Συντάκτης: ΔΥΟ Newsroom

Σε μια χρονική συγκυρία που όλη η ανθρωπότητα ζει υπό το βάρος ενός αόρατου εχθρού, η  Παγκόσμια Συνομοσπονδία Φυσικοθεραπείας αποφάσισε να αναδείξει ως κεντρικό μήνυμα του φετινού εορτασμού της  Παγκόσμιας Ημέρας Φυσικοθεραπείας τον κρίσιμο ρόλο της φυσικοθεραπείας στην αποκατάσταση των ασθενών μετά από λοίμωξη CoViD-19.

Η φετινή καμπάνια έχει επικεντρωθεί στα ακόλουθα καίρια σημεία:

• Η θεραπευτική άσκηση παίζει σημαντικό ρόλο στην αποκατάσταση ενός ατόμου που νόσησε από λοίμωξη CoViD-19
• Οι φυσικοθεραπευτές, ως ειδικοί στην κίνηση, μπορούν να καθοδηγήσουν τους ανθρώπους στον ορθό τρόπο που η θεραπευτική άσκηση μπορεί να βοηθήσει στην αποκατάσταση
• Οι άνθρωποι που έχουν νοσηλευτεί μετά από σοβαρή CoViD-19 λοίμωξη θα χρειαστούν αποκατάσταση και συνεδρίες φυσικοθεραπείας για να μπορέσουν να αναρρώσουν από τις επιπτώσεις της νόσου
• Η χρήση τηλεθεραπείας μπορεί να βοηθήσει τα άτομα να αποκτήσουν πρόσβαση και υποστήριξη από έναν φυσιοθεραπευτή για να τις επιπτώσεις από CoViD-19 λοίμωξη. Η τηλεθεραπεία μπορεί να είναι εξίσου αποτελεσματική με τις συμβατικές μεθόδους υγειονομικής περίθαλψης για τη βελτίωση της σωματικής λειτουργίας

Η φυσικοθεραπευτική παρέμβαση είναι ζωτικής σημασίας, στα αρχικά στάδια της αλλά και στην πορεία της αποκατάστασης, για άτομα που αναρρώνουν μετά από σοβαρές επιπτώσεις της CoViD-19 λοίμωξης.  

Με τη θεραπευτική άσκηση, οι φυσικοθεραπευτές μπορούν να βοηθήσουν τον ασθενή που έχει νοσήσει από την CoViD-19:

• στη βελτίωση της φυσικής κατάστασης
• στη μείωση της δύσπνοιας
• στην αύξηση της μυϊκής δύναμης
• στη βελτίωση της ισορροπίας και του συντονισμού
• στη βελτίωση της σκέψης του
• στη μείωση του άγχους και στη βελτίωση της διάθεσης
• στην αύξηση της εμπιστοσύνης
• στη βελτίωση της ενέργειάς τουΌσο πιο δραστήριος είναι ο ασθενής, τόσο πιο γρήγορα θα επανέλθει η δύναμή του και θα αναρρώσουν οι πνεύμονές του. Η συνεχής παρακολούθηση της πορείας του είναι το κλειδί.

Αν και είναι σημαντικό οι ασθενείς να ξεκουράζονται, οι φυσικοθεραπευτές συνιστούν να γίνονται σύντομα προγράμματα θεραπευτικής άσκησης, αντί για λιγότερες αλλά μεγαλύτερης διάρκειας συνεδρίες.

Οι ασκήσεις που συνιστούν οι φυσικοθεραπευτές για να δοκιμάσουν οι ασθενείς μετά από λοίμωξη CoViD-19, είναι οι εξής:

• άρση από καθιστή σε όρθια θέση
• επί τόπου βάδιση
• ανέβασμα σκαλιών
• περπάτημα
• περπάτημα στις «μύτες» των ποδιών
• περπάτημα στις φτέρνες
• στήριξη στο ένα πόδι
• στήριξη κορμού στον τοίχο και απομάκρυνση

Μεγάλη προσοχή θα πρέπει να δίνεται στο σύνδρομο κόπωσης μετά την CoViD-19 λοίμωξη, καθώς έως και το 10% των ατόμων που αναρρώνουν από την COVID-19 λοίμωξη, μπορεί να αναπτύξουν Σύνδρομο Μετα-ιικής Κόπωσης (PVFS). Εάν οι ασθενείς αισθανθούν ότι δεν βελτιώνεται η κατάστασή τους ή εάν η άσκηση τους κάνει να αισθάνονται πολύ χειρότερα, θα πρέπει να επικοινωνήσουν άμεσα με τον φυσιοθεραπευτή ή τον ιατρό τους και να ζητήσουν να τους αξιολογήσει για το PVFS. Η αποκατάσταση ατόμων με PVFS απαιτεί διαφορετικές στρατηγικές διαχείρισης.

Μην ξεχνάτε ότι θα πρέπει πάντα να απευθύνεστε σε έναν πιστοποιημένο επαγγελματία υγείας –φυσικοθεραπευτή  (https://psf.org.gr/physio_members.php).  

Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

Η θεραπεία με βιταμίνη D έχει φανεί ότι μπορεί να μειώνει την πιθανότητα ιογενών λοιμώξεων του αναπνευστικού, ιδιαίτερα σε ασθενείς με ανεπάρκεια βιταμίνης D. Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Ιωάννης Ντάνασης, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα δεδομένα από την πρόσφατη μελέτη από τους D.O. Meltzer και συνεργάτες «Association of Vitamin D Status and Other Clinical Characteristics With COVID-19 Test Results» στο περιοδικό JAMA Network Open. 2020;3(9):e2019722. Οι συγγραφείς διερεύνησαν τη συσχέτιση μεταξύ των επιπέδων βιταμίνης D στο αίμα και την πιθανότητα ανεύρεσης θετικής δοκιμασίας PCR για το νέο κορωνοϊό SARS-CoV-2. Πρόκειται για αναδρομική μελέτη κοορτής που συμπεριέλαβε ασθενείς που είχαν διαθέσιμες μετρήσεις επιπέδων 25-υδροξυχοληκαλσιφερόλης ή 1,25-δι-υδροξυχοληκαλσιφερόλης κατά τη διάρκεια του τελευταίου έτους από τη στιγμή της δειγματοληψίας για έλεγχο λοίμωξης COVID-19.

Στη μελέτη συμπεριελήφθησαν 489 ασθενείς με μέση ηλικία τα 49.2 έτη, ενώ το 75% ήταν γυναίκες και το 32% ανήκαν στη λευκή φυλή. Οι συμμετέχοντες κατατάχθηκαν σε κατηγορίες ανάλογα με τα επίπεδα βιταμίνης D κατά το τελευταίο έτος ως ακολούθως: 124 (25%) εμφάνιζαν πιθανότατα ανεπάρκεια, 287 (59%) είχαν πιθανότατα επάρκεια και για 78 (16%) ασθενείς δεν ήταν δυνατό να προσδιοριστεί η κατάσταση επάρκειας βιταμίνης D. Συνολικά, 71 ασθενείς (15%) είχαν θετική δοκιμασία PCR για το νέο κορωνοϊό SARS-CoV-2. Στην πολυπαραγοντική ανάλυση, μεγαλύτερη πιθανότητα για θετική δοκιμασία είχαν όσοι ασθενείς είχαν ηλικία πάνω από 50 έτη, δεν ανήκαν στη λευκή φυλή και εμφάνιζαν πιθανότατα έλλειψη βιταμίνης D. Πιο συγκεκριμένα, μεταξύ των ασθενών με ανεπάρκεια βιταμίνης D το ποσοστό των θετικών COVID-19 κρουσμάτων ήταν 21.6%, συγκριτικά με 12.2% μεταξύ των ασθενών με επάρκεια βιταμίνης D.

Συμπερασματικά, οι ερευνητές καταλήγουν ότι η αναδρομική μελέτη κοορτής που διεξήγαγαν έδειξαν ότι η έλλειψη βιταμίνης D πιθανώς σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο COVID-19 λοίμωξης. Τυχαιοποιημένες κλινικές μελέτες είναι απαραίτητες για να διαλευκανθεί η πιθανή συσχέτιση καθώς και το πιθανό όφελος από χορήγηση βιταμίνης D σε συγκεκριμένες πληθυσμιακές ομάδες.

Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

 

 

 

---

Η Health Editor Προτείνει:

• Τα ταξίδια αυξάνουν την πιθανότητα μετάδοσης του SARS-CoV-2. Η παραμονή στο σπίτι είναι ο καλύτερος τρόπος να προστατευτούμε από τη λοίμωξη COVID-19.
• Δε θα πρέπει να ταξιδεύει όποιος είναι ασθενής ή έχει έρθει σε επαφή με επιβεβαιωμένο κρούσμα COVID-19 τις τελευταίες 14 ημέρες.

Θέματα προς αξιολόγηση πριν το ταξίδι 

• Ποια είναι η επιδημιολογική πορεία της λοίμωξης COVID-19 στον προορισμό?
• Υπάρχουν παράγοντες κινδύνου όπως αυξημένη ηλικία ή συννοσηρότητες που να προδιαθέτουν για αυξημένο κίνδυνο σοβαρής λοίμωξης από COVID-19?
• Υπάρχουν στον οικογενειακό και λοιπό οικογενειακό περίγυρο άτομα με αυξημένο κίνδυνο σοβαρή νόσου από COVID-19?
• Υπάρχουν συγκεκριμένες υποχρεώσεις όπως η χρήση μάσκας ή/και περιορισμοί για τους ταξιδιώτες στον προορισμό?

Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού 

• Η ορθή χρήση μάσκας προσώπου είναι απαραίτητη σε όλους τους δημόσιους χώρους
• Πρέπει να αποφεύγεται η στενή επαφή με άτομα εκτός οικίας σε απόσταση μικρότερη των 2 μέτρων (σωματική απομάκρυνση).
• Πρέπει να πλένονται συχνά τα χέρια ή να χρησιμοποιούνται αλκοολούχα διαλύματα με τουλάχιστον 60% περιεκτικότητα σε αλκοόλη.
• Πρέπει να αποφεύγεται η επαφή με ασθενείς.
• Πρέπει να αποφεύγεται η επαφή με τα μάτια, τη μύτη και το στόμα.
• Θα πρέπει να λαμβάνονται συνεχώς τα μέτρα προστασίας καθώς υπάρχουν περιπτώσεις όπου δεν είναι εφικτή η τήρηση των μέτρων κοινωνικής απομάκρυνσης, όπως στο τρένο, στο πλοίο, στο λεωφορείο και στο αεροπλάνο. Ο τρόπος ανακύκλωσης του αέρα στο αεροπλάνο δεν ευοδώνει τη μετάδοση του SARS-CoV-2, ωστόσο ο κίνδυνος αυξάνεται με την πολύωρη παραμονή.
• Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στη χρήση μέτρων ατομικής υγιεινής κατά τη στάση και τη χρήση κοινόχρηστων μπάνιων, τον ανεφοδιασμό με καύσιμα και την κατανάλωση τροφίμων.

Μετά το ταξίδι 

• Ακόμα και σε ασυμπτωματικούς ταξιδιώτες δε μπορεί να αποκλειστεί η πιθανότητα φορείας SARS-CoV-2 και μετάδοσης της λοίμωξης COVID-19 για 14 ημέρες μετά την έκθεση στον ιό.
• Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να τηρούνται τα μέτρα ατομικής υγιεινής και σωματικής απομάκρυνσης, κυρίως για τις πρώτες 14 ημέρες από την επιστροφή.
• Σημαντική είναι επίσης η ατομική παρακολούθηση των συμπτωμάτων για πιθανή λοίμωξη COVID-19.
• Πρέπει να ακολουθούνται οι  εξειδικευμένες οδηγίες που έχουν εκδοθεί από τις αρμόδιες αρχές ανά περιοχή.

Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

Ο καρκίνος του προστάτη αποτελεί μια από τις πιο συνηθισμένες μορφές καρκίνου στους άντρες και τη 2η συνηθέστερη αιτία θανάτου από καρκίνο. Οι πιο βασικοί παράγοντες κινδύνου για ανάπτυξη καρκίνου του προστάτη είναι η ηλικία και η κληρονομικότητα. Ένα ποσοστό 59% νοσούν άνδρες άνω των 79 ετών. Άντρες που έχουν πρώτου βαθμού συγγενή εξ αίματος (πατέρα, θείο ή αδελφό) με καρκίνο του προστάτη έχουν 2,4 φορές μεγαλύτερες πιθανότητες να εμφανίσουν την πάθηση σε σχέση με άλλους άντρες. Εάν, μάλιστα, ο καρκίνος στον συγγενή διαγνώστηκε σε σχετικά νέα ηλικία (π.χ. στην 5η δεκαετία της ζωής του), οι πιθανότητες διπλασιάζονται.

Η πάθηση δεν δίνει κανένα σύμπτωμα στα αρχικά στάδια, όπου η νόσος είναι αντιμετωπίσιμη.

Τα συμπτώματα εμφανίζονται όταν ο όγκος είναι αρκετά μεγάλος. Σε άνδρες άνω των 50 ετών, ο προστάτης τείνει να αυξάνει σε μέγεθος, με αποτέλεσμα την συμπίεση της ουρήθρας και κατά συνέπεια τα προβλήματα στην ούρηση. Παρόλο που αυτή η κατάσταση ουδεμία σχέση έχει και δεν προμηνύει καρκίνο του προστάτη, τα συμπτώματα είναι παρόμοια:

• Δυσκολία στην ούρηση
• Συχνοουρία
• Αίμα στα ούρα ή στο σπέρμα

Η έγκαιρη διάγνωση είναι εφικτή, αρκεί κάθε άντρας να ευαισθητοποιηθεί γι’ αυτό. Έτσι, η διάγνωση γίνεται μόνο με τον ετήσιο προληπτικό έλεγχο, διευκρινίζει ο κ. Σπύρος Μαρτίνης, Χειρουργός Ουρολόγος, Διευθυντής Κλινικής Ρομποτικής – Λαπαροσκοπικής και Ελάχιστα Επεμβατικής Ουρολογίας στο Metropolitan General.

Η πρόληψη βασίζεται σε μία απλή εξέταση αίματος, που μπορεί να βοηθήσει στον εντοπισμό του καρκίνου του προστάτη σε ένα πρώιμο στάδιο. Η εξέταση αυτή μετρά την ποσότητα του ειδικού προστατικού αντιγόνου (PSA) στο αίμα. Το PSA είναι μια πρωτεΐνη του προστάτη που εμφανίζεται σε μικρές ποσότητες στο αίμα των ανδρών απολύτως φυσιολογικά

Σε ηλικίες κάτω των 50 ετών, δεν χρειάζεται, αφού ο καρκίνος του προστάτη είναι σπάνιος σε νεότερους άντρες. Μόνο εάν κάποιος συγγενής πρώτου βαθμού (πατέρας, αδελφός ή τα αδέλφια των γονέων) έχει διαγνωστεί με καρκίνο προστάτη, η εξέταση του PSA έχει νόημα σε ηλικία 40-50 ετών. Ο έλεγχος πρέπει να γίνεται ανεξάρτητα από συμπτώματα, καθότι, όπως ο καρκίνος, αναπτύσσεται συνήθως αργά, χωρίς να προκαλεί συμπτώματα που οδηγούν στον ιατρό.

