πνευματική σχέση του με το Άγιον Όρος, όπου και εγκαταβίωσε επί δυόμισι χρόνια. Το 1994 ενεγράφη στην Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας, τον δε Απρίλιο του 2000 εκάρη μεγαλόσχημος μοναχός στο Κάθισμα του Αγ. Ιωάννου Θεολόγου της ως άνω Μονής. Για 14 χρόνια διακόνησε ως ιερομόναχος στο Σιμωνοπετρίτικο Μετόχι της Αναλήψεως, στον Βύρωνα Αττικής. Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής εξελέγη τον Απρίλιο του 2004.