Κατηγορία: ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

Σκέφτηκες ποτέ ότι η έντονη ανησυχία σου αναφορικά με το παρελθόν η το με μέλλον, είναι σαν ένας τόκος που πληρώνεις για ένα “χρέος” που ίσως δεν έχεις; Κανείς δε γνωρίζει τι πρόκειται να συμβεί στο μέλλον. Και το παρελθόν δεν μπορείς να το αλλάξεις! Συνειδητοποίησε πως το μόνο που έχεις στ’ αλήθεια είναι ότι συμβαίνει αυτή η στιγμή!

Υπάρχουν τουλάχιστον μια χούφτα πράγματα για τα οποία ίσως ανησυχείς καθημερινά: δουλειά, σχέσεις, ασφάλεια, υγεία, τραπεζικό λογαριασμό, υπερθέρμανση του πλανήτη… Και ναι, είναι φυσικό να ανησυχείς για έναν απλήρωτο λογαριασμό, για μια επικείμενη επαγγελματική συνέντευξη ή για ένα πρώτο ραντεβού. Όμως όταν αναρωτιέσαι διαρκώς για το «τι θα γινόταν αν» η ανησυχία περνά σε άλλο επίπεδο. Γίνεται υπερβολικά επίμονη, καταλήγει να είναι ανεξέλεγκτη, επιτρέπει στο άγχος να παρεμβαίνει στην ζωή σου. Και το χειρότερο; Εγκαθίσταται βαθιά μέσα στο μυαλό σου.

Η διαρκής και ανεξάντλητη ανησυχία μπορεί να επηρεάσει όχι μόνο τη συναισθηματική αλλά και τη σωματική σου υγεία. Μπορεί να καταστρέψει τη συναισθηματική σου δύναμη. Μπορεί να προκαλέσει αϋπνίες, πονοκεφάλους, ακόμα και ψυχικά νοσήματα.

Τα χειρότερα σενάρια

Οι σκέψεις και τα συναισθήματα που προκαλούνται από την ανησυχία είναι σχεδόν πάντα τοξικά. Φανταζόμαστε συνήθως τα χειρότερα σενάρια. Δίνουμε χώρο σε κακές υποθετικές εξελίξεις, σε θεωρητικές απειλές και σε φόβους που στην ουσία αντικατοπτρίζουν έλλειψη αυτοεκτίμησης. Μια πρώτη συνάντηση που ίσως πάει στραβά, ένας στιγμιαίος ενοχλητικός πόνος που φανταζόμαστε πως ίσως είναι ένδειξη για κάτι πολύ σοβαρότερο, μια δυσάρεστη εξέλιξη που θα διαλύσει τα πάντα. Το ρεπερτόριο ενός μυαλού που έχει μάθει να ανησυχεί διαρκώς δεν εξαντλείται ποτέ. Κι αυτό συμβαίνει επειδή η συνήθως η ανησυχία επινοείται από το μυαλό και σπάνια έχει τις ρίζες της στην πραγματικότητα ή στην αλήθεια. Με δυο λόγια, Τελικά, η ανησυχία για το τι πρόκειται να συμβεί, δεν εμποδίζει τα μελλοντικά πιθανά προβλήματα. Απλώς μας στερεί τη χαρά του σήμερα.

Ο φαύλος κύκλος της ανησυχίας

Η ανησυχία πηγάζει συχνά από την επιθυμία να έχεις τον έλεγχο του περιβάλλοντός σου και των καταστάσεων που σε επηρεάζουν. Αλλά όσο περισσότερο προσπαθείς να ελέγξεις τα πάντα γύρω σου, τόσο πιο ανήσυχη θα νιώθεις. Είναι ένας φαύλος κύκλος… Ανησυχείς, προσπαθείς να αποκτήσεις τον έλεγχο, αποτυγχάνεις και ανησυχείς ξανά. Και αυτό επαναλαμβάνεται! Η ανησυχία για πράγματα που δεν μπορείς να ελέγξεις, όπως για παράδειγμα  η κατάσταση της οικονομίας ή η συμπεριφορά κάποιου άλλου, θα σε κάνει να χάσεις αρκετή από την ψυχική δύναμη που χρειάζεσαι για να βγάλεις τον καλύτερο εαυτό σου.

Ανησυχία και χρόνιο άγχος

Εάν υποφέρεις από χρόνιο άγχος και ανησυχία, πιθανότατα κοιτάζεις τον κόσμο με τρόπους που τον κάνουν να φαίνεται πιο απειλητικός από ότι πραγματικά είναι. Για παράδειγμα, μπορεί να υπερεκτιμάς την πιθανότητα τα πράγματα να εξελιχθούν άσχημα. Επιλέγεις να σκεφτείς αμέσως το χειρότερο σενάριο ή να αντιμετωπίσεις κάθε ανήσυχη σκέψη ή φόβο σαν να έχει ήδη συμβεί πραγματικά. Στην ουσία, χωρίς να το καταλαβαίνεις απαξιώνεις την ικανότητα σου να χειρίζεσαι τα προβλήματα της ζωής. Υποθέτεις ότι θα διαλυθείς με την ιδέα και μόνο πως κάτι άσχημο μπορεί να συμβεί. Μόλις συνειδητοποιήσεις ότι η ανησυχία είναι το πρόβλημα και όχι η λύση, τότε ίσως καταφέρεις να ανακτήσεις τον έλεγχο του ανήσυχου μυαλού σου. Η επίλυση προβλημάτων περιλαμβάνει την αξιολόγηση μιας κατάστασης, την κατάρτιση συγκεκριμένων βημάτων για την αντιμετώπισή της και στη συνέχεια την εφαρμογή του σχεδίου σε δράση. Η ανησυχία, από την άλλη πλευρά, σπάνια οδηγεί σε λύσεις.

Επτά τοξικές συνήθειες που “τρέφουν” την ανησυχία

Σταμάτα να “ταΐζεις” την ανησυχία σου. Αρνητικότητα, χαμηλή αυτοεκτίμηση, γενικεύσεις και τελειομανία, είναι μερικές από τις αιτίες που θέτουν διαρκώς το μυαλό σου σε κατάσταση συναγερμού:

1. Σκέφτεσαι τα πάντα σε άσπρο – μαύρο: «Αν δεν είναι όλα τέλεια, τότε είμαι απόλυτα αποτυχημένη»
2. Υπερ-γενικεύεις το πρόβλημα από μια μόνο αρνητική εμπειρία που μπορεί να είχες στο παρελθόν: «Δεν με προσέλαβαν για τη δουλειά. Δεν θα βρω ποτέ δουλειά».
3. Εστιάζεις μόνο στα αρνητικά: « Έκανα λάθος στην τελευταία ερώτηση του τεστ. Δεν είμαι και πολύ έξυπνη.»
4. Όταν συμβαίνει κάτι καλό δεν το υπολογίζεις: «Τα πήγα καλά στην παρουσίαση αλλά ήμουν απλά τυχερή. Την άλλη φορά δεν θα τα καταφέρω».
5. Κάνεις αρνητικές σκέψεις χωρίς καμία ρεαλιστική βάση: Σκέφτεσαι π.χ : « Αυτός με μισεί κρυφά» ή «Ξέρω και νιώθω ότι κάτι τρομερό πρόκειται να συμβεί»
6. Περιμένεις να συμβεί το χειρότερο σενάριο: « Ο πιλότος είπε ότι έχουμε αναταράξεις. Το αεροπλάνο θα πέσει».
7. Έχεις χαμηλή αυτοεκτίμηση: Λες στον εαυτό σου: « Είμαι αποτυχημένη» ή « Μου αξίζει να είμαι μόνη μου».

