Κωνσταντίνος Σταματόπουλος
,
Δερματολόγος – Αφροδισιολόγος,
Επιστημονικά Υπεύθυνος στο Ενδοκρινολογικό και Δερματολογικό Ιατρείο Θεσσαλονίκης
endoderma.gr
Καθώς οι πρώτες ανοιξιάτικες ακτίνες του ήλιου κάνουν την εμφάνισή τους, η συζήτηση γύρω από την αντηλιακή προστασία επανέρχεται στο προσκήνιο, συχνά όμως με μια δόση επιπολαιότητας. Ως δερματολόγος, οφείλω να τονίσω ότι το αντηλιακό δεν είναι ένα «αξεσουάρ» των διακοπών, αλλά το σημαντικότερο όπλο που διαθέτουμε για τη διατήρηση της υγείας και της νεότητας του δέρματός μας καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Η υπεριώδης ακτινοβολία δρα συσσωρευτικά και οι βλάβες που προκαλεί στο DNA των κυττάρων μας συχνά γίνονται ορατές μετά από δεκαετίες. Για να κατανοήσουμε την αξία της προστασίας, πρέπει να δούμε τι ακριβώς αναγράφεται στις συσκευασίες.
Ο γνώριμος δείκτης SPF αναφέρεται κυρίως στην προστασία από τη UVB ακτινοβολία, η οποία ευθύνεται για το ηλιακό έγκαυμα. Ωστόσο, εξίσου επικίνδυνη είναι η UVA ακτινοβολία, η οποία διεισδύει βαθύτερα στο χόριο, καταστρέφοντας το κολλαγόνο και προκαλώντας τη λεγόμενη φωτογήρανση. Ένα σύγχρονο, ολοκληρωμένο αντηλιακό πρέπει να είναι ευρέος φάσματος, θωρακίζοντας το δέρμα και από τους δύο τύπους ακτινοβολίας. Μάλιστα, τα τελευταίας γενιάς προϊόντα έχουν προχωρήσει ένα βήμα παραπέρα, προσφέροντας προστασία και από το μπλε φως (HEV), την ακτινοβολία δηλαδή που εκπέμπουν οι οθόνες των συσκευών μας αλλά και ο ήλιος, η οποία έχει αποδειχθεί ότι επιδεινώνει τις πανάδες και τις δυσχρωμίες. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στα δέρματα με τάση ακμής ή λιπαρότητα.
Πολλοί ασθενείς αποφεύγουν το αντηλιακό φοβούμενοι την έξαρση της ακμής, όμως η πραγματικότητα είναι αντίθετη: ο ήλιος προκαλεί πάχυνση της κεράτινης στοιβάδας, οδηγώντας αργότερα σε φαγέσωρες και σπυράκια. Η λύση βρίσκεται στα σύγχρονα «μη φαγεσωρογόνα» (non-comedogenic) αντηλιακά με σμηγματορρυθμιστική δράση και ματ αποτέλεσμα, που προστατεύουν χωρίς να επιβαρύνουν τους πόρους.
Η επιλογή ανάμεσα σε φυσικά και χημικά φίλτρα εξαρτάται επίσης από τις ανάγκες του καθενός. Τα φυσικά ή ανόργανα φίλτρα λειτουργούν σαν ένας μικροσκοπικός καθρέφτης που αντανακλά την ακτινοβολία και είναι η πρώτη μας επιλογή για τα ευαίσθητα ή παιδικά δέρματα. Από την άλλη, τα χημικά φίλτρα απορροφούν την ενέργεια του ήλιου και τη μετατρέπουν σε θερμότητα, προσφέροντας πλέον εξαιρετικά λεπτόρρευστες υφές που τα καθιστούν ιδανικά για καθημερινή χρήση. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα κρίνεται τελικά στη σωστή εφαρμογή. Το συνηθέστερο λάθος είναι η χρήση ανεπαρκούς ποσότητας. Για να επιτύχουμε την αναγραφόμενη προστασία, χρειαζόμαστε περίπου ένα κουταλάκι του γλυκού μόνο για το πρόσωπο και τον λαιμό. Επιπλέον, η προστασία δεν είναι παντοτινή. Το αντηλιακό «κουράζεται» και η ισχύς του φθίνει, ειδικά αν ιδρώνουμε ή βρισκόμαστε σε εξωτερικό χώρο, γι’ αυτό και η ανανέωσή του κάθε δύο ώρες είναι ο χρυσός κανόνας.
Πέρα από την αισθητική πλευρά, η αντηλιακή προστασία είναι η πρώτη γραμμή άμυνας ενάντια στον καρκίνο του δέρματος. Δεν πρέπει να ξεχνάμε περιοχές που συχνά παραμελούμε, όπως τα αυτιά, το πάνω μέρος των πελμάτων ή τα χείλη. Ο ήλιος είναι πηγή ζωής και ευεξίας, όμως η σχέση μας μαζί του πρέπει να διέπεται από μέτρο και επιστημονική γνώση. Υιοθετώντας την καθημερινή χρήση αντηλιακού, δεν φροντίζουμε απλώς την εικόνα μας, αλλά επενδύουμε ουσιαστικά στη μακροπρόθεσμη υγεία του δέρματός μας