Η δακτυλική εξέταση είναι λιγότερο αποτελεσματική από την εξέταση αίματος PSA στην εύρεση του καρκίνου του προστάτη, αλλά μερικές φορές μπορεί να βρει περιστατικά καρκίνου στους άντρες με φυσιολογικά επίπεδα PSA. Σε τέτοια περίπτωση, όταν εντοπιστεί κάποια σκληρία στην περιοχή του προστάτη, η βιοψία επιβάλλεται ανεξάρτητα από την τιμή του PSA, εκτός από τους ασθενείς με κακή γενική κατάσταση υγείας από άλλες παθήσεις και μικρό προσδόκιμο επιβίωσης. Η δακτυλική εξέταση δίνει, επίσης, πληροφορίες για το μέγεθος του αδένα και την πιθανότητα παρουσίας φλεγμονής. Μετά την εξέταση αυτή, ο Ουρολόγος θα κρίνει εάν θα κάνετε βιοψία προστάτη.

Αντιμετώπιση

Ο καρκίνος του προστάτη αντιμετωπίζεται χειρουργικά με ρομποτική ριζική προστατεκτομή και ανοικτή ριζική προστατεκτομή. Ο καρκίνος του προστάτη αποτελεί ένα από τα βασικότερα πεδία εφαρμογής της ρομποτικής χειρουργικής. Γίνεται ριζική αφαίρεση του προστάτη με ελάχιστα επεμβατική διαδικασία, άψογη μετεγχειρητική πορεία και γρήγορη αποκατάσταση και επιστροφή του ασθενούς στις καθημερινές δραστηριότητες.

Η ρομποτική χειρουργική επιτρέπει στο χειρουργό να πραγματοποιήσει ένα ευρύ φάσμα πολύπλοκων επεμβάσεων με μεγαλύτερη ακρίβεια, ευχέρεια, εύρος χειρισμών και έλεγχο, σε σχέση με τις λαπαροσκοπικές και ανοικτές επεμβάσεις. Το ρομποτικό σύστημα da Vinci  πήρε έγκριση από τον FDA (Αμερικανικό Οργανισμό Φαρμάκων) το 2000. Η τεχνική υιοθετήθηκε γρήγορα από πολλά νοσοκομεία, αρχικά στις ΗΠΑ και έπειτα σε ολόκληρο τον κόσμο. Εξαιτίας του πολύ καλού ογκολογικού αποτελέσματος, των υψηλών ποσοστών εγκράτειας και καλής στυτικής λειτουργίας, των μειωμένων ποσοστών μετάγγισης και των στενωμάτων ουρήθρας, η ρομποτική ριζική προστατεκτομή είναι η συχνότερη χειρουργική αντιμετώπιση του καρκίνου του προστάτη στις ΗΠΑ.

Πλέον είναι πραγματικότητα ότι μεγάλες και πολύπλοκες επεμβάσεις εκτελούνται μέσω μικρών οπών και με τη βοήθεια της ρομποτικής πλατφόρμας da Vinci. Εξασφαλίζουμε έτσι μια οριστική και πλήρη θεραπεία με σημαντικά μικρότερο χρόνο παραμονής στο νοσοκομείο, με σημαντικά λιγότερο μετεγχειρητικό πόνο, με άριστο ογκολογικό αποτέλεσμα και με γρήγορη επιστροφή του ασθενούς στην καθημερινότητά του.

Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

Ο κορωνοϊός Sars-Cov2 είναι ένας εξαιρετικά μεταδοτικός  ιός που μπορεί να προκαλέσει σοβαρή πνευμονική και συστηματική νόσο (COVID-19), συχνά θανατηφόρο, σε άτομα με υποκείμενα νοσήματα ή ηλικιωμένους.

• Στα παιδιά η νόσος από κορωνοϊό συνήθως διαδράμει ήπια, με καταρροή, πονόλαιμο, πυρετό, βήχα, κοιλιακό άλγος ή διάρροια. Επειδή τα παραπάνω συμπτώματα, είναι μη ειδικά και απαντώνται στην πλειονότητα των ιογενών λοιμώξεων της παιδικής ηλικίας, η διάγνωση της COVID-19 βάσει της κλινικής εικόνας, είναι εξαιρετικά δύσκολη.
• Λόγω της ηπιότητας των συμπτωμάτων, τα παιδιά μπορεί να είναι φορείς του ιού και να τον μεταδώσουν στο οικιακό περιβάλλον. Δηλαδή, τα παιδιά αποτελούν τον «Δούρειο ίππο», με τον οποίο μπορεί να μπει ο κορωνοϊός μέσα σε κάθε σπίτι και να προσβάλλει την οικογένεια.