Αμφισβήτησε όλα όσα σε κάνουν να ανησυχείς

Κατά τη διάρκεια περιόδου έντονης ανησυχίας, το καλύτερο που μπορείς να κάνεις είναι να αμφισβητήσεις τις αρνητικές σκέψεις σου και να βοηθηθείς ρωτώντας τον εαυτό σου:

• Ποια είναι η απόδειξη ότι το υποθετικό σενάριο που έχω στο μυαλό μου πρόκειται να βγει αληθινό;
• Μήπως υπάρχει κάποιος πιο θετικός, πιο ρεαλιστικός τρόπος να δω την κατάσταση;
• Ποια είναι η πιθανότητα να συμβεί πραγματικά αυτό που φοβάμαι; Μήπως η πιθανότητα είναι χαμηλή. Κι αν ναι τότε ρεαλιστικά, τι είναι πιο πιθανό να συμβεί;
• Είναι πραγματικά χρήσιμες οι σκέψεις που κάνω; Πώς θα με βοηθήσει και πόσο θα με βλάψει το ότι ανησυχώ για το συγκεκριμένο ζήτημα;
• Τι θα έλεγα σε έναν φίλο που μου έλεγε πως ανησυχεί για το ίδιο η για παρόμοιο ζήτημα;

6 tips απενεργοποίησης της υπερβολικής ανησυχίας

Η υπερβολική ανησυχία και η ένταση σε κάνουν να υποφέρεις; Τα παρακάτω βήματα θα σε βοηθήσουν να απενεργοποιήσεις τις ανήσυχες σκέψεις. Η χρόνια ανησυχία είναι μια ψυχική συνήθεια που μπορεί να διακοπεί. Μπορείς να εκπαιδεύσεις τον εγκέφαλό σου να παραμείνει ήρεμος και να βλέπει τη ζωή από μια πιο ισορροπημένη, λιγότερο τρομακτική προοπτική.

1 Επικεντρώσου μόνο σε ότι μπορείς να αλλάξεις

Προσπάθησε να επικεντρωθείς στα πράγματα που έχεις τη δύναμη να αλλάξεις, και άσε στην άκρη όλα όσα είναι πέρα ​​από τον έλεγχό σου. Αφού αξιολογήσεις τις επιλογές σου, ετοίμασε ένα σχέδιο δράσης. Μόλις έχεις ένα σχέδιο που θα σε βοηθήσει να αντιμετωπίσεις τη κατάσταση είναι σίγουρο πως θα αισθανθείς πολύ λιγότερο άγχος.

2 Αποδέξου την αβεβαιότητα

Το να σκέφτεσαι όλα τα πράγματα που μπορεί να πάνε στραβά δεν κάνει τη ζωή σου πιο προβλέψιμη. Ούτε καλύτερη. Με το να εστιάσεις στο χειρότερο σενάριο αυξάνεις τις πιθανότητες να σου συμβεί. Το μόνο που θα καταφέρεις είναι να εμποδίσεις τον εαυτό σου να απολαύσει το παρόν.

3 Ανάπνευσε

Πάρε βαθιές αναπνοές. Όταν νιώθεις πως σε κυριεύει μια ανεξήγητη ανησυχία για το παραμικρό, προσπάθησε να κάνεις ασκήσεις βαθιάς αναπνοής. Βοηθούν να ηρεμήσει το μυαλό σου από τις αρνητικές σκέψεις. Πίστεψέ με! Λειτουργεί εξαιρετικά!

4 Μοιράσου τις σκέψεις σου

Μίλησε για τις ανησυχίες σου! Μπορεί να ακούγεται απλοϊκό αλλά το να μιλήσεις σε έναν έμπιστο φίλο ή σε ένα μέλος της οικογένειας που θα σε ακούει χωρίς να κρίνει ή να σε επικρίνει, είναι ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους για να ηρεμήσεις. Η συζήτηση μπορεί να κάνει τις ανησυχητικές σκέψεις να φαίνονται πολύ λιγότερο απειλητικές. Εάν ο φόβος σου είναι αδικαιολόγητος, η λεκτική εκδήλωσή τους μπορεί να σε κάνει να καταλάβεις πως φοβάσαι χωρίς λόγο. Και αν ο φόβος σου είναι δικαιολογημένος, το να τον μοιράζεσαι με κάποιον άλλο μπορεί να σου δώσει λύσεις που ίσως δεν έχεις προλάβει να σκεφτεί.

5 Αύξησε τις ενδορφίνες

Η άσκηση είναι μια φυσική και αποτελεσματική θεραπεία κατά του άγχους. Απελευθερώνει ενδορφίνες που ανακουφίζουν από την ένταση και το στρες, ενισχύουν την ενέργεια και την αίσθηση της ευεξίας.

6 Παρατήρησε όσα σε κάνουν να ανυσηχείς

Αναγνώρισε και παρατήρησε τις ανησυχίες σου. Μην προσπαθείς να τις αγνοήσεις ή να τις ελέγξεις όπως ίσως κάνεις συνήθως. Απλά παρατήρησε τις.

Την επόμενη φορά που θα “πιάσεις” τον εαυτό σου να ανησυχεί:

Ανάπτυξε μια ρεαλιστική αίσθηση ελέγχου. Όταν αντιμετωπίζεις ένα πρόβλημα ή δυσφορείς για κάτι, αναρωτήσου: «Άραγε η λύση του προβλήματος εξαρτάται πραγματικά από εμένα; Είναι στο χέρι μου να το λύσω; Ή μήπως πρέπει να αλλάξω τον τρόπο που νιώθω και το πόσο με επηρεάζει το συγκεκριμένο θέμα;»

Εάν είναι υπό τον έλεγχό σου, αντιμετώπισέ το. Εάν είναι εκτός του δικού σου ελέγχου, επικεντρώσου στην αλλαγή της συναισθηματικής σου κατάστασης. Χρησιμοποίησε υγιείς δεξιότητες αντιμετώπισης, όπως το life coaching και ο διαλογισμός. Αντιμετώπισε μια για πάντα τα άβολα συναισθήματα που ευθύνονται για την ανησυχία σου. Όταν σταματήσεις να ανησυχείς για πράγματα που δεν μπορείς να ελέγξεις, θα έχεις περισσότερο χρόνο και ενέργεια για να αφιερώσεις σε πράγματα στα οποία έχεις τον έλεγχο. Και αυτό μπορεί να είναι το κλειδί για την επίτευξη των μεγαλύτερων δυνατοτήτων σου.

Πάρε την απόφαση

Έχεις μόνο αυτή τη στιγμή να δημιουργήσεις τις συνθήκες για μια όμορφη ζωή. Τη δική σου ζωή! Οραματίσου ένα μέλλον γεμάτο αισιοδοξία, χαρά και δημιουργία. Τα προβλήματα είναι εκεί και πάντα θα είναι εκεί. Όσα και να λύσεις, πάντα θα δημιουργούνται κι άλλα γιατί αυτός είναι ο κύκλος της ζωής. Η ανησυχία δεν σου παίρνει μακριά κανένα πρόβλημα του αύριο. Σου στερεί απλά τη χαρά του σήμερα!

