Ευάγγελος Τουλής
Ιατρός Ειδικός Παθολόγος
www.evangelostoulis.gr
Η περίοδος των εορτών των Χριστουγέννων μέχρι και τα Θεοφάνεια αποτελεί μία ανάσα για το μεγαλύτερο κομμάτι του πληθυσμού μας μακριά από την καθημερινότητα. Πέρα από την αγιοσύνη των ημερών έχει γίνει παράδοση και μία γαστριμαργική αφθονία, η οποία εν μέρει οφείλεται και στις προετοιμασίες των προγόνων μας για το χειμώνα. Αυτές περιλάμβαναν τη σφαγή του χοίρου, το πάστωμα κρέατος (κυρίως μέσα σε λίπος), τη παρασκευή των λουκάνικων και άλλων εδεσμάτων, αλλά ταυτόχρονα υπήρχε άφθονος οίνος από τον καλοκαιρινό τρύγο. Και όλα αυτά μετά από μία αυστηρή νηστεία ενός περίπου μηνός. Αν και οι πρόγονοι μας, ίσως και οι γονείς κάποιων από εμάς, ήταν γενικά συγκρατημένοι σε ότι αφορά την διατροφή τους, υπήρχε μία χαλαρότητα κατά την περίοδο των Χριστουγέννων.
Τα τελευταία χρόνια, παρατηρούμε έναν εκτροχιασμό στην διατροφή μας, με τεράστιες ποσότητες λίπους (όπως π.χ. σε τηγανιές, τσιγαρίδες, λουκάνικα χοιρινό, πίτες κλπ.), υδατανθράκων (όπως σε ψωμί, πατάτες, μελομακάρονα, κουραμπιέδες, μπακλαβά κ.τ.λ.), αλλά και μεγάλες ποσότητες οινοπνεύματος κυρίως από τσίπουρα, κρασί, αλλά και διάφορα «ευγενή» ποτά. Όλα αυτά μπορεί να επιβαρύνουν την υγεία ειδικά ανθρώπων με διάφορα νοσήματα, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης, η αρτηριακή υπέρταση, η καρδιακή ανεπάρκεια, η στεφανιαία νόσος, αλλά και φλεγμονώδη νοσήματα του εντέρου, χολολιθίαση, χρόνια παγκρεατίτιδα, κίρρωση κ.λ.π. Η πρώτη κατηγορία των ασθενών πρέπει να αποφεύγει τα λιπαρά φαγητά και γλυκά, αλλά και το αλάτι. Ακόμη άτομα με προβλήματα στο έντερο και το πεπτικό πρέπει, να αποφεύγουν επίσης τα πολύ λιπαρά γεύματα, τα πικάντικα φαγητά, αλλά και την υπέρμετρη κατανάλωση φυτικών ινών.
Η μη τήρηση των παραπάνω θα μπορούσε να προκαλέσει πολύ σοβαρή επιβάρυνση στην υγεία αυτών των ομάδων. Βέβαια υπάρχουν και άνθρωποι, οι οποίοι δεν γνωρίζουν αν πάσχουν από κάποια δυνητικά επικίνδυνη ή σοβαρή ασθένεια. Άτομα με χολολιθίαση έχουν πιθανότητα με την κατανάλωση λιπαρών εδεσμάτων ή μεγάλης ποσότητας αλκοόλ, να εμφανίσουν βαρύτατη οξεία παγκρεατίτιδα, η οποία μπορεί να προκαλέσει μόνιμη βλάβη ή ενίοτε και τον θάνατο.
Αλλά και για τους υγιείς, το υπέρμετρο ξενύχτι, οι μεγάλες ποσότητες φαγητού και το πολύ αλκοόλ μπορούν να προκαλέσουν το λιγότερο στομαχικές διαταραχές (φούσκωμα, δυσπεψία, δυσφορία). Ακόμα υπερτασικές κρίσεις, στηθάγχη, έμφραγμα ή και αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια ειδικά σε άτομα με πολλαπλούς παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου, τα οποία μπορεί ακόμη και να μην το γνωρίζουν.
Τέτοιοι παράγοντες κινδύνου είναι το αυξημένο σωματικό βάρος, η υψηλή χοληστερόλη, η θρομβοφιλία, το κάπνισμα, το άγχος, η κληρονομικότητα, ο προδιαβήτης και το μεταβολικό σύνδρομο κ.λ.π.
Όλα αυτά μπορούν να προληφθούν και να αντιμετωπισθούν με μία επίσκεψη στο γιατρό μας, αλλά και με συχνότητα προληπτικών ελέγχων ανάλογη της ηλικίας μας και του οικογενειακού μας ιστορικού. Ακόμη επειδή οικογενειακές μαζώξεις είναι πάρα πολύ συχνές, πρέπει να αποφεύγεται ο συγχρωτισμός νοσούντων από ιογενή εποχιακά νοσήματα, όπως η γρίπη, ο κορονοϊός, ο RSV, το κοινό κρυολόγημα κ.λ.π. με ηλικιωμένους, αλλά και άτομα με μειωμένο ανοσοποιητικό όπως διαβητικοί, καρκινοπαθείς, καρδιοπαθείς κ.λ.π. Τουλάχιστον η χρήση μάσκας θα ήταν ένα μέτρο ανάγκης. Επειδή ειδικότερα για τους ιούς της γρίπης Covid 19 υπάρχει αντιϊική θεραπεία, συστήνεται να κάνουμε ένα τεστ για αυτά τα νοσήματα κατά την εμφάνιση συμπτωμάτων, ώστε να προστατεύσουμε καλλίτερα τον εαυτό μας και τους ευπαθείς συμπολίτες μας.
Ας μην ξεχνάμε τέλος, ότι το αλκοόλ ανήκει στις ψυχοτρόπες ουσίες και σε καμία περίπτωση δεν θα βελτιώσει τυχόν κακή μας διάθεση. Απλώς θα επιβραδύνει τα αντανακλαστικά μας καθιστώντας μας επικίνδυνους για τους συνανθρώπους μας αν καθίσουμε πίσω από ένα τιμόνι.
Επειδή τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μία στροφή της νεολαίας μας, ακόμη και ανηλίκων προς τα σκληρά ποτά, καλό είναι αυτά να καταναλώνονται με μέτρο και ποτέ με άδειο στομάχι, καλό είναι να αποφεύγονται τα ενδιάμεσα «σφηνάκια» τα οποία συχνά είναι χείριστης ποιότητας, αλλά και οι επονομαζόμενες μπόμπες που είναι επικίνδυνα ακόμη και για την ζωή. Αν θέλουμε να περάσουμε όμορφα αυτές τις γιορτές, καλό είναι να σηκωνόμαστε ελαφρώς πεινασμένοι, νηφάλιοι και ικανοί και για μία μικρή βόλτα μετά από κάθε γιορτινό τραπέζι. Όχι υπέρμετρη κατανάλωση αλκοόλ στους χώρους διασκέδασης με άδειο στομάχι ( πάντα τρώμε κάτι), δεν οδηγούμε αν έχουμε πιει έστω και δύο ποτά.
Έτσι τα μεθεόρτια θα μας βρουν όλους μαζί, χαρούμενους, ξεκούραστους και υγιείς!