Δεν αλλάζουμε DNA…αλλά μπορούμε να επηρεάσουμε τον τρόπο που τα γονίδια λειτουργούν

Ελευθέριος Ν. Γεωργακόπουλος
Γενετιστής – Νευροφυσιολόγος
Founder & Scientific Director, FGA Center
Μέλος Σ.Ι.Γ.Ε. • Ελληνικού Ινστιτούτου Υγιούς Μακροζωίας • New York Academy of Sciences
www.fgacenter.gr

Το δέρμα δεν γερνά μόνο από τον χρόνο. Γερνά από το φως, τη γλυκόζη, το οξειδωτικό στρες, την κακή ποιότητα ύπνου, τη φλεγμονή, το μικροβίωμα και τη μεταβολική ευελιξία του οργανισμού. Γι’ αυτό η πραγματική αντιγήρανση δεν είναι μόνο κρέμα αλλά ξεκινά από την βιολογία των κυττάρων μας.
Το δέρμα δεν είναι απλώς η εικόνα μας. Είναι ένα ζωντανό, μεταβολικά ενεργό όργανο που ανανεώνεται συνεχώς, επικοινωνεί με το ανοσοποιητικό, επηρεάζεται από τον ύπνο, τη γλυκόζη, την ηλιακή ακτινοβολία, το οξειδωτικό στρες και την καθημερινή σας βιολογία.

Και εδώ βρίσκεται η μεγάλη αλλαγή στη σύγχρονη αντιγήρανση: δεν μιλάμε πια μόνο για “περιποίηση δέρματος”. Μιλάμε για επιγενετική φροντίδα του δέρματος.
Δεν αλλάζουμε το DNA. Δεν μπορούμε και δεν πρέπει να υποσχόμαστε κάτι τέτοιο. Μπορούμε όμως, μέσα από σωστή διατροφή, ύπνο, αντιοξειδωτική άμυνα, μεταβολική ευελιξία και στοχευμένη συμπληρωματική υποστήριξη, να επηρεάσουμε το περιβάλλον μέσα στο οποίο τα γονίδια εκφράζονται.
Με απλά λόγια: τα γονίδιά μας είναι το “βιβλίο”. Η επιγενετική είναι ο τρόπος που ο οργανισμός διαβάζει αυτό το βιβλίο καθημερινά.

Τι σημαίνει  επιγενετική δέρματος;
Η επιγενετική αφορά μηχανισμούς που ρυθμίζουν την έκφραση των γονιδίων χωρίς να αλλάζει η αλληλουχία του DNA. Στο δέρμα, οι μηχανισμοί αυτοί επηρεάζονται ιδιαίτερα από το exposome: ήλιος, ρύπανση, κάπνισμα, στρες, διατροφή, ύπνος, φλεγμονή, γλυκαιμική αστάθεια και οξειδωτικό φορτίο.
Η υπεριώδης ακτινοβολία, το οξειδωτικό στρες και ο τρόπος ζωής δεν αφήνουν μόνο “εξωτερικά σημάδια”. Μπορούν να αλλάζουν τα επιγενετικά πρότυπα του δέρματος, να επηρεάζουν γονίδια επιδιόρθωσης, φλεγμονής, κολλαγόνου, ανοσίας και κυτταρικής γήρανσης.
Γι’ αυτό η αντιγήρανση του δέρματος δεν μπορεί να είναι μόνο αισθητική. Πρέπει να είναι μεταβολική, αντιοξειδωτική, επιγενετική και προσωποποιημένη. Δεν αλλάζουμε DNA. Αλλά μπορούμε να αλλάξουμε το βιολογικό περιβάλλον μέσα στο οποίο το DNA λειτουργεί.

O ύπνος είναι αντιγηραντική θεραπεία του δέρματος
Το δέρμα έχει το δικό του ρολόι. Δεν λειτουργεί το ίδιο το πρωί, το μεσημέρι και τη νύχτα. Γονίδια που σχετίζονται με επιδιόρθωση DNA, φραγμό, ανοσία, φλεγμονή και κυτταρική ανανέωση εμφανίζουν ρυθμικότητα μέσα στο 24ωρο.
Τη νύχτα το δέρμα δεν «ξεκουράζεται». Αντίθετα, ενεργοποιεί διαδικασίες επιδιόρθωσης που δεν λειτουργούν με την ίδια ένταση μέσα στην ημέρα. H κακή ποιότητα ύπνου σχετίζεται με περισσότερα σημεία ενδογενούς γήρανσης, μειωμένη λειτουργία δερματικού φραγμού και χειρότερη ικανοποίηση με την εμφάνιση. Επίσης, ο περιορισμός ύπνου μπορεί να καθυστερεί την αποκατάσταση του δερματικού φραγμού μετά από πειραματική βλάβη.

Γι’ αυτό ο ύπνος δεν είναι “πολυτέλεια ομορφιάς”. Είναι βιολογική προϋπόθεση επιδιόρθωσης.
Κατά τη διάρκεια του ποιοτικού ύπνου ενισχύονται μηχανισμοί που σχετίζονται με:
✤ την αποκατάσταση του δερματικού φραγμού,
✤ την αντιμετώπιση του οξειδωτικού στρες,
✤ τη σύνθεση δομικών πρωτεϊνών όπως το κολλαγόνο,
✤ τη ρύθμιση της φλεγμονής,
✤ την επιδιόρθωση βλαβών του DNA που προκαλεί η καθημερινή έκθεση στο περιβάλλον.

Όταν ο ύπνος είναι ανεπαρκής ή κακής ποιότητας, οι διαδικασίες αυτές γίνονται λιγότερο αποτελεσματικές, με αποτέλεσμα το δέρμα να εμφανίζει πιο γρήγορα σημάδια βιολογικής γήρανσης.

Οι 6 άξονες της Επιγενετικής Φροντίδας του Δέρματος
✤ Φωτοπροστασία και έλεγχος της UV έκθεσης.
✤ Ποιοτικός και επαρκής ύπνος
✤ Μεταβολική ισορροπία
✤ Αντιοξειδωτική άμυνα
✤ Ελεγχος της χρόνιας φλεγμονής
✤ Υγιές μικροβίωμα

H επιγενετική δεν υπόσχεται να αλλάξει τα γονίδια μας. Μας δείχνει όμως ότι οι καθημερινές μας επιλογές μπορούν να επηρεάσουν τον τρόπο με τον οποίο αυτά λειτουργούν. Ο ποιοτικός ύπνος, η φωτοπροστασία, η ισορροπημένη διατροφή, η μεταβολική υγεία, και η αντιοξειδωτική άμυνα διαμορφώνουν καθημερινά το περιβάλλον μέσα στο οποίο λειτουργούν τα κύτταρα του δέρματος . Και εκεί τελικά βρίσκεται το μυστικό της υγιούς γήρανσης του δέρματος.