Να σκέφτεσαι αυτό που είπε κάποτε ο Walt Disney: «Γιατί ανησυχείς; Αν έχεις κάνει το καλύτερο δυνατό που μπορείς να κάνεις, η ανησυχία δεν θα το κάνει καλύτερο!»

Χαμογέλασε! Πίστεψε στο θαύμα, στην ελπίδα, στην αγάπη. Εμπιστεύσου τη ζωή και τους ανθρώπους. Πάρε την απόφαση ότι κάθε μέρα μπορεί να είναι καλύτερη από την προηγούμενη. Επίτρεψε στον εαυτό σου να γίνεις ευτυχισμένη!

Πηγή: https://www.beautemagazine.gr/

Έχουμε πει πολλές φορές ότι αναπαράγουμε το οικείο κι όχι το ευχάριστο. Προτιμούμε το οικείο έχοντας την αίσθηση, ή την ψευδαίσθηση, ότι ασκούμε ένα είδος ελέγχου πάνω του. Άλλωστε ως σήμερα με αυτό το οικείο, έχουμε καταφέρει να επιβιώσουμε, αν και δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι επαναλαμβάνοντάς το θα επιβιώσουμε και αύριο. Τι γίνεται λοιπόν στην περίπτωση που το οικείο είναι δυσάρεστο, απειλητικό και προκαλεί δυσφορία;

Δυστυχώς ο ψυχισμός μας έχει την τάση να προτιμάει να το αναπαράγει ακριβώς γιατί προτιμά το γνωστό από το άγνωστο.

Σε επίπεδο ατομικής ψυχολογίας αναφέρω το παράδειγμα ενός ανθρώπου που έχει ζήσει την σωματική βία μέσα στην πατρική οικογένεια ως παιδί κι ενώ, σε επίπεδο συνειδητό, γνωρίζει ότι αυτό ήταν πηγή μεγάλου πόνου και δυστυχίας κι επιθυμεί να μεγαλώσει ώστε να μπορέσει να ξεφύγει από αυτή την βίαιη οικογένεια, όταν μεγαλώνει ξαναδημιουργεί ή ξανασυναινεί στην ίδια κατάσταση διαιωνίζοντας τη βία μέσα στη γενεολογική αλυσίδα-εφόσον δεν την σταματήσει.

Ο φόβος για το άγνωστο υπάρχει πίσω από κάθε αντίσταση στην θεραπεία και συντηρεί για καιρό τον άνθρωπο στην ψυχική ασθένεια. Και αυτό γίνεται παρόλο που η θεραπεία είναι επιθυμητή γιατί ο άνθρωπος υποφέρει και θέλει να αλλάξει. Για να επέλθει η αλλαγή χρειάζεται να συνειδητοποιήσει το ότι είναι ανώφελο να ζει με μάταιο πόνο και να πάρει αυτό το ρίσκο της αλλαγής.

Άλλωστε σε κάθε ανθρώπινο επίτευγμα προηγείται η ανάληψη κάποιου μικρότερου ή μεγαλύτερου ρίσκου.

Δεν νοείται πρόοδος και εξέλιξη χωρίς ρίσκο.

Ο φόβος για το άγνωστο είναι μέσα στην ανθρώπινη φύση. Είναι θα λέγαμε ο πιο παράλογος φόβος της ανθρώπινης φύσης. Φοβόμαστε το άγνωστο σημαίνει φοβόμαστε το αύριο, το επόμενο λεπτό, το επόμενο δευτερόλεπτο. Φοβόμαστε την ζωή μας μετά. Και φυσικά στην ρίζα του φόβου για το άγνωστο είναι ο φόβος του θανάτου, που εξίσου είναι παράλογος, αφού αυτή είναι η κοινή μας μοίρα.

Δουλεύοντας τα τελευταία τρία χρόνια περίπου πάνω σε έναν κύκλο δραματοθεραπευτικών σεμιναρίων με άξονα την ανθρώπινη ανάπτυξη και την μυθολογία (σε συνεργασία με την εκλεκτή συνάδελφο Φώφη Τριγάζη) συνειδητοποίησα ότι το μυστικό του μεγαλείου του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού βρίσκεται ακριβώς σε αυτή την επεξεργασία του φόβου του θανάτου.

Σε κάθε μυστήριο, σε κάθε τελετή και σε κάθε γιορτή των αρχαίων Ελλήνων ο στόχος είναι να συμφιλιωθεί ο άνθρωπος με την θνητότητά του. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο που ο άνθρωπος σε όλα τα αρχαία κείμενα αποκαλείται «θνητός» για να μην ξεχνά την μοίρα του. Σε όλες τις πηγές βλέπουμε ότι όποιος περνούσε από τα Ελευσίνια μυστήρια γινόταν ευτυχέστερος και σοφότερος και δεν ήταν λίγοι οι μεγάλοι ηγέτες όλου του κόσμου τότε που περνούσαν από αυτή τη μύηση.

Το άγνωστο δεν μπορούμε να το αποφύγουμε καθώς δεν ξέρουμε και δεν μπορούμε να ελέγξουμε το επόμενο δευτερόλεπτο. Άρα ο φόβος για το άγνωστο πέρα από τον φόβο του θανάτου αφορά και τον φόβο για την μελλοντική ζωή.

Τι γίνεται όμως όταν καλούμαστε να πάρουμε μία απόφαση να μείνουμε ή να φύγουμε από μία γνωστή κατάσταση;

Σε μία τέτοια περίπτωση, χρειάζεται να έχουμε γνώση του παράλογου φόβου για το άγνωστο, να τον παραμερίσουμε προς στιγμή και να επιστρατεύσουμε όσο μπορούμε τον ορθολογισμό. Η λογική χρειάζεται να μπει μπροστά και να κάνουμε έναν απολογισμό της υπάρχουσας κατάστασης για να δούμε αν πράγματι μένουμε ή φεύγουμε. Η βιολογία μιλά γιαυτό το δίλημμα με όρους «to fight or to fly». Είναι μία διαδικασία έμφυτη στην ζωή. Και η απόφαση πάντα πρέπει να γίνεται μετά από νοητική επεξεργασία της κατάστασης.

Θα ξαναπάω στο προαναφερθέν παράδειγμα της κακοποίησης στην οικογένεια.

Ας υποθέσουμε ότι είναι μία γυναίκα που μπορεί να έχει και παιδιά και που κακοποιείται καθημερινά από τον βίαιο άντρα της. Η βία συμβαίνει κατ? εξακολούθηση κι όλα δείχνουν ότι τίποτα δεν πρόκειται να αλλάξει. Μένει στο γνωστό και το οικείο ή παίρνει το ρίσκο να φύγει; Τι θα κάνατε στην θέση της;

Φοβούμενη το άγνωστο και μην παίρνοντας την απόφαση να φύγει (μπορεί να επικαλεσθεί αφορμές που έχουν να κάνουν με την πρακτική πλευρά της ζωής-όπως π.χ. την απουσία πόρων κ.ά. αλλά στην ρίζα κάθε οικονομικής εξάρτησης βρίσκεται πάντα η συναισθηματική) μένει στον καταστροφικό αυτό γάμο. Με τον ίδιο τρόπο φοβούμενη το άγνωστο και μένοντας με τον βίαιο σύντροφό της Bertrand Cantat (τραγουδιστή του γνωστού γαλλικού συγκροτήματος «Noir Desir») η Marie Trintignan, (κόρη του διάσημου Γάλλου ηθοποιού Jean Louis Trintignan) χάνει την ζωή της τελικά έπειτα από πτώση μετά από ένα βίαιο σπρώξιμο του από ένα μοιραίο χτύπημα στο κεφάλι…

Στο δίλημμα «μένω ή αλλάζω» η συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπων θα απαντήσουν το πρώτο.