Οι αναγνωρισμένοι τρόποι προφύλαξης από τον κορωνοϊό είναι:

1. Σχολαστική υγιεινή των χεριών και αποφυγή επαφής τους με μάτια, μύτη και   στόμα.
2. Επαρκής αερισμός χώρων.
3. Διατήρηση απόστασης (τουλάχιστον 1,5 μέτρου) μεταξύ μας.
4. Χρήση μάσκας προσώπου.

 

Σύμφωνα με τα παραπάνω, τα παιδιά όταν είναι στο σχολείο:

• Είναι πολύ δύσκολο να διατηρούν καθαρά τα χέρια τους
• Είναι δύσκολο να διαβιούν σε καλά αεριζόμενο χώρο, ιδιαίτερα το χειμώνα με το κρύο.
• Είναι δύσκολο να κρατάνε την απόσταση ασφαλείας .

Γι΄ αυτό πρέπει να φοράνε μάσκα.

 

Συστάσεις

–    Η  χρήση μάσκας είναι απαραίτητη κατά τη διάρκεια του μαθήματος .

–   Η χρήση μάσκας είναι προαιρετική στο διάλειμμα, δεν χρησιμοποιείται στη γυμναστική, εφόσον γίνονται σε εξωτερικό χώρο και με την προϋπόθεση ότι  διατηρείται η απόσταση ασφαλείας .

–   Ο ρόλος των εκπαιδευτικών είναι πολύ σημαντικός και συνίσταται στην:

o   Καθημερινή υπενθύμιση, για την σωστή προφύλαξη (1-4) .

o   Επιτήρηση για την διατήρηση απόστασης ασφαλείας .

o   Ενθάρρυνση της συμμόρφωσης σύμφωνα με τις οδηγίες του ΕΟΔΥ.

–   Η χρήση «ασπίδας προσώπου», δεν συνιστάται σαν εναλλακτική λύση.

–   Δεν υπάρχουν μέχρι σήμερα επιστημονικά δεδομένα που να δικαιολογούν την έκδοση ιατρικής γνωμάτευσης, για τη μη χρήση της μάσκας σε παιδιά με φυσιολογική ψυχοκινητική εξέλιξη.

 

Συχνές ερωτήσεις

Ποιά μάσκα είναι κατάλληλη για το σχολείο;

Οι υφασμάτινες μάσκες είναι επαρκείς για σχολική χρήση. Ωστόσο, μεγαλύτερη σημασία  έχει η σωστή χρήση τους. Οι μάσκες πρέπει να εφαρμόζουν καλά καλύπτοντας τη μύτη, το στόμα και το πηγούνι του παιδιού. Οι γονείς μπορούν να δοκιμάσουν τη μάσκα που  ταιριάζει καλύτερα στο παιδί τους.

Πώς θα εκπαιδεύσω το παιδί και πως θα φροντίσω ώστε η μάσκα του να παραμένει σε καλή κατάσταση;

• Συνιστάται το κάθε παιδί να έχει μαζί του στο σχολείο τουλάχιστον ΔΥΟ μάσκες, την καθεμιά στη δική της ξεχωριστή θήκη (π.χ. μια απλή πλαστική σακούλα ).
• Πριν τη χρήση της μάσκας πλένουμε ΚΑΛΑ τα χέρια μας για τουλάχιστον 20 δευτερόλεπτα με σαπούνι και νερό ή αντισηπτικό.
• Κρατάμε τη μάσκα από τα κορδόνια και την εφαρμόζουμε καλά στο πρόσωπο. Στη συνέχεια αποφεύγουμε να πιάνουμε με τα χέρια τη μάσκα , να αποκαλύπτουμε την μύτη ή να την κατεβάζουμε προς το σαγόνι .
• Αποφεύγουμε να πιάνουμε τη μάσκα από την μπροστινή επιφάνεια.
• Αποφεύγουμε να ακουμπάμε τη μάσκα σε κοινόχρηστες επιφάνειες.

Τα παιδιά με άσθμα ανήκουν στις ευπαθείς ομάδες; Πρέπει να φορούν κάποιου άλλου είδους μάσκα ή και να μη φορούν καθόλου;

Τα παιδιά με άσθμα που ελέγχεται ικανοποιητικά με την φαρμακευτική αγωγή, δεν ανήκουν στις ευπαθείς ομάδες για σοβαρή νόσηση από  κορωνοϊό, σύμφωνα με τα σημερινά δεδομένα. Η χρήση μάσκας γι’ αυτά τα παιδιά είναι απόλυτα ασφαλής, όπως ακριβώς και για τους συμμαθητές τους. Τα προφυλάσσει γενικότερα από αναπνευστικούς ιούς που μπορεί να πυροδοτήσουν ασθματική κρίση. Τα παιδιά με βαρύ μη επαρκώς ελεγχόμενο άσθμα, που στη χώρα μας είναι πολύ λίγα σε αριθμό, πιθανώς διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για σοβαρή νόσηση. Η χρήση της μάσκας, όχι μόνο δεν αντενδείκνυται, αλλά επιβάλλεται για την καλύτερη προστασία των παιδιών αυτών.

Μπορεί η χρήση της μάσκας να προκαλέσει δυσκολία στην αναπνοή ή να επηρεάσει την ανάπτυξη των πνευμόνων του παιδιού;

Όχι, δεν υπάρχουν επιστημονικά δεδομένα μέχρι σήμερα που να υποστηρίζουν κάτι τέτοιο.

 

Μήπως η μάσκα εμποδίζει την εκπνοή του διοξειδίου του άνθρακα;

Όχι. Τα μόρια του εκπνεόμενου διοξειδίου είναι τόσο μικροσκοπικά που δεν μπορούν να παγιδευτούν σε μια μάσκα. Υπενθυμίζεται πως πολλοί επαγγελματίες υγείας, όπως οι γιατροί στα χειρουργεία, αλλά και οι οδοντίατροι, χρησιμοποιούν τις μάσκες πολλές ώρες της ημέρας και για πολλά χρόνια, χωρίς καμιά επίπτωση στην υγεία τους.

Μπορεί αντί για τη μάσκα ένα παιδί να χρησιμοποιήσει ασπίδα προσώπου;

Οι ασπίδες προσώπου χρησιμοποιούνται κυρίως για την προστασία των ματιών από μολυσμένα σταγονίδια. ΄Εχει φανεί ότι παρέχουν κάποια προφύλαξη η οποία όμως είναι κατώτερη σε σχέση με τη χρήση μάσκας, καθώς σταγονίδια μπορούν να περάσουν από το πλάι της ασπίδας με αποτέλεσμα να μην προστατεύει το ίδιο το παιδί και τους γύρω του.

Ποιές είναι οι ευπαθείς ομάδες στα παιδιά που χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή;

Στις ευπαθείς ομάδες ανήκουν τα παιδιά με:

1. Σοβαρό μη ελεγχόμενο άσθμα
2. Κυστική ίνωση
3. Χρόνιες διάμεσες πνευμονοπάθειες
4. Τραχειοστομία ή με μηχανική υποστήριξη της αναπνοής
5. Ιστορικό σοβαρής ανοσοκαταστολής (χημειοθεραπεία, μεταμόσχευση αιμοποιητικών κυττάρων ή συμπαγούς οργάνου)
6. Θεραπεία με βιολογικούς παράγοντες, όπως παιδιά με ρευματολογικά νοσήματα ή φλεγμονώδη νόσο του εντέρου
7. Σακχαρώδη διαβήτη
8. Μεσογειακή αναιμία

Ιδιαίτερα για τα ευπαθή παιδιά που προαναφέρθηκαν, προτιμώνται  οι χειρουργικές μάσκες ή οι μάσκες υψηλής προστασίας (πχ. FFP2 ή Ν95) έναντι της απλής υφασμάτινης.

Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

Πρόσφατο άρθρο στην The Washington Post αποδελτιώνεται από τους Καθηγητές του ΕΚΠΑ Δημήτριο Παρασκευή (Αναπληρωτή Καθηγητή Επιδημιολογίας & Προληπτικής Ιατρικής).

Οι αξιωματούχοι των ΗΠΑ αρχίζουν να προσανατολίζονται, αναφορικά με τον κορωνοϊό, υπέρ της στρατηγικής της «ανοσίας αγέλης» – μιας αμφιλεγόμενης προσέγγισης που επιτρέπει την ευρεία διασπορά του κορωνοϊού προκειμένου να αναπτυχθεί ανοσία στον πληθυσμό και ως συνέπεια να προστατευθούν οι ευάλωτες ομάδες.

Συγκεκριμένα, η ανοσία του πληθυσμού αυξάνεται, επιβραδύνεται η εξάπλωση του ιού και αν η ανοσία προσεγγίσει ένα συγκεκριμένο ποσοστό, η διασπορά του ιού θα σταματήσει. Το σημαντικό μειονέκτημα σε αυτήν την προσέγγιση είναι ότι για τον συγκεκριμένο ιό αν προσβληθούν πολλοί άνθρωποι, αντίστοιχα θα υπάρχει και υψηλός αριθμός θανάτων.

Tην περασμένη εβδομάδα, αξιωματούχοι του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας χαρακτήρισαν την εφαρμογή μιας τέτοιας στρατηγικής «πολύ επικίνδυνη».

«Αν αναλογιστούμε την ανοσία αγέλης ως διαδικασία που αφήνουμε τον ιό να μεταδοθεί ελεύθερα, αυτό είναι εξαιρετικά επικίνδυνο», δήλωσε η Maria Van Kerkhove, ειδικός του ΠΟΥ για την πανδημία Covid-19. «Πολλοί άνθρωποι θα πεθάνουν…»

Ο Soumya Swaminathan, επικεφαλής επιστήμονας του ΠΟΥ, δήλωσε ότι η τήρηση των μέτρων προστασίας, όσο το εμβόλιο δεν είναι διαθέσιμο αποτελεί την πρωταρχική στρατηγική πρόληψης. Τόνισε δε ότι «δεν έχει επιτευχθεί ο έλεγχος κάποιου λοιμώδους νοσήματος μέσω ανάπτυξης φυσικής ανοσίας».