Είναι λέξεις κλειδιά που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε καμπάνιες για να μιλήσουν με το ασυνείδητο του υποκειμένου- που ναρκωμένο και τυφλό δεν σκέφτεται. Ωστόσο, όταν όλα συνάδουν ότι πρέπει κανείς να μετακινηθεί από το οικείο, γιατί αυτό στρέφεται εναντίον του, και δεν το κάνει, τότε μιλάμε για ψυχική αγκύλωση που μπορεί να σχετίζεται με πλήθος ψυχικών αμυνών με κυρίαρχη την πολύ πρωτόγονη ψυχική άμυνα της άρνησης.

«Όχι δεν συμβαίνει κάτι κακό, όχι δεν καίγεται το σπίτι μου για να το εγκαταλείψω (και άρα μένω να καώ)»..

Το ασυνείδητο είναι τυφλό. Δεν μπορεί κανείς να το γνωρίσει σε όλο του το μεγαλείο. Όσα χρόνια ψυχανάλυσης κι αν κάποιος κάνει, πάντα κάτι ασυνείδητο θα του διαφεύγει. Μοιάζει με την ίριδα του ματιού που όσο μικρή κι αν γίνεται παραμένει σκοτεινή.

Από την άλλη, η αλλαγή για την αλλαγή είναι το ίδιο ανόητη όσο η παραμονή στο οικείο, μόνο και μόνο επειδή είναι οικείο. Η αλλαγή που χρειάζεται ανάληψη ρίσκου μπορεί να είναι προϊόν τυχοδιωκτισμού (εφόσον βέβαια διώχνει κανείς μία καλή τύχη ανατρέχοντας στην ετυμολογία της σύνθετης αυτής λέξης τύχη+διώχνω) ή μπορεί να είναι σωτήρια ακόμη και απαραίτητη για την ζωή και την επιβίωση του ανθρώπου.

Υπάρχουν αρκετές μέθοδοι αποχαύνωσης του κριτικού νου. Και όλες στηρίζονται στην ενεργοποίηση του ασυνειδήτου και του αρχέγονου περιεχομένου του. Οι διαφημιστικές καμπάνιες και χειραγωγούμενα μέσα ενημέρωσης έχουν αυτόν τον σκοπό νάρκωσης της κριτικής σκέψης.

Στην επιστράτευση του ορθολογισμού χρειάζεται κάποιος να έχει καθαρή σκέψη έχοντας επίγνωση των λιγότερο ή περισσότερο παράλογων φόβων. Να εξετάσει λογικά κάθε παράμετρο στην υπάρχουσα κατάσταση που είναι γνωστή και εφόσον η κατάσταση δεν είναι ωφέλιμη να πάρει το ρίσκο του αγνώστου με στόχο την βελτίωση (ή και την διατήρηση πολλές φορές) της ζωής του.

Σε κάθε περίπτωση η διατήρηση του παραλόγου προς χάρην του φόβου του αγνώστου το μόνο που κάνει είναι να τρέφει το παράλογο στο διηνεκές και να το μεγαλώνει.

Ο βίαιος σύζυγος θα γίνεται όλο και πιο βίαιος όσο η γυναίκα του παραμένει φοβούμενη το άγνωστο.

Ο τοξικομανής γιος θα γίνεται όλο και πιο ακραίος στην συμπεριφορά του, εφόσον το οικογενειακό σύστημα είναι αγκυλωμένο και αρνείται την οποιαδήποτε αλλαγή.

Κάθε ανοχή μας στην οποιαδήποτε μορφή βίας συμβάλλει στην ενδυνάμωσή της. Και τότε μπαίνουμε σε ένα σαδομαζοχιστικό παιχνίδι εξάρτησης από το οποίο μοιάζει (δεν είναι) αδύνατο να ελευθερωθεί το υποκείμενο.

Μήπως θα έπρεπε να σκεφτούμε με τους ίδιους όρους και σε θέματα περισσότερο συλλογικά; Σε αποφάσεις και διλήμματα που σχετίζονται με το «Μένω» ή «Αλλάζω»;

Μήπως ενίοτε το άγνωστο είναι πιο ελπιδοφόρο από το οικείο, αν το οικείο γίνεται όλο και πιο δύσκολο για την επιβίωση;

Μαριλίνα Αναστοπούλου Ψυχολόγος-Γνωσιακή Ψυχοθεραπεύτρια-Κλινική Υπνοθεραπεύτρια

Πηγή: psychologynow.gr

Το συναισθηματικό και ψυχολογικό τραύμα είναι το αποτέλεσμα εξαιρετικά τρομακτικών ή οδυνηρών γεγονότων που συντρίβουν την αίσθηση της ασφάλειας ή σας κάνουν να αισθάνεστε αβοήθητοι και μπορεί να οδηγήσουν σε προκλήσεις στη λειτουργία ή στην κανονική αντιμετώπιση στη συνέχεια. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι αναμνήσεις αυτές επαναλαμβάνονται επανειλημμένα και ένα τραυματισμένο άτομο θα δυσκολευτεί να τις ελέγξει. Οι παρενέργειες μπορεί να περιλαμβάνουν άγχος, αίσθημα μούδιασμα, αποσύνδεση και σοβαρά προβλήματα εμπιστοσύνης προς τους άλλους ανθρώπους. Τα τραυματικά γεγονότα δεν είναι πάντα προσωπικές σωματικές εμπειρίες. Οποιαδήποτε εμπειρία που σας κάνει να νιώθετε έντονα αρνητικά συναισθήματα, μπορεί να είναι τραυματική – όπως το να είστε μάρτυρας, να παρακολουθείτε ή να ακούτε κάτι. Η απόφαση για το αν κάτι είναι τραυματικό ή όχι δεν βασίζεται στην υποκειμενική συναισθηματική αντίδραση του κάθε ατόμου στο γεγονός. Το βάθος του τραύματος σχετίζεται με την ένταση των αρνητικών συναισθημάτων που νιώθουμε για την εμπειρία. Με άλλα λόγια, η ίδια εμπειρία μπορεί να έχει διαφορετικές επιπτώσεις σε διαφορετικούς ανθρώπους, σύμφωνα με το άρθρο της ιστοσελίδας Sunshine clinic. Για εσάς μπορεί να είναι τραυματική, αλλά όχι για άλλους. Ορισμένες αιτίες συναισθηματικού και ψυχολογικού τραύματος:

• Απροσδόκητα γεγονότα όπως ένα ατύχημα, ένας τραυματισμός ή μια βίαιη επίθεση
• Φυσικές καταστροφές
• Ενδοοικογενειακή βία, συναισθηματική ή σωματική κακοποίηση, εκφοβισμός ή παραμέληση της παιδικής ηλικίας
• Συνεχείς απειλές, όπως το να ζείτε σε μια γειτονιά γεμάτη εγκληματικότητα ή να παλεύετε με μια απειλητική για τη ζωή ασθένεια