Το Ηνωμένο Βασίλειο προσπάθησε να ακολουθήσει τη στρατηγική της ανοσίας αγέλης, αλλά την εγκατέλειψε νωρίς λόγω των δραματικών συνεπειών. Η Σουηδία, η οποία ακολουθεί μια παρόμοια στρατηγική, έχει επικριθεί έντονα λόγω ότι η χώρα έχει από τα υψηλότερα ποσοστά μεταδόσεων και θανάτων από Covid-19 στον κόσμο.

Παρόλα αυτά η προσέγγιση της ανοσίας αγέλης παραμένει δημοφιλής στις ΗΠΑ με την Laura Ingraham να δηλώνει ότι η ανοσία αγέλη αποτελεί την «μόνη πρακτική οδό να πορευθούμε».

Πώς όμως λειτουργεί η ανοσία αγέλης;

Η ανοσία αγέλης επιτυγχάνεται όταν ένα ποσοστό ατόμων αποκτήσει ανοσία σε ένα νόσημα με συνέπεια ο ιός να μην μπορεί να μεταδοθεί σε άλλα άτομα, γεγονός που επιβραδύνει την εξάπλωσή του. Οι δύο κύριοι τρόποι επίτευξης της ανοσίας αγέλης είναι μέσω φυσικής ανοσίας – όταν δηλαδή κάποιος μολύνεται με τον ιό και το σώμα και αναπτύσσει αντισώματα που τον προστατεύουν από νέα μόλυνση – ή μέσω εμβολιασμού.

Ανάλογα με τον ιό, υπάρχει ένα συγκεκριμένο ποσοστό του πληθυσμού που πρέπει να αναπτύξει ανοσία μέχρι να επιτευχθεί η ανοσία αγέλης – που ονομάζεται «κατώφλι ανοσίας αγέλης».

Για παράδειγμα, η ιλαρά – μια ιδιαίτερα μολυσματική νόσος – μπορεί να περιοριστεί μόνο όταν περίπου το 95% του πληθυσμού αναπτύξει ανοσία.

Μέχρι σήμερα δεν είναι απόλυτα σαφές το ακριβές ποσοστό του πληθυσμού που πρέπει να μολυνθεί με το νέο κορωνοϊό για να φτάσει το κρίσιμο όριο. Οι εκτιμήσεις κυμαίνονται από 20% έως 80%. Δεδομένης της μολυσματικότητας του κορωνοϊού, πιστεύεται ότι απαιτείται ποσοστό περίπου 65% με 70% για να επιτευχθεί η ανοσία αγέλης.

Η επίτευξη ενός τέτοιου στόχου θα απαιτούσε πολύ χρόνο, και οι οροεπιδημιολογικές μελέτες εκτίμησαν ότι κατά μέσο όρο, μόλις το 5% με 10% του πληθυσμού σε όλο τον κόσμο έχει ανοσία. Αυτό το ποσοστό είναι υψηλότερο σε ορισμένες πόλεις όπως για παράδειγμα η Νέα Υόρκη

Ο Swaminathan ανέφερε ότι τα χαμηλά ποσοστά ανοσίας σημαίνουν ότι η πλειοψηφία του παγκόσμιου πληθυσμού είναι ακόμη ευάλωτη στον ιό, γεγονός που μεταφράζεται ότι η διασπορά μπορεί να συνεχίζεται, και συνεπώς ο ενδεδειγμένος τρόπος για να επιτευχθεί το κρίσιμο ποσοστό ανοσίας είναι μόνο μέσω εμβολίου.

Οι υποστηρικτές της ανοσίας αγέλης μιλούν για προστασία των ηλικιωμένων, των τροφίμων οίκων ευγηρίας και άλλων ευπαθών ομάδων, επιτρέποντας παράλληλα τον ιό να μεταδοθεί  μεταξύ των νέων. Όμως, νεότερα στοιχεία υποδεικνύουν ότι άτομα μικρότερης ηλικίας μπορεί να μεταδώσουν σε ευάλωτους πληθυσμούς, ειδικά αν βρίσκονται στα μέλη της οικογενειακού τους κύκλου.

Η στρατηγική ανοσίας αγέλης περιπλέκεται στις Ηνωμένες Πολιτείες από το γεγονός ότι μεγάλο ποσοστό νέων και μεσήλικων ατόμων έχουν υψηλά ποσοστά παχυσαρκίας, και πάσχουν από άλλα νοσήματα που αυξάνουν τον κίνδυνο για σοβαρές επιπλοκές της νόσου Covid-19.