Οι αιτίες που συνήθως παραβλέπονται περιλαμβάνουν:

• Χειρουργικές επεμβάσεις – ιδιαίτερα κατά τα τρία πρώτα χρόνια της ζωής
• Ο ξαφνικός θάνατος ενός αγαπημένου προσώπου
• Διακοπή σχέσεων στις οποίες το άτομο έχει επενδύσει βαθιά συναισθηματικά
• Ταπεινωτικές ή σοβαρά απογοητευτικές εμπειρίες, κυρίως με τη συμμετοχή κάποιου σκόπιμα σκληρού ατόμου

Η πρωταρχική εμπλοκή σε ένα συμβάν δεν είναι απαραίτητη για την πρόκληση τραύματος. Για παράδειγμα, είναι εξαιρετικά απίθανο να γίνει ποτέ κάποιος από εμάς το άμεσο θύμα μιας τρομοκρατικής επίθεσης ή ενός αεροπορικού δυστυχήματος. Παρόλα αυτά, η επανειλημμένη έκθεση σε απαίσιες εικόνες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στα ειδησεογραφικά κανάλια τέτοιων θυμάτων μπορεί να δημιουργήσει τραυματικό στρες και να καταβάλει το νευρικό σύστημα. Αλλά τα καλά νέα είναι ότι μπορείτε να κάνετε θεραπευτικές αλλαγές και να προχωρήσετε στη ζωή σας είτε το τραύμα συνέβη πριν από χρόνια είτε χθες- και ανεξάρτητα από την αιτία.

Κάθε λεπτό της ημέρας, το σώμα σας αντιδρά με φυσικό τρόπο και αλλάζει κυριολεκτικά, ως απάντηση στις σκέψεις που επεξεργάζεστε στο μυαλό σας.

Έχει αποδειχθεί ξανά και ξανά ότι οι σκέψεις προκαλούν το μυαλό να απελευθερώσει νευροδιαβιβαστές, οι οποίοι είναι χημικοί αγγελιοφόροι που τους επιτρέπεται να επικοινωνούν με τα μέρη του οργανισμού και του νευρικού σας συστήματος. Οι νευροδιαβιβαστές ελέγχουν σχεδόν όλες τις λειτουργίες του σώματός σας, από τις ορμόνες μέχρι την πέψη, μέχρι την αίσθηση χαράς, της λύπης ή του άγχους.

Μελέτες έχουν δείξει ότι οι σκέψεις από μόνες τους, μπορούν να βελτιώσουν την όραση, τη φυσική κατάσταση και τη δύναμη. Το φαινόμενο placebo, όπως παρατηρείται στη «ψεύτικη» χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής, για παράδειγμα, λειτουργεί λόγω της δύναμης της σκέψης. Οι προσδοκίες και οι μαθημένες συνδέσεις παρουσιάζουν ισχυρές ενδείξεις ότι αλλάζουν τη χημεία του εγκεφάλου και το κύκλωμα που οδηγεί σε πραγματικά σωματικά και γνωστικά αποτελέσματα, όπως λιγότερη κόπωση, μειωμένη αντίδραση του ανοσοποιητικού συστήματος, αυξημένα επίπεδα ορμονών και μείωση του άγχους.

Ένα αρκετά μεγάλο σώμα της έρευνας που διεξάγεται για περισσότερα από τριάντα χρόνια σε επιστημονικά ιδρύματα υψηλού κύρους σε όλο τον κόσμο, διερευνά τη φύση της συνείδησης, δείχνοντας ότι οι σκέψεις είναι ικανές να επηρεάσουν τα πάντα, από τις απλούστερες μηχανές μέχρι τα πιο σύνθετα έμβια όντα. Αυτά τα στοιχεία δείχνουν ότι οι ανθρώπινες σκέψεις και οι προθέσεις, αποτελούν ένα πραγματικά φυσικό «κάτι» με εκπληκτική δύναμη να αλλάξει τον κόσμο μας. Κάθε σκέψη που έχουμε είναι απτή ενέργεια με δύναμη να μεταμορφώνει. Μια σκέψη δεν είναι μόνο ένα πράγμα˙ μια σκέψη είναι ένα πράγμα που επηρεάζει και άλλα πράγματα.

Οι σκέψεις σμιλεύουν τον εγκέφαλό σας

Κάθε σκέψη που κάνετε προκαλεί νευροχημικές αλλαγές, κάποιες προσωρινές και κάποιες μόνιμες. Για παράδειγμα, όταν οι άνθρωποι είναι συνειδητά ευγνώμονες, λαμβάνουν ένα κύμα επιβράβευσης από τους νευροδιαβιβαστές, όπως η ντοπαμίνη και βιώνουν ένα γενικό συναγερμό και μία τόνωση του μυαλού, που κατά πάσα πιθανότητα συσχετίζεται περισσότερο με την νορεπινεφρίνη.

Μια μελέτη, μόλις παρουσίασε σε φοιτητές που ανέφεραν ότι ήταν βαθιά ερωτευμένοι, φωτογραφίες του/της συντρόφου τους, έδειξε ότι το μυαλό τους έγινε πιο ενεργό στον κερκοφόρο πυρήνα, ένα κέντρο ανταμοιβής, δίνοντάς τους αυτή την αίσθηση λιποθυμίας από τον έρωτα. Όταν σταμάτησαν να κοιτάζουν τις φωτογραφίες, τα κέντρα ανταμοιβής τους, αποενεργοποιήθηκαν.

Ό,τι ρέει μέσα στο μυαλό σας, το σμιλεύει επίσης με μόνιμο τρόπο. Σκεφτείτε το μυαλό σας, σαν μία ροή πληροφοριών μέσω του νευρικού συστήματος, που σε φυσικό επίπεδο αποτυπώνεται με ηλεκτρικά σήματα που κινούνται αμφίδρομα στο εσωτερικό σας και τα περισσότερα από τα οποία διαδραματίζονται με συνειδητό τρόπο σε εσάς. Όταν μια σκέψη ταξιδεύει μέσα από το μυαλό σας, οι νευρώνες δίνουν όλοι μαζί σήμα με διαφορετικούς τρόπους, με βάση τις συγκεκριμένες πληροφορίες που διακινούνται και τα πρότυπα της νευρωνικής δραστηριότητας αλλάζουν πραγματικά τη νευρωνική δομή σας.

Οι ενεργοποιημένες περιοχές του εγκεφάλου, αρχίζουν να κάνουν νέες συνδέσεις η μία με την άλλη και οι υπάρχουσες συνάψεις, οι συνδέσεις μεταξύ των νευρώνων, που βιώνουν περισσότερη δραστηριότητα, γίνονται ισχυρότερες, πιο ευαίσθητες και αρχίζουν την οικοδόμηση περισσότερων υποδοχέων. Σχηματίζονται επίσης νέες συνάψεις.

Ένα παράδειγμα αυτού που αναφέρουμε παραπάνω, είναι οι γνωστές μελέτες των οδηγών ταξί του Λονδίνου, οι οποίες έδειξαν ότι όσο περισσότερο διάστημα είχε οδηγήσει κάποιος ένα ταξί στο Λονδίνο, τόσο μεγαλύτερος ήταν ο ιππόκαμπός του, μέρος του εγκεφάλου που εμπλέκεται στην οπτική-χωρική μνήμη. Οι εγκέφαλοί τους ουσιαστικά επεκτάθηκαν για να μπορέσουν να φιλοξενήσουν τις γνωστικές απαιτήσεις πλοήγησης στο κουβάρι των δρόμων του Λονδίνου.