Σύμφωνα με ανάλυση της The Washington Post αν υποθέσουμε ότι η θνητότα του ιού είναι 1%, για να επιτευχθεί η ανοσία αγέλης 65% στις ΗΠΑ όπου ο πληθυσμός είναι 328 εκατομμύρια, θα συμβούν περισσότεροι από 2 εκατομμύρια θάνατοι. Ακόμα και αν το κρίσιμο κατώφλι ανοσίας αγέλης και η θνητότητα είναι στο χαμηλότερο όριο, θα έπρεπε να συμβούν 656,000 θανάτοι, αριθμός σχεδόν τετραπλάσιος από τον ήδη υφιστάμενο αριθμό θανάτων.

Γιατί η Αμερική δεν μπορεί να αναμένει την ανοσία αγέλης;

Παραμένει επίσης άγνωστο εάν τα άτομα που αναρρώνουν από το covid-19 έχουν μακροπρόθεσμη ανοσία, ή αν ενδέχεται να επαναμολυνθούν. Αυτό θα μπορούσε να περιπλέξει τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να επιτευχθεί η ανοσία αγέλης.

Επίσης από πρακτική άποψη, είναι σχεδόν αδύνατο να απομονωθούν εντελώς οι ευάλωτοι πληθυσμοί.

Ο επιδημιολόγος του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ Marc Lipsitch επισημαίνει ότι ακόμη και όταν και σε έναν μεγάλο πληθυσμό επιτευχθεί η ανοσία αγέλης, θα συνεχίσουν να υπάρχουν μεμονωμένα κρούσματα. Οι μεταδόσεις δεν θα μηδενισθούν αλλά θα επιτευχθεί σημαντική επιβράδυνση της διασποράς.

Ο Lipsitch δήλωσε επίσης ότι «Θα θέλαμε όλοι να μάθουμε πόσο μακριά είμαστε από το τέλος της πανδημίας», “Αλλά ανεξάρτητα από το πόσο είναι το ακριβές ποσοστό που απαιτείται για την ανοσία αγέλης, αυτό παραμένει ακόμα ένα ακαδημαϊκό ερώτημα, γιατί απέχουμε σημαντικά από το να το επιτύχουμε».

Ο Michael Osterholm, διευθυντής του University of Minnesota’s Center for Infectious Disease Research and Policy δήλωσε ότι «Δεν μπορούμε να αναμένουμε την ανοσία αγέλης. Δεν μπορούμε επίσης να περιμένουμε το εμβόλιο. Πρέπει να κάνουμε ό, τι είναι εφικτό άμεσα για τον περιορισμό των μεταδόσεων. Χρειαζόμαστε σχέδιο και εθνική στρατηγική. Χρειαζόμαστε όραμα. Αυτό δεν είναι κάτι που μπορούμε να παραγκωνίζουμε. Δεν μπορούμε να συζητάμε τι θα γίνει τον επόμενο μήνα ή τους επόμενους δύο μήνες. Χρειαζόμαστε να δράσουμε άμεσα»

Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας

Η πρώτη ωοληψία για εξωσωματική γονιμοποίηση σε ζευγάρι με λοίμωξη Covid-19 πραγματοποιήθηκε στη Μονάδα Εξωσωματικής Γονιμοποποίησης της Γ’ Μαιευτικής και Γυναικολογικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, στο ΠΓΝ Αττικόν, στις 5-9-2020.
Η γυναίκα είναι ασυμπτωματική φορέας και ο σύζυγος παρουσιάζει ήπια συμπτωματολογία. Το ζευγάρι παραπέμφθηκε από ιδιωτική Μονάδα εξωσωματικής γονιμοποίησης, μετά από συνεννόηση με τον ΕΟΔΥ.
Το πρόβλημα προέκυψε διότι η γυναίκα, παρά τις συστάσεις, προχώρησε στην τελική πυροδότηση της ωοθυλακιορρηξίας, μη γνωρίζοντας το αποτέλεσμα του μοριακού ελέγχου του ρινοφαρυγγικού επιχρίσματος για λοίμωξη SARS-CoV-2.
Η ωοληψία πραγματοποιήθηκε από τον επιστημονικό υπεύθυνο της Μονάδας κ. Ε. Μακράκη και τη Διευθύντρια της κλινικής Καθηγήτρια κ. Σ. Καλανταρίδου, σύμφωνα με το ειδικό πρωτόκολλο επεμβάσεων ασθενών με λοίμωξη Covid-19. O μοριακός έλεγχος του σπέρματος για έλεγχο της παρουσίας του κορωνοϊού SARS-CoV-2 είναι αρνητικός. Αυτή τη στιγμή πραγματοποιείται μοριακός έλεγχος και του ωοθυλακικού υγρού. Σε περίπτωση αρνητικού αποτελέσματος, η εμβρυολόγος κ. Τ. Βράντζα θα προχωρήσει σε γονιμοποίηση των ωαρίων και κατάψυξη, σύμφωνα με τις διεθνείς οδηγίες.
Η εμβρυομεταφορά θα γίνει σε επόμενο χρονικό διάστημα, μετά την αποδρομή της λοίμωξης Covid-19.

Επιμέλεια: Νεκταρία Καρακώστα, Δημοσιογράφος Υγείας