Οι σκέψεις προγραμματίζουν τα κύτταρά σας

Μια σκέψη είναι μια ηλεκτροχημική εκδήλωση που λαμβάνει χώρα στα νευρικά κύτταρα, παράγοντας μια σειρά από φυσιολογικές αλλαγές.

Υπάρχουν χιλιάδες και χιλιάδες υποδοχείς σε κάθε κύτταρο στο σώμα μας. Κάθε υποδοχέας είναι ειδικός για ένα πεπτίδιο ή πρωτεΐνη. Όταν έχουμε συναισθήματα θυμού, θλίψης, ενοχής, ενθουσιασμού, ευτυχίας ή νευρικότητας, κάθε ξεχωριστό συναίσθημα απελευθερώνει τη δική του «μάζα» νευροπεπτιδίων. Αυτά τα πεπτίδια κατευθύνονται ορμητικά μέσα στο σώμα και συνδέονται με αυτούς τους υποδοχείς που αλλάζουν τη δομή του κάθε κυττάρου στο σύνολό της. Το σημείο που αποκτά ενδιαφέρον είναι όταν τα κύτταρα στην πραγματικότητα διαιρούνται. Εάν ένα κύτταρο έχει εκτεθεί σε ένα συγκεκριμένο πεπτίδιο περισσότερο από τα άλλα, το νέο κύτταρο που παράγεται μέσω της διαίρεσης θα περιέχει περισσότερο από τον υποδοχέα που ταιριάζει με αυτό το ειδικό πεπτίδιο. Παρομοίως, το κύτταρο θα έχει επίσης λιγότερους υποδοχείς για πεπτίδια στα οποία το μητρικό ή αδελφικό κύτταρο, δεν είχαν εκτεθεί τόσο συχνά.

Έτσι, εάν έχετε βομβαρδίσει τα κύτταρά σας με πεπτίδια από αρνητικές σκέψεις, κυριολεκτικά προγραμματίζετε τα κύτταρά σας για να λαμβάνουν περισσότερα από τα ίδια αρνητικά πεπτίδια στο μέλλον. Αυτό που είναι ακόμα χειρότερο είναι ότι μειώνετε τον αριθμό των υποδοχέων των θετικών πεπτιδίων στα κύτταρα, καθιστώντας τον εαυτό σας να τείνει περισσότερο προς την αρνητικότητα.

Οι σκέψεις σας ενεργοποιούν τα γονίδιά σας

Γνωρίζετε ότι «μιλάτε» στα γονίδιά σας με κάθε σκέψη που κάνετε; Ο ταχέως αναπτυσσόμενος τομέας της επιγενετικής, αποδεικνύει ότι αυτό που είστε είναι το προϊόν από όσα συμβαίνουν σε εσάς στην ζωή σας, τα οποία αλλάζουν τον τρόπο που λειτουργούν τα γονίδιά σας. Τα γονίδια στην πραγματικότητα ενεργοποιούνται ή απενεργοποιούνται ανάλογα με τις εμπειρίες της ζωής σας και τα γονίδια και ο τρόπος ζωής σας σχηματίζουν έναν ανατροφοδοτικό κύκλο. Η ζωή σας, δεν αλλάζει τα γονίδια με τα οποία γεννηθήκατε. Αυτό που αλλάζει είναι η γενετική δραστηριότητα σας, δηλαδή οι εκατοντάδες των πρωτεϊνών, ενζύμων και άλλων χημικών ουσιών που ρυθμίζουν τα κύτταρά σας.

Μόνο περίπου το 5% των μεταλλάξεων των γονιδίων πιστεύεται ότι είναι η άμεση αιτία των προβλημάτων υγείας. Αυτό αφήνει το 95% των γονιδίων που συνδέονται με διαταραχές να ενεργούν ως επιδραστικοί παράγοντες, οι οποίοι μπορούν να επηρεαστούν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, ανάλογα με τους παράγοντες της ζωής. Φυσικά, πολλά από αυτά είναι πέρα από τον έλεγχό σας, όπως τα γεγονότα της παιδικής ηλικίας, αλλά ορισμένα άλλα είναι εντελώς ελεγχόμενα, όπως η διατροφή, η άσκηση, η διαχείριση του άγχους και οι συναισθηματικές καταστάσεις. Οι δύο τελευταίοι παράγοντες εξαρτώνται άμεσα από τις σκέψεις σας.

Η βιολογία δεν καθορίζει το πεπρωμένο σας και δεν ελέγχεστε από τη γενετική σύνθεσή σας. Αντί αυτού, η γενετική δραστηριότητα σας καθορίζεται σε μεγάλο βαθμό από τις σκέψεις σας, τις στάσεις και τις αντιλήψεις. Η επιγενετική αποδεικνύει ότι οι αντιλήψεις και οι σκέψεις σας, μπορούν να ελέγξουν τη βιολογία σας, κάτι που σας τοποθετεί στη θέση του οδηγού. Αλλάζοντας τις σκέψεις σας, μπορείτε να επηρεάσετε και να διαμορφώσετε τη δική σας γενετική ανάγνωση.

Έχετε τη δυνατότητα επιλογής όσον αφορά στον καθορισμό των εισροών που λαμβάνουν τα γονίδιά σας. Όσο πιο θετική η εισροή, τόσο πιο θετική η εκροή των γονιδίων σας. Η επιγενετική επιτρέπει στις επιλογές της ζωής μας, να συνδέονται άμεσα με το γενετικό επίπεδο και αποδεικνύει την αδιάψευστη σύνδεση νου-σώματος. Ταυτόχρονα, η έρευνα στην επιγενετική, τονίζει επίσης, πόσο σημαντικές είναι οι θετικές πρακτικές ψυχικής αυτοφροντίδας και προαγωγής της ψυχικής υγείας μας επειδή επηρεάζουν άμεσα τη σωματική υγεία μας.

Χρησιμοποιήστε τις σκέψεις σας για εσάς

Έχετε πολύ περισσότερη δύναμη από ό, τι πιστευόταν κάποτε, η οποία μπορεί να επηρεάσει τη σωματική και την ψυχική πραγματικότητα σας. Ο τρόπος πρόσληψης της ζωής σας, αναγνωρίζεται από το σώμα σας, μέχρι τον πυρήνα γενετικού επιπέδου και όσο περισσότερο βελτιώνετε τις ψυχικές σας συνήθειες, τόσο πιο επωφελής θα είναι η απάντηση που θα πάρετε από το σώμα σας. Δεν μπορείτε να ελέγξετε τι συνέβη στο παρελθόν, το οποίο διαμόρφωσε τον εγκέφαλο που έχετε σήμερα, προγραμμάτισε τα κύτταρα σας και προκάλεσε ορισμένα γονίδια να ενεργοποιηθούν.

Ωστόσο, έχετε τη δύναμη αυτήν την στιγμή να προχωρήσετε μπροστά επιλέγοντας πώς θέλετε να προσλαμβάνετε τα πράγματα και να ορίζετε τη συμπεριφορά σας, η οποία θα αλλάξει το μυαλό, τα κύτταρα και τα γονίδιά σας.

Πηγή: https://www.awakengr.com/

Να εμπιστεύεσαι τη ζωή να ρέεις πλάι της, ή ξοπίσω της. Ακόμη κι όταν κάτι δεν σου αρέσει, έχε της εμπιστοσύνη, έχε ευγνωμοσύνη.

Όλα αυτά που φέρνει, ξέρει γιατί τα φέρνει κι όμως μπορεί να υπάρχουν στιγμές που χάνεις την ελπίδα σου, κι όμως μπορεί ξανά να νιώθεις πως σε αδικεί, αλλά δεν είναι αλήθεια! Κάποιο μάθημα σου δίνει.

Κλάψε, γέλασε, νιώσε, θύμωσε, έλα κοντά σε εσένα και ο χρόνος θα σου δείξει το μάθημα που χρειάζεται να πάρεις, για να σταθείς ξανά αγέρωχος – στα πόδια σου.

Τίποτα δεν είναι τυχαίο. 

Θυμάσαι την τελευταία φορά που μοιράστηκες κάτι δικό σου με αγνώστους; Σήμερα αυτό είναι κάτι που έχει χαραχθεί στο μυαλό σου, κάτι έχεις πάρει από αυτό.

Καμία συνάντηση δεν είναι τυχαία, καμία αλλαγή δεν είναι τυχαία, κανένας αποχωρισμός και κανένας γυρισμός δεν είναι τυχαίος. Και εν τέλει κανένας άνθρωπος δεν είναι τυχαίος.

Η ζωή φέρνει τους ανθρώπους γύρω σου τη στιγμή που πρέπει με μεγάλη σοφία. Όταν θα μπορέσεις να το συνειδητοποιήσεις, τότε απευθείας θα γίνεις περισσότερο χαρούμενος και ήρεμος.

Κι αν προγραμματίζεις κάτι κι αυτό καθυστερεί η δεν πετυχαίνει, έχε υπομονή θα καταλάβεις σίγουρα το γιατί.

Ανασυγκροτήσου και πάτα στα πόδια σου. Μόνος σου, λεύτερος. Με εμπιστοσύνη στη ζωή!

Κι αυτή σίγουρα θα στο ανταποδώσει! Μην γκρινιάζεις, μην απελπίζεσαι, αφέσου στα χέρια της. Η ανταμοιβή θα είναι καλύτερη απ αυτή που νιώθεις τώρα πως θα έχεις, μόνο σταμάτα να περιμένεις. Ζήσε το τώρα! Αφέσου σε αυτό, ευλόγησε το, αγάπησε το. Σεβάσου το. Έχε όνειρα, ελπίδα και υπομονή, ότι μπορείς να φανταστείς μπορείς και να το ζήσεις.

Γράφει η Ελένη Κακλαμάνου

Σοφία Ανδρεοπούλου, MSc

Ψυχολόγος – Παιδοψυχολόγος

Για μια ακόμα φορά, βρισκόμαστε μπροστά σε μια πολυεπίπεδη κρίση: εθνική, υγειονομική, οικονομική. Ασφαλώς όλοι νιώθουμε αγωνία αλλά και ψυχική κόπωση – έχουμε πια βαρεθεί να προσπαθούμε να διαχειριστούμε κρίσεις. «Φτάνει πια!» ουρλιάζει μια φωνή μέσα μας.

Ωστόσο, όσο κι φωνάζουμε, γκρινιάζουμε, και διαμαρτυρόμαστε, η πραγματικότητα είναι αυτή και το μόνο που μπορούμε να κάνουμε εμείς είναι να τη διαχειριστούμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

«Αν δεν μπορείς να λύσεις ένα πρόβλημα, τουλάχιστον περιόρισε το χώρο που καταλαμβάνει στη ζωή σου», έλεγε μια πολύ έμπειρη οικογενειακή θεραπεύτρια. Πραγματικά, δεν υπάρχει τρόπος να λυθούν άμεσα τα προβλήματα μας. Το θέμα είναι αν με τη στάση και τις αποφάσεις μας θα τα κάνουμε μεγαλύτερη ή μικρότερα.

Ας δούμε λοιπόν τι δεν βοηθάει στη διαχείριση της κρίσης:

• Δεν βοηθούν οι θεωρίες συνωμοσίας και η άρνηση της πραγματικότητας. Η άρνηση αυτή ξεκινάει πιθανώς ως μηχανισμός άμυνας («δεν το αντέχω, άρα λέω ότι δεν υπάρχει») αλλά τελικά καθόλου δεν μας προστατεύει. Αν δεν αναγνωρίσεις ότι έχεις ένα πρόβλημα, δεν μπορείς να το λύσεις. Υπάρχουν πολυάριθμα στοιχεία που αποδεικνύουν ότι ο ιός υπάρχει – πρέπει επιτέλους να το παραδεχτούμε, για να δούμε πώς θα τον αντιμετωπίσουμε.

Οι θεωρίες συνωμοσίας είναι μόνο βλαβερές: μας αποπροσανατολίζουν και μας μπερδεύουν, δημιουργούν ένα κλίμα καχυποψίας απέναντι σε όλους και σε όλα, και τελικά μας κάνουν να νιώθουμε αδύναμοι, σαν πιόνια σε μια μεγάλη σκακιέρα. Ωστόσο, εκείνος που νιώθει πιόνι, λειτουργεί ως πιόνι. Αν πράγματι κάποιοι συνωμοτούν για να μας ελέγχουν, ο καλύτερος τρόπος για να αντιδράσουμε είναι να είμαστε ενωμένοι, αποτελεσματικοί και δυνατοί. Να διατηρήσουμε μια ελεύθερη και λογική σκέψη και μια θετική στάση ζωής.

• Δεν βοηθούν οι αντιδράσεις απέναντι στα μέτρα πρόληψης. Ασφαλώς τα μέτρα πρόληψης είναι δυσάρεστα για όλους μας. Ωστόσο είναι αναγκαία για να περιορίσουμε τις πιθανότητες να νοσήσουμε. Επιπλέον, είναι νόμοι του κράτους και εφόσον θέλουμε να ζούμε σε μια δημοκρατική κοινωνία, πρέπει να μάθουμε να σεβόμαστε τους νόμους ακόμα κι αν δεν συμφωνούμε πάντα με αυτούς. Όταν δυσφορούμε διαρκώς για τα μέτρα, συμβαίνουν τα εξής δυσάρεστα: νιώθουμε άσχημα, αυξάνουμε τις πιθανότητες να κολλήσουμε τον ιό, αυξάνουμε τις πιθανότητες να τον μεταδώσουμε σε άλλους, δημιουργούμε κλίμα πόλωσης και κοινωνικής σύγκρουσης.
• Δεν βοηθά η φοβική υστερική εφαρμογή των μέτρων. Αν φτάσουμε στο άλλο άκρο και υπερβάλλουμε ως προς την εφαρμογή των μέτρων πρόληψης θα καταλήξουμε σε φοβία. Χρήση μάσκας και κοινωνικής αποστασιοποίηση δεν σημαίνει ότι πρέπει να κλειστούμε σπίτι μας και να μη μιλάμε σε άνθρωπο. Η υπερβολική προσοχή έχει, επίσης, κακά αποτελέσματα γιατί μας ωθεί σε μια φοβική στάση που θα μας δημιουργήσει ψυχολογικά, επαγγελματικά και κοινωνικά προβλήματα.

Αυτό που βοηθάει είναι να λειτουργήσουμε σαν ώριμοι ενήλικες, με ψυχραιμία και λογική. Βοηθάει:

• Να αποδεχτούμεότι η ζωή όλων των ανθρώπων περιλαμβάνει κρίσεις και προβλήματα. Αυτό δεν συμβαίνει μόνο σε εμάς – έτσι είναι η ζωή σε αυτό τον πλανήτη. Δεν έχει νόημα λοιπόν διαρκώς να παραπονούμαστε και να γκρινιάζουμε.
• Να φροντίσουμε να περιορίσουμε την επίδραση του προβλήματοςστη ζωή μας (αντί να το αυξάνουμε με τις αρνητικές αντιδράσεις και επιλογές μας).
• Να έχουμε μια θετική στάση του τύπου «θα κάνω το καλύτερο που μπορώ για να προστατεύω τον εαυτό μου και τους άλλους ενώ παράλληλα θα συνεχίζω τη ζωή μου».
• Να εφαρμόζουμε τα μέτρα πρόληψης με σύνεση. Μπορούμε να τηρούμε τα μέτρα και παράλληλα να δουλεύουμε, να ψυχαγωγούμαστε, να κοινωνικοποιούμαστε.
• Να εστιάσουμε τη σκέψη μας σε δημιουργικούς τρόπουςγια τη διαχείριση των δυσκολιών. Αντί να αποπροσανατολιζόμαστε με παραλογισμούς και αστήρικτες θεωρίες, για τις οποίες έτσι κι αλλιώς δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα, να εστιάσουμε σε αυτά που  μπορούμε να κάνουμε για να βελτιώσουμε την κατάσταση.
• Να αποτελούμε θετικά πρότυπαγια τους νεώτερους. Οι νέοι και τα παιδιά μαθαίνουν από εμάς. Ας τους διδάξουμε δεξιότητες που θα τους βοηθήσουν να ζήσουν καλά ως ενήλικες και να συμβάλλουν στο χτίσιμο ενός θετικού μέλλοντος για τη χώρα.

Ο καλός ο καπετάνιος στη φουρτούνα φαίνεται – ας φροντίσουμε να είμαστε καλοί καπετάνιοι για εμάς, για τα παιδιά μας, για την Ελλάδα.

Σοφία Ανδρεοπούλου, MSc

Ψυχολόγος – Παιδοψυχολόγος

Συγγραφέας του βιβλίου «Μαμά Φοβάμαι…κι εγώ Παιδί μου»

‘Ενα συναίσθημα που μας κάνει συχνά να υποφέρουμε εμάς τις γυναίκες, και ιδιαίτερα τις μαμάδες, είναι ο φόβος. ‘Ολες μας φοβόμαστε συχνά – και αν αποκτήσουμε παιδιά, αλοίμονο! Φοβόμαστε ακόμα περισσότερο για εκείνα! Αυτό, εξηγείται εύκολα: η κοινωνία αποδέχεται και συχνά ενισχύει περισσότερο το φόβο στις γυναίκες (ασθενές φύλο, γαρ), ενώ ενισχύει περισσότερο το θυμό στους άντρες.

Έτσι κι εγώ, σαν γνήσια γυναίκα, ήμουν γεμάτη φόβους, τόσο για ρεαλιστικούς κινδύνους που τους διόγκωνα στο μυαλό μου, όσο και για φανταστικά σενάρια κινδύνου που έπλαθε η φαντασία μου. Αυτός είναι ο λόγος που αποφάσισα πριν λίγα χρόνια να γράψω ένα βιβλίο για τους φόβους των γονιών και των παιδιών – και στην πορεία έκανα μια σημαντική για μένα ανακάλυψη. Ενώ πάντα πίστευα ότι έπρεπε με κάθε τρόπο να νικήσω τους ατελείωτους φόβους μου γιατί νόμιζα ότι με εμπόδιζαν να είμαι ευτυχισμένη, στην πραγματικότητα ισχύει ακριβώς το ανάποδο: ο φόβος δεν είναι εχθρός αλλά σύμμαχος της ευτυχίας.

Ακούγεται παράξενο, σωστά; Αλλά ας το σκεφτούμε λίγο. Ο φόβος δεν μας απειλεί – ο φόβος μας προειδοποιεί για κάποια απειλή. ‘Οταν νιώθουμε φόβο αυτό σημαίνει πως κάτι συμβαίνει που μας βάζει σε δύσκολη θέση, είτε απειλώντας μας βιολογικά (π.χ. ένας ληστής με μαχαίρι), είτε ψυχολογικά (πχ. σύζυγος που δεν δείχνει να νοιάζεται για εμάς), είτε κοινωνικά (πχ. συνάδελφος που μας μαχαιρώνει πισώπλατα).

Ακόμα κι αν οι φόβοι μας απορρέουν μόνο από τα φανταστικά σενάρια του μυαλού μας και όχι από κάποια ρεαλιστική απειλή, και πάλι λειτουργούν σαν καμπανάκι που μας ταρακουνάει. Δείχνουν πως κάποια βασική ανάγκη μας δεν ικανοποιείται, πως κάτι δεν πηγαίνει καλά στη ζωή μας και πρέπει να το διαχειριστούμε καλύτερα.

Γι΄αυτό έχω καταλήξει στο συμπέρασμα πως ο φόβος είναι σύμμαχος της ευτυχίας μου. Γιατί ο φόβος μού δείχνει πότε κάτι δεν πάει καλά στη ζωή μου και πρέπει να το αντιμετπίσω. Επομένως με σπρώχνει να προστατεύσω τον εαυτό μου, να λύσω τα προβλήματά μου, να κάνω καλύτερη τη ζωή μου. ‘Αρα με βοηθάει να γίνω πιο ευτυχισμένη.

‘Εχω, λοιπόν, φτιάξει μια λίστα με πέντε βήματα που με βοηθούν να αξιοποιήσω τους φόβους μου για να ενισχύω την ευτυχία μου.

• Αξιοποιώ τον φόβο μου. Δεν τον «φοβάμαι», ούτε τον αποφεύγω.
• Αναλύω το φόβο μου. Τι κρύβει ο φόβος μου: κάποια απειλή, κάποια ανικανοποίητη ανάγκη που μεταμφιέζεται σε φόβο, κάποια δυσλειτουργία του περιβάλλοντος στο οποίο ζω;
• Βρίσκω «λύση». Τι μπορώ να κάνω για να διορθώσω την κατάσταση;
• Ενθαρρύνω τον εαυτό μου.Δεν πειράζει αν δεν κατάφερα ακόμα να διορθώσω το πρόβλημα. Θα τα καταφέρω καλύτερα την επόμενη φορά.
• Μαθαίνω από τον φόβο μου. Ο φόβος με έσπρωξε να κάνω μια διαδικασία που αύξησε την αυτογνωσία και την ωριμότηττά μου. Τι έμαθα από όλα αυτά;

Δουλεύοντας πάνω στα βήματα αυτά καταλαβαίνω όλο και καλύτερα τον εαυτό μου, προστατεύομαι αποτελεσματικότερα από τις απειλές, γίνομαι πιο δυνατή και πιο ώριμη – χτίζω λοιπόν την ευτυχία